Verslag van een wetgevingsoverleg, gehouden op 29 juni 2009, over de Wabo

31953VaststellingvanovergangsrechtenwijzigingvandiversewettentenbehoevevandeinvoeringvandeWetalgemenebepalingenomgevingsrecht(InvoeringswetWetalgemenebepalingenomgevingsrecht)Nr.24VERSLAGVANEENWETGEVINGSOVERLEGVastgesteld1juli2009DevastecommissievoorVolkshuisvesting,RuimtelijkeOrdeningenMilieubeheer1heeftop29juni2009overleggevoerdmetministerCramervanVolkshuisvesting,RuimtelijkeOrdeningenMilieubeheeroverdeWabo.Vanhetoverlegbrengtdecommissiebijgaandstenografischverslaguit.DevoorzittervandevastecommissievoorVolkshuisvesting,RuimtelijkeOrdeningenMilieubeheer,KoopmansDegriffiervandevastecommissievoorVolkshuisvesting,RuimtelijkeOrdeningenMilieubeheer,VanderLeeden1Samenstelling:Leden:VanGent(GroenLinks),VanderStaaij(SGP),Poppe(SP),Snijder-Hazelhoff(VVD),ondervoorzitter,Depla(PvdA),VanBochove(CDA),Koopmans(CDA),voorzitter,Spies(CDA),VanderHam(D66),VanVelzen(SP),Vietsch(CDA),Aptroot(VVD),Samsom(PvdA),Boelhouwer(PvdA),Roefs(PvdA),Neppérus(VVD),VanLeeuwen(SP),Jansen(SP),VanderBurg(VVD),VanHeugten(CDA),Madlener(PVV),Ouwehand(PvdD),Bilder(CDA),Wiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie)enLinhard(PvdA).Plv.leden:Vendrik(GroenLinks),VanderVlies(SGP),Polderman(SP),Remkes(VVD),Jacobi(PvdA),Pieper(CDA),Koppejan(CDA),Ormel(CDA),Kos¸erKaya(D66),Leijten(SP),Schreijer-Pierik(CDA),DeKrom(VVD),Vermeij(PvdA),Waalkens(PvdA),Vos(PvdA),Zijlstra(VVD),Langkamp(SP),Gerkens(SP),VanBeek(VVD),Schermers(CDA),Agema(PVV),Thieme(PvdD),Sterk(CDA),Ortega-Martijn(ChristenUnie)enBesselink(PvdA).TweedeKamerderStaten-Generaal2Vergaderjaar2008–2009KST1335040809tkkst31953-24ISSN0921-7371SduUitgevers’s-Gravenhage2009TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.241 Voorzitter:VanHeugtenAanwezigzijn8ledenderKamer,teweten:Boelhouwer,VanHeugten,Koopmans,VanLeeuwen,Neppérus,Ouwehand,VanderStaaijenWiegman-vanMeppelenScheppink,enmevrouwCramer,ministervanVolkshuisvesting,RuimtelijkeOrdeningenMilieubeheer.Aandeordeisdebehandelingvan:-debriefvandeministervanVROMd.d.12mei2009overvoorlichtingvandeRaadvanStateoverdekringvaninspraakgerechtigdenbijeenomgevings-enwatervergunning(30844,nr.45);-hetwetsvoorstelVaststellingvanovergangsrechtenwijzigingvandiversewettentenbehoevevandeinvoeringvandeWetalgemenebepalingenomgevingsrecht(InvoeringswetWetalgemenebepalingenomgevingsrecht)(31953);-denotanaaraanleidingvanhetverslaginvoeringswetWetalgemenebepalingenomgevingsrecht)(31953,nr.7);-denotavanwijziginginvoeringswetWetalgemenebepalingenomgevingsrecht)(31953,nr.8);-detweedenotavanwijziginginvoeringswetWetalgemenebepalingenomgevingsrecht)(31953,nr.11);-debriefvandeministervanVROMd.d.9juni2009inzakedetoezendingvanhetontwerpvanhetBesluitomgevingsrechtendeRegelingomgevingsrecht(31953,nr.6);-debriefvandeministervanVROMd.d.19juni2009inzakedenaderekabinetsreactieoverdehandhavingsstructuurenheteindbeeldMans/Wabo/Oosting(29383,nr.130);-debriefvandeministervanVROMd.d.26juni2009metdelijstvanvragenvandecommissievoorVolkshuisvesting,RuimtelijkeOrdeningenMilieubeheerenantwoordenvanhetministerieoverhetontwerpvanhetBesluitomgevingsrechtendeRegelingomgevingsrecht(31953,nr.10).Devoorzitter:Hartelijkwelkombijditwetgevings-overlegvandevastecommissievoorVolkshuisvesting,RuimtelijkeOrdeningenMilieubeheeroverdeinvoeringswetWetalgemenebepalingenomgevingsrechtenhetontwerpvanhetBesluitomgevingsrechtendeRegelingomgevingsrecht.Deplanningisdatdezevergaderingom16.00uurwordtbeëindigd.Erzalminimaaleenmaalwordengeschorst,namelijknadeeerstetermijnvandeKamer,waarschijnlijkdelunch-pauze,maarwaarschijnlijkzalernogeenkeergeschorstworden.DeheerKoopmans(CDA):Voorzitter.DeCDA-fractiezietditoverlegalseenbelangrijkmomentendeWaboalseenbelangrijkewet.Alsreactieopdecrisisvanhetbeginvandejarentachtigpleittetoenmaligminister-presidentLubbersvoordecentralisatie,dereguleringenprivatisering.Deoverheidmoestzichbeperkenintaken,zodatzijdiegoedennietmiddelmatigofslechtkonuitvoeren.Demammoettankermoestbestuurbaarblijven.Naasteenselectieoptakenmoestookdedienstverleningvandeoverheidbeter.Opdiemanierkondenhetbedrijfslevenendesamenlevingnadeeconomischecrisisverdergroeienenopstomennaarde,terugkijkend,succesvollejarennegentig.Vooreensoortgelijkeuitdagingstaanwijopditmomentweer.ToentoenmaligministerDekkerenstaatssecretarisVanGeelaanhetbeginvandeWabostonden,haddenwijditsoortoverwegingenernietbijbedacht,maarvandaagdedag,metdeeconomischecrisis,iserextraredenommetelkaarenormtempotemaken.AlsKamerhebbenwijonszelfeentijdschemaopgedrongendattegenhetonverantwoordeaanzit.Wijhebbenergweinigtijdgenomen.Hetiseeneigen,naarmijninzichtverantwoordekeuzevandeKamer.Indebehandelingvandeamendementenishetmogelijkdathierendaarnogeenaanscherpingnodigis.Daarvoorhebbenwijeendebat;datishelemaalnieterg.Wijrondenopditmomenteenjarenlangwetgevings-trajectaf.Burgersenbedrijvenmoetenbijéénloketdebenodigdevergunningenkunnenaanvragen.Deverschillendeoverhedenzorgenervervolgensvoordatdeaanvragensnelendoortastendwordenbehandeld.Navergunningverleningkanhetbedrijfdeproductieuitbreidenofkandeburgereenserreaanzijnhuisbouwen.Inéénaanvraagkrijgthijdesloop/bouw/kap/uitrit/milieuvergunningvanéénbevoegdgezag.Maarwijzijnernogniet.BijdebehandelingvandeWabohebbenwijeenaantalonderwerpendoorgeschovennaardebehandelingvandeinvoeringswetvandaag.StenografischverslagvaneenwetgevingsoverlegvandevastecommissievoorVolkshuisvesting,RuimtelijkeOrdeningenMilieubeheerMaandag29juni2009Aanvang10.15uurTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.243 Wijzijnzeerenthousiastoverdezewet:éénbevoegdgezag,éénvergunning,éénbezwaarmogelijkheid.Datzijngrote,groteverbeteringen.AfgelopenzaterdagzaterbijDeTelegraafeenprachtigebijlageoverhetfeitdatmensenhetzatzijn.Mensenzijnhetzatdatdoorwet-enregelgevingofdoorjurisprudentieerzoweinigbewegin-genmogelijkzijn.Datgeeftgroteergernissen.Veelvandieregelszijnweloverwogenengoedbedoeldopgesteldvanuiteenbegripvoorderechtsbeschermingvanmensen.DeCDA-fractiedenktdatwijopditpuntonbedoeldzijndoorgeschoten.Ikcomplimenteerdeministerenhaarmedewerkersvoordesnellebeantwoordingvandeopmerkingeninhetverslag.Ikvertrouweropdatwijdeomgevings-vergunningdaadwerkelijkper1januari2010kunneninvoeren.Ikzegmeteenzuchtdatditnaeenvertragingnadriejaarisgebeurd.DievertragingisvooreenforsdeeltewijtenaanhetfeitdathetIPOendeVNG,devertegenwoordigersvangemeentenenprovincies,langhebbenmoetennadenkenoverdewerkverdeling.Deburgersenhetbedrijfslevenvragenzichafofdatnietsnellerkon.Ikkomdaarstraksnogopterug.Ikbehandeleersthetpuntbelanghebbendenbezwaarenberoep.Deinvullingvanhetbegripbelanghebbendenisnogsteedsinontwikkeling,zoalsdeministerzelfsteltindenotanaaraanleidingvanhetverslag.Nietvanwegehetfeitdatmaatwerkisvereist,zoalsdeministerzegt,maarvanwegehetfeitdathetwettelijkcriteriumzovaagis.Voornatuurlijkepersonengeldtdevastejurispruden-tiedateennatuurlijkpersoonobjectiefeeneigenenpersoonlijkbelangmoethebben,datheminvoldoendemateonderscheidtvananderenendatrechtstreekswordtgeraaktdoorhetomstredenbesluit.EriseenaantaluitsprakenvandeRaadvanStatedatopditpuntnadereduidelijkheidensomszelfsverdereonduidelijk-heidheeftgebracht.Iknoemondermeereenuitspraakvan8april2009,velejarennadeinwerkingtredingvandeAlgemenewetbestuursrecht.Deministersteltonsverdereontwikkelingeninhetvooruitzicht,dietweekantenopkunnengaan.Hetkaneenontwikkelingnaarmeerduidelijkheidzijn,maarooknaarverderdivergerenenonduidelijkheid.Naaronzemeningmoetenwijalsrechtgeverdewettelijkemachthelpendooreenheldercriteriuminhetwetsvoorsteloptenemen.Hetkabinetschrijftindenotanaaraanleidingvanhetverslagoverhetvolgendeenhetgaatdaarbijomhetbesluitalsgeheel.Iederebelanghebbendeisaandehandvannaaldiejarennognietuitgekristalliseerdecriterianubelanghebbendevooreentoestemmingdieindeomgevingsvergunningisgeïntegreerd.Debelanghebben-denkomenonderdeWaboendatzijnerheelveel.Ikzaleensimpelvoorbeeldgeven.Iemandisbegaanmetbomen.Erwordteengroot,nieuwbedrijfgebouwdenophetterreinstaateenmooieboom.Erwordteenomgevingsvergunningaangevraagdenniemandheeftlastvanhinder.Debetreffendepersoontekenttegenhetonderdeelkapvergunningbezwaaraanendatbetekentmeteendathijbezwaarmaakttegendegeheleomgevingsvergunning.Wijmoetenmetelkaarproberentepreciserenhoewijdatgaanoplossen.BijdebehandelingvandeWabohebbenwijeenamendementaangenomenoverhetbegrip’’belangheb-bende’’.IndeEersteKamerisdaarovernadrukkelijkmethetkabinetgesproken.EristoenafgesprokendatdeRaadvanStateomvoorlichtingwordtgevraagd.DienaderetoelichtingvandeRaadvanStateophetVerdragvanAarhus,wantdaarsprekenwijover,geeftaandatdegehelegemeenschapmaginspreken.Deinspraakmoetzobreedmogelijkzijn,zekeromverderjuridischgetouwtrekeninhoudelijkediscussiestevoorkomenenomtekomentoteenbreedgedragenbesluit.Vanavondkomternogeenmooidebatoverdecom-missie-Elverding,dieeenparallelideeheeft.Omdieredenzijnwijhetermeeeensdatdeministerhetaangenomenamendementterugtrekt.Indewetwordthetgedeelteinspraakandersgeformuleerd.Wijmenendathetachterafgezienterechtisdatiedereen,waarenwanneerdanook,kaninspreken.Devolgendefasegaatoverbezwaarenberoependatzienwijtochietsanders.Opdevraagopwelkeonder-delendebelanghebbendenbezwarenkunnenindienen,geefthetkabinetnamelijkgeenantwoord.Hiergeldtdus’’wiezwijgt,stemttoe’’.Eenbelanghebbendedieuitsluitendbelangheeftbijhetonderdeelkappen,kandusooktegenandereonderdelenvandevergunning,waarvoorhijgeenbelanghebbendeis,bezwarenaanvoeren.HethoeftgeenbetoogdatditindeogenvandeCDA-fractieongewenstis,omdatdaarmeehetaantalberoepszakenaanzienlijkzalwordenuitgebreid.Hetrelativiteitsvereisteisnoodzakelijkominditopzichteenoerwoudaanregelgevingtevoorkomen.OokinandereEuropeselandenzijnbezwaarenberoepbeperkttoteennauwkeurigomschrevengroep.Daarmeewordtvoorkomendateenpersoonmeteenbelangopeenelementeengeheelprojectkantegenhoudenofvertragen.HetEuropeesrechtisdusgeenbeeropdewegomhetrelativiteitsvereisteintevoeren,watwelaandeordewasophetpuntvandeinspraak.DaaromzullenwijeenamendementindienenomeenvandezeregelsmetbetrekkingtothetrelativiteitsvereisteindeWabotedoenopnemen.Eenbelanghebbendekantegeneenbesluitberoepinstellenbijderechtbank,dochuitsluitendtegendeonderdelenvanhetbesluitwaardoorhijrechtstreeksinzijnpersoonlijkbelangwordtgeraakt.MevrouwOuwehand(PvdD):Dankdatualvastuitlegthoeuwamendementeruitzalzien.Ikhebeenvraagoverhetrechtstreeksinjepersoonlijkbelangwordengeraakt.Hoekunnenwijdandebelangenvanmensendieinhetalgemeenbelanghebbenbijeengoedeengroeneleefomgevingenbijeengoedmilieu–datwillenzemisschienookwelvoorhunwellichtnogongeborenkinderen–waarborgen?DeheerKoopmans(CDA):Datiseeninteressantevraag.Ikmaakeerstevenmijnbetoogopditpuntaf.RelevantisdevraaghoezichditverhoudttotdeAlgemenewetbestuursrecht.Erligtaleenaangenomenmotiewaarinwordtgevraagdhetrelativiteitsvereisteintevoeren.Tentijdevandebehandelingvandeinitiatiefwet-Vermeij/Koopmans/NeppérusheeftdeministervanJustitiegezegddatdiemotiewordtuitgevoerd,enwelvoordezomer.Hoestaathetdaarmee?Misschienzoudatditamendementkunnenvoorkomen,maarermoetlang-zamerhandwelwatgebeuren.Wijwachteneraltelang,alvierjaarop.TerugnaardevraagvanmevrouwOuwehand.Wanneeralgemeenbeleidwordtgeformuleerd,vindtmijnfractiehetterechtdatbelanghebbendendieophetgebiedvanhetmilieueenprobleemhebben–Milieudefensie,endergelijke–daartegenbezwaarenberoepkunnenTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.244 