Amendement van het lid Flach over het wettelijk verankeren van zeer lage temperatuur warmte- en koude-uitwisselingsnetten

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202536 576Regels omtrent productie, transport en leveringvan warmte (Wet collectieve warmte)Nr. 9 AMENDEMENT VAN HET LID FLACHOntvangen 25 april 2025 De ondergetekende stelt het volgende amendement voor:IArtikel 1.1 wordt gewijzigd als volgt:1. In de definitie van producent wordt «onderneming» vervangen door«natuurlijk persoon, rechtspersoon of personenvennootschap».2. In de definitie van warmtenet wordt telkens na «transport vanwarmte» ingevoegd «of eventueel koude, indien de levering van koudenoodzakelijk is voor een efficiënte werking van een collectief warmte-systeem,».IIAan artikel 2.12, eerste lid, wordt, onder vervanging van de punt aan hetslot van onderdeel p door een puntkomma, een onderdeel toegevoegd,luidende:q. het warmtenet als geheel in balans te houden en te waarborgen datonbalans tussen warmte of koude, indien de levering van koude noodza-kelijk is voor een efficiënte werking van de collectieve warmtevoorziening,op een efficiënte wijze wordt gecorrigeerd of voorkomen.IIIAan artikel 3.6, eerste lid, wordt, onder vervanging van de punt aan hetslot van onderdeel p door een puntkomma, een onderdeel toegevoegd,luidende:q. het warmtenet als geheel in balans te houden en te waarborgen datonbalans tussen warmte of koude, indien de levering van koude noodza-kelijk is voor een efficiënte werking van het klein collectief warmte-systeem, op een efficiënte wijze wordt gecorrigeerd of voorkomen. kst-36576-9ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 576, nr. 91 Toelichting De indiener stelt voor om de positie van lage temperatuur warmte- enkoude (uitwisselings)netten duidelijker te verankeren in het voorliggendewetsvoorstel, zodat het wetgevingskader voor warmtenetten voldoenderuimte biedt voor eventuele uitrol van deze nieuwe generatie warmte-netten.Sinds het eerste warmtenet in Nederland (1923) heeft de technologievoor warmtenetten zich ontwikkeld, waardoor onderscheid kan wordengemaakt in verschillende «generaties» warmtenetten. De nieuwsteontwikkelingen rondom warmtenetten omvatten vijfde generatienetten,ofwel zeer lage temperatuur warmte- en koude (uitwisselings)netten(ZLT-netten). Dit zijn slimme thermische netwerken op zeer lage tempe-ratuur (onder 30° C) waar warmte en koude uitgewisseld kunnen wordentussen producenten, verbruikers en (seizoens)opslagsystemen. Afnemersop ZLT-netten kunnen zowel producent als verbruiker van warmte zijn. Ditbetekent dat ze niet alleen warmte verbruiken, maar ook warmte (ofkoude) kunnen terugleveren aan het netwerk. Hierdoor ontstaat eenefficiënte en duurzame manier van energiebeheer, waarbij lokale bronnenoptimaal worden benut. Deze uitwisseling is uniek voor de vijfdegeneratie warmte- en koudenetten en onderscheidt zich daarmee vaneerdere generaties, die deze flexibiliteit en efficiëntie niet bieden.ZLT-netten maken gebruik van lokale, duurzame warmtebronnen enwarmtebuffers op lage of zeer lage temperatuur, zoals aquathermie,zonthermie en bodemenergie (warmte- en koudeopslag). ZLT-nettenbeschikken over leidingen met warm water (lage temperatuur) en koudwater, waardoor ook efficiënt koeling geleverd kan worden. Zo dichtmogelijk bij de eindverbruiker wordt de temperatuur met warmtepompennaar het gewenste niveau gebracht. Door de lage temperatuur inZLT-netten zijn warmteverliezen in het leidingnet beperkt en daardoor zeerefficiënt. Voor een optimale werking dienen ZLT-netten in balans te zijn,wat betekent dat de warmte- en koudevraag over de seizoenen gelijk aanelkaar moeten zijn. In de praktijk is dit vaak niet het geval, waardoor eronbalans in het systeem ontstaat, en er (meer) inzet van lokale warmte-bronnen nodig is. Juist door uitwisseling van warmte en koude tussenproducenten en verbruikers, en verbruikers onderling kan onbalans in hetsysteem worden verminderd. Een systeem waarin warmte en koude beterin balans zijn kan kostenvoordelen met zich meebrengen doordat erminder geïnvesteerd behoeft te worden in herstel van de balans in dewarmte- en koudeopslag en «externe energie». Hiermee wordt het bereikvan duurzame (ZLT) warmtebronnen vergroot en kunnen meer woningenbediend worden met dezelfde bron.ZLT-warmtenetten zijn al op enkele plekken aanwezig als warmtevoor-ziening en kunnen in de toekomst vaker worden gekozen als eenduurzame warmteoplossing. Uit een eerste inventarisatie van advies-bureau CE Delft (2018) blijkt dat ZLT-netten een geschikte oplossingkunnen zijn voor minimaal een kwart van de woonwijken1. Welk typewarmtenet een geschikte optie is voor een gebied hangt onder andere afvan de aanwezige warmtebronnen en het aanwezige dan wel mogelijkeisolatieniveau van de gebouwen.Het doet recht aan het specifieke karakter van deze zeer lage tempe-ratuur warmte- en koude (uitwisselings)netten wanneer de karakteris-tieken hiervan beter tot uitdrukking worden gebracht in het wetsvoorstel.Technisch wijken deze op een aantal punten, zoals aangegeven, af van1Schepers et al (CE Delft, 2018). «Weg van gas: Kansen voor de nieuwe concepten LageTempe-ratuur Aardwarmte en Mijnwater»Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 576, nr. 92 eerdere generaties warmtenetten, maar tegelijkertijd zijn de taken voorhet warmtebedrijf die verbonden zijn aan warmtelevering vergelijkbaar.Daarmee zijn de verplichtingen uit de Wet collectieve warmte ook vantoepassing op deze ZLT-netten.Het balanceren van vraag en aanbod kan bij een zeer lage temperatuurwarmte- en koude (uitwisselings)net ingewikkelder zijn doordat er meeraanbieders zijn van warmte of koude, en opslag, en de interactie met hetelektriciteitsnet een belangrijke rol kan spelen. Het is de taak van hetwarmtebedrijf om in het kader van de leveringszekerheid enduurzaamheid van het warmtenet met de inzet van bronnen, maar ookdoor het stimuleren van uitwisseling, te streven naar een optimalenetbalans. Gelet op het voorgaande wordt voorgesteld aan artikel 2.12,eerste lid, en 3.6, eerste lid, een onderdeel toe te voegen waardoor hetwarmtebedrijf als taak heeft het warmtenet in balans te houden enonbalans van warmte of koude op een efficiënte wijze te corrigeren of tevoorkomen. Hiermee wordt het balancerende karakter van zeer lagetemperatuur warmte- en koude (uitwisselings)netten belicht. Ook door dewijzigingen van de definitie van producent en warmtenet in artikel 1 komtbeter tot uitdrukking dat zeer lage temperatuur warmte- en koude(uitwisselings)netten onder de Wet collectieve warmte vallen.FlachTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 576, nr. 93