Appreciatie van de motie van het lid Graus over een onderzoek naar het verhalen van de kosten voor veterinaire zorg en opvang op veroordeelde dierenbeulen (Kamerstuk 36600-XIV-33)

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202529 279Rechtsstaat en RechtsordeNr. 925 BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIE EN VEILIGHEID Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 17 februari 2025Tijdens de begrotingsbehandeling van het Ministerie van Landbouw,Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (XIV) en het Diergezondheidsfonds(F) voor het jaar 2025 (36 600 XIV) op 17 oktober 2024, heeft het lid Graus(PVV) een motie ingediend met het verzoek aan de regering om demogelijkheden te onderzoeken tot het verhalen van kosten ten behoevevan veterinaire zorg en opvang van inbeslaggenomen dieren op veroor-deelde dierenbeulen.1 De Staatssecretaris van Landbouw, Visserij,Voedselzekerheid en Natuur heeft deze motie naar mij doorgeleid met hetverzoek deze van een schriftelijke appreciatie te voorzien. Ik laat hetoordeel over deze motie aan uw Kamer. Aangezien er een wat langereperiode tussen het indienen en de appreciatie van de motie zit, ga ik indeze brief meteen in op het onderzoek waar in deze motie om gevraagdwordt. Dat onderzoek heeft ondertussen al plaatsgevonden.Er is een ambtelijke verkenning gedaan naar de uitvoering van hetverhalen van de kosten op de plegers van dierenmishandeling.Binnen de strafwetgeving is het uitgangspunt dat de kosten voor destrafrechtspleging, waaronder ook voor inbeslagname, niet op veroor-deelden worden verhaald.2 Dit geldt ook voor de kosten van veterinairezorg en opvang van de dieren.Binnen het strafrecht bestaat geen (algemene) grondslag om bij strafrech-telijke veroordelingen de gemaakte kosten te verhalen. Een verdachtehoeft immers niet mee te werken aan zijn eigen veroordeling en hoeft nietbij te dragen aan de kosten van (de tenuitvoerlegging van) zijn of haareigen veroordeling. Dit geldt ook voor veroordeelden voor dierenmishan-deling.1Kamerstukken II, 2024–2025, 36 600 XIV, nr. 332Artikel 11 Besluit inbeslaggenomen voorwerpen. kst-29279-925ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 29 279, nr. 9251 Als uw Kamer het verhalen van deze kosten mogelijk wil maken, zal inieder geval het Besluit inbeslaggenomen voorwerpen moeten wordengewijzigd en waarschijnlijk ook het Wetboek van Strafvordering en/of hetWetboek van Strafrecht. Als deze zijn gewijzigd en het verhalen van dezekosten mogelijk is, is het nog steeds aan de rechter om dit op te leggen.Hierbij kan de rechter het verhalen van de kosten op veroordeelden zienals een strafverzwarende maatregel en een lagere straf opleggen. Datlaatste vind ik onwenselijk.In 2014 is eerder gepoogd om veroordeelden voor kosten voor hunverblijf in een justitiële inrichting te laten betalen. Toen heeft de Raad vanState een advies uitgebracht over het «voorstel van wet tot wijziging vanhet Wetboek van Strafvordering in verband met de eigen bijdrage vanveroordeelden aan de kosten van de strafvordering en de slachtofferzorgen voorstel van wet tot wijziging van de Penitentiaire beginselenwet, deBeginselenwet verpleging ter beschikking gestelden, de Beginselenwetjustitiële jeugdinrichtingen en enige andere wetten in verband met deeigen bijdrage voor verblijf in een justitiële inrichting.»3De Afdeling advisering was er niet van overtuigd dat de baten (metinbegrip van de beoogde besparingen) die met de wetsvoorstellenbehaald zouden moeten worden, opwegen tegen de maatschappelijke enfinanciële lasten van de wetsvoorstellen. Daarnaast wijst zij in haar adviesop de problematiek waarmee veroordeelden te maken hebben – beperktefinanciële middelen, schuldenlast en zwakke sociale positie.Voorts kan de Staat in een strafrechtelijke procedure alleen schadever-goeding eisen in gevallen waarin de Staat kan worden aangemerkt alsbenadeelde partij.4 Dat is in dit soort zaken echter niet het geval. Dekosten die de Staat maakt komen voort uit het uitvoeren van haar wettelijktaak met betrekking tot de opsporing en vervolging van criminaliteit. Zijneemt deze kosten op zich om de samenleving en de dieren tebeschermen.Samenvattend zie ik, gezien het voorgaande, geen goede mogelijkhedenen vind ik het onwenselijk om het pad op te gaan om veroordeelden voorde kosten van hun straf te laten betalen. Nader onderzoek daarnaar is watmij betreft niet van meerwaarde. Ik hoop uw Kamer hiermee voldoende tehebben geïnformeerd over deze motie. Als de motie wordt aangenomen,acht ik die met deze verkenning afgedaan.De Minister van Justitie en Veiligheid,D.M. van Weel3W03.14.0154/II en W03.14.0155/II.4Artikel 51f, eerste lid, Wetboek van Strafvordering.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 29 279, nr. 9252