aantekenen.Maaralsereenbestemmingsplan,eenmilieunotaofdoorhetRijkvastgesteldbeleidgeldtwaarbinnenontwikkelingenmogelijkzijn,vindenwijhetheelvreemddat,alsboerJaneenstalbouwtdiepastbinnendatbeleid,Milieudefensiedriehoog-achterinUtrechtdaartegenbezwaarkanaantekenen,bijvoorbeeldopgrondvandestankcirkelvandatbedrijfvanboerJan.Daarisgeensprakevaneenpersoonlijkbelang.Daarissprakevanvastgesteldbeleid,waardoorhetmogelijkisdatdieboerkangroeien,omdatzijnplannenpassenbinnenhetvastgesteldebeleid.MevrouwOuwehand(PvdD):Geendirectbelang?Unoemthetmeestaldriehoog-achterinAmsterdam,maarUtrechtisookgoed.Hebtuerweleensbijstilgestaandatindebuurtvanzo’nveehouderijmensenkunnenwonendie,geziendekleinesocialegemeenschapwaarinzeverkeren,nietrechtstreeksdurventeprocederen?Diemensenzoudenzo’nkantoortjedriehoog-achternodigkunnenhebbenomvoorhundirectebelangenoptekomen.Hoezithetmetderechtsbeschermingvanmensendiezichbijvoorbaatgeïntimideerdvoelenalszijzichwillenuitspreken?UgaatbovendienvolledigvoorbijaanhetfeitdaterweldegelijkstapelsuitsprakenvandeRaadvanStateliggenwaaruitblijktdatmilieuclubsinhetgelijkwerdengesteldalszebezwaarhaddengemaakt.Hetbevoegdgezagheeftdusmeerdaneenszijnwerknietgoedgedaan.Wiltudatzomaarlatenpasseren?DeheerKoopmans(CDA):Daargaathethelemaalnietom.Wijwilleneralleenvoorzorgendatnietiedereentegenditsoortbeslissingenbezwaarenberoepmagaantekenen.ErzijninNederlandongetwijfeldookvergunningenverleendwaartegenniemandberoepheeftaangetekend,terwijldeberekeningendieeraantengrondslaglagennietinordewaren.Allebetrokkenenzijnechtertevreden,wantniemandheeftbezwaaraangete-kend.Diesituatiebestaatook.MevrouwOuwehandmagbestvragennaarderolvansocialecontrole,maarandersomspeeltprecieshetzelfde.Ikkengenoegvoorbeeldenwaarineenomgevingknettergekisgemaaktdoormilieuclubs,waardoormendenktdatereenprobleemis.MenlaatMilieudefensierommelenrotzooimakenineenbuurt.Daardoorontstaanineenbuurtsocialebewegingenwaarjenietvrolijkvanwordt.Indiegevallenspeeltprecieshetzelfde.Wijproberendemogelijkheidvoorbezwaarenberoepterugtebrengentoteenpersoonlijkbelang.Mensenmeteenpersoonlijkbelangmogenbezwaarenberoepaantekeneneniedereenmoetdaarineeneigenafwegingmaken.Datdoenmensentochalendatishelemaalgeenprobleem.MevrouwOuwehand(PvdD):Dewetgeverkantochgeenbesluitennemenopbasisvandeoverweging’’Hijdoethetverkeerd,dusdankunnenweditookwellegitimeren’’?IkvroegdeheerKoopmanshoehetzitmetderechtsbeschermingvanmensendieindebuurtvanbijvoorbeeldeenveehouderijwonenendievanwegedesocialecontrolenietzelfwillenofdurvenprocederen.DeheerKoopmans(CDA):Mensenmoetendaarineeneigenafwegingmakenendiemakenzetochal.Wegaanbezwaarenberoeptochnietanoniemverpakkenenopsturennaareenkantoordriehoog-achter,omhetzelfniettehoevenaantekenen?Datzoutochraarzijn?DeheerVanderStaaij(SGP):IkvraagmeafofikdeheerKoopmansgoedhebbegrepen.Volgensmijbeoogthijmethetamendementtweezaken.Indeeersteplaatswilhijdeberoepsmogelijkheidbeperkentotpersoonlijkbelanghebbendenendaarmeeactiesuitgroepsbelanguitsluiten.Indetweedeplaatswilhijdatperdeelvaneenbesluitbekekenmoetwordenofiemandpersoonlijkbelanghebbendeis.DeheerKoopmans(CDA):Datklopt.Ermoetsprakezijnvanpersoonlijkbelangenmenmoetaantonendatmenvoorhetgedeeltewaarvoormenberoepaantekent,eenprobleemheeft.DeheerVanderStaaij(SGP):Metdeeerstevoor-waardemaaktdeheerKoopmanseenuitzonderingopdeAlgemenewetbestuursrecht.Wehebbendaarovervakerdiscussiesgevoerd.Ikvraagmeafwatderedenisomdatspecifiekvoordezewetgevingtedoen,daarmeeafwijkendvanhetalgemenesysteem.Daaroverkunnenweookdiscussiëren,maardatwordtdaneenanderediscussie.DeheerKoopmans(CDA):Datiseenterechtevraag,waaroverwijinternookstevighebbengediscussieerd.IkhebdaaromhetkabinetzojuistookgevraagdhoehetzitmetdealgemeneaanpakviadeAlgemenewetbestuurs-recht.Hetzoumijeigenlijkeenliefdingwaardzijngeweestalsweditalgeregeldhadden.Doordatwijnutalvanvergunningeninéénomgevingsvergunningbrengen,creërenwijeensysteemwaarinveelbezwarenaangetekendwordentegendehoofdvergunning,terwijlindividueleklagersslechtstegeneenkleindeelvandevergunningbezwaarhebben.Ikhebdaarvanaleenvoorbeeldgegeven.DebedoelingvandeWabowasdatwehierinmeerduidelijkheidzoudencreërenenerminderprocedureskomen.WemoetendezevoorwaardenuopnemenindeWabo,ofzosnelmogelijkindeAlgemenewetbestuursrecht.Ikstadaarheelopenin.Wijvindendaterstappengezetmoetenworden;zomogelijkdezeweek,maaranderszosnelmogelijk.Alsdatnietgebeurt,bevorderenwedaterronddehoofd-vergunningveelmeerproceduresontstaan,doordatmensenopeenkleinpunteenprobleemhebben.Datwasnietdebedoeling.DeheerVanderStaaij(SGP):DeredeneringvandeheerKoopmansisduidelijk,maarhetnadeelook.Jebrengtimmersbijdeinvoeringswetgevingeenvrijprincipiëlewijzigingaaninhetsysteemvandebezwaar-enberoepsmogelijkheid.DeheerKoopmanszegtdatjeperdeelbesluitmoetbekijkenofjewelofnietinjebelangengeschaadbent.Ookdieredeneringbegrijpik,maarishetnadeeldaarvannietdatditeenenormediscussieenbureaucra-tiekanopleverenbijdetoetsingopdeontvankelijkheidperdeelbesluit?DeheerKoopmans(CDA):Ja,datismogelijk.Tegelijker-tijdsluithetechterookeenheleboelnietaandeordezijndebelangenuit.Hetiseenafweging.Ikbenoprechtblijmetdezevragen.Hetzijndezelfdevragendiewijhadden.Wijmoetendiegoedmetelkaardoorakkerenalvorenswijeenbesluitnemen.Onzefractieheeftoptalvanmomentenuitgesprokendatzijeraanhechtdatopditpuntstappenofstapjeswordengezet.BijdeWaboTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.245 hebbenwijdatgedaandoorhetbedoeldebegriptewijzigen.Achterafgezienwasdattestevig,metnameophetpuntvandeinspraak.Misschienzijnbetereoplossin-genmogelijk.Diehoorikvananderengraag.DeheerVanLeeuwen(SP):IkconstateerdatdeWabonietisgewordenwathetCDAdaarvanheeftverwacht.Hetprobleemdraaitnatuurlijkomdeintegraliteitvanaldieverschillendevergunningen.Ofhetnuomeenkapvergunninggaatofomeenanderevergunning,deheerKoopmanssuggereerteenbepaalderangorde,eenbepaaldehiërarchieinaldieverschillendevergunningen.Hetisechterwelzodatopéénonderdeelbezwaarmakengelijkstaataanbezwaarmakentegendeheleomgevingsvergunning.AlshetCDAdatopdeeenofanderemanieronmogelijkwilmaken,danmoetjedeintegraliteitvanaldieverschillendevergunningenopheffen.Datzoudanééndingmoetenworden,metééntoetsingskader.Endatkanniet.Datheeftderegeringookgezegd.Opdedesbetreffendemotiekomikstraksnogterug.HoegaatdeheerKoopmansdatdanoplossen?DeheerKoopmans(CDA):Ophettoetsingskaderkomikstraksnoguitgebreidterug.Hieroververschiliknamelijkabsoluutvanmeningmetderegering.Opdeeersteopmerking,namelijkdathetCDAniettevredenismetdeWabo,geefiknogmaareensdesamenvatting:wijvindendeWabofantastischennoodzakelijk!WijzittenhiervandaagbijelkaaromtebekijkenhoedoormiddelvandeInvoeringswetWaboopsommigepuntennogwatverbeteringen,aanscherpingenendergelijkekunnenwordenaangebracht.Dehoofdlijnis:hetisfantastisch.Demensenzitteneroptewachten.DangaikinopdekernvraagvandeheerVanLeeuwen.Hetisnietdebedoelingdatditgaatgebeuren.Hetisdebedoelingdatditaandeordekomtbijdetoetsingopdeontvankelijkheid.Hetisdusnietdebedoelingdatdevergunninginallerleideelvergunningenwordtgesplitst.DeheerBoelhouwer(PvdA):IkvoelwelmeemethetgeendeheerKoopmansvoorstelt,maarlopenwijdanniethetrisicodatmensenwierdeelbelangnietwordterkendofteveelwordtafgeperkt,daartegenbezwaaraantekenenviadeAlgemenewetbestuursrecht?IshetdanniethandigeromhetgeendeheerKoopmansnuvoorstelt,teregelenindeAlgemenewetbestuurs-rechtinplaatsvannuindeWabo?DeheerKoopmans(CDA):Ja,datishandiger,maarnietomderedendiedeheerBoelhouwernoemt.JekuntdanimmersnietopbasisvandeAlgemenewetbestuurs-rechtgaanprocederen.ZometeeniserimmerseenomgevingsvergunningingevolgedeWaboendaarinzijndeproceduresgeregeld.Dankunjenietopbasisvaneenanderewetdaartegengaanprocederen.Daarkanikmijalthanshelemaalniksbijvoorstellen.Ditgeldtnatuurlijkbijdetoetsingopdeontvankelijkheid.Datisaandeorde.Voorzitter.BijeerderebehandelingenvandeWabo,toenwijnogsprakenoverdebrievenvanhetkabinetoverditpunt,hebbende’’landjepikdiscussies’’tussendeprovinciesendegemeentenonsaltijdvreselijkgeïrri-teerd.Ikgruwelergewoonvan.Jarenlangzijndiemensenbeziggeweestomdezaaktetraineren,metdekwaliteitvandevergunningalsalibi.AlsofwijineensoortZimbabweleven,waarheteentotalebendeisophetgebiedvandevergunningverleningbijdegemeentenofbijdeprovincies.Datisinbeidegevallennietaandeorde.Inditlandishetkeuriggeregeld,maarhetkanhierendaarbeter,alswehetslimmerdoenenalserbeterwordtsamengewerkt.Diedamesenherenhaddenallangsamenkunnenwerkenomdezaakteregelen.Enwatligternu,opheteind?Eensoortpactdatveeltelaatkomt,waardoordeministerenwijalsmedewet-geverintijdproblemenkomen,zodatwij1januari2010misschienweerniethalen.Erligteenpact,waarinstaatdatereenovergangstermijnkomtvantweejaar.Datisvreselijk.Hetwasdebedoelingomop1januari2010gewoontebeginnen,ofzelfsalveeleerder.Heteigenlijkeargumentisdateenaantalmensendiebijdeprovinciewerken,opeengemeentehuismoetengaanwerken.Ikvindhetbijnaeenschandedathieroverzolangmoetwordengesproken.Derechtspositiezoueenbelangrijkpuntzijn,alsdataandeordewas,maardatishelemaalnietzo.Buitenzijnerelkedagtientallenbedrijvendiekeuzesmoetenmakenoverhunperso-neelsbestanddieveelingrijpenderzijn,maardatmoetenzijtochdoen.Enwatdoendieoverheden?Alleenmaarnadenkenoverdebelangenvandeeigenbureaucratieennietoverhetbelangdatburgersenbedrijvenhebbenbijditwetsvoorstel.Zo,datiseruit.MevrouwNeppérus(VVD):IkbegrijpdatdeheerKoopmansheelopgeluchtis,wanthijkleurtervan.Ikkanmijbestvoorstellendathijeenkritischeopmerkingmaaktoverdegemeentenenprovincies,maartoenwijhetoorspronkelijkewetsvoorstelindeTweedeKamerhaddenbesproken,heeftdebehandelingindeEersteKamermaandenenmaandengeduurd,omdatdefractievanhetCDAenormkritischwasenhetnauwelijkszagzitten.IkdenkdathetvoordevolledigheidgoedzouzijnalsdeheerKoopmansookdatzouzeggen,inplaatsvandezeopzichzelfbegrijpelijkekritiekopgemeentenenprovincies.Hijisnietvolledig,terwijlikhemtochwelalsvolledigken.DeheerKoopmans(CDA):Hetpastniethelemaalomalsmedewetgevereenoordeeltevellen...MevrouwNeppérus(VVD):O,o,o.DeheerKoopmans(CDA):...overhettempo,wantdaargaathetom.IkhebhetnietoverdeinhoudvanhetverslagdatdeCDA-fractieheeftaangeleverd,maaroverhettempoendetijddiehetkabinetdaardoornodighad.MevrouwNeppéruszetvraagtekensbijdeinbrengvandeEersteKamerfractieinhetverslagbijdeWabo.Datkanikbevestigen,wantdaarhadikgrotevragenbij.Daarwerdenineenstotaalnieuwesystemenbedacht,terwijlinonsverkiezingsprogrammauitdrukkelijkstonddatwijhiereengrootvoorstandervanzijn.Ikzouzeggen:puntgemaakt,maartegelijkertijdvindikhetingewikkeldomhierteoordelenoverdetijddiedaarvoorisgenomen.NadaterruimteisgegevenaanVNGenIPOomeruittekomen,zijnwijnuaandebeurt.Deministergeeftaandatdetoekomstigeuitvoeringsstructuurmogelijkwordtgeregeldineennieuwewijzigingswet.Aangezienwijnuopdreefzijn,vraagikhaaromdoortepakken.Wijwillendatdenieuweuitvoeringsstructuurnietwordtgeregeldzoalsindiepackagedeal,maardatdebevoegdheiduitdeWaboper1januari2010wordtgedecentraliseerdnaardeTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.246 gemeenten.HetcollegevanBenWwordtop1januari2010gewoonbevoegdgezagenhetcollegevanGSkrijgtgeendeelbevoegdheidvoorhetmilieudeelvandeomgevingsvergunningvoorniet-IPPCenniet-BRZO-inrichtingen.Per1januari2010isBenWalsenigehandhavingsbevoegdinplaatsvanper1januari2012,zoalsblijktuithetuitgangspuntvandeWabodatwijeerderhebbenafgekaart.IndenotavanwijzigingstaatnamelijkhetvoorstelomGSookhandhavingsbevoegdtemakenalsersprakeisvaneenverklaringvangeenbedenkingen.Dezewijzigingmoetwordenteruggedraaid,omdatdaarmeehetuitgangspuntvandeWabogeweldwordtaangedaan,namelijkdaterbijéénbevoegdgezagtweehandhaverszijn.Deleges.BijdebehandelingvandeWaboisoverdelegesdemotie-Wiegman-vanMeppelenScheppinkc.s.(30844,nr.33)aangenomen.Hetisvoorhetbedrijfslevenendeburgersonverteerbaardatdeuitvoeringvandiemotienietvlot.UitdegedachtewisselingtussenwederomIPOenVNG,diealtijdplaatsvindtineigenkringzonderoutsiders,moetietskomen.Deregeringhoopt,zoschrijftzij,datervoor1januari2010welafsprakenkunnenwordengemaakt.Deministermeldtdatgemeentenenprovinciesreedseenjaarhaddengehadomdelegestransparantertemakenalshetwetsvoorstelper1januari2009wasingevoerd.Datiswaarennietwaar.Ja,omdatdandewetzouhebbengegolden.Maarnee,wanthetisaleenjarenlangeergernis.GemeentenenprovincieszoudentochgeenWabonodigmoetenhebbenomnategaanhoejedietransparanterkuntmaken.HetgevolgvandeWaboisveelinteressanter,wanterkomtéénvergunning.Maargoed,wijwillendathetnutochwordtuitgevoerdzoalsindemotieisopgenomen.Zoudenwijdaartoealsuiterstedatumdanmaar1januari2011kunnenafspreken,mevrouwdeminister?Danzoudenwijingesprekkendaarovernogtweedingenmeegenomenwillenhebben.Teneerstezegtderegeringnamelijkdatdeverschillentussenlegestarievenblijvenmaardathetbelangrijkiswatbedrijvenenburgersdaarvoorterugkrijgen.Nee,zeggenwij.Belangrijkisdatoveraltijdmaaltariefwordtgehanteerd:eenredelijketijdtegeneenredelijkuniformtarief.Datzoujemetelkaarmoetenafspreken.Tentweedeiskruissubsidiëringvolgensdedienstenrichtlijnnietmogelijk,tenzijhetgaatomsterksamenhangendevergunningstelsels.DeregeringgaatwelergkortdoordebochtdoornualleWabo-gerelateerdelegesinfeitealssamenhangendtezien,terwijlzedatopditmomentnietzoudenzijn.IsdatnieteensoortvanmisbruikmakenvandeWabo?Graagkrijgikeenreactievandeministeropbeidepunten.Hetvolgendezitnogeenbeetjeinmijnhoofd.NetzeideheerVanderStaaij–ikmeenbuitendemicrofoon–datgemeentenenprovinciesmedewetgeverzijn.Datklopt,maarhetIPOendeVNGniet.Datismijnpunt.IPOenVNGzijngeenmedewetgever;datzijnclubjesofbonden,maargeenmedewetgever.DeheerVanderStaaij(SGP):Datishetrisicovanbuitendemicrofoonspreken,maarvoordehelderheidhetvolgende.DeheerKoopmanszeidathijdeEersteKamernietwildeaansprekenaangezienzijmede-wetgeveris,zijwilniettehardlopenmaarlopenindittempo.ToendachtikdatderegeringendeStaten-Generaalookmedewetgeverzijn,dusjezouderegeringooknietkunnenvragenomergenshaastmeetemaken,wantdanzoujedemedewetgeveraanspreken.Datkwambijmijbovenbijhetbegrip’’medewetgever’’.DeheerKoopmans(CDA):Oké.Prima.Devoorzitter:Overtempogesproken:hetisgoeddatwijhettempoerproberenintehouden.Ikprobeeruwinterruptieszoveelmogelijktoetestaan,maariklegwelbeperkingenopalsditinverbandmetdetijdniethaalbaaris.Dusdoseeruwinterrupties.DeheerKoopmans(CDA):Ja,maarwatinwetgevingmoetwordengezegd,zozegiktegendevoorzitter,moetwordengezegd.Deschorsendewerking.Hetisnietmeerdanlogischdatookbijeenvergunningvanrechtswegebezwaargeenschorsendewerkingheeft.Nuwordtdevergunninghou-dergedwongenomactieteondernemen,namelijkeenvoorlopigevoorzieningregelen,terwijldebezwaarmakerrustigachteroverkanleunen.Ikdenkdathetingewikkeldisenwijzijnechtaanhetzoekennaardemanierwaaropwijditmoetenoplossen,maarbijkap-ofsloopvergun-ningenzouerwellichteentermijnvaneenweekkunnenwordenaangehouden,zodatindieperiodeeenvoorzie-ningkanwordengevraagd.Zeswekenenautomatischschorsinglijkenonsechternietterechtvaardigen.Deveruitmeestvoorkomendeomgevingsvergunningindegewoneprocedurevanstraksisnudebouwvergunning.Daarvoorgeldtnuookgeenopschortendewerkingindevigerendewet.HierdooriserinditgevaldusgeensprakevanneutraalomzettenvandevigerendewetgevingindeWabo,watwijmetelkaarhebbenafgesproken,maarvaneenprocedureleverzwaring.Graagkrijgikhieropeenreactievandeminister.Ikkomtesprekenoverhettoetsingskader.Deministerschrijftinreactieopmijnmotieopstuknr.23overdeverdereintegratievantoetsingskadersdateeneerderetoezeggingnietisnagekomen.Erwordtnamelijkdoorhetkabinetgedachtaaneengefaseerdeaanpak.Erwordenindereactieenkelevoordelengenoemd.Ikciteerdaarevenuit.EengefaseerdeuitbouwheefthetvoordeeldatzorgvuldigrekeningkanwordengehoudenmetdepraktijkervaringenvandenieuweWaboenmeteenaantalrecentevernieuwingenindewetgevingvanVROM.Datisbeterdaneengrootnieuwwetgevings-complexinéénkeer.Oplangetermijnkandegefaseerdeoperatieleidentoteenwetwaarindediversetoetsings-kadersenwettenophetterreinvanhetomgevingsrechtsteedsmeeropelkaarwordenafgestemdenmetelkaarwordengeïntegreerdtoteensamenhangendgeheel.Datiseenmooietekst.Dieisooknietonwaar,maardieisweltevaag.Wijdenkendatwijmetelkaareenaantalafgebakende,naarinhoudmaarookintijd,stappenzoudenmoetenzetten.AlshetgaatomdeintegratievandeOntgrondingenindeWabo,zoalswijeerderalhebbenvoorgesteld,enbijvoorbeeldomdeintegratievanderijkswaterenindeWaterwet,zoudenwijmetelkaarmoetenwerkenaaneenwetsvoorsteldatopvoorstelvanonzekantbeginofin2010aandeKamerwordtaangeboden.Deregeringisopzichnietnegatiefoverdeverdereintegratievandietoetsingskaders.Wijwillenvanhaareensoortstappenplanontvangen,zodatwijwetenwanneerwatprecieswordtgedaan.Tempoopdatpuntisnodig.VoorIPPC-enBRZO-bedrijvenzoudeWabowerkelijkveelbetekenenalsookdewatervergunningenvoorTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.247 directelozingenendeomgevingsvergunningwordtgeïntegreerd.DehuidigecrisiszouaanleidingmoetenzijnvoorVerkeerenWaterstaatenVROMomnueindelijkeensvanhetbinnennaarbuitendenkenaftestappen.Ikhoorgraageenreactieopdatpunt.OpditpuntlijkthetalsofdeVNGenhetIPO–erewieeretoekomt–schoorvoetendwelwatwillenmoderniseren,maarnuhobbeltdeUnieernatuurlijkweerachteraan.Hetzijzo!IkkomtesprekenoverdekoppelingmetdeWetmilieubeheer.InhetverslaghebbenwijvragengesteldoverdestatusvandemeldingonderdeWetmilieube-heerenofdezenietverderisteintegrerenmetdeomgevingsvergunning.Wijdelendeopvattingvandeministerdatdezeaanpakdebesteisinhetkadervandederegulering.IndeWaboenindeversievan29januari2009vanhetBORisdefiguurvandetijdelijkeWM-ver-gunningtotonzevreugdevervallen.Veelbedrijvenhebbenechterindeafgelopenjareneentijdelijkevergunninggekregenopbasisvanartikel8.7.10,lid2,Wetmilieubeheer.Datzijnvooralafvalverwerkendebedrijven.HetovergangsrechtvandeWabobepaaltnudatdehuidigeWM-vergunningéénopéénovergaatopeenomgevingsvergunning,dusinclusiefhetvergun-ningsvoorschriftwaarindeeinddatumvandevergunningisopgenomen.Datbetekentdatdiebedrijvenindekomendetienjaartochnogeenmaaleenanderevergunningmoetenaanvragen,ookalserzogezegdnietsisveranderd,terwijldeWabo-gedachteeigenlijkisdatditnietmeerzouhoeven.Wijvragendaaromominhetovergangsrechtoptenemendatdevergunning-voorschriftenwaarindeeinddatumvandezevergunningstaat,vanrechtswegetelatenvervallen.Juridischlijktdatgeenprobleem,omdatietsdergelijksookinhetactiviteitenbesluitreedsgedaanis.Kandeministerhieropingaan?Eenvolgendpuntisdekoppelingmetdemonumenten.Ondanksdatmonumentenzelftamelijkstilstaan,wensenwijdatproceduresrondomvergunningendiemetmonumententemakenhebben,versneldworden,zekervoorrelatiefeenvoudigeingrepenaanrijksmonumentenenzekerindezetijdomkundigevakluiaanhetwerktehouden.WijzijntevredenmetdeinsteekvandeministervanOCWopdatpunt.GraaghoorikeentoelichtingopwelkewijzeenopwelketermijndeministervanVROMdatprecieswilregelen.Inhetvoorgesteldeartikel6.2avandeWabo,ismetbetrekkingtotdekoppelingmetopgravingeninhetkadervandeMonumentenwetbepaalddatdeomgevingsvergunningnietinwerkingtreedtvoordatdevergunningvoordeopgravinginwerkingisgetreden.Indeogenvanonzefractieisdateenonlogischekoppeling,omdateenomgevings-vergunninggeheellosstaatvaneenopgravings-vergunning.Alsgeheleintegratienognietmogelijkis,ishetveellogischerombijdeopgravingsvergunningaantehaken,zoalsookisgedaanmetdevergunningopbasisvandeNatuurbeschermingswetendeFlora-enfaunawet.Quawetgevingssystematiekisdatveeloverzichtelijker.Graagkrijgikhieropeenreactievandeminister.Dankomiknuopdestandvanzakenronddeaanpas-singvanmodelverordeningendoorgemeentenenprovincies.Kandeministerconcreetmetjaofneeaangevenofdiemodelverordeningengereedzijnenzonee,waaromniet?KandeministerookingaanopdestandvanzakenmetbetrekkingtotICT?TerugkijkendopdebehandelingvandeWabozelfkomiknogtoteenaantalpunten.Eennietopgelostpijnpuntisartikel6.1,lid2onder2,waarinstaatdateenbeschikkinginafzonderlijkegevallennognietvankrachtzalworden’’indienhetbevoegdgezagdatheeftbepaald,omdatgebruikmakingvandebeschikkingtotonomkeerbaregevolgenzouleiden’’.Wijvragenonsafinhoeverreditartikeleencarteblancheinhoudtvoorhetbevoegdegezagomertehooientegrasgebruikvantemaken,terwijldewetgeverbehoortuittemakenwanneererwelofnietsprakekanzijnvanuitstelvanhetvankrachtworden.Wijziennamelijkaankomendatvoorveelbeschikkingen,waarvoorthansgeenuitstelmogelijkiswatbetrefthetvankrachtworden,ditstrakswelaandeordezalzijn.Datdoetafaanhetneutraleomzettingska-rakterdatwijmetdeWabohebbenbeoogd.Hetiseigenlijkeencompleetnieuwebevoegdheid,diekanleidentoteenverzwaringofeenvertragingvanproce-dures.Ikhebopditpunteenamendementingediend.Hetismetnameeenbelangrijkpuntomdatwijmetditwetsvoorstelvoorheteerstinstevigemategebruik-makenvande’’fataletermijnen’’.Hetzoukunnengebeurendateenbevoegdgezagmeemaaktdatdoorhetniet-nakomenvandetermijneneenvergunningverleendis.Eendagdaarnakanmendannogevenzeggen:wijwillengeenonomkeerbaredingenendusgaanwijtochmaarbesluitendatdevergunningnietvankrachtwordt.Datzougeentoevoegingzijnaanderechtszekerheid;hetzoueenstevigerechtsonzekerheidmetzichbrengen,noglosvanhetfeitdatwijvindendatheteengoedfunctionerendgemeente-ofprovinciebestuurnooitmagoverkomendateenlexsilenciobepalingzoumeebrengendateenvergunningzomaarvankrachtzoukunnenworden.Debepalinginartikel6.2conderbbrengteenkoppelingmeemetdeWetbodembescherming.Debodem-beschermingsproblematiekleidtnualvaaktothetellenlangaanhoudenvaneenbouwvergunning.Kandeministeraangevenofzijmogelijkhedenzietomdezeaanhoudingtedoorbreken?DankomiknuopdeuitgebreideprocedurevoorbrandveiliggebruikenhetGebruiksbesluit.VoordegebruiksvergunninggeldtnudegewoneprocedurevandeAlgemenewetbestuursrecht,endaarheeftniemandmoeitemee.OnderdeWabowordtditgebrachtonderdeuniformeopenbarevoorbereidingsprocedure.Dezezwaardereprocedureheeftgeentoegevoegdewaarde,omdatdeenigebelanghebbendendegebruikersvanhetpandzijn.BijdebehandelingvandeWabozelfhebbenwijalgezegddatwijvindendatdezevergunningweeronderdegewoneproceduremoetwordengebracht.Totslotwiliknogeendrietalpuntennaarvorenbrengen.HeteerstebetreftdeFlora-enfaunawet.Wijzijnniethelemaalovertuigdvandeformuleringdienuindewetstaatmetbetrekkingtothetbevoegdegezag.DaarinwordtdeDienstRegelingengenoemd.DeafgelopenjarenzijnertalvanproceduresopgesteldinhetkadervandeFlora-enfaunawet,waarbijwijtwijfelshebbengeuitoverdeinhoud,maarookoverdetijdenmoeitediemetdeprocedureszijngemoeid.Ikzegnietdathetbijalleprocedureseenprobleemis,maarbijsommigeprocedureszijnerwelproblemen.Wijzoudengraageenwatduidelijkerepositiezien.WijvindeneigenlijkdatdeministervanLNVbevoegdgezagis.Watdeonafhankelijkheidbetreft–ookdatiseenbelangrijkpunt–isdeDienstRegelingennaaronzemeningalleenTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.248 adviserendennietleidend.Wiedeprocedureskent,weetimmersdatjesomsmetkruiwagensvolrapportenmoetaankomenvoordateraangetoondisdatdezeofgenevleermuiswelofgeenlastheeftvaneenofandereactiviteit.ZoudeministerkunneningaanopderolvandeVROM-Inspectie,nuheteerstelijnstoezichtwegvalt?Dankomiktotmijnslotopmerking.Inhetbesluitdatwordttoegevoegdheeftdeministereenfantastischebepalingopgenomen.Deminister,heldinvandezetijd,zouikzeggen,voeltdetijdgeestperfectaanenheefteenruimemogelijkheidgecreëerdomvergunningvrijbouwenmogelijktemaken.Datisfantastisch.Hetwerdtijd.Iknoemhaarookheldinomdathetuitgerekendeensociaaldemocratischeministerisdieopdatpuntverderwilgaandanhaarliberaleofchristendemocratischevoorgangers.Chapeau.Ikvindhetheelgoeddatzijdatdoet.Inhetveldisereenhoopcommotie.VNG,IPO,FederatieWelstandstoezichtenallerleiandereclubjeszijnzichdrukaanhetmaken.Ikhebvanmorgenmijnmailboxnagekekenendachtdaterweltalvanburgerszoudenzijndiezeggen:Koopmans,iklasvanmorgeninDeTelegraafdatjediteengoedideezegttevinden,jebentgekgeworden.Ikhebdemailboxnagekeken:niemand.ErwasgeenenkeleJan,PietofTruusdietegenmijzei:hetiseenslechtidee.Dusikdenkeigenlijkdatdeministerhetbijhetgoedeeindheeft.DeheerBoelhouwer(PvdA):Voorzitter.IkstonderookoverinDeTelegraafenikhadooknietsinmijnmailbox.DusnudeheerKoopmansweer.MevrouwOuwehand(PvdD):Voorzitter.Misschienmoetendeherenhunuitsprakenineenanderekrantdoen.Datkanmisschienhelpen.DeheerKoopmans(CDA):IkstagraaginDeTelegraaf.Datishetpuntniet.Voorzitter.Allegekheidopeenstokje,wijdenkenoprechtdatheteengoedideeis.Erzitnogweleenknelpuntendaarmoetgoednaargekekenworden:wijhebbenrecentdeWetruimtelijkeordening(Wro)gewijzigd.Daarinzitdebepalingdatvergunning-vrijbouweninrelatietothetbestemmingsplangewoonmogelijkis.Hetisdusgeenprobleemalserinhetbestemmingsplanstaatdatietsnietmag.Datiseenheellogischebepalinginrelatietotwatwijtotnutoehaddengeregeldophetgebiedvanvergunningvrijbouwen,omdathetvooralgingoverhierendaareenhonden-hokjeofeendakkapelletje.Nuwijechtergaansprekenovereenordevangroottevantienbijtien,achtikhetvanbelangomernogeensovertesprekenhoejedatinrelatietotdiebepalingindeWroordentelijkregelt.Alsdeminister–wantditgaatmetnameovereentekstinhetbesluit–daarverderoverlegoverwilmethetveld,danvraagikhaaromnietalleentesprekenmetVNGenIPO,maarookmetdeConsumentenbond,metandereconsumentenorganisatiesenmetJan,PietenTruus.DeheerVanLeeuwen(SP):Enookmethunburen,graag.Devoorzitter:Wijgaanmeteenverdermeteenvandeburen.IkgeefdeheerVanLeeuwenalsvolgendehetwoord.DeheerVanLeeuwen(SP):Voorzitter.Eenkleinideekanuitgroeientotietsgroots,maareeninbeginselsympathiekesuggestieomdevergunningsaanvraagtestroomlijnen,kanookgierenduitdebochtvliegen.IkhebeerderdeWaboeenwetalseencactusgenoemd.Tweejaarverderisheteenkruisinggewordentusseneenzee-egeleneenoctopus:detentakelsvandeWaboreikensteedsverder.Eventerugnaarwaarhetallemaalombegonnenwas.AlleburgersenbedrijveninNederlandmoetenvoorhetrealiserenvanfysiekeprojectenviaéénomgevingsloketinformatiekrijgen,eenvergunningkunnenaanvrageneneenbeslissingopdieaanvraagkrijgen.Mindergedoeeneensnellereafhandeling.Prima.DeWabointegreerteengrootaantalvergunningen,ontheffingenenanderetoestemmingentotéénomgevingsvergunning.Datisnogsteedshetuitgangspunt,terwijlvanafheteerstebeginduidelijkwasdathethelemaalnietkon.Nietvoornietsisgekozenvoormodel3.Demotie-Koopmans/Vermeij,dievooreenverdereintegratiepleitte,wordtdanooknietuitgevoerd,omdatditnietkan.Deinhoudelijketoetsingvaneenvergunningaanvraagvindtplaatsopgrondvandeindespecifiekewetgesteldewijzigingsgrondenperafzonderlijkevergunning.Karakterenstatusvanwettenzijnverschillendengarandereneenspecifiekbeschermingsniveau.Nietteminblijftderegeringdesuggestiewekkendatersprakeisvanéénomgevingsvergunning,terwijlhetnietsmeerisdaneenstapelvergunningenmeteennietjeeneenkaftmetdetitel’’Omgevingsvergunningen’’.Eenbouwver-gunningmetaandievergunningverbondenvoor-schriftenenbeperkingenheetooknadeovergangspe-riode’’omgevingsvergunningvoorhetbouwen’’metpreciesdezelfdevoorschriftenenbeperkingen.Eenbundelingvanvergunningenzodatéénbesluitoverblijft.Ookdatisnietwaar,wanthetisaandeaanvrageromdattebepalen:degefaseerdeaanvraag.Erkunneninhetextreemstegevalperproject25omgevingsvergunningenwordenafgegeven.Resumerend:eenonjuistevoorstel-lingvanzaken,valsheidingeschrifte.Waaromblijftdeministervolhardeninhetwaanideevanéénintegralevergunning?Watishaardefinitievan’’integraal’’?Ikkomopdeinvoeringswet.Elkekeerdatereenberichtuithetministeriekomtisdeoctopusgegroeid.DeSPsnaptdewensomallesopéénhoopdooréénprocedureteloodsen:inachtwekenduidelijkheidofeenvergun-ningakkoordis,nogeenszeswekenvooreenbezwaar,enklaarisKees.Inhetgunstigstegevalisdatprima.Erisnietsmismethetstrevennaaréénloketenéénuniformaanvraagformulier,alhoeweldatlaatste,geziendebevoegdheidvangemeentenenprovinciesomeigen,afwijkendeindieningsvoorschriftenoptenemen,ookweleensineenstrevenkanblijvenhangen.Deautonomievoorgemeentenenprovinciesvoorprocedureregelsinverordeningenblijftbestaan,inclusiefdetoetsingskaders.Normatiefveranderterdusniets.DeSP-fractieblijftvanmeningdatdecoördinatieregelinguitdeAwbvoldoendewasgeweestomditallemaalteregelen.DemotiedaarovervandeSP-fractieisdestijdsverworpen.Jammer,helemaalomdaternuvanwegedeWaboveelanderewetgevingaangepastmoestworden.HetgingmijalduizelenbijdebijdragevandeheerKoopmans.DeinktvandenieuweWetruimtelijkeordeningisnauwelijksdroog.Eengigantischeoperatie,waarbijdeministerervanuitgaatdathetbesefenhetbewustzijnalgoedtussendeorenzitbijoverheden,burgersenbedrijven.Watvindenaldievergunningverle-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.249 nersenhandhaversdiestraksmetdepraktijktemakenkrijgen,ereigenlijkzelfvan?Zithetbijhenalgoedtussendeoren?Enisdateenlekkergevoel?Iserweleenseenenquêtegehoudenonderaldieambtenarendiestraksmetdepraktijktemakenkrijgen?DeheleWaboistop-downinplaatsvanbottom-up.Blijftdeministervanmeningdatwijnietteveelvanaldiepraktijkmensenvragen,zekeralswijhetdooriedereenonderkendegebrekaankennisenmenskrachterbijbetrekken?Erdoetzicheenrareparadoxvoor.BijhetwetgevingsoverlegoverhetjaarverslagVROMhebbenwijhetgehadoverhetrijksbeleidendeafhankelijkheidvanandereoverhedenalshetomdeeffectenvanhetbeleidgaat.Hetwasnietmeerzomakkelijkalsvroegeromdatvasttestellen.BijdeWabozienwijnudatallesvanbovenafgeregeldwordt,alseensoortlaatstepogingomgripopdezaaktehouden.Tegelijkertijdwordtervoorzichtigeenvoorschotgenomenophetoverhevelenvanverantwoordelijkhedenvoortoezichtopdegemeentennaardeprovincies,eenverderestaprichtingdeuithollingvanhetministerievanVROM.Ishetvolgendevoorstelvanderegeringomditministerieopteheffen?Eenvoorwaardeisweldestructureleverbeteringvandekwaliteitvandeuitvoeringendeverstevigingvandekritischemassa.Metde’’kritischemassa’’wordenkennisenmenskrachtbedoeld.Isaandievoorwaardevoldaan?IservoldoendekritischemassaomdeWabooplokaalniveaugoeduittevoeren?Hoeheeftdeministerditgemeten,alszijvindtdatdiemassaaanwezigis?Hetisnogniettelaatomdeboeltefaseren:eerstde25vergunningenmeteennietje,evalueren,danhetbouwbesluit,evalueren,endandenieuweWro.Alsallerlaatste:deWaterwetendewettenterbeschermingvandenatuur.Hetduurtmisschieneenpaarjaarlangermaarhetgebeurtzorgvuldigenwijhoudengripopruimte,natuurenmilieu.En,uiteraard,deverruimingvanhetvergunningvrijbouwenschrappen,wantdatiseengoedvoorbeeldvanhoehetslechtkanuitpakken.Ikzegeerstietsoverdeachterliggendereden:deregeldrukwasnietafgenomen.HetisschandaligomdataandeWabotekoppelen.Dandepraktijk:wijzienwelofiemandgaatpiepenofdatdebouwregelsaldannietnageleefdzijn.Snaptdeministerwatzijaanrichtmetdieaanpassingen?100vierkantemeteriseenheelruimewoning,eenheelgrotestal.Wevechtentegendeverrommeling,maarnukaniedereenmeteenbeetjeruimachtererfeenheelhuiserbijbouwen.Ikkanernoginkomenalsdattijdelijkis,bijvoorbeeldvoormantelzorg,maarnietalshetomeenpermanentgebouwgaat.Hoezo,’’MooiNederland’’?Hoewerktdituitindestad?Daarzijntuintjesvanniets,rijaanrij.Isernagedachtoverdeoverbelastingvanhetrioolstelselalsstraksalleswordtverhard?Eendingstaatiniedergevalvast:deRijdendeRechterkanzijnborstnatmaken.Datzouavondvullendamuse-mentworden,alshetallemaalnietzoschrijnendwas.Wehebbenhetnamelijkoverrepressieftoezichtdatdeburgeropkostenjaagtenburenruzieveroorzaakt.Erwordtgesprokenovergrotefinanciëlewinstbijhetvergunningvrijmakenvanlichtvergunningplichtigeenreguliervergunningplichtigebouwwerken.Watisechterdeimmateriëlewinst?Ofkunnenweinditgevalbetersprekenvanverlies?MevrouwNeppérus(VVD):DeheerVanLeeuwenhaaltdeRijdendeRechtererbijenzietéénenalkommerenkwel.Heefthijweleensgewoonvertrouwenindemensen,vertrouwendatmensengoedeideeënhebben,inplaatsvanmeteentedenkendatallesmiszalgaan?Hijheeftzo’nsomberwereldbeeld!Ikhebwelvertrou-weninmensen.Heefthijdateigenlijkook?DeheerVanLeeuwen(SP):DatheeftmevrouwNeppérusmijaleenpaarkeergevraagd.Alsikgeenvertrouweninmensenzouhebben,zatikhierniet.Ikgauitvanhetgoedeindemens.Datisinherentaanmijnwereldvisieenmensbeeld.Daarbenikooksocialistvoor.Ikzeiechterzojuistaltegendeminister,naaraanleidingvandeopmerkingvandeheerKoopmansdatiedereenzogelukkigwordt,daterookrekeningmoetwordengehoudenmetdeburen.Inditheleverhaalzittenvergaandeconsequentiesdienietoverdachtzijnendieerbovendienmetdeharenzijnbijgesleept,wantzehorenhelemaalnietbijdeWabo.Ikwildaterheelzorgvuldignaargekekenwordt.Datisgeenwantrouwenjegensdeburger,maarvertrouwenopeenoverheiddiedezakengoedmoetregelenopdatburgersoptimaaltothunrechtkunnenkomen.DatiseenverschiltussendeVVDendeSP.MevrouwNeppérus(VVD):Hetiseenwezenlijkverschilinuitgangspunt.DeheerVanLeeuwengaateralweervanuitdatdeburgerhetnietgoeddoet,terwijlikwelvertrouwenhebindeburger.DitverschilinopvattingzalhemenmijblijvenscheidenindeKamer.DeheerVanLeeuwen(SP):Ikgaerinditgevalvanuitdatdeoverheidhetnietgoeddoet.Deoverheidsteltkadersopdatmensenkunnenstrevennaarhuneigengeluk.Datmoetendieburgersvooralallemaalzelfdoen,daarhebikgrootvertrouwenin.Fantastisch.Ikhebhetechteroverdeoverheid.Diedoethetopditmomentnietgoed,maarveroorzaaktchaos.DeheerKoopmans(CDA):DeheerVanLeeuwenzegtdathijuitgaatvanhetgoedeinmensenendathijhierandersnietzouzitten.Maaralsikzijnbetooggoedaanhoor,gaathijeigenlijkalleenmaaruitvanhetgoedeinhandhavers.Diewilhijeenenquêtelateninvullenoverdevraagofhetwelgoediswatdeoverheidgaatdoen.Erzittenechterhonderdduizendenzonietmiljoenenmensentewachtenopmeervrijheidophetgebiedvanvergunningvrijbouwen,zodatnietlangerallerleiambtenarenmetallerleiregeltjesingewikkelddoenoverietswaaroverjeineengesprekmetdeburenbestuitkuntkomen.Daarmoethijzichnamelijknietinvergissen:heelergveelmensenkunnenersamenheelgoeduitkomen.Ophetmomentluktdatniet,omdatwehetdoorregelgevingtotaalhebbengeblokkeerd.Wehebbenhettotaalverstatelijkt.Isdatnietjuisteenvandeproblemendieindesamenlevingsterktspeelt?DeheerVanLeeuwen(SP):Nee.Ikdenkhetniet.DeheerKoopmansbegonzijneigeninbrengdoorterefererenaanLubbers,dereguleringendecentralisering.DatwasregelrechtovergenomenuithetbeleidvanReagan.Wezienwaartoedatuiteindelijkheeftgeleid...Ikgeloofnietindemaakbaarheidvandesamenlevingindiezindatdeoverheidgaatoverhetgelukvanmensenensamenwerkingtussenburen.Ikhebooksamenmetmijnbuurmaneenkippenhokinmijntuingebouwd.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2410 Prima,uitstekend,hetgaatallemaalhartstikkegoed.Deoverheidiserechterwelvooromkaderstestellendieiedermensvervolgensnaareigengoeddunkenkaninvullen.Alsdeoverheidfoutekadersstelt,organiseertzijdechaos.Daarzitmijnpunt.Alswijinhetkadervanvergunningvrijbouwenovergaantotlaissez-faireendemensenhetallemaalmaarlatendoen,dannemenwijgroterisico’s,nietalleenopburenruziesmaarookopgebiedvanmilieuenMooiNederland.Ikvinddateenoverheiddatnietmoetdoen.Datheeftnietstemakenmethetinperkenvandemogelijkhedenvoorburgers.Hetheefttemakenmethetgoedregelenvanzakenopdatburgersdaaropeengoedemanierinvullingaankunnengeven.Datisonzeopstellingopditpuntenookinhetalgemeenopdevraagwatdetaakvandeoverheidbehoorttezijn.Datiswatandersdan:flikkerhetoverdeschuttingenzoekhetzelfmaaruit.Inhetbestemmingsplankangeregeldwordenofergenswelofnietvergunningvrijgebouwdmagworden.WaaromwordtditallesinhetkadervandeWabovoorgesteld?Zijndiebestemmingsplannenoporde?Vergunningvrijbouwenbetekentdatzondervooraf-gaandetoestemminggebouwdmagworden.BenWhoudenertoezichtopdatwelvoldaanwordtaandeeisenvanhetbouwbesluitendebouwverordening.Hoesteltdeministerzichdatindepraktijkvoor?OverigensbegrijpikookwaaromdeboosheidvanhetCDAoverhethandhavenvandewelstandvanzo’nkorteduurwas:hetwistwaterstondaantekomeninhetkadervandeWabo.DeSPhechtaandepositieenderolvandegemeente-raadenprovincialestatenenhechteraandieteversterkenophetgebiedvanderuimtelijkeordening.Ikgaervanuitdatwedaarinhetkadervandelokaleenprovincialedemocratieallemaalwelvoorvoelen.VolgensdeSPgebeurtdatnietdoorkaderstellendebevoegdheidbijhetopstellenvanbestemmingsplannenofbeheersverordeningenomtezettenineenverklaringvangeenbezwaar.Hetprojectbesluitwordtvervangendooreenomgevingsvergunning.Erwordtafwekenvanhetgeldendeplanologischregime.DeinktvandenieuweWroisnognat.Eenprojectbesluitiseenkaderstellendbesluitdatdoorderaadgenomenwordt.Eenomge-vingsvergunningiseenbeschikkingengeentoetsingska-dervoorandereplannen.Ditallesvolgensdeministeralsimpulsomeenomge-vingsvergunningzoveelmogelijkintegraalaantevragen.Waarbestaatdieimpulsdanuit?Graageennadereuitleg.Hetisimmersaandeaanvrageromtefaseren.Waaromishetookaandeaanvrageromtebeoordelenofeenomgevingsvergunningomgezetwordtineenaanvraagvoordeherzieningvaneenbestem-mingsplan?Waargaatdatover?Omhetlevenvaneenondernemernogeenvoudigertemaken,wordtkortinggegevenalsdevergunninginéénkeerwordtaangevraagd.Hetkabinet–oververtrouwengesproken–vertrouwterdusnietzoopdatdevoordelenvandeWabooptimaalbenutgaanworden.Vanwaardezetwijfels?Meteenomgevingsvergunningwordttoestemmingverleendvoorderealisatievanhetheleproject.Verschillendeonderdelenwordeninonderlingesamenhangmetelkaarbeoordeeld.Tegelijkertijdkandoormiddelvanfaseringdevolgordewordenaange-bracht.Hoekunnendandeverschillendeonderdeleninsamenhangwordenbeoordeeld?Ookanderegegevens,bijvoorbeeldoverdepreciezeuitwerking,kunnenopeennadermomentwordenverstrekt.Dienaderegegevenskunnenechterwelvanbelangzijnvooromwonenden.Hoezithetmetdetermijnen,delexsilencioendebezwaren?Deomgevingsvergunningisimmersalverstrekt.Ofkrijgenwetwee,drie,vierofweetikhoeveelvergunningenperproject,elkmetzijneigenprocedure?Ja,volgensdeministeroppagina33vandememorievantoelichting.Nee,volgensdiezelfdeministeroppagina3vandenotanaaraanleidingvanhetverslag.Daarsteltzijdatdebesluitenopdetweefasenéénvergunningvormen.Watishetnu?JaofNee?HetwordtnogeenhelehijsomvergunningenvoorverbouwingenaanmonumentenindeWaboondertebrengen.Geziendespecifiekeeisendieaanmonumen-tengesteldwordenendeveelheidaandevaakopmaatgesnedeningrepen,ishetdevraagofhetwenselijkenmogelijkisomditineenuniformformulierkwijttekunnen.Eriseenmoderniseringvanhetmonumenten-beleidopkomst.KandeministeraangevenwatdeplannenzijntenaanzienvandeMoMo,deModernise-ringMonumentenzorg,endeWabo?AchtdeministerhetwenselijkdatmonumentenonderdeWabogaanvallen?Kortom,iszijbereiddaarnaderonderzoeknaartedoenendeKamerdaaroverteinformeren?Erwordtgewerktaandeaanpassingvanverordeningenvangemeentenenprovincies.Datgaatleidentothetgeheelofgedeeltelijkafschaffenvanhetvergunning-stelsel.Welkevergunningengaanerpreciesverdwijnen?Kanhetvoorkomendatdeministerzegt:ho,ditgaattever,ditraakthetnationalebeleid?DatkanbijvoorbeeldtenaanzienvanMooiNederland.VoordeSP-fractieiseenbelangrijkevraagofgemeentenenprovincieserklaarvoorzijn.7000ambtenarenwordengeschoold.Erzijne-learningtools.Tijdigvoordeinwerkingtredingvandewetzullenseminarsgeorgani-seerdworden.Gemeentenenprovincieswordengeachtdekenniszelfverderinhunapparaatteverspreiden.Hoestaathetermee?Hoegaatdat?Heeftdeministerdaarzichtop?OverhetheleICT-projectkregenweeenstandvanzaken.Ermoetnogongelooflijkveelgebeuren.Hetwemeltdanookvandevoornemens,zoals:hetisdebedoeling,uitgangspunt,inspanningenophetgebiedvanuitsluitingvandevoorzieningen,aanpassingvaneigenICT,opleiden,inrichtenvanwerkprocessenenhetverwerkenvanpraktijkervaringenvoorinvoegingenvandeWabo.Endanhebbenwehetoverééneenvoudigemanieromhetloketingebruiktenemen,onderregievanVROM.Vooringewikkelderzakenentoepassingenzijndeverschillendeoverhedenzelfverantwoordelijk.Hoestaathetermee?Kandeministergarantiesgevendatiedereenerop1januariaanstaandeklaarvooris?VooralsnogmoetikconstaterendataandevoorwaardendatdeICTopordeisvoordatmetdeWabobegonnenkanworden,nietisvoldaan.Ikkomopdekosten.WatkostdeuitvoeringvandeWaboprecies?Ikdenknietalleenaanderijksbijdragevan62mln.aandegemeenten.ErblijftoverigenseenverschilbestaantussendeberekeningvanhetRijkendievanDeloitte.LosdaarvanvraagikoferinzichtisindekostendiedirectaandeinvoeringendeuitvoeringvandeWabotoeteschrijvenzijn?BijVROMwordenkostengemaaktvooropleidingen,hetomgevingsloket,hetkennispleinendehelpdesk.Daarnaastwordenlokaalenprovinciaalkostengemaaktvoortrainingenenseminars.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2411 IkdenkookaanhetinhurenvanadviesbedrijvenWabo,diealspaddenstoelendegronduitkomen.MetdeUnievanWaterschappenisafgesprokendelastentemonitoren.Watiseropditgebiedmetgemeentenenprovinciesafgesproken?Heeftdeministeralinzichtindebelastingcentendiegemoeidzijnmetdeverwachtekostendalingvoorburgersenbedrijven,waarvandecijfersoverigenssteedsrooskleurigerworden?DeSPisvoorheldereneerlijktaalgebruik.Vanéénintegralevergunningisgeensprakeenookdeveel-geprezensamenhangiseenwassenneus.DeWaboleidtertoedatverschillendevergunningengelijktijdigdigitaalaanéénloketingediendenbeoordeeldkunnenworden.Iederevergunningheeftvervolgenshaareigentoetsings-kader,nietsmeerennietsminder.DeSPblijfterdanookbijdatdaarvoorhetheleWabo-circusniethadhoeventewordenopgetuigd.Doorhetalmaaruitdijendeproces,dekoppelingmetMansenOostingenanderewetgeving,wordtdedruksteedsverderopgevoerdenneemtdeministergroterisico’sronddegeloofwaardigheidvandeoverheid,deveerkrachtvanambtenarenendekwaliteitvandeopenbareruimte.HetdoetmijdenkenaandetotstandkomingvandeEU,nietalleenvanwegedeingewikkeldheid,maarvooralvanwegedeverlichtingvandelastenvoorhetbedrijfsleven.IkziedebaasvanBouwendNederlandhiernogglunderendzittenbijdehoorzitting:deWabomoeterzosnelmogelijkkomen,wanthetbedrijfsleveniserhelemaalklaarvoor.DeheerKoopmans(CDA):Ikzouhetandersgezegdhebben,maardeheerVanLeeuwenheeftnatuurlijkgelijkdathetachterhetloketnogeenheelwerkis.Hetwordtnogeenheelgedoeomeenvergunningordente-lijkafteleveren.Maarnuishetvóórhetloket,bijburgersenbedrijven,eengrootgedoe.Zijmoetenzichoptienplekkenmeldenmetverschillendepakketjes,hetéénzusenhetanderzodik,hetéénmetdezeonderbou-wing,hetandermetdieonderbouwing,metverschil-lendeontvankelijkheidseisenenbezwaar-enberoeps-termijnen.Isdatdaneenwalhalla?DeheerVanLeeuwen(SP):Ikciteerhetbeginvanmijnbetoog.AlleburgersenbedrijveninNederlandmoetenvoorhetrealiserenvanfysiekeprojectenviaéénomgevingsloketinformatiekrijgen,eenvergunningkunnenaanvrageneneenbeslissingopdeaanvraagkrijgen.Mindergedoeeneensnellereafhandeling.Datisprima.Ikstelwelsteedsdevraagofdathele,ingewik-keldeprocesvandeWabodaarvoornodigis.Hadhetnietopeenveelslimmeremaniergeregeldkunnenworden?Ikhebbijeeneerderebehandelingdatgenewaterachterhetloketgebeurt,vergelekenmeteenafhaalchinees.Datiseengedoemetstoomenweetiknietallemaal.Daarmoeteenhoopgeregeldworden.Datgeldtnietalleenvoorhetapparaatdathetbevoegdgezagis,maarookinallesamenwerkingsverbandendienogvormmoetenkrijgen.DeheerKoopmansheeftzelfverwezennaardielandjepikdiscussie.Vóórhetloketkanhetgewoongeregeldworden,maardaarhebjeditingewikkeldecircusnietvoornodig.DeheerKoopmans(CDA):Datiseenlangantwoord.Inuweigenbetooghebtugezegddatudecoördinatie-regelingvoldoendevindt.Datisdehuidigeregeling.Iedereenzietenmerktdatzijnietwerkt.Iksnapdathetachterhetloketeenheelgedoewordt,maaruhebtgeenenkeleoplossingdieverdergaatdandehuidige,nietfunctionerendesystematiek.IkvindhetteleurstellendhoedeSPaankijkttegeneenbeteredienstverleningvoorburgersenbedrijfsleven.DeheerVanLeeuwen(SP):Ditismeereenstatement,maarikzalproberenereenvraaguittedestilleren.DeheerKoopmans(CDA):Ofuhetmetmijeensbent.DeheerVanLeeuwen(SP):Nee.Veelmensenzijnbezigmethetprocesvanheteneloketmetdeburgeralsklant.DeSP-fractieisvanmeningdatdiecultuurveranderingwordtgefrustreerdomdaterveelvandemensenachterdateneloketwordtverlangd.VolgensdeheerKoopmanswerktdecoördinatieregelingniet.Latenwijervoorzorgendatdiewelwerkt,zonderdatalledrukenlastooknogeensbijhetzelfdeapparaatwordtneergelegd.MevrouwNeppérus(VVD):Voorzitter.DeVVD-fractiewasaltijdeensterkevoorstandervandeWaboenisdatnogsteeds.Alsliberaalwilikdantochdesociaal-democratischeministerprijzen,dieditgeheleprocesvolverveheeftdoorgezet.Wijkrijgendannueindelijkheteneloket.Hetvaltwelopdatditveeltijdkost.Gemeentenenprovincieshaddenwelwatenthousiastermogenzijnbijdeorganisatiedaarvan;dathadveeltijdgescheeld.Ikhoopdatdeenthousiastesfeerechtgaatmeespelen.Wijmoetennietgaanschuivenmetdebevoegdhedendiezijnafgesprokenbijdebehandelingvandewet,behalveophetpuntvantoezichtenhandhaving.Ikkomdaarstraksopterug.Dezeinvoeringswetmaggeenredenzijnomdewereldopzijnkoptezetten;hetwasallemaalalmachtiggenoeg.Hetgeheleprocesisingewikkeldengecompliceerdverlopenenalsofhetnognietingewikkeldgenoegwas,isdecommissie-Koopmanserooknogtussengekomen.Hetisduidelijkdaterzakengaanveranderen.Indenotanaaraanleidingvanhetverslagstaatdatalsietsrobuustis,hetper1januari2011bijdegemeentenkomtteliggen.Isdat’’als’’voorwaardelijk?Moetaaneenbepaaldesituatiezijnvoldaan?Alswijdatdoen,kaniemandietsgaantraineren.Watwordtmetdezezinbedoeld?Betekenthetdatiemandnogeenzekereperiodenodigheeft?Ikbenernietgelukkigmee.Wijmoetenervoorzorgendateenenandergoedgebeurt,wantvoorwaardelijkebepalingenzettenallerleideurenopen.Onzemailboxenrakenbeslistweervol.Hetzijnnietdeburgersdieongerustzijn,maardeorganisaties.Wijmoetenervoorzorgendathetgoedkomt,ookwatdechemischebedrijvenendeIPPCbetreft.Hetisduidelijkhoelastighetallemaalis.Ikkomophetpuntvandeautomatisering.IkmochthieranderhalfjaargeledenhetoverlegvoorzittenoverdeWaboentoenkwamdeautomatiseringtersprake.Hetiseenwezenlijkonderdeelvanheteneloket.Menhoeftnietmeervoorheteenbijdegemeenteenvoorhetanderbijdeprovincietezijn.Hetkanookdigitaalgebeuren,hoewelernogaltijdmensenzijndiegeencomputerhebbenenhandmatigwillenwerken.Goedeautomatiseringisessentieel.Ikhebdeafgelopenwekenveelgehoordenveelmailsontvangen.Ikvraagmijafofhetallemaalwelgoedkomt.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2412 Ikbenvanmeningdatdevertragingisontstaandoorallegekissebis,waardoorhetbelangvaneengoedeautomatiseringenigszinsisweggeschoven.Ikkrijgberichtendathetnietoptijdklaaris,terwijlheteenwezenlijkonderdeelis.Mensenkomenbijheteneloketterechtendeautomatiseringmoettijdigrondzijn.Hoestaathetdaarechtmee?Omwelkepuntengaathetbijhet’’go/nogo’’?HoestaathetmetdepilotinLeidschendam-Voorburg?DeheerKoopmans(CDA):Hoekijktuaantegendepackagedealdieisgesloten?Erkomtnueentweejarigeovergangstermijn,diezelfsnognietscherpisafge-grensd.MevrouwNeppérus(VVD):Ikhaddepackagedealwellichtandersgeformuleerd,maarnudieeris,vindikdatwijdaardanmeemoetengaanwerken.Ikkanmijerietsbijvoorstellendatdezwareindustrieaandeprovinciewordtovergelaten.Ikzouhetlieversnellerinwerkingzientredendannatweejaar.Maargebeurterietsovertweejaar?Ikmeennamelijkindetekstteziendaterweergeschovenkanworden.Mijnfractieaccepteerteenovergangstermijnalsdienodigis–eigenlijkzegik:wateenonzindatzo’ntermijnnodigis–maardanmoethetookechtgebeuren,zonderontsnap-pingsclausule.Danzijnweimmersterugbijaf.WijhebbenindezeKameralvaakoverdebelangheb-bendengesproken.VVDenCDAhebbenditonderwerpindeloopderjarenopdeagendagezet.Jezoudatprocederentochietsmoeteninperken.Wijkrijgendebestuurlijkelus,waardoorvormfoutenkunnenwordenrechtgetrokken,evenhopenddatdeEersteKamerakkoordzalgaanmethetinitiatiefvoorstel-Vermeij/Koopmans/Neppérus.Erkandanoverdebasiszaakwordengeprocedeerd,zonderdatsteedsopnieuwbijnulmoetwordenbegonnen.DeVVDpleitaleenheletijdvoorhetwatinperkenvanhetbegripbelanghebbende.Kijkendnaarhetamendement-Koopmansvraagikmijafofjedaarmeenietineeneindelozerijprocessenterechtkomt.Ikzoudatnogeensrustigwillenbekijken.Delijnvanhetamendementkanikmijwelgoedvoorstellen.Komenwedanweerbijderechterterecht?Ikweethetantwoordniet.Graaghoorikdemeningvandeministerdaarover.Losvanditamendementzoujehiervoorinhetalgemenebestuursrechtietsmoetenregelen.DecrisiswetzouvoordezomernaardeRaadvanStatetoegaan.Iseropditpuntietsteverwachten?Mijalsliberaalspreektvergunningvrijbouwenergaan.Alsereenzaakisdiemensenaltijdergertinditland,waarmensengallischvanworden,ishethetaanvragenvaneenvergunningvoorvanallesennogwat.Mensenvragenzichvanderekeningdiezekrijgenafofdatnuechtallemaalnodigis.Demeestemensenpratenechtwelmethunburen.Daarhebikwelvertrouwenin.Vergunningvrijbouwenvindenwijeengoedpunt.Mevrouwdeminister:volhouden.DeheerBoelhouwer(PvdA):Voorzitter.Eeninvoerings-wetzouinprincipebeleidsarmmoetenzijn.Inhetdaaraanvoorafgaandewetgevingstrajectisimmersalheteenenandergeregeld.IkbenhetmetdeheerKoop-manseensdatdeWaboeengoedewetis.Wehebbenerlangnaaruitgekeken.Hetisgoeddatwedewetnukunnenbesprekenendatwijwaarschijnlijkaanstaandedonderdagzullenkomentotbesluitvorming.WehebbeninhetvoortrajecteensoortEchternachprocessievandeverschillendemedeoverhedengezien.DeheerKoopmansheeftdaarzijngalovergespuid.MetzijnroomseachtergrondzouhetideevaneenprocessiedeheerKoopmanstochheelergmoetenaanspreken,zekeralsheteenEchternachprocessieis.Diepastbijdebestetraditiesuithetkatholiekezuiden.Hetisgoeddatiedereenzijnpositiesduidelijkmarkeert.Hetistragischdatditleekteleidentoteenvormvaneenverlamming,waarbijiedereenelkaargevangenhield.Ineenlaatstadiumisdevisievanhetkabinetopdehandhavingsstructuuralsnogaandestukkentoege-voegd.Datisopzichprima,wantdecommissie-Mansstipteeenheelbijzonderpuntaan,namelijkdatdemilieuhandhavingbijvoortduringeengrootprobleemisinditland.IkvraagmeafofdaarinnumetdeinvoeringvandeWaboisvoorzien.Omdatereentrajectvantweejaarvoordeomgevingsdienstenwordtvoorgesteld,hoopikopdetoezeggingvandeministerdatereind2010eentussenrapportagevanJustitieligt,waarinwordtaangegevenofhetjustitieelhandhavingsspoorgoedmeedoetindeimplementatievandeomgevingsdienstenenoferindatopzichtnogveranderingenofaanpassin-gennodigzijn.Hetismijoverigensnogniethelemaalduidelijkwatwedoenmetgemeentendienietinstaatzijnhunvergunningverleningbijtijdsopordetekrijgen.Hoeserieusisdedoorzettingsmachtvandeprovincieindatgeval?Kandeministergaranderendatdiedoorzettingsmachtgebruiktwordt?DebedoelingvandeamendementenopdeWaboendeWaterwetwashetinperkenvandekringvaninspraak-gerechtigden.Artikel6vanhetverdragverplichttothetvoorzienininspraakproceduresdiehetpubliekdemogelijkheidbiedenomschriftelijk,tijdenseenhoorzit-tingoftijdenshetonderzoekalleopmerkingen,informa-tie,analysesofmeningennaarvorentebrengendiehetrelevantachtvoordevoorgesteldeactiviteit.Datheefttotgevolggehaddatartikel3.12vandeWabonuisgewijzigd.Duidelijkmoetzijndaterverschilistussendeinspraakfase,waariniedereeninspraakheeft,endeberoepsfase,waarindegroepberoepsgerechtigdenbeperktblijfttotdebelanghebbenden.DatisookdehoofdregeluitdeAlgemenewetbestuursrecht.DeheerKoopmansheeftechterhetamendementopstuknr.15ingediend,waarmeehijnaartikel6.10eenartikelwiltoevoegen,luidende’’Deadministratieverechterlaattoetsingvanhetbestredenbesluitaaneengeschrevenofongeschrevenrechtsregelachterwege,indienderechtsregelnietstrekttotbeschermingvandebelangenvandegenediezichberoeptopschendingvandezerechtsregel’’.Ikhebdaarovereentechnischevraag.Aandezesituatieisaleenfasevoorafgegaan.Steldatikeenbezwaarindientegeneenbepaaldevergunningenzegdatikbelanghebbendeben.Ikkrijgdaaropdaneenbeslissingterugvandeoverheid,bijwieikhetbezwaarindien.Deoverheidkandanzeggen:nee,ubentvoordieendieendiepuntennietontvankelijk.Datisdaneenoverheidsbeslissing,waartegenikinberoepkanbijdebestuursrechter.NuzegtdeheerKoopmansdatdeadministratieverechtertoetsingvanhetbesluitachter-wegelaat.SlepenwemethetvoorstelvandeheerKoopmansniettocheenextrarechtsgangeneenextraEchternachprocessiehetrechtsprocesbinnen?Datisnamelijkwelhetlaatstewatwewillen.Ikkrijggraageenduidelijk,juridischtoetsendantwoordvandeministerophetvoorstelvandeheerKoopmans.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2413 DeRaadvanStateheefttwijfelgeuitoverdenoodzaakvaninvoeringvanartikel7.5vandeWabo.Dewerkzaam-hedenwaaropderegelingeenvoorzieningbeoogttebieden,hebbeneeninterbestuurlijkkarakter.HetisdeRaadvanStatenietduidelijkwaaromdebetrokkenvormenvaninterbestuurlijkebijstandsverleningzoudenmoetenwordenaangemerktalseconomischeactiviteitenwaaropdeEuropeseennationalewetgevinginzakeaanbestedingvanoverheidsopdrachtenvantoepassingzijn.Hetantwoordvandeministerindezenisnaaronzemeningonvoldoende.Hetaanbestedingsrechtisimmersnietvantoepassingwanneerhetdienstenvanalgemeenpubliekbelangbetreft.Daarzoujeinditgevaltochvankunnenspreken.Hetverlenenvanvergunningenofhetuitvoerenvanvergunningstoezichtdienttochhetpubliekbelang?Waaromkiestdeministerdantochvooraanbesteding?HoeisdatinandereEU-landengeregeld?RegelmatigblijktdatNederlandbijhetaanbestedenveelverdergaatdandeEUvoorschrijftendatveelEU-landendiepubliekedienstenhelemaalnietaanbestedenomdatditgewoonniethoeft.Interbestuurlijkebijstands-verleninglijktonsbijuitstekeenpubliekezaakenzoudusnietonderhetaanbestedingsrechtmoetenvallen.Wijwillendeministerdanookvragenomdeinvoeringvanartikel7.5vandeWaboteheroverwegen.Andersmoetenwijdatmisschienmaarbijamendementrealiseren.Deautomatiseringligtvolgensdeministeropschema.Dedemoversieisalingebruikenzalinnovember2009bedrijfszekerklaarzijn.Indeeerstehelftvan2010zullenervastnogpraktijkaanpassingenwordengevraagd.Debeheersorganisatiezalhiertoewordenuitgerust,maarwatbetekentdatnouindepraktijk?Kandeministernogevendeplaatsvandebeheersorganisatietoelichten?ValtdieonderdeverantwoordelijkheidvanVROMofisheteenzelfstandigebeheersorganisatiedieverantwoordingaflegtaandeminister?Verantwoordingafleggenkomtinditgevalaltijdeenfasetelaat,zouikzeggen.Wijwillendusgraagdeabsolutezekerheiddatdezaakop1januari2010vanstartkangaanzonderdatditweertotallerleiverantwoordingsproblemenvaneventuelezelfstandigebeheersorganisatieskangaanleiden.Voorzitter.Mijnbuurman,deheerVanderStaaij,zalhetmetmijeenszijn:demensisgeneigdtotallekwaad.IkbegrijpweldatdeheerKoopmansdaaralskatholiekandersoverdenkt,wantkatholiekenhebbenhetprachtigemotto’’jekuntbeterachterafvergiffenisvragendanvantevorentoestemming’’.Daarmeekomikautomatischophetvergunningvrijbouwen.DeheerKoopmans(CDA):NoubenikopditpuntvooralbenieuwdnaardeinbrengvandeheerVanderStaaij.DeheerBoelhouwer(PvdA):Voorzitter.Denuvoorge-steldewijzigingenvanhetvergunningvrijbouwenzijnvooralopeenverminderingvanregelsgericht.Datisuitstekend.Maar,erisnaarhetideevandePartijvandeArbeidechtonvoldoendenagedachtoverheteffectvanditvoorstelopdeleefomgeving.Wijzijnerbangvoordatdaardoorderechtsbeschermingvanburgerswordtaangetast.Vrijbouwengeeftvrijheidvanregels.Jezouzeggendatjedevrijheidvanburgersnietaantastalsjehundevrijheidgeeftomtedoenwatzijwillendoen,maariemandheeftopz’nminstweleenpaarburenenderechtsbeschermingvandieburgerswordtwelaangetast.Deveiligheidvangebouwenisnietmeerautomatischgegarandeerdendebinnentuineninstedenslibbendicht.Oud-ZuidinAmsterdamheeftprachtigebinnentuinen.Hetbestemmingsplanbiedtdemogelijk-heidomhierendaareenschuurtjeofietstebouwen,meestalaandeachterkantvaneengebouw.Nuontstaatdemogelijkheidomdehelftvandeachtertuintebebouwen.Datdeelwordtdusbijhethuisgetrokken.Alsdaterstaatkunje,helemaalconformhetvoorstelvoorvergunningvrijbouwen,nogindeachtertuingaanbouwen.Hetbestemmingsplanstaatdatimmerstoe.Enwatgebeurterdan?Inplaatsvandehalveachtertuin,wordtdandeheleachtertuinvolgebouwd.Datkunnenwijtochnietwillen?IkdenkdatzelfsdeheerKoopmansdatgeengoedideevindt.Alsjehetvergunningvrijbouwentoestaat,gaatdatechterwelgebeuren.Weklagennatuurlijkheelveeloverhetvergunningverlenendoordeoverheid.DeergernisdiedeheerKoopmansopsnuiftalshijDeTelegraafleest,isvooreengrootgedeelteterecht.Hetisbelachelijkdatburgerszeswekendetijdhebbenomeenbezwaarintedienenendatdeoverheidvervolgensanderhalfjaardetijdneemtomtebeslissenentereageren.Datkandusniet.Ondertussenwordendeburgerdiewilbouwenendegenediebezwaarheeftingediend,knotsknettergekenvragenzichafwaternueigenlijkgebeurtachterdiebureausvandeoverheid.Datmoetveranderen,wantdatgeeftzoveelergernis.Hetisnatuurlijknietwaardathetprobleemontstaatdoordatburgersbezwarenindienen.Voorhetvergun-ningvrijbouwengeldtprecieshetzelfde.Hetisprimaalsdatgewoonbijdelokaleoverheidblijftendezebinneneenbeperktetermijnmoetreageren.Laatdatmaarzogebeuren,maarzorgdatdelokaleoverheidderuimteheeftomeenafwegingtemakenoverdebuurteneenvisieheeftopdiebuurt.Hoemoetdatbeelderuitzien?AlsdieachtertuinenallemaalwordenvolgebouwdinAmsterdameninRotterdameninmeergrotesteden,danleidtdatertoedathetregenwaterechtbinneneenminuutinhetrioolis.Deproblemenzullennietteoverzienzijn,wantindieoudebinnenstedenisderioolcapaciteitvaaknualaanderand.Datleidttotgroteproblemen,zoalseenverlagingvandegrondwaterstand,metallegevolgenvoorhetontstaanvanpaalroternogevenbij.DeheerKoopmansdenktaannu,endatbegrijpikbest,maarjekuntookdenkenoverdesituatieovereenpaarjaar.Devraagisofjedatmoetwillen.DefractievandePartijvandeArbeidzegtdatwijdatnietmoetendoen.DeheerKoopmans(CDA):IkprobeerhetbetoogvandeheerBoelhouweroverhetvergunningvrijbouwenteontleden.Ikhoopdathijerwelvoorisalshetinhetbestemmingsplankan.Kloptdieopvatting?DeheerBoelhouwer(PvdA):Alshetinhetbestem-mingsplankan,kanhet,datisnuookalzo.DeheerKoopmans(CDA):Evenvoordeduidelijkheid:metdemaatvoeringdieinhetvoorgenomenbesluitvandeministerstaat?Hetzijnnukleinerematen.Indithuismoetenwealtijdzoekennaarmeerderheden.Misschienzoudateenoplossingkunnenzijn.DeheerBoelhouwer(PvdA):Inhetbestemmingsplanisvoorgeschrevenhoeverjeuitdeachterlijnmagbouwen,maarinditvoorstelgaatdeministerdaargierendTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2414 overheen.Inhetbestemmingsplanstaatweldatjemagbouwen,maarnietzoveralsnumogelijkwordt.Datvindikgeengoedidee.Wijzullendatnietsteunen.Datbestemmingsplanblijft.Alsdegemeentezegthetbestemmingsplantewillenwijzigen,desnoodsvoordehelebuurt,zodatmenoveralverdermagbouwenaandeachtergevel,vindikdatprima.Daarhebbenwijeenlokaalbestuurvooromdieverantwoordelijkheidtenemen.Degemeenteraadkandatterplekkebeoordelen.Alseengemeenteallesgoedvindt,vindikdatprima.Watmijbetreftvindenzijallesgoed,maarikvindnietdatwijdieverantwoordelijkheidbijhetlokalebestuurwegmoetennemendoorhiertezeggen:gaatuwgangmaar.DeheerKoopmans(CDA):Ikprobeerhetnogeenkeerietspreciezer.WijhebbeninNederlandoveralbestem-mingsplannenwaarinstaatwatwelennietkan.Inhetvoorgenomenbesluitvandeministerstaatdatoveral10bij10en5meterhoogmogelijkzalzijn,meteenaantalwaarborgendieuitgebreidzijnbeschreven.DoordekoppelingmetdeWrowordthetbestemmingsplanopditpuntbuitenwerkinggezet.Alsinhetbestemmings-plandemogelijkheidwordtgecreëerdombijvoorbeeldbijeentuinvan30bij10metervolgenshetbestem-mingsplanindeeerste10metertebouwen,vindtdePvdA-fractiedandatindatgedeeltevergunningvrijbouwenmogelijkzoumoetenzijn?Zoudateenoplossingkunnenzijn?DeheerBoelhouwer(PvdA):Ikkandeconsequentiesdaarvanopditmomentniethelemaaldoorzien,maardaarinzitweldeoplossing,denkik.MevrouwNeppérus(VVD):IkhoordedeheerKoopmans25minutengeledenjuichendatallesvergunningvrijwordt.Datbetoogsprakmijaan.Begrijpiknugoeddaternuweernaareenoplossingwordtgezocht?WellichtwaardeertdeheerBoelhouwerdat,maarnuhebiktochwatuitlegnodig,wantikkanhetnuevennietvolgen.DeheerKoopmans(CDA):Zogauwumetuwpartijweer35zetelshebt,danhoefiknietnatedenkenoverditsoortoplossingen,maaruwpartijheeftdieniet.Hetliefstezouikmijnbetoog,zoalsikhetnethebneergezetenzoalsdeministerhetheeftneergezet,totopheteindevolhouden.DeheerBoelhouweriseenvertegenwoordi-gervaneengrotefractie.Ikdoeniethelemaaleenvoorspellingvanwatdaarnanogkomt,maarikhebvanmorgenDeTelegraafgelezenendaarstondenhierendaarwatstandpuntenin.Nuprobeerikgewoontebedenkenopwelkewijzejehierinnogeenoplossingkuntvinden.Mijneigenstandigeopvatting,namensonzefractie,isenblijftechterdathetvoorstelvandeministerhetbesteis.Alsdatstraksbijdestemmingeninschoon-heidsterftenerkomtgeennextbestoplossingvoorindeplaats,danhebbenwijditdebatnietverstandiggevoerd.MevrouwNeppérus(VVD):DeheerKoopmansmaaktnuallerleiopmerkingen.Hijheefthetoverdekrantenoverhoegrootzijneigenpartijis.Dieheeftookgeenmeerderheidinhetparlement.Hetgaatmijechteromhetvolgende.IkstelvastdatdeheerKoopmans27minutengeledeneenvlammendbetooghieldennumeteenweernaareenoplossingaanhetzoekenis.Ikneemdaargewoonkennisvan,wantdatzitkennelijkindegenenvanzijnpartij.Ikbegrijpechterdathijzijnoorspronkelijkestandpuntgraagzouvasthouden.DeheerKoopmans(CDA):Datblijftzo.AlsdeoverigewoordvoerdersnadeheerBoelhouwerhebbengesprokenenereenmeerderheidblijkttezijnvoorwatikbetoogenvoorwatdeministerinhetbesluitheeftopgenomen,danblijfikdatmetveelpleziervolhouden.Devoorzitter:DeheerBoelhouwernogeenkortereactie.DeheerBoelhouwer(PvdA):Nou,ikdachtdatikhetwoordnoghad.IkrichttemijinmijnbetoognatuurlijktotdeheerKoopmans,wanthijkantellenenmevrouwNeppérusheeftalleenmaareenvaststandpunt.Datschietdusnietechtop.Daarommaakteikeenopmer-kingtegendeheerKoopmans,ensloegikmevrouwNeppérusover.Zoishetnoueenmaal,maarmijnexcusesdaarvoor.Ikwilnietzeggendatzijnietkantellen,maarmeerderhedenenminderhedenzijnookwatwaard.Devoorzitter:Hetlijktmijgoedalswijditafsluiten.MevrouwNeppérus(VVD):DeheerBoelhouwerzegtdathijkantellen.Datisfijn,wanthetismoeilijkvoordePvdAmomenteel.HetgingmijerechteromdathetCDAmeteenweerbegonterekenen.Datisallemaalprima,maarikvindhetalleenmaargoedalsjealsvolksverte-genwoordigerookaanjeeigenstandpuntdurftvasttehouden.Daarginghetmijom,maardeheerKoopmansteltverder.Devoorzitter:Ikdenkdatdestandpuntenindebijdragenvoldoendeduidelijkzijngeworden.WijgaandoornaarhetstandpuntvandeSGP-fractie.DatwordtvertolktdoordeheerVanderStaaij.DeheerVanderStaaij(SGP):Voorzitter.DeinvoeringvandeomgevingsvergunningstaatofvaltmetdebeschikbaarheidvandeICT-voorzieningen.Datisvandiversekantenalseenachilleshielaangemerkt.Wijmakenonsdaarzorgenover.DeKamerwastoegezegddathetlandelijksysteem,OmgevingsloketOnline,ruimoptijdklaarzouzijn,maaruitdestukkenblijktdathetpasvanaf15novembervolledigoperationeelzalzijn.Ikhebbegrependatoverhedenalwelkunnenoefenenmethetsysteem,maaralleenvoorheteenvoudigerdeelvandevergunningaanvragen.Danbestaatooknoghetrisicodatdelandelijkevoorzieningweloptijdklaaris,maardaternogweinigoverhedendaadwerkelijkopzijnaangesloten.Hoekijktdeministerhiertegenaan?ZijgeeftaandathetdeverantwoordelijkheidisvandeoverhedendatzehuneigenICT-voorzieningenoptijdrealiseren.Datisechteraltekortdoordebocht.Geletoponzeverantwoordelijkheidvoordeinvoeringsdatumgaathetwelomeenvereenvoudigingvanprocedureswaarbedrijfslevenenburgersookdaadwerkelijkbijgebaatmoetenzijn.Zijmoetenervanuitkunnengaandatdeoverhedenbijdeinvoeringvaneenomgevings-vergunningeenup-to-datesysteemhebben.MethetIPOendeVNGisnadezomereenevaluatiemomentgeplandomtebezienhoehetoptuigenvandielandelijkeICT-voorzieningverloopt.WijvindendaterbijdatevaluatiemomentnadrukkelijkbekekenmoetwordenofTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2415 deinvoeringsdatumdanookverantwoordis.Isdieruimteerdannogwel?Ikbegrijpdatnudefaseisaangebrokenomheelveeldrukuitteoefenen.Doordebetrokkenoverhedenisookbeloofdomallesoptijdklaartehebben.Maaralswijnuoptijdzienaankomendathetnietgaatwerken?Watisdannogdereactieruimtevoorhetkabinet?DeheerKoopmans(CDA):Eenaanvragerkanermetditwetsvoorsteltochookvoorkiezenomhetnietelektro-nischaanteleveren?Erzitgeenverplichtingin.Erisweleenverplichtingomhetelektronischeloketteorganise-ren,maarerzitnietdeverplichtinginomhetelektro-nischaantevragen.IkraaddeheerVanderStaaijdusaanomdiekoppelingmetdeinvoeringsdatumniettemaken.Dathoeftimmersniet.Alseenondernemerofeenaanvragerzegtdathijmeteenkruiwagenvolpapierennaarhetgemeentehuiskomtomdiedaaromtekieperen,danblijftdateenmogelijkheid.Deinvoerings-datumlijktmedaarvoorgeenprobleem.IkvraagdeheerVanderStaaijomdatmeetenemeninzijneigenlijkwelheelscherpevraagophetpuntvandeinvoeringsdatum.Hetzouimmersjammerzijnalstengevolgevandiediscussiedeinvoeringopgeschortzouworden.DeheerVanderStaaij(SGP):IkbegrijphetpuntvandeheerKoopmansdatjedatformeelookwelweernaastelkaarkuntzien.Ikhoordaarookgraageennaderereactievandeministerop.DeheerKoopmanszalhetmetmijeenszijndathetidealiterweldegelijkzousamenvallen,dusdatwijnietookweerallerleinood-constructiesmoetenhebben.Ikhebdezekritischevraagookgesteldinhetlichtvanonzeevaluatie,waarwijkortgeledenindeKameroverhebbengesproken.Wijhebbeneenaantalwetgevingstrajectenronddeinburgeringendegelijkegehad,waarbijwijeensterkepolitiekewilhaddenomeenbepaaldedatumtehalen,maarwaarbijwijtegelijkertijdindepraktijkzagendatmensendaaronvoldoendeklaarvoorwaren.Wijmoetengedurendehettrajectwelvoldoendescherpblijvenennagaanofdatgenewatwijmetelkaarheelgraagwillen,welrealistischis.Indiversegemeentenlopenpilotsmeteenomgevings-loket.Wordendiepilotsnoggeëvalueerd?Watzijndebelangrijksteknelpuntenwaardegemeententegenaanlopen?Zijnburgersenbedrijfsleventevredenoverdegevolgdeprocedures?NainvoeringvandeWabomagdekarnietstilstaan.Indatlichtzouikdeministernogeenuitspraakvaneenenigszinspessimistischewethou-dermeewillengeven.Diezei:eenbundelbureaucratieblijftbureaucratie.Wijhebbenbijhetwetgevingsoverlegaandachtgevraagdvoordebevoegdhedenvandewaterschappenmetbetrekkingtotdeindirectelozingen.Totophedenzijndewaterschappenverantwoordelijkvoorvergunning-verleningenhandhavingvanlozingendoorbedrijvenophetriool.Zijbeherenderioolwaterzuiveringsinstallatiesenhebbenveeldeskundigheidomtrentoppervlaktewater-kwaliteitinhuis.HelaasgaatmetdeinvoeringvandeWabodeverantwoordelijkheidvoordeindirectelozingennaardegemeenten.Datbetekentdubbelwerk,omdatgemeentenafhankelijkblijvenvandeinzetvandewaterschappen.Eénloketisgoed.Daarachterzoudenbestaandekennisenervaringendedaaraangekoppeldebevoegdhedenechtermoetenblijvenwaarzezijn.Ditvoorkomtonnodiggedoetussenwaterschappenengemeentenenisinhetbelangvandekwaliteitvanonsoppervlaktewater.Maargoed,diediscussiehebbenwijgevoerdenerisandersbesloten.Datisnueengegeven,maarwijkrijgenwelsignalendatvooralwaterschappendedupezoudenwordenvanvertragingdieopgelopenwordtbijdeinvoeringvandeWabo.AlsdeICT-voorzieningrond1januarinognietgoedgerealiseerdis,danzoudatmetnamevoordewaterschappeneenprobleemkunnenopleveren.KrijgendietrouwensüberhaupttoegangtotdedossiermodulesvangemeentelijkeICT-systemen?Ishetdaaromnietverstandigereneffectieveromdebevoegdhedenvandewaterschappennietper1januari2010overtedragenaangemeenten,maarper2012aanderegionaleuitvoeringsorganisaties?WijhaddeniniedergevalwelsympathievoorhetamendementdatcollegaCramerheeftingediendbijdebehandelingvandeInvoeringswetWaterwet.DaarzalmevrouwWiegmanstraksongetwijfeldnogoverspreken.IkhebnogenkelevragenoverdeinvoeringswetvandeWabo.Indeschriftelijkevragenrondeheeftmijnfractiedevingergelegdbijdeverplichtekoppelingtussenhetprojectbesluit,datper1januarideomgevingsvergunningwordt,endeherzieningvanhetbestemmingsplanindeWro.Indepraktijkblijktdezekoppelingvanwegededubbeleprocedureenbijbehorendeadministratievelastenvooreenaantalgemeenteneenbelemmeringtezijnomtewerkenmetprojectbesluiten.Datisjammer.Zokannietgoedingesprongenwordenopdehuidigedynamiekvanruimtelijkeontwikkeling.Deministererkentditookindestukken.ZijgeeftaandatzijopbasisvandegestarteevaluatievandeWrozalbezienofdetoepassingvanhetprojectbesluitenlaterdeomgevings-vergunningaantrekkelijkergemaaktmoetworden.Wanneerzaldieevaluatieafgerondworden?Magikuitdewoordenvandeministeropmakendatzij,afhankelijkvandeevaluatie,bereidisdeverplichtekoppelinglostelaten?Inbijlage1wordendecomplexeaanvragengenoemdwaaropdeuitgebreideprocedurevantoepassingis.Inhoeverrevallendezesamenmetdecomplexeaanvragenwaarovergesprokenwordtinhetprincipeakkoordoverderegionaleuitvoeringsorgani-satie?Watbetrefthetakkoordoverdeomgevingsdienstenmerkikopdatdedesbetreffendepackagedealerbeteruitzietdandeoorspronkelijkeinzetvanhetkabinet.Wijvindendatnubeterrechtwordtgedaanaandetakendieopditmomentalbijdegemeentenwordenuitgevoerd.Ookwordtgoedtegemoetgekomenaandehandhavings-belangen.Wijvindenhetbelangrijkdatdesamenwerkinginderegionaleuitvoeringsorganisatieinprincipevanonderafvormgegevenwordt.Bestaandesamenwerkings-verbandenmoetennietwordenoverruled.Wijzijndanookgeenvoorstandervanhetfixerenophetaantalvanongeveer25dienstenendekoppelingaandeveilig-heidsregio’s.Hiermeemoetsoepelwordenomgegaan.NeemdeprovincieGelderland;dieisgoedopwegmethetprojectGeldersemaat.DemeesteGeldersegemeentensteunendeaanpak.Ikhebechterbegrependatdezeniethelemaalaansluitopdebestaandeveilig-heidsregio’s.Mijnfractievindtdatmendaarvoordevrijheidmoetkrijgen.Ikbenbenieuwdofhetkabinethierpositieftegenoverstaat.HetisvanbelangdaterduidelijkekwaliteitscriteriakomenwaaraangemeentenenprovinciesdekwaliteitvandevergunningverleningendehandhavingkunnenTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2416 afmeten.Voorelkegemeenteenprovinciewordtdanduidelijkwaarinmentekortschiet.Datvindenwijeenprobleemindestructuurzoalsdiethanswordtvoorge-steld:aandeenekantmoetjevoor1januari2010dekwaliteitscriteriaoptafelhebben,maaraandeanderekantookdevormgevingvandeomgevingsdiensten.Zoujenieteerstkwaliteitscriteriamoetenhebbenendaarnadetijdmoetenkrijgenvoordevormgevingvandieomgevingsdiensten?Isdatnietlogischer,zovraagikdeminister?ViacollegaBoelhouwerkwamhetmensbeelduitdeHeidelbergerCatechismustersprakemetbetrekkingtothetvergunningvrijbouwen.Ikweetnietofhetmens-beeldzoveelhelptbijdebeslissingovereendakkapel.Hetprobleemisdatookdeoverheiduitmensenbestaat.Wijhebbenereerlijkgezegdgeenvertrouwenindatdeoverheid,bestaandeuitmensen,altijdopeenverstan-digeenopdebestemanierallesinvult.Maarjekunthetookniethelemaalaandeburgersoverlaten.Inveelgevallengaathetgoed,maarsomshoudtdeoverheidietsteweinigrekeningmetdebelangenvandeburger.Somsmerkjedatdeburger,alshijeigenbouwplannenheeft,ergvoorvergunningvrijbouwenis.Alshijechterdebuurmanisvaniemandandersdieplannenheeftdiehemnietaanstaan,ishijerergvoordaterduidelijkegrenzenzijnindewetgeving.Kortom,dezelfdeburgerheeftsomsheelverschillendegedachten,afhankelijkvandevraagofhetzijneigenbouwplanofdatvanzijnbuurmanbetreft.Wijzijndaaromvooreengebalan-ceerdebenadering:bekijkgoedofjenietonnodigveelbijdeoverheidvastlegtinallerleiregeltjes,maarzorgeraandeanderekantvoordatjeervoldoendedevingerachterkuntkrijgenalserechtgekkedingendreigentegebeuren.Concreettoegepastopditvoorstelbetekentditdatwijopzichzelfgenomenpositiefstaantegenoverdegeestdieeruitspreekt,indetrantvan:kunnenwijeenenandernogverderverruimenenvereenvoudigen?Welvragenwijonsafofderegelingnietteverdoorschiet.Ikwilevencheckenofhetinderdaadzois,wantikkrijgallerleispookbeeldenvanwateropgrondvanditbesluitallemaalzoukunnen.Ishetbijvoorbeelddaadwerkelijkzodaternuvergaandemogelijkhedenzijnomineendoorsneerijtjeswoningeenflinkeuitbouwterealiseren,waardeburenbehoorlijkebedenkingentegenzoudenkunnenhebbenendiehunbehoorlijkkanraken?Wordtmetdezeverruimingaanhunbelangenwelvoldoenderechtgedaan?DeheerBoelhouwer(PvdA):Steldatereenvoorstelzoukomenindevormvaneenmotie-Boelhouwer/Koopmansomhetvergunningvrijbouwenbinnendegrenzenvanhetbestemmingsplantoetestaan,zouudatdanwillensteunen?DeheerVanderStaaij(SGP):Ikvindheteenheelaantrekkelijkegedachteomvergunningvrijbouwenalleentoetestaanbinnendekadersvanhetbestem-mingsplan.Datspreektmijheelergaan.Mijntweedereflexiswel:watschietenwijerpreciesmeeop?Uiteindelijkbetekentditdatergewoongetoetstwordtaanhetbestemmingsplan.Daarhebjenormaalgesprokenaleenbepaaldeprocedurevoor.Ishetniethalfslachtigomaandeenekanttekiezenvoorvergunningvrijbouwen,terwijlwijaandeanderekantzeggen:erisgeensprakevanregelvrijbouwen,wantjemoetjewelhoudenaanderegelsvanhetbestemmings-plan?Kunjedannietbeterhetbouwenlatentoetsendoordegemeentemeteenlichteprocedure?Watschietenwijdanpreciesopmetregelvrijbouwen?Schepthetgeenonduidelijkheidvoordeburgers,diedenken:jemagtegenwoordigtochvergunningvrijbouwen?Ja,maarjemoetjewelhoudenaanderegelsvanhetbestemmingsplan.Maarmijnuitbouwtjestaateral,dangaathettochwatveromdatweerongedaantemaken?Ikvraagmijduswelafhoehetindepraktijkineendergelijkscenariozalgaan.Ditvindiktypischeenonderwerpwaaroverikhechtaaneengoeddebat.VandekantvandeKamerinteresseertmijwatdecollega’snaarvorenbrengenenikwilwetenwatderegeringervanvindt,voordatwijonzekeuzemoetenmaken.DeheerVanLeeuwen(SP):IsdeheerVanderStaaijhetmetmijeensdatditnuwelophetlaatstemomentindeWabogefietstwordt?Deelthijmijnmeningdatditsoortzakeneigenlijkeenveeldiepgaanderediscussieeneenapartebehandelingvereisen,inplaatsvanhethiereventjesbijtedoen?Hijwijstimmersterechtopeenaantalconsequentiesdiewijopditmomentnoghelemaalnietkunnenoverzien.DeheerVanderStaaij(SGP):Datzoudeconclusiekunnenzijn.Ikwildaarnietopvooruitlopen.Wijhebbenneteenwijzigingvanhetbesluitvoorgelegdgekregen.Daarhebbenwijvragenoverkunnenstellen,dievragenzijnbeantwoordenerzijncommentarenbinnengeko-men.Alswijvandaagvaststellendatwijhetplaatjewelhelderhebbenendatwijgewoonpolitiekekeuzesmoetenmaken,danmoetenwijdaarooknietvoorterugdeinzen.Danmoetenwijgewoonkleurbekennen,eventueelaandehandvanconcretemotiesenamende-mentendiedaaropingediendzullenworden.Wijwachtendeverderediscussiedaarovergraagaf.Voorzitter.Mijnlaatstepuntisdekwestievandekringvanbelanghebbenden,eventoegespitstophetamende-mentdatcollegaKoopmansdaaroverheeftingediend.Alsikhetgoedzie,kloptdetekstvanhetamendementniethelemaalmetdetoelichtingerop.Daarhoorikgraageenreactieopvandeminister.Detoelichtinglijkttesuggererendatereenbeperkinginzittotdegenendierechtstreeksinhunpersoonlijkbelanggeraaktzijn,duseensoortuitsluitingvandegroepsbelangenacties.Volgenshetderdelidvanartikel1:2vandeAwbvallennormaalgesprokenookonderhetbegrip’’belangheb-benden’’rechtspersonendiealgemeneencollectievebelangenhebbendiezijkrachtenshundoelstellingenenblijkenshunfeitelijkewerkzaamhedeninhetbijzonderbehartigen.Volgensdetekstvanhetamendementzijnzijvolgensmijnogsteedsinbeeld,althanszijwordenernietinuitgezonderd.Eentweedepuntjedatmijopviel,isdathetbestuurs-orgaankennelijkeenbezwaarnogwelvolledigmoettoetsen,maardatditalleeneenformuleringisvoorderechterzelf,datdiedaarbijdetoetsingdusnietopmagtoetsen.Hetvoordeeldaarvanisdatjenietallerleiontvankelijkheidsdiscussieskrijgtbijderechter.Hetbestuurmoetgewoonopallebezwarenbeslissen,alleenderechtermoetdatachterwegelaten.Opzichzelfhebikwelsympathievoordegedachtegangdiehieruitspreekt,maarikhebernogweltweevragenover.EenbelangrijkpuntistochofwijditnietbeterindenbredeindeAwbzelfmoetenregelen.Ishetverstandigomdatophetlaatstemomentindeinvoeringswettedoen?GaatdatTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2417 nietheelveeldiscussieopleveren?Compliceerthetnietderechterlijketoetsingdatjemoetgaanvaststellenofeenbepalingterbeschermingvandezandhagedisnuwelofnietookdebelangenraaktvaneenlandschaps-organisatie?Moetjedanpreciesindestatutengaankijkenofdatnuwelofnietdaarondervalt?Ikkanmijvoorstellendaterbijallerleiregelsnietevidentiswelkebelangenermeegediendzijnendatditdusbestingewikkeldevragenkanopleverenvoorderechter,zekeralsheteenverplichtingis.Deadministratieverechterlaattoetsingachterwegealsderechterregelernietis.Hetiseenimperatiefvoorderechter.Zouhetnietverstandigerzijnomhet–alsjealzoietswiltregelen–facultatieftelatenzijnvoorderechter,zodathijhetachterwegekanlatenalsdebelangenevidentnietinhetgedingzijn?Dankunjeechtgekkesituatiesbuitenbeeldlatenenzadeljederechterernietmeeopombijelkbezwaartetoetsenoferwelaanhetrelativiteitsvereisteisvoldaan.Moetjehetdusinplaatsvanimperatiefnietbeterfacultatiefgaanregelen?DanblijftdevraagechternogofjehetnietbeterkuntbesprekeninhetkadervandeAwbinplaatsvaninhetkadervandezewet.Voorzitter.Datwaswatikinmijneerstetermijnnaarvorenwildebrengen.Devoorzitter:Dankuwel.DangeefikhetwoordaanmevrouwOuwehand.MevrouwOuwehand(PvdD):Voorzitter.IntegenstellingtothetgroteenthousiasmebijdeCDA-fractiekanikuzeggendatdePvdDinhetgeheelniettesprekenisoverhetgedrochtdatvoorligtmetdeWabo.DeuiteenzettingvandeheerVanLeeuwennamensdeSP-fractiewasdaarinhelder.Iksluitmijdaargraagbijaan.Wanneerersprakeisvaneenomgevingsvergunningzalvoordeverschillendeonderdelenvandievergunningaanderelevantewettelijkekadersmoetenwordengetoetst.Jekuntweldoenalsofdatnietzois,maardepraktijkendeuitwerkinghiervanlijkentochdeanderekantoptewijzen.Natuurlijkzijnwijerergvooromdevergunningplichtendeaanvragenzogemakkelijkmogelijktemaken,omdaarinhelderheidteverschaffenenomertempointebrengen.DevraagiswelofwijditmetdeWabomoetendoen.Zekergeziendevoorliggendestukkenendeoneigenlijkevoorstellingvanzakendathetzougaanoméénvergunningenhetinéénklapafhandelen,denkikdateenverkeerdewegisingeslagen.Voormijnfractieligthetvoornaamstebezwaarnatuurlijkophetgebiedvandebeschermingvannatuurenmilieu.Iedereenprobeertomzoveelmogelijkdedirectebelangenenwensenvanburgersonderdeaandachttebrengen.IkhoordedeheerKoopmanszeggendathijvanmorgeninDeTelegraafheeftgestaan.Ikhebdiekrantnietgelezen,maarikkanmezonderhetartikelgelezentehebbenzomaarindenkendathijdaarinvooraldevoordelenheeftbenoemd.Jekuntsnellereendakkapelletjemaken,ensnellerditensnellerdatdoen,zondergedoe.DeWabowordtdusverkochtalseensoortpackagedeal.Alleendevoordelenvoordeburgerswordenbenoemd,deconsequentiesvoorzakenwaarmeeburgersinderdaadkampen,zoalsdatzijeendakkapelwillenendatditzoveelgedoeoplevert.IkkanmeechterookzomaarvoorstellendatdeheerKoopmansvanmorgennietinDeTelegraafheeftgezegd:oja,Nederlandheefttrouwensnogmaar15%overvanzijnoorspronkelijkebiodiversiteitendezewetgaathetheelgemakkelijkmakenomdelaatste15%ookevensneldenekomtedraaien.Of:goh,heeftuwdochtertjeastma,danhebbenwijgoednieuwsvooru:voortaanwordenvergunningenvoorfijnstofuitstotendeactiviteitenveelgemakkelijkerverleend.Datheefthij,neemikaan,nietgezegdinDeTelegraaf.Maardathoorthiernatuurlijkwelallemaalbij.HetstandpuntvandefractievandePartijvoordeDierenisduidelijk:wiljehetgemakkelijkerhebbenmetdevergunningverleningalshetgaatomnatuur-enmilieuprocedures,moetjenietzoopdegrenzengaanzittenvanwatlucht,bodem,waterennatuuraankunnen.Doejedatwel,dankomjeinditsoortconflictsituatiesterecht.Alsjehetondersteuitdekanwilt,zitjemetallerleiingewikkelderegelingenenvergunningen-procedures.En-enisnietmogelijk.Jekuntnieténhetondersteuitdekanwillenhalenéngeengedoewillenhebbenmetgerechtelijkeproceduresvanmaatschappe-lijkeorganisatiesdie,terecht,controlerenofhetbevoegdgezagzichwelaanzijneigenregelsheeftgehouden.Devoorstellingvanzakendathetalleenmakkelijkerkanalsjemilieu-ennatuurorganisatiesbeperktinhuninspraak-enberoepsmogelijkheden,isoneigenlijk.Jekunthetookmakkelijkermakendoorzelfnietzooverderandtehangen.DeheerKoopmans(CDA):ZouhetinhetbelangdatdePartijvoordeDierencontinunastreeft,nietjuistverstandigzijnomtoteenWabotekomen,enweleenWabodiezobreedmogelijkis?AlsbijvoorbeelddeFlora-enfaunawetvergunningendeNb-wetvergunningindeWabozijnopgenomen,hoefjenamelijknooitmeerdevraagtestellenofeenbepaaldeactiviteitnietinstrijdmetdeNb-wetplaatsvindt.Alsdaterinzit,isdaaropnamelijkgetoetst.Inallerleidiscussies,bijvoorbeeldoverdenertsenhouderij,staatmevrouwOuwehandvoordemicrofoonenzegtzij:vreselijk,aldienertsenhouderijzitdaarinstrijdmetdeNb-wet.Bijeenintegraleomge-vingsvergunningisdaaraanechtergetoetst.JuistvanuithaareigenperspectiefzoumevrouwOuwehandhieroverenigszinsanderskunnenredeneren.MevrouwOuwehand(PvdD):DatzouallemaalkunnenineengoedgeorganiseerdesamenlevingwaarinhetCDAnietzoveeltevertellenheeft.IkhoordedeheerKoop-mansimmersnetzeggen:alshetgaatoméénboom,moetenwijhetmaarevenuitdeprocedurehalen.Natuurlijk,alswijonzeeigenwet-enregelgevingvoldoendenalevenenalswijnietoverdegrenzenheengaanhangenvanwatdeaardekanhebbenis,uitgaandevandeintegriteitvanhetbestuurzelf,eenintegraletoetsingeengoedidee.MethetCDAindezepositie–ikweetnietprecieshoeveelzetelshetCDAheeft,maarwatmijbetreftzijnheterveelteveel–hebikergeenvertrouwenin.Zokomikophetuitgangspuntdatwijvooralmoetenuitgaanvanhetslechtevandemensinhetopenbaarbestuur.DeheerKoopmans(CDA):DeKamer,alsmedewetgever,moetwettenmakenonafhankelijkvandeinschattingwiestrakswaarovergaat.Datlijktmeietsverstandiger,maardatterzijde.HetCDAendePvdDstaaninderdaadmijlenveruitelkaarophetpuntvandetoetsingskaders.Wijhebbendaaroververschillendeopvattingen.Echter,juisteenzointegraalTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2418 mogelijkeomgevingsvergunning,waarbijhetdusaanhetbevoegdgezagisomtetoetsenopalleonderliggendetoetsingskaders,brengtvanuitdeoptiekvanmevrouwOuwehanddegrootstewaarborgmetzichmeedateraanallesgetoetstwordt.Nuzijnernogalwatbedrijvendiehunactiviteitenaluitvoeren,terwijldevraagnoggesteldkanwordenofzeeigenlijkgeenvergunninginhetkadervandeNb-wetnodighebben.DiediscussievoertmevrouwOuwehandvoortdurend.Nogmaals,ikwilhaarinoverweginggevenomwatenthousiastertezijnoverdeomgevingsvergunning.Diehelpthaarnamelijkecht.MevrouwOuwehand(PvdD):Danismijnpuntnietduidelijk.Wijzijnvoordeintegraletoetsing,maardanmoetweliederonderdeelkeurig,nauwkeurigenmetberoepsmogelijkhedenvoordebetreffendeorganisatieswordengetoetst.Daarombegonikoverdepackagedeal.ErzittennatuurlijkgoedeuitgangspuntenachterdeWabo-gedachte,maarfeitisweldatdepartijvandeheerKoopmansmethaar41zetelseenbelangrijkevingerindepapheeftgehad.IndepraktijkwordtdeWabodushelemaalnietzoalswediegewensthadden.DeWaboiserhelemaalnietomdenatuur-enmilieubelangenintegraaltebeschermen,deWaboiseromhetburgersenbedrijvenmakkelijktemakenomtedoenwatzijwillen.Datisderealiteit.Natuurlijkzitikdaarmeeinmijnmaag,wantikzouopzichzelfbestintegraletoetsingwillen.Diemoetdanechterwelgoedensteviggebeu-ren.MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):IkvraagmenuafofmevrouwOuwehanddeWaboniettebeperkttoetst,namelijkopbasisvandie41zetelsvanhetCDA.DatiszelfsnognieteenderdevanhettotaleaantalKamerzetels.Hetgaattochomhetinhoudelijktoetsenvandewetzelfenvervolgensomdevoorliggendeamendementen?Dankanzijtochnietandersconcluderendandatjuistdekwaliteitvandehandhavingvandewetgeving,ookdemilieuwetgeving,ermeteenWabosterkopvooruitgaat?MevrouwOuwehand(PvdD):Datzoukunnen.Ikhebinderdaadde41zetelsvanhetCDAgenoemd.HetdoetmijwerkelijkpijninhethartdathetCDAdaarmeenietalleendeVVD,denatuurlijkebondgenootvanhetCDAopditterrein,maarookdePvdAendeChristenUniemeekrijgt.IkziewaterindeWaboisgeamendeerdengelukkigisteruggetrokkennadatdeEersteKamerergoednaarkeek.Ikziedealgemeneontwikkelingendiezichafspelen,medeopaandringenvanhetCDA,omhetbegrip’’belanghebbende’’verderinteperken.Opbasisdaarvanhebikernietveelvertrouwenin.Derandvoor-waardenvooreengoedfunctionerendeWabowordennietingevuld.DerealiteitdaarbijisdatCDAenVVD,maarookSGPenChristenUnieenjammergenoegzelfsdePvdAsterkmorrelenaanderandvoorwaardendiezoudenmoetengeldenvooreendeugdelijkintegraaltoetsingskader.Metdierealiteithebiktemaken.DaaromzegikdusdatwijdeWabozoalsdienuvoorligt,nietkunnenaccepteren.Voorzitter.Ikvervolgmijnbetoog.IkhoordedeCDA-fractiedeministereencomplimentmaken.Ikzatmijhierplaatsvervangendtegeneren,wantalsjealsmilieu-ministervandeCDA-fractiedetitel’’heldinvandezetijd’’krijgt,gaaterietsniethelemaalgoed.Ikgafzojuistalaandatdebezwarenvanmijnfractievooralzittenindeaangetasterechtsbeschermingvannatuur-enmilieu-organisaties.IkbenblijdatnaaraanleidingvandediscussieindeEersteKamerdeministeristeruggeko-menophetaangenomenamendementendatdekringvaninspraakgerechtigdenblijftzoalszijdiezichaanvankelijkhadvoorgesteld.Echter,dediscussieoverdebelanghebbendenisdaarmeenognietuitdeweg.IkwilgraageenstukjeciterenuiteeninteressantartikelinhetNederlandsJuristenbladoverhetVerdragvanAarhus,waarineenzelfstandigewaardewordttoegekendaandefunctievaninspraak-enrechtsbeschermings-proceduresinhetmilieurecht.Opbasisvandatverdrag’’moetendelidstatendetoegangvanhetbetrokkenpubliektotderechterwaarborgen,indienhetzijeenvoldoendebelangbestaat,danwelwordtgestelddatinbreukisgemaaktopeenrecht.Wateenvoldoendebelangeneeninbreukopeenrechtvormt,wordtaanhetnationaalrechtovergelaten,maarwelmetdienverstandedathetbelangvanelkeniet-gouvernementeleorganisatiedievoldoetaandeinartikel2lid5gesteldeeisen(eenniet-gouvernementeleorganisatiediezichinzetvanmilieubescherming)voldoendewordtgeacht.’’Mijnvraagbetreftdeopmerkingvandeministerindebeantwoordingvandevragen.Diegaatoverhetrelativiteitsvereiste.WijhorendeministervanLNVvoortdurendzeggendathaarcollegaHirschBallin,endatisnatuurlijkookdecollegavanministerCramer,bezigismeteenvoorstelomhetrelativiteitsvereisteoptenemenindeAlgemenewetbestuursrecht.Wijkunnendatvoorsteldezezomerverwachten.IkvraagmijafofditnietinstrijdzalzijnmethetVerdragvanAarhusenofwijdeministervanJustitienietbetereenrustigezomerkunnengunnendandatwehemhiernogeenpaarwekenopmoetenlatenpuzzelen,wantvolgensmijgaathetvoorstelhetniethalen.KandeministervanVROMdaaralvastietsoverzeggen?Ikmaakmijgrotezorgenoverdeaantastingendeinperkingvanhetbegrip’’belanghebbende’’.Jekuntdewereldgemakkelijkermakenalsjenietoverdegrenzengaathangenvanwatlucht,natuurenbodemaankunnen,maarhetwordtookaleenstukgemakkelijkeralsdewetgever,hetbevoegdgezag,zijneigenregelshand-haaft.IkgeefdeministerinoverwegingdathethelemaalnietgoedgaatmetdeNatuurbeschermingswet.Veehouderijbedrijven,wantdaargaathetinveelgevallenom,moetenalszijindebuurtvaneennatuurgebiedzitten,eenNb-wetvergunninghebben.Nuheefthetbevoegdgezagtegenaldiebedrijvengezegd:hetisgenoegdatueenmilieuvergunninghebtenuhoeftdusgeenNb-wetvergunningaantevragen.Hetprobleemisdatnergenseentoetsingkanplaatsvinden.Alsbedrijven,gedwongendoorhetbevoegdgezag,eenNb-vergunningaanvragen,zijnproceduresmogelijk,maarnuwetenwenietwaarwestaan.WildeministeruitsprekendathetonwenselijkisdatdeKamergeenzichtheeftopdehandhavingvandeNb-wet?Kunnenwedaarinformatieovertegemoetzien,zodatwijdieproceduregoedkunnenbeoordelen?Ditiseenillustratievannutennoodzaakvanderechtstoegangvannatuur-enmilieuorganisaties.Daaromwildeikhethiergenoemdhebben.DeheerKoopmans(CDA):UzoudeheldinvandenatuurbeschermingsorganisatieswordenalsueenamendementindientwaarinudevolledigeNb-wetonderdeomgevingsvergunningbrengt.IkzouudaarbijnogTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2419 steunenook.Dusdoeeenpoging.Dankrijgjeechteenintegralevergunningmetintegralehandhaving.Komop,mevrouwOuwehand!MevrouwOuwehand(PvdD):AlsdeCDA-fractieeenamendementsteuntdatietstemakenheeftmetnatuur,dangaikdatnatuurlijknietindienen.Danzitereenadderonderhetgrasvanhetformaatcobra,zoalsiklaatstiemandvandeSP-fractiehoordezeggen.Ikziehemalaankomen,wantzohoogisdatgrasniet.ZolangditgekoppeldisaandepogingenvandeCDA-fractie,diehelaasnogveelsucceshebbenook,omhetaantalorganisatiesdatbezwaarkanmakenenhetaantalmomentenwