Geannoteerde agenda Eurogroep en Ecofinraad 20 en 21 juni 2024

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2023–202421 501-07Raad voor Economische en Financiële ZakenNr. 2044 BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 7 juni 2024Hierbij zend ik u de geannoteerde agenda van de vergaderingen van deEurogroep en Ecofinraad van 20 en 21 juni a.s. Op deze dagen vinden ookde jaarvergaderingen van het Europees Stabiliteitsmechanisme (ESM) ende Europese Investeringsbank (EIB) plaats. In principe ben ik voornemensdeel te nemen aan deze vergaderingen, afhankelijk van het verloop van deformatie.Verder zend ik u de kwartaalrapportage lopendeEU-wetgevingsvoorstellen op het terrein van Financiën.Het is mogelijk dat nog punten worden toegevoegd aan de agenda of datbepaalde onderwerpen worden afgevoerd of worden uitgesteld tot devolgende vergadering.De Minister van Financiën,S.P.R.A. van Weyenberg kst-21501-07-2044ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2024Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 20441 Geannoteerde agenda Eurogroep/Ecofinraad 20 en 21 juni 2024 ESM JaarvergaderingJaarvergadering Raad van Gouverneurs van het EuropeesStabiliteitsmechanisme (ESM)Op 20 juni 2024 zal en marge van de Eurogroep de jaarvergadering van deRaad van Gouverneurs van het ESM plaatsvinden. Op de agenda staatonder meer het goedkeuren van het jaarverslag en de financiëlerekeningen van het ESM over 2023, een bespreking met hetESM-auditcomité en de verklaring van de externe accountant. Ook wordtde Raad van Gouverneurs, zoals gebruikelijk, om goedkeuring gevraagdom het financiële resultaat van 2023 over te boeken naar het reserve-fonds. Daarnaast wordt de Raad van Gouverneurs gevraagd om in testemmen met twee nieuwe leden van de Raad van auditors (Märt Loite,Helmut Berger). Tot slot zal het ESM het rapport over de evaluatie van hetuitleenvolume, het ingelegd kapitaal en de financiële steuninstrumentenaan de Raad van Gouverneurs presenteren. Deze evaluatie is in juni 2022door de Raad van gouverneurs gevraagd en zal na de vergaderinggepubliceerd worden.Net als in vorige jaren ontvangt de Kamer na de jaarvergadering hetjaarverslag en de financiële rekeningen en het jaarverslag van hetESM-auditcomité, samen met een verslag van de jaarvergadering. Daarbijontvangt de Kamer dan ook de jaarrekeningen van de Europese FinanciëleStabiliteitsfaciliteit (EFSF).Nederland is voornemens om het jaarverslag en de financiële rekeningenvan het ESM over 2023 goed te keuren en in te stemmen met hetoverboeken van het resultaat over 2023 naar het reservefonds. Verder isNederland voornemens in te stemmen met de benoemen van de tweenieuwe leden van de Raad van Auditors. Nederland zal indien opportuuntijdens de presentatie van de evaluatie van het uitleenvolume, hetingelegd kapitaal en de financiële steuninstrumenten aangeven dat hetgeen noodzaak ziet om het ingelegd kapitaal en het uitleenvolume tewijzigen. Met betrekking tot de evaluatie van het financiële steuninstru-mentarium zal Nederland het belang benadrukken dat het ESM, conformhet verdrag, steun kan verstrekken op basis van stringente voorwaardendie passend zijn voor het gekozen instrument indien zulks onontbeerlijk isom de financiële stabiliteit van de eurozone als geheel en van de lidstatenervan te waarborgen.EurogroepMacro-economische ontwikkelingenDocument: N.v.t.Aard bespreking: GedachtewisselingBesluitvormingsprocedure: N.v.t.Toelichting:De Eurogroep zal van gedachten wisselen over de macro-economischeontwikkelingen in de eurozone. De Europese Commissie (Commissie)heeft op 15 mei 2024 haar lenteraming gepubliceerd. In de ramingveronderstelt de Commissie dat de economische groei in de eurozone in2024 0,8% bbp zal bedragen en in 2025 aantrekt tot 1,4% bbp.1 Invergelijking met de winterraming2 is de groeiverwachting voor de1https://economy-finance.ec.europa.eu/document/download/c63e0da2-c6d6-4d13-8dcb-646b0d1927a4_en?filename=ip286_en.pdf2https://economy-finance.ec.europa.eu/document/download/2b7b7fae-0844-4dd1-bedd-619c3544aaed_en?filename=ip268_en_0.pdfTweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 20442 eurozone in 2024 gelijk gebleven en voor 2025 met 0,1% bbp neerwaartsbijgesteld. Daarnaast blijft de arbeidsmarkt sterk presteren. De gemid-delde werkeloosheid in de eurozone bedraagt in 2024 6,6% en zal volgensde raming in 2025 afnemen tot 6,5%. Daarnaast stelt de Commissie dat deinflatie in de eurozone in 2024 is afgenomen tot 2,5% ten opzichte van6,4% in 2023. De inflatie valt hiermee lager uit dan in de winterraming.Nederland kan de discussie aanhoren.Werkprogramma Eurogroep tot en met maart 2025Document: nog niet beschikbaar, wordt gepubliceerd op:https://www.consilium.europa.eu/en/eurogroup/work-programme/Aard bespreking: GedachtewisselingBesluitvormingsprocedure: N.v.t.Toelichting:In de Eurogroep zal het werkprogramma voor de Eurogroep tot en metmaart 2025 worden toegelicht. Voor de Eurogroep wordt gewoonlijk perhalf jaar een werkprogramma opgesteld met de onderwerpen diewaarschijnlijk besproken zullen worden. Dit draagt bij aan meer langeter-mijnfocus en kan helpen bij het voorbereiden van de discussies. Net alsafgelopen jaar heeft de voorzitter van de Eurogroep ook een indicatieopgenomen voor de eerste paar maanden van 2025 in het werkpro-gramma (tot en met maart 2025).De besprekingen in de Eurogroep voor het komende half jaar zullen opbasis van het werkprogramma gaan over