Verslag jaarvergadering Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling 2025

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202536 600 IXVaststelling van de begrotingsstaat van hetMinisterie van Financiën (IXB) en debegrotingsstaat van Nationale Schuld (IXA) voorhet jaar 2025Nr. 44 BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 3 juni 2025Met deze brief blik ik terug op de Jaarvergadering van de Europese Bankvoor Wederopbouw en Ontwikkeling (EBRD). De Jaarvergadering vondvan 13–15 mei plaats op het hoofdkantoor van de EBRD in Londen,Verenigd Koninkrijk. De vergadering stond voornamelijk in het teken vanhet formeel goedkeuren van de nieuwe middellangetermijnstrategie voorde periode 2026–2030 (het Strategic and Capital Framework; SCF). Dezebrief is in nauwe afstemming met het Ministerie voor Buitenlandse Handelen Ontwikkelingshulp tot stand gekomen.OekraïneDe EBRD heeft sinds de start van de oorlog meer dan 7 miljard eurogeïnvesteerd in de reële economie en kritieke (energie) infrastructuur vanOekraïne. In december 2023 zijn de aandeelhouders akkoord gegaan meteen kapitaalverhoging, die de EBRD in staat stelt om onder behoud van deAAA-rating van de Bank jaarlijks 1,5 tot 2,5 miljard euro te investeren inOekraïne gedurende de oorlogstijd, oplopend tot 3 miljard euro als eenvolledig en duurzaam staakt-het-vuren wordt bereikt. Nederland heeft indecember 2024 haar aandeel in de kapitaalverhoging betaald. Uw Kameris over het voornemen van deze betaling geïnformeerd.1Bijna alle landen spraken tijdens de Jaarvergadering hun blijvende steunuit voor Oekraïne en de belangrijke rol van de EBRD in het land. De EBRDwas voor de oorlog al de grootste institutionele investeerder in Oekraïne,waardoor het veel kennis heeft van de lokale context. Daarnaast is hetmandaat van de EBRD gericht op de private sector, waardoor de EBRDveel bedrijven in het land goed kent. Nederland heeft uitgesprokensolidair te blijven aan Oekraïne en het land te blijven steunen in haar strijdvoor vrijheid en een rechtvaardige vrede. Daarnaast heeft Nederland1Kamerstukken 2023/24, 36 550, nr. 1, p. 149; Kamerstukken 2023/24, 36 410, nr. 44, p. 2. kst-36600-IX-44ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 IX, nr. 441 aangegeven van de EBRD te verwachten dat het Oekraïne, in het bijzondernadat een duurzaam staakt-het-vuren wordt bereikt, ondersteunt op hetpad naar een stabiele, welvarende en democratische toekomst. Sinds destart van de oorlog heeft Nederland meer dan 200 miljoen euro aan steunvia de EBRD aan Oekraïne verstrekt, voornamelijk om de energiesector teondersteunen. De betalingsdiscipline van Oekraïne is tot nu toe sterk. Hetland is goed in staat om de ontvangen leningen van de EBRD ook weerterug te betalen. Ik ben content dat in de aandeelhoudersvergadering deblijvende steun van de EBRD aan Oekraïne als topprioriteit is vastgelegdin de nieuwe middellangetermijnstrategie.Strategic and Capital Framework (SCF)Tijdens de Jaarvergadering van 2024 in Yerevan, Armenië, zijn dediscussies over de nieuwe SCF voor 2026–2030 gestart. Deze discussie isnu afgerond door het formele akkoord dat gouverneurs tijdens deJaarvergadering in Londen hebben gegeven. De nieuwe SCF bouwt voortop de voorgaande middellangetermijnstrategie, met een centrale plekvoor het werk van de EBRD in Oekraïne. De Bank zal zich, naast Oekraïne,de komende vijf jaar richten op drie strategische thema’s: (i) hetversnellen van de «groene» transitie; (ii) het versterken van economicgovernance (goed bestuur); en (iii) het promoten van menselijk kapitaal engelijke kansen voor iedereen. Hierbij zijn twee strategische enablersgeïdentificeerd die de Bank in staat moeten stellen om maximale impactte maken: (i) digitalisering; en (ii) het mobiliseren van privaat kapitaal.Gouverneurs benadrukten dat investeringen in de energiesector noodza-kelijk zijn om het concurrentievermogen van economieën te versterken ende energieonafhankelijkheid van landen te vergroten. De investeringenvan de EBRD blijven in lijn met het Akkoord van Parijs. Veel landenbenadrukten daarnaast het belang van het kernmandaat van de EBRD omlanden te helpen ontwikkelen naar goed functionerende markteconomieënwaarbij vooral de private sector wordt gestimuleerd.Nederland heeft ook aangegeven te verwachten dat de Bank eenbelangrijke rol blijft spelen om landen te ondersteunen in de energietran-sitie om economieën onafhankelijker en weerbaarder te maken. Daarnaastgaf Nederland aan het belangrijk te vinden dat verschillende Interna-tionale Financiële Instellingen beter met elkaar samenwerken, alssysteem. Tot slot gaf Nederland aan veel waarde te hechten aan hetmobiliseren van (meer) privaat kapitaal, omdat dit de EBRD in staat steltom (nog) grotere impact te leveren en simultaan de toenemendeprioriteiten van de Bank binnen een duurzaam houdbaar financieel enbudgettair raamwerk uit te voeren. De Nederlandse standpunten kondenrekenen op veel steun onder een diverse groep aan aandeelhouders.De Verenigde Staten hebben zich onthouden van stemming op de SCF,omdat de (al bestaande) ambitie van de EBRD om 50% van haar investe-ringen in «groene» activiteiten te doen volgens hen marktverstorendwerkt. Dit past binnen het nieuwe beleid van de Verenigde Staten waarinmen kritisch kijkt naar klimaat investeringen. Ook Wit-Rusland heeft zichonthouden van stemming, omdat de Bank volgens dit land te gepoliti-seerd is. Rusland sloot zich aan bij dit standpunt, en stemde daarnaasttegen de SCF, omdat Rusland van mening is dat investeringen inOekraïense staatsbedrijven niet overeenstemmen met het kernmandaatvan de EBRD, dat primair gericht is op de private sector.Nederland is tevreden met de nieuwe middellangetermijnstrategie van deEBRD en de discussie tijdens de Jaarvergadering en ziet uit naar deuitwerking van de strategie in de komende periode.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 IX, nr. 442 Geografische uitbreiding van het operatiemandaat naar Sub Sahara Afrikaen IrakSinds 22 april jl. hebben voldoende landen de wijziging van de statutenvan de EBRD geratificeerd. Hiervoor was een gekwalificeerde meerderheidvan aandeelhouders vereist. De wijziging van de statuten is noodzakelijkom het geografische werkingsmandaat van de Bank uit te breiden naarzes landen in Sub Sahara Afrika (Benin, Kenia, Senegal, Ivoorkust, Nigeriaen Ghana) en Irak waartoe besloten is tijdens de Jaarvergadering van deEBRD in mei 2023. De wijziging gaat formeel in werking vanaf 22 juli 2025.Tijdens de Jaarvergadering is het verzoek van Benin, Ivoorkust en Nigeriaom operatieland te worden goedgekeurd. Verwachting is dat de anderelanden op korte termijn ook een dergelijk verzoek zullen indienen.Nederland is tevreden dat de selectieve uitbreiding van het mandaat nietten koste gaat van de steun aan de bestaande operatielanden en Oekraïnein het bijzonder. Daarnaast heeft Nederland altijd bepleit dat samen-werking met de al in Sub Sahara Afrika aanwezige actoren, zoals deAfrikaanse Ontwikkelingsbank (AfDB), de Europese Investeringsbank (EIB)en de International Finance Corporation (IFC) van de Wereldbank, cruciaalis voor een effectief handelen van de EBRD. De EBRD heeft aangegeven ingoed contact te staan met andere ontwikkelingsbanken die actief zijn in deregio. Nederland is tevreden met de toezeggingen die het op beide puntenheeft ontvangen van de Bank.De gouverneurs bekrachtigden hun steun voor de uitbreiding van hetoperatiemandaat met goedkeuring van het verzoek van Benin, Ivoorkusten Nigeria om operatieland te worden van de Bank.De Minister van Financiën,E. HeinenTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 IX, nr. 443