Amendement van de leden Moorman en Patijn over het ophogen van de aanvullende onderwijsbekostiging voor kinderen van arbeidsmigranten

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202636 800 VIIIVaststelling van de begrotingsstaten van hetMinisterie van Onderwijs, Cultuur enWetenschap (VIII) voor het jaar 2026Nr. 86 AMENDEMENT VAN DE LEDEN MOORMAN EN PATIJNOntvangen 12 februari 2026 De ondergetekenden stellen het volgende amendement voor:De begrotingsstaat wordt als volgt gewijzigd: IIn artikel 01 Primair onderwijs worden het verplichtingenbedrag enhet uitgavenbedrag verlaagd met € 13.400 (x € 1.000). IIIn artikel 01 Primair onderwijs worden het verplichtingenbedrag enhet uitgavenbedrag verhoogd met € 13.400 (x € 1.000).Toelichting Met dit amendement beogen de indieners ervoor te zorgen dat dekinderen van arbeidsmigranten net zoals de kinderen van asielzoekersextra begeleid kunnen worden in het primair onderwijs. Met ditamendement wordt het verschil tussen de bekostiging van nieuwkomers-onderwijs voor kinderen van asielzoekers en arbeidsmigranten reedsvanaf 2026 verkleind, op de wijze die is voorzien voor 2028.1 Dit doen deindieners door de aanvullende onderwijsbekostiging voor de kinderen vanarbeidsmigranten op te hogen met 13,4 miljoen. Als gevolg van hetamendement zal ook de Regeling bekostiging WPO en WEC 2026 moetenworden aangepast, zodat de rekenregels in overeenstemming wordengebracht met het extra bedrag dat aan het onderwijs voor overigevreemdelingen wordt toegekend. Op deze manier kunnen kinderen vanarbeidsmigranten ondersteunend taalonderwijs krijgen zonder dat de drukop scholen te groot wordt.1Zie memorie van toelichting begroting OCW blz. 45 en IBO «Bouwstenen voor doordachtesturing op arbeidsmigratie» blz. 162 kst-36800-VIII-86ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 VIII, nr. 861 Kinderen van arbeidsmigranten vallen momenteel onder een andereregeling dan kinderen van asielzoekers. Voor een kind van een asielzoekerkreeg een school in 2025 13.802 euro extra per jaar om het specialenieuwkomersonderwijs te bekostigen, terwijl dat voor overige nieuw-komers slechts 4.288 euro was.2 Kinderen van arbeidsmigranten vallenonder die laatste categorie «overige nieuwkomers». In het tweede jaarkrijgen scholen voor extra taalonderwijs voor kinderen van asielzoekers2.076 euro, terwijl ze het tweede jaar voor overige vreemdelingen nietsmeer krijgen. Steeds meer scholen – zoals bijvoorbeeld in delen van DenHaag – hebben juist alleen te maken met die tweede categorie, waardoorze de financiering niet rond krijgen en leerlingen soms niet in de taalon-derwijs klassen kunnen blijven. De indieners willen het verschil tussendeze twee groepen verkleinen, en zetten hiertoe een eerste stap met ditamendement.Er zijn naar schatting rond de 50.000 kinderen van arbeidsmigranten ineen kwetsbare positie in Nederland.3 Deze kinderen groeien op ingezinnen met een huishoudinkomen dat valt binnen de onderste 57procent van het Nederlands gemiddelde. Het gaat om 24.040 basisschool-kinderen en 12.990 tieners van 13–18 jaar. Hoewel zij net als de kinderenvan asielzoekers een taalachterstand hebben, worden zij nauwelijksmeegenomen in de regeling voor het nieuwkomersonderwijs om taallesvoorrang te geven. Kinderen van arbeidsmigranten krijgen echter juistvaker te maken met extra uitdagingen aangezien zij vaker voor een korteperiode terugkeren naar het thuisland waardoor het moeilijker wordt omde Nederlandse taal eigen te maken, door de onregelmatige werktijdenvan hun ouders en de mate waarin ze op zichzelf aangewezen zijn ensoms doordat de kinderen van arbeidsmigranten pas op latere leeftijdnaar school gaan (in sommige landen pas vanaf 10 jaar oud). Dit voorsteldraagt bij aan het verbeteren van de omstandigheden van deze kinderen,op dit moment is de bekostiging voor deze doelgroep ontoereikend, zoonderzocht het IBO.Het IBO onderzocht in 2025 wat er nodig is om de omstandighedenwaarin arbeidsmigranten die in Nederland leven te verbeteren.4 In 5bouwstenen doet het IBO beleidsaanbevelingen waarin niet alleen wordtgekeken naar de arbeidsomstandigheden maar ook naar maatschappelijkeimpact, en eerlijke verdeling van kosten en baten (bouwsteen 4). Inbouwsteen 4.6 zet het IBO uiteen dat aanvullende onderwijsbekostigingvoor primair onderwijs gelijk moet worden getrokken met het niveau vankinderen van asielzoekers. Met dit amendement wordt er slechts een stapgenomen in de goede richting aangezien het IBO berekend dat er 53miljoen extra nodig is om de regeling volledig gelijk te maken voor beidegroepen. Er zal in de toekomst een groter bedrag nodig zijn om dezegroepen volledig op gelijke voet te stellen. Het IBO laat zien dat het nodigis om het onderscheid tussen kinderen van asielzoekers of overigevreemdelingen te laten vervallen. Hierdoor wordt het voor scholeneenvoudiger om een aanvraag in te dienen, ook komt dit ten goede van deuitvoerbaarheid volgens het IBO, aangezien ook DUO dit onderscheid niethoeft te toetsen. Beide groepen vallen dan dus onder de noemer«Nieuwkomers (asielzoekers en overige vreemdelingen)». Het doel van demaatregel is dus niet alleen het verbeteren van toegang naar onder-2IBO «Bouwstenen voor doordachte sturing op arbeidsmigratie»: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2025/07/11/bouwstenen-voor-doordachte-sturing-op-arbeidsmigratie.3Risbo, in opdracht van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid «Kwetsbaarheiden veerkracht»: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2024/05/13/bijna-50.000-kinderen-van-arbeidsmigranten-in-kwetsbare-positie4IBO «Bouwstenen voor doordachte sturing op arbeidsmigratie»: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2025/07/11/bouwstenen-voor-doordachte-sturing-op-arbeidsmigratieTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 VIII, nr. 862 steunend onderwijs voor kinderen van arbeidsmigranten, maar ook hetverzachten van de druk op de maatschappij en met name de druk opscholen voor deze extra ondersteuning.De dekking voor dit amendement is gevonden op Artikel 1 van debegroting en komt uit het beleidsmatig gereserveerde budget van 0,27%.Vanaf 2028 is er bij de voorjaarsnota 13,4 miljoen toegevoegd aan hetbudget voor nieuwkomersonderwijs om de bedragen deels gelijk tetrekken. Wat de indieners betreft is er ook in 2026 en 2027 al budgetnodig. Met dit amendement wordt ook gevraagd een bedrag van € 13,4miljoen voor 2027 te reserveren.MoormanPatijnTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 VIII, nr. 863