de coördinatie van begrotings-en economisch beleid, de toekomst van de Economische en MonetaireUnie (EMU) en het versterken van de rol van de euro. De Eurogroep zal inhet bijzonder aandacht hebben voor het versterken en verdiepen van deEMU, waaronder de strategische visie voor de verdere verdieping van dekapitaalmarktunie, verbetering van de concurrentiekracht, voortgang opelementen van de bankenunie, een continuerende betrokkenheid tenaanzien van de vormgeving en ontwikkeling van de digitale euro en hetversterken van de internationale rol van de euro. Daarnaast zullen ook dereguliere terugkoppelingen plaatsvinden, waaronder van internationalevergaderingen en van post-programma surveillancemissies (voor Ierland,Portugal, Cyprus, Spanje en Griekenland). Nederland kan de toelichtingover het werkprogramma aanhoren.Stand van zaken internationale rol van de EuroDocument: nog niet beschikbaar, wordt gepubliceerd op:https://www.ecb.europa.eu/press/other-publications/ire/html/index.en.htmlAard bespreking: GedachtewisselingBesluitvormingsprocedure: N.v.t.Toelichting:De Eurogroep zal de internationale rol van de euro bespreken. In hetwerkprogramma van de Eurogroep is opgenomen dat de Eurogroep zalwerken aan het versterken van de internationale rol van de euro doormiddel van goed economisch beleid, het verdiepen van de economischeen monetaire unie (EMU), het werken aan de bankenunie en de kapitaal-marktunie.3 De ECB publiceert jaarlijks een rapport over de internationalerol van de euro. Naar verwachting zal het rapport over 2023 voorafgaandaan de Eurogroep gepubliceerd worden.Vergroting van de internationale rol van de euro kan voordelen opleverenin termen van grotere monetaire autonomie, lagere transactie-,risicomanagement- en financieringskosten en een lagere gevoeligheidvoor buitenlandse wisselkoersschokken.3https://www.consilium.europa.eu/en/eurogroup/work-programme/Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 20443 In het kader van de internationale rol van de euro heeft het kabinet inmaart 2022 een advies gevraagd aan de Adviesraad InternationaleVraagstukken (AIV). Op 14 juni 2023 heeft de AIV haar advies uitgebracht.4De Kamer heeft op 4 september 2023 de kabinetsreactie op het advies-rapport ontvangen.5Nederland is van mening dat een grotere internationale rol van de eurohet best kan worden bevorderd door middel van langdurig gezondeconomisch en begrotingsbeleid in de individuele lidstaten. In aanvullingdaarop kunnen maatregelen die de institutionele fundamenten van deeuro versterken en zo de geloofwaardigheid en duurzaamheid van demunt bestendigen bijdragen aan het vergroten van de internationale rolvan de euro. Ook kunnen aanvullende maatregelen bijdragen aan hetvergroten van de internationale rol van de euro. Daarbij kan gedachtworden aan het bevorderen van het gebruik van de euro in internationalegrondstoffenmarkten en financiële markten en met name het verderversterken van de kapitaalmarkunie. Indien opportuun zal Nederland opbasis van bovenstaande deelnemen aan de gedachtewisseling.IMF Artikel IV Consultatie met de EurozoneDocument: nog niet beschikbaar, wordt gepubliceerd op:https://www.imf.org/en/Publications/Search#sort=relevancy&f:series=[COUNTRYREPS,ARTICLE4]&DateTo=12%2F31%2F2024&DateFrom=1%2F1%2F2024Aard bespreking: GedachtewisselingBesluitvormingsprocedure: N.v.t.Toelichting:De Eurogroep bespreekt regelmatig de macro-economische ontwikke-lingen voor het eurogebied, en beleidsuitdagingen die daaruit voort-vloeien, op basis van inbreng van het Internationale Monetaire Fonds(IMF). Dit is onderdeel van de zogenaamde Artikel IV consultaties van hetIMF. Bij deze consultaties overlegt het IMF met stakeholders en stelt opbasis daarvan eigen bevindingen op, die in een jaarlijks rapport wordengepubliceerd. Bij dit agendapunt zal de afsluitende verklaring van demeest recente IMF-missie door het IMF worden gepresenteerd. Op hetmoment van schrijven was er nog geen document beschikbaar. Deafsluitende verklaring en het onderliggende rapport van het IMF zullennaar verwachting uiterlijk na de Eurogroep worden gepubliceerd.Nederland kan de toelichting van het IMF aanhoren.Concurrentievermogen van het eurogebied: industriebeleid enmarktintegratieDocument: Notitie van de Commissie over concurrentievermogen (nogniet publiekelijk beschikbaar, komt beschikbaar na de Eurogroep:https://www.consilium.europa.eu/en/eurogroup/)Aard bespreking: GedachtewisselingBesluitvormingsprocedure: N.v.t.Toelichting:De Ministers zullen van gedachten wisselen over het concurrentiever-mogen van de EU, met een specifieke focus op industriebeleid. In devoorbereidende notitie, opgesteld door de Commissie, wordt uiteengezethoe industriebeleid – maatregelen die specifieke activiteit bevorderen –wereldwijd aan populariteit heeft gewonnen. Sinds 2021 is er sprake vaneen significante groei, waarbij vooral ontwikkelde landen en China4https://www.adviesraadinternationalevraagstukken.nl/documenten/publicaties/2023/06/14/de-euro-op-het-wereldtoneel5https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2023/09/04/kabinetsappreciatie-aiv-advies-internationale-rol-van-de-euroTweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 20444 industriebeleid toepassen. Deze beleidsmaatregelen zijn vaak gericht opduurzaamheid-, weerbaarheid- en economische doelstellingen.Ten aanzien van de gevolgen van industriebeleid op productiviteit, komtuit de notitie een gemengd beeld naar voren. Zo kan industriebeleidproductiviteitsverhogend werken mits de steun is gericht op industrieënmet een hoog potentieel voor innovatie en mits het steun is die hetondernemingsklimaat in den brede kan versterken. Industriebeleid moetechter zorgvuldig vormgegeven worden omdat het ook productiviteitverlagend kan werken, bijvoorbeeld als het niet is vormgegeven op basisvan comparatieve voordelen of als het de interne markt ondermijnt.De Commissie stelt dat een aantal designprincipes van belang zijn voorsuccesvol industriebeleid in de EU, waaronder sector- of technologie-gericht beleid (beperk picking the winners), bescherming van concurrentieen de interne markt, en het garanderen van een gelijk speelveld metbedrijven uit derde landen, rekening houdend met het principe vaneerlijke handel. De Commissie stelt dat industriebeleid enkel succesvol isals structurele voorwaarden op zijn plaats zijn, waarbij lidstaten eenbelangrijke rol hebben door productiviteitsverhogende hervormingendoor te voeren. Tevens wordt het belang van voortgang op verdieping vande interne markt en kapitaalmarktunie benadrukt.Tot slot schetst de Commissie dat er spanning kan zijn tussen hetverhogen van competitiviteit en industriebeleid dat vooral op nationaalniveau plaatsvindt. Volgens de Commissie kan implementatie opEU-niveau onder andere nodig zijn op gebieden waar Europese connecti-viteit van belang is (bijvoorbeeld de energie-infrastructuur). DeCommissie stelt dat gezien de hedendaagse uitdagingen, adequateEU-financiering nodig kan zijn, om fragmentatie op de interne markt tevoorkomen.Nederland kan zich vinden in een deel van de observaties van deCommissie. Gericht en strategisch industriebeleid kan bijdragen aan hetverhogen van de concurrentiekracht van de EU, het stimuleren van degroene en digitale transitie en weerbaarheidsoverwegingen. Degeschetste designprincipes kunnen daarbij als inspiratie dienen.Nederland ziet vooral het belang van horizontale maatregelen om hetEuropese concurrentievermogen structureel te verbeteren, zoals hetversterken van de kapitaalmarktunie, het verdiepen van de interne markten het verminderen van regeldruk. Dit draagt tevens bij aan het behalenvan de klimaatdoelen (via meer innovatie) en het versterken van deeconomische weerbaarheid en kan bijdragen aan meer Europesestrategische autonomie. Ten aanzien van mogelijke Europese financieringin het kader van het versterken van het concurrentievermogen wilNederland niet vooruitlopen op de onderhandelingen van het nieuweMeerjarig Financieel Kader. Indien opportuun zal Nederland op basis vanbovenstaande deelnemen aan de gedachtewisseling.KapitaalmarktunieDocument: N.v.t.Aard bespreking: GedachtewisselingBesluitvormingsprocedure: N.v.t.Toelichting:De Eurogroep in inclusieve samenstelling zal wederom spreken over dekapitaalmarktunie. De invalshoek die de Eurogroep-voorzitter voor dezebespreking voorziet, is op dit moment nog onbekend. Mogelijk zalgesproken worden over recente rapporten met aanbevelingen, waarondervan de heer Letta, zoals opgenomen in de high-level roadmap van deTweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 20445 Eurogroep-voorzitter.6 Ook tijdens de aanstaande Europese Raad van 27en 28 juni zal de kapitaalmarktunie opnieuw op de agenda staan.Het kabinet is van mening dat de kapitaalmarktunie verdiept en geïnte-greerd moet worden, door het wegnemen van barrières tot het vrijeverkeer van kapitaal in de EU.7 Een diepe, geïntegreerde en veerkrachtigeEuropese kapitaalmarkt is essentieel voor de benodigde investeringen induurzaamheid, digitalisering, (economische) veiligheid en defensie. Ookbieden efficiënte en toegankelijke kapitaalmarkten burgers en inves-teerders goede opties voor vermogensopbouw. Bovendien draagt dit bijaan economische en financiële stabiliteit in de Europese Monetaire Unie.Er is al veel werk verzet in de afgelopen jaren, maar de doelstellingen vaneen daadwerkelijke kapitaalmarktunie zijn nog niet bereikt. Daarom is eenambitieus Commissie-werkprogramma en nieuw actieplan nodig omgrootste knelpunten komende jaren voortvarend aan te pakken. In hetbijzonder kan Nederland pleiten voor nationale acties zoals ontwikkelingvan pensioenstelsels om kapitaal te mobiliseren. Daarnaast kan Nederlandinzetten op Europese acties om nationale regelgeving te verbeteren en testandaardiseren ter bevordering van grensoverschrijdende financiering,met name daar waar er obstakels zijn op het terrein van het onderne-mingsrecht, faillissementsrecht of jaarverslaggeving. Tot slot kanNederland ervoor pleiten om het toezicht op de kapitaalmarkten teverbeteren door versterking van de rol van ESMA, de Europesetoezichthouder.EIB-jaarvergaderingRaad van Gouverneurs Europese Investeringsbank(EIB-Jaarvergadering)Aard bespreking: Goedkeuring jaarlijkse rapportages en besluitvormingstrategische koers EIB 2024–2027Besluitvormingsprocedure: unanimiteit & gekwalificeerde meerderheidToelichting:Voorafgaand aan de Ecofinraad zal de jaarvergadering van de Raad vanGouverneurs van de Europese Investeringsbank (EIB) plaatsvinden.Tijdens deze jaarvergadering zal zoals in eerdere jaren een toelichting ophet afgelopen jaar en een vooruitblik op het komende jaar door depresident van de EIB worden gegeven, evenals een toelichting door devoorzitter van het auditcomité. Nederland heeft reeds ingestemd met hetfinanciële jaarverslag over 2023, waaruit blijkt dat de EIB over een zeergezonde kapitaalspositie beschikt.Verder staan op de agenda: de jaarverslagen van het auditcomité voor2023 met een reactie van het Management Comité (MC) van de EIB en destrategische koers van de Bank voor de jaren 2024 – 2027. De Kamer zal naafloop van de jaarvergadering worden geïnformeerd over het financiëlejaarverslag en de andere besproken onderwerpen via een separateKamerbrief.6Eurogroep, «Statement by the Eurogroup President on the follow-up to the Eurogroupagreement on the future of the Capital Markets Union», Brussel, 14 mei 2024, https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2024/05/14/eurogroup-president-statement-on-the-follow-up-to-the-eurogroup-agreement-on-the-future-of-the-capital-markets-union/.7Kamerstukken II 2023–2024, 21 501-07, nr. 2011, bijlage Deep and integrated capital markets fora resilient and competitive EU; Dutch vision and priorities for the next steps in strengtheningthe Capital Markets Union, https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2024/03/01/bijlage-2-dutch-vision-and-priorities-for-the-next-steps-in-strengthening-the-capital-markets-union.Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 20446 Strategische koers EIB 2024 – 2027Tijdens de informele Ecofin van februari jl. presenteerde EIB-presidentCalviño al de contouren van een nieuwe strategie voor de EIB, gestoeld op8 prioriteiten. Deze prioriteiten zijn de afgelopen tijd binnen de Bankverder uitgewerkt en op 24 mei jl. goedgekeurd door de Raad vanBewindvoerders. De prioriteiten zijn:1.Klimaat: De Bank blijft actief op het gebied van klimaatfinancieringdoor meer dan de helft van haar financiering hiervoor in te zetten.Naast het bestaande REPowerEU programma worden twee extraprogramma’s toegevoegd: een waterprogramma en een mkbenergie-efficiëntieprogramma.2.Digitalisering en Technologie: De EIB stelt een nieuw «StrategicTech-EU program» voor. Dit moet de Europese industrie helpen om inde gehele toeleveringsketen nieuwe technologieën te ontwikkelen.Onderdelen hiervan zijn AI, semiconductors en toegang tot kritiekegrondstoffen. Ook het vervolg van het European Tech ChampionsInitiative valt hieronder. De bank werkt hier samen met de Commissieom de juiste type producten – zoals equity en venture – passend bij defase van ontwikkeling aan te bieden.3.Veiligheid & defensie: Een grotere rol binnen de sectoren veiligheid endefensie vormt ook onderdeel van de nieuwe strategie van de EIB. Op7 mei jl. hebben de Bewindvoerders al ingestemd met het besluit omde EIB meer te laten doen op het gebied van veiligheid en defensie,zonder de financieringspositie van de EIB in het geding te laten komen.De Bank heeft de dual-use definitie herijkt, waardoor het niet langernodig is dat een bedrijf 50% van zijn omzet haalt uit civiele toepassin-gen. Er dienen wel «enige civiele elementen» te zijn. Door de nieuwedual-use definitie kan de EIB veel meer activiteiten ondersteunen.Hiermee wordt het bijvoorbeeld mogelijk om tegen gunstige tarievendefensievastgoed of dual-use materieel te financieren, waardoor ernationaal begrotingsruimte vrijgespeeld kan worden voor puurmilitaire doeleinden. Ook is de dual-use definitie verbreed voor hetopenen van kredietlijnen voor het mkb in de veiligheids- en defensie-sector. Investeringen in wapens, munitie en explosieven blijvenmomenteel uitgesloten. EIB-investeringen in deze categorieën leverenvolgens de EIB een te groot risico op voor de AAA-rating en definancieringskosten van de Bank.4.Cohesie: De Bank wil voortborduren op het huidige cohesiebeleid endit verder versterken door synergie te zoeken met de Herstel- enVeerkrachtfaciliteit en andere complementaire EU-programma’s.5.Agri- en bio-economie: Het doel onder deze prioriteit is om klimaat-adaptatie en mitigatie te financieren voor de agrarische sector.Daarnaast wil de EIB gaan verkennen of het mogelijk is om eenpan-Europees programma inclusief verzekeringen voor klimaatschadeop te zetten. Dit betreft een geheel nieuw programma voor de Bank.6.Sociale infrastructuur: De president stelt voor dat de EIB in detoekomst betaalbare woningen zal gaan financieren. Dit betreft eenrelatief nieuwe activiteit van de bank.7.Impact buiten de EU: de Bank wil zijn activiteiten buiten de EU (EIBGlobal) sterker verbinden aan beleidsprioriteiten van de EU met eenfocus op nabuurslanden zoals Oekraïne en Global Gateway projecten.8.Kapitaalmarktunie: De EIB wil zich inzetten om de gaten in dekapitaalmarktunie te dichten. Dit gaat de bank doen door het verster-ken van pan-Europese financiële instrumenten en het mobiliseren vanzowel publiek als privaat kapitaal. Daarnaast wil de EIB scale-upfinanciering zoals gedaan wordt middels het European Tech Champi-ons Initiative verhogen.Om significant bij te kunnen dragen aan deze prioriteiten wil de Bank hethuidige jaarlijkse leenvolume van 95 miljard euro op peil houden.Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 20447 Hiervoor acht de Bank het noodzakelijk om de statutaire leenlimiet(Gearing Ratio) aan te passen. Het voorstel is om de hoogte van de limietuit het statuut van de EIB te schrappen en de beslissing over het bepalenvan de hoogte over te laten aan de Raad van Gouverneurs met unani-miteit. Tegelijk met het schrappen van deze limiet uit het statuut, wordt deRaad van Gouverneurs gevraagd in te stemmen met het voornomen omde limiet te verhogen van 250% naar 290%. Dat betekent dat de EIB 2,9xhet ingelegde en toegezegde kapitaal van de lidstaten kan uitlenen,waardoor de Bank ruimte krijgt om te kunnen investeren in bovenge-noemde prioriteiten.De statutaire leenlimiet is een nominale (niet-risico gewogen) indicator,die bestaat naast diverse risico gewogen indicatoren (zoals de CET1 enRAC-ratio’s). Het aanpassen van deze nominale limiet past in de bredereontwikkelingen die multilaterale ontwikkelingsbanken doormaken rondomhet G20 capital adequacy framework-traject. Zo zijn de nominale limietenrecentelijk o.a. aangepast bij de Wereldbank en de EBRD. Zonderaanpassing van deze limiet zou het leenvolume de komende jaren dalennaar 75 miljard euro, waardoor de Bank haar ambities zou moetenbijstellen, tenzij lidstaten bereid zijn om een extra kapitaalsstorting tedoen.Indien de gouverneurs unaniem instemmen met de wijziging van hetstatuut van de EIB, moeten het Europees Parlement en de EuropeseCommissie geconsulteerd worden. Het uiteindelijke besluit wordt door deRaad genomen. De Raad moet unaniem instemmen met de statutairewijziging.De rechtsbasis voor de wijziging staat in artikel 308 VWEU en de wijzigingbetreft artikel 16 van het Statuut van de Europese Investeringsbank.Inwerkingtreding van de statutaire wijziging is niet afhankelijk vannationale ratificatie, aangezien het geen besluit met verdragskarakterbetreft. Met de goedkeuring van de Verdragen van Nice en Lissabon is debevoegdheid om de EIB-statuten te wijzigen geheel overgedragen aan deEU. Sinds het Verdrag van Nice (1-2-2003 in werking getreden) is dezeparagraaf van artikel 308 VWEU één keer gebruikt. De statuten zijnsindsdien twee keer gewijzigd, bij gelegenheid van het Verdrag vanLissabon en in een besluit uit 2019 naar aanleiding van de Brexit. DeKamer zal voorafgaand aan voorgenomen besluitvorming in de Raadgeïnformeerd worden.Inzet NederlandHet kabinet steunt de nieuwe strategische koers van de Bank. Het kabinetwaardeert de toegenomen inzet van de Bank in het financieren van deenergietransitie, strategische autonomie, grondstoffen, defensie eninnovatie. Een grotere rol van de EIB hangt ook samen met de bredere EUdiscussies over concurrentievermogen, kapitaalmarktunie en defensie(rapport Letta en het nog te verschijnen Draghi-rapport). Een grotere rolvoor de EIB (door gebruik van haar eigen kapitaal) kan de druk op andere(Europese) financieringsbronnen verlichten.Tegelijkertijd is het kabinet van mening dat het belangrijk is om niet alleenhet volume te verhogen, maar ook betere, impactvolle investeringen tedoen. Nederland zal er daarom op toezien dat de Bank de focus zoveelmogelijk verlegt van het financieringsvolume naar de impact van deinvesteringen. Dat betekent bijvoorbeeld dat de Bank meer moetinvesteren in strategische sectoren met een hoger risico en waar toegangtot financiering het meeste knelt, zoals kritieke grondstoffen, nieuwetechnologieën zoals batterijopslag en groene waterstof en innovatieveTweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 20448 start- en scale ups. Het kabinet verwelkomt derhalve de inzet op investe-ringen in nieuwe technologieën.Ten aanzien van de rol van de EIB in de veiligheids- en defensiesector,heeft het kabinet zich de afgelopen periode actief ingezet om belemme-ringen voor de EIB weg te nemen om te investeren in de defensie-industrie conform de motie van de leden van uw Kamer Heinen en VanHijum.8 Het kabinet waardeert de belangrijke stappen die de Bankinmiddels heeft gezet om de reikwijdte van activiteiten op dit terrein uit tebreiden. Tijdens de jaarvergadering zal het kabinet zich blijven inzettenom verdere belemmerringen weg te nemen.Gelet op het voorgaande is het kabinet voornemens om in te stemmenmet het opstarten van de procedure om het statuut van de EIB aan tepassen, zodat de leenlimiet verhoogd kan worden. De Bank beschikt overeen ruime kapitaalspositie en het kabinet acht het wenselijk dat ditkapitaal op een verantwoorde wijze wordt benut. Door de verhoging vande limiet van 250% naar 290% wordt de Bank in staat gesteld haarambities te verwezenlijken zonder dat een kapitaalsverhoging nodig is.Het kabinet ziet daarnaast voldoende waarborgen dat de financiële positievan de Bank nu en in de toekomst gezond blijft. Zo blijft mede op verzoekvan Nederland unanimiteit van de gouverneurs vereist voor een eventueleverdere wijziging van de leenlimiet. Ook blijven andere belangrijkefinanciële (risico gewogen) vereisten van toepassing om de financiëlepositie van de Bank te waarborgen.De verwachting is dat de gouverneurs unaniem zullen instemmen met destrategie en de jaarverslagen.EcofinraadBtw-regels voor het digitale tijdperkDocument: Op dit moment nog niet beschikbaar. Het document wordtvoorafgaand aan de vergadering op het Delegates Portal geplaatst onderde titel «EU VAT in the digital age package».Aard bespreking: Besluitvorming.Besluitvormingsprocedure: Unanimiteit.Toelichting:De Raad zal besluiten over het Commissievoorstel «VAT in the digital age»(VIDA), teneinde het gehele pakket aan te nemen. De rechtsbasis is art 113VWEU. De besluitvorming ten aanzien van het voorstel is unanimiteit (metraadpleging van het Europees Parlement). Tijdens deze Ecofinraad ligtopnieuw het VIDA-pakket voor, nu hier de vorige Ecofinraad geenovereenstemming is bereikt.Op 8 december 2022 heeft de Commissie VIDA gepubliceerd. Het voorstelbestaat uit drie onderdelen: (1) Digitale rapportageverplichtingen ene-facturatie: voor grensoverschrijdende diensten en leveringen moet eengestandaardiseerde e-factuur worden uitgewisseld en bepaalde datadaaruit worden gerapporteerd. (2) Platformfictie voor kortlopendeaccommodatieverhuur- en personenvervoerdiensten aangeboden viaplatforms: betekent dat platforms voor de heffing van btw de fictieveleverancier worden van die diensten aangeboden via hun platforms. (3) deenkele btw-registratie: ziet op hantering van één btw-registratie in degehele unie. Het Belgisch voorzitterschap heeft VIDA als prioriteitbenoemd en streeft naar een akkoord op het gehele voorstel.8Tweede Kamer, vergaderjaar 2023 – 2024, 21 501-07, nr. 2015Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 20449 Het kabinet ondersteunt het initiatief van de Commissie om hetbtw-stelsel te moderniseren en in lijn te brengen met de ontwikkelingendie voortvloeien uit de digitaliserende economie, zonder dat dit leidt totonnodige stijging van administratieve- en uitvoeringlasten voor hetbedrijfsleven en de Belastingdienst. Ook erkent het kabinet het belang vande modernisering en harmonisering van in bepaalde opzichten verou-derde (Europese en nationale) btw-regelgeving, mede om de administra-tieve lasten te verlichten, het btw-gat te verkleinen en fraude effectiever tekunnen bestrijden. De Nederlandse inzet tijdens de onderhandelingen isgericht op harmonisatie, voorkoming van onnodige administratieve lastenvoor het bedrijfsleven en uitvoeringslasten voor de Belastingdienst,dataveiligheid en voldoende tijd voor implementatie.9Wat betreft het onderdeel (1) dat ziet op de digitale rapportageverplich-tingen en e-facturatie hebben lidstaten die al over een binnenlandssysteem voor rapportageverplichtingen en e-facturen beschikken eenlangere transitieperiode gekregen om hun systemen in lijn te brengen methet nieuwe Europese systeem voor digitale rapportageverplichtingen ene-facturen. Hoewel Nederland graag had gezien dat deze transitieperiodekorter was kan Nederland de voorgestelde transitieperiode in het kadervan het compromis accepteren. Vanaf juli 2030 zijn lidstaten dan immerswel verplicht om de Europese norm voor rapportage en e-facturatie teaccepteren waar het intracommunautaire transacties betreft. Hoewel hetpakket voor Nederland ambitieuzer had gekund wat betreft het verlagenvan administratieve lasten, is het voor Nederland belangrijk dat er eencompromis lijkt te zijn gevonden. Het alternatieve scenario waarinlidstaten geen overeenstemming vinden en de komende jaren elk eeneigen systeem voor elektronische facturatie en digitale rapportageintroduceren met afwijkende werkwijzen en voorwaarden zou deadministratieve lasten voor ondernemers immers verder verhogen. Tenaanzien van dit onderdeel spreekt Nederland zich tot slot positief uit overde concrete wijzigingen aan het VIDA-pakket die het gevolg zijn van deNederlandse inspanningen op het gebied van dataveiligheid. Door detoegang tot gevoelige data te beperken tot personen die het nodig hebbenen het bijhouden van verzoeken om deze data, kan concreet wordengemonitord welke data wordt opgevraagd en door wie, wat de veiligheidvan die data bevordert.Ten aanzien van de platformfictie (2) heeft Nederland met het oog opharmonisatie onder andere ingezet op een platformfictie die in allelidstaten onder dezelfde omstandigheden verplicht is. De thans voorlig-gende compromistekst biedt lidstaten de nodige flexibiliteit bij detoepassing van de platformfictie waar het gaat om de vraag of er sprake isvan kortlopende accommodatieverhuur. Daarnaast krijgen lidstaten demogelijkheid om kortlopende accommodatieverhuur en/of personen-vervoer die via een platform worden verricht door belastingplichtigen diedaarvoor gebruik maken van een speciale regeling voor kleine onder-nemers, uit te sluiten van de platformfictie. Hoewel Nederland graag meerharmonisatie had gezien kan Nederland omwille van het compromis – ookin het licht van het bereiken van een akkoord op het hele pakket –instemmen met het huidige voorstel. Een belangrijk argument voorNederland hierbij is dat het lidstaten nog steeds de mogelijkheid biedt omvoor de genoemde sectoren een platformfictie te introduceren.Op het gebied van de enkele btw registratie (3) is besloten om hetsubonderdeel dat ziet op de Import-One-Stop-Shop (IOSS) uit hetVIDA-pakket te halen en verder te bespreken in de bredere onderhande-9Kamerstukken II 2022–2023, 22 112, nr. 3602. Beoordeling Richtlijn en verordening betreffendebtw-regels voor het digitale tijdperk | Rapport | Rijksoverheid.nlTweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 204410 lingen over het nieuwe Douanewetboek. Hoewel Nederland in beginselpositief is over een verplichte IOSS, werd duidelijk dat dit niet haalbaar isomdat de werking nog niet was uitgekristalliseerd. Dit subonderdeelwordt om die reden overgeheveld naar de onderhandelingen over hetnieuwe Douanewetboek.In de basis steunen alle lidstaten de doelen van het voorstel. Voor watbetreft de onderdelen van digitale rapportageverplichtingen ene-facturatie respectievelijk de enkele btw-registratie kunnen alle lidstateninstemmen met de laatste compromisteksten. Voor wat betreft deplatformeconomie echter is Estland principieel tegen de voorgestelde(verplichte) platformfictie. Volgens Estland is dit onderdeel in strijd methet principe van neutraliteit en daarnaast zou het voorstel zorgen voor eenverschil in de btw-behandeling van ondernemers, afhankelijk of zij hundiensten (kortlopende accommodatieverhuur en personenvervoer) via eenplatform aanbieden. Estland ging om deze reden niet akkoord op deEcofinraad van 14 mei 2024 en pleitte voor een volledig optioneleplatformfictie met een opt-in voor lidstaten. Het is onduidelijk of de laatstecompromisteksten naar aanleiding van de bezwaren van Estland noggewijzigd worden in aanloop naar de Ecofinraad van 21 juni.Herstel- en Veerkrachtfaciliteit (HVF)Document: https://commission.europa.eu/document/download/01ec118c-b5b6-46b1-a6ec-84c390af4aa6_en?filename=COM_2024_222_1_EN_ACT_part1_v3.pdfAard bespreking: Aanname uitvoeringsbesluit van de RaadBesluitvormingsprocedure: gekwalificeerde meerderheidToelichting:Tijdens de Ecofinraad zal een aanpassing van het uitvoeringsbesluit tergoedkeuring van het Ierse Herstel- en Veerkrachtplan (HVP) ter besluit-vorming voorliggen. Ierland heeft op 22 maart 2024 een aanvraag bij deCommissie ingediend voor een aanpassing van het oorspronkelijke HVPdat middels een uitvoeringsbesluit van de Raad op 28 mei 2021 werdgoedgekeurd. Door de wijzigingen komt de totale omvang van het IerseHVP uit op 1,2 miljard euro.Ierland maakt gebruik van de mogelijkheid om een HVP aan te passen opgrond van objectieve omstandigheden. Deze omstandigheden hebbenbetrekking op een onverwachte wijziging in studievoorkeur na COVIDwaardoor minder studenten zich inschreven voor een IT-studie. Voor eenandere maatregel bleek er een beter alternatief voor handen te zijn om hetoriginele doel van de maatregel te bereiken. Verder heeft de onverwachtegoedkeuring van een anti-witwasmaatregel de mogelijkheid geboden vooreen effectievere anti-witwas hervorming en heeft Ierland verzocht dezehierom aan te passen. De vierde maatregel is op verzoek van Ierlandgewijzigd, omdat lokale betaalbaarheidsbehoeften zijn veranderd.Daarnaast heeft Ierland een RepowerEU-hoofdstuk toegevoegd aan zijnplan. De toegevoegde maatregelen worden gefinancierd met240 miljoen euro aan additionele subsidies die beschikbaar zijn gesteldvoor Ierland in het kader van RepowerEU. Het RepowerEU-hoofdstukbevat één nieuwe hervorming en vijf nieuwe investeringen. Dehervorming heeft betrekking op een planmatige uitrol van offshorewindenergie. Het bevat o.a. de toewijzing van twee hiervoor bestemdemaritieme gebieden en heeft als doel om de capaciteit met 5GW tevergroten in 2030. De investeringen hebben betrekking op het opschalenvan de productie van duurzaam biomethaan, duurzaam transport per rails,inzet op elektrificatie van materieel en gerichte maatregelen op het gebiedvan energie-efficiënte in ziekenhuizen, scholen en andere publiekegebouwen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 204411 De Commissie oordeelt dat de redenen die Ierland aandraagt eenaanpassing van het plan rechtvaardigen en dat het Ierse herstelplan ookna de aanpassing voldoet aan de eisen van de HVF-verordening. Het HVPadresseert een aanzienlijk deel van de landspecifieke aanbevelingen,waaronder de aanbevelingen op het gebied van energie uit 2022 en 2023.De Commissie oordeelt positief over het toegevoegde REPowerEU-hoofdstuk, dat voldoet aan de eisen die de HVF-verordening stelt aanREPowerEU-maatregelen. Het kabinet kan zich vinden in het oordeel vande Commissie. Nederland is daarom voornemens om in te stemmen methet voorstel tot aanpassing van het uitvoeringsbesluit van de Raad.Daarnaast heeft de Commissie een nieuwe richtsnoer gecommuniceerdmet enkele vereenvoudigingen om de implementatie van de HVF teversnellen.10 Met de publicatie van de richtsnoer geeft de EuropeseCommissie opvolging aan de oproep van lidstaten aan de Commissie inde tussentijdse evaluatie om processen te stroomlijnen en te verbeteren.U bent over de tussentijdse evaluatie geïnformeerd middels de geanno-teerde agenda van april jl.11 In de richtsnoer geeft de Commissie meerduidelijkheid over de mogelijkheid om een HVP aan te passen als deze opgrond van objectieve omstandigheden deels of in zijn geheel niet langerte verwezenlijken is. Parralel hieraan poogt de Commissie om deadministratieve lasten voor lidstaten beperken. Specifiek doelt deEuropese Commissie op de informatievereisten in het kader van detweejaarlijkse verslaglegging. Ook geeft de Commissie aan naar synergiënte zoeken in de audits die zijzelf en de Europese Rekenkamer bij delidstaten uitvoeren. Tot slot benoemt de Commissie de leidende principesvoor lidstaten die een wijziging van hun plan voorbereiden waaronder dataanpassingen van plannen niet het algehele ambitieniveau van het planmag afzwakken.Europees Semester 2024: LentepakketDocument: n.v.t.Aard bespreking: gedachtewisselingBesluitvormingsprocedure: n.v.t.Toelichting:Op 19 juni a.s. zal de Commissie in het kader van het Europees Semesterhet zogenoemde Lentepakket publiceren en deze presenteren in deEcofinraad van 21 juni. Het lentepakket bestaat uit: een horizontalemededeling, de Commissievoorstellen voor de landspecifieke aanbeve-lingen van de Raad, de landenrapporten van de Commissie voor deindividuele lidstaten, de vaststelling van macro-economische imbalansenin het kader van de Macro-economische onevenwichtigheden procedureen het omnibusrapport krachtens artikel 126, lid 3, van het Verdrag overde naleving van de tekort- en schuldcriteria in het kader van hetStabiliteits- en Groeipact.De rechtsbasis hiervoor is verordening nr. 1466/97, over versterking vanhet toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatievan het economisch beleid, en artikel 121(2) en 148(4) van het Verdragbetreffende de werking van de Europese Unie.Nederland kan de presentatie van de Commissie aanhoren. De Kamer zaleen appreciatie van het Lentepakket ontvangen voorafgaand aan deEcofinraad in juli.10https://commission.europa.eu/document/download/3a3d5707-5adc-4f6a-a5b5-1d23f1a24235_en?filename=20240531_Draft_Guidance_on_recovery_and_resilience_plans.pdf11https://open.overheid.nl/documenten/768d612a-5719-4a4b-a77f-afc88e3bef63/fileTweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 204412 Economische en financiële impact van de Russische agressie-oorlog tegen OekraïneDocument: N.v.t.Aard bespreking: GedachtewisselingBesluitvormingsprocedure: n.v.t.Toelichting:De Ecofinraad zal van gedachten wisselen over de economische enfinanciële impact van de Russische agressie tegen Oekraïne en overEuropese steunmaatregelen. Voor 2024 is USD 37,3 miljard nodig aanbegrotingssteun en voor herstel en wederopbouw.12 De EU-Oekraïne-faciliteit van EUR 50 miljard voor de periode 2024–2027 en het IMFprogramma13 zijn belangrijke onderdelen van de internationale inzet omdeze tekorten en noden (deels) te dekken en om Oekraïne in staat testellen de strijd tegen Russische agressie voort te zetten. Kabinetsbeleid isdat Nederland haar «fair share» bijdraagt aan de internationale steuninzet– zowel bilateraal14 als via de EU en overige multilaterale kanalen.Nederland heeft recent wederom aanvullende middelen beschikbaargesteld voor Oekraïne, heeft zich in Europees verband steeds ingezet voorblijvende steun aan Oekraïne en zal andere landen blijven aanmoedigenom dit ook te doen.Op 5 juni jl. vond een extra Eurogroep in inclusieve samenstelling plaatsover aanvullende mogelijkheden om rente-inkomsten over RussischeCentrale Banktegoeden in te zetten voor steun aan Oekraïne. De Kamer isvoorafgaand hierover via een geannoteerde agenda geïnformeerd.15 DeKamer zal nog separaat een verslag toegezonden krijgen van dezeEurogroep.De Commissie heeft een positief oordeel gevormd over het Oekraïneplanen heeft op 15 april een uitvoeringsbesluit van de Raad voorgesteld tergoedkeuring van die beoordeling. Op 14 mei jl. is met dit uitvoeringsbe-sluit van de Raad ingestemd. Het Oekraïneplan is de basis voor demacro-financiële steun die wordt verleend onder de EU Oekraïne-faciliteiten bevat hervormingen en investeringen waaraan moet worden voldaandoor Oekraïne voordat tot uitbetaling van nieuwe tranches overgegaankan worden. De Kamer is hier eerder over geïnformeerd middels degeannoteerde agenda van de Raad Buitenlandse Zaken van 7 mei 2024.16Het is nu mogelijk om over te gaan tot de reguliere betalingen uit deOekraïne-faciliteit, zoals vastgelegd in de Oekraïne-verordening17.Oekraïne kan ieder kwartaal een betalingsverzoek indienen bij deCommissie waarna zij toetst of aan de vereisten uit het Plan is voldaan.Vervolgens wordt deze beoordeling aan de Raad voorgelegd via eenuitvoeringsbesluit van de Raad.12Ukraine - Third Rapid Damage and Needs Assessment (RDNA3) February 2022 – December2023 (worldbank.org)13Ukraine: Third Review of the Extended Arrangement Under the Extended Fund Facility(imf.org)14https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/overheidsfinancien/documenten/publicaties/2024/04/15/voorjaarsnota-202415https://www.rijksoverheid.nl/documenten/publicaties/2024/06/03/geannoteerde-agenda-eurogroep-5-juni-202416Geannoteerde agenda voor de Raad Buitenlandse Zaken Ontwikkelingssamenwerking van 7mei 2024 | Rijksoverheid.nl17Regulation (EU) 2024/792 of the European Parliament and of the Council of 29 February 2024establishing the Ukraine FacilityTweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 204413 VN comité voor een raamwerk ter versterking van de inclusiviteiten effectiviteit van internationale samenwerkingDocument: n.v.t.Aard bespreking: GedachtewisselingBesluitvormingsprocedure: n.v.tToelichting:De Raad zal geïnformeerd worden over de stand van zaken ten aanzienvan de besprekingen binnen de Verenigde Naties («VN») over eenraamwerk ter versterking van de inclusiviteit en effectiviteit van interna-tionale samenwerking.De VN heeft hiervoor een Ad Hoc Comité («AHC») opgericht die zalwerken aan de kaders, de Terms of Reference («ToR»), van een FrameworkConvention («FC»). Van 26 april tot en met 8 mei jl. is er gesproken overdeze ToR binnen de VN. Het Belgisch voorzitterschap zal een samen-vatting geven van deze besprekingen.Nederland heeft zich constructief opgesteld in de vergadering. Hierbijheeft Nederland, tezamen met de andere lidstaten van de EU, aangevoerddat er geen sprake moet zijn van dubbelwerk met andere internationalegremia en dat besluitvorming bij consensus zou moeten gebeuren. Ditstaat tevens in de schriftelijke inbreng waarover de Kamer is geïnfor-meerd via het Verslag van de Eurogroep en Ecofinraad van 11 en 12 maartjl. (Kamerstuk 21 501-07, nr. 2023).De tweede inhoudelijke vergadering in de VN zal plaatsvinden van 29 julitot en met 16 augustus. Voorafgaand aan deze vergadering zal er in EUgremia gesproken worden over de (voorbereiding op de) vergadering. DeKamer zal worden geïnformeerd over eventuele schriftelijke inbreng doorNederland voorafgaand aan deze vergadering.OverigKwartaalrapportageConform de informatieafspraken over lopende EU-wetgevingsdossiervindt u bijgevoegd de kwartaalrapportage van de lopendeEU-wetgevingsdossiers op de beleidsterreinen die vallen onder verant-woordelijkheid van het Ministerie van Financiën.Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-07, nr. 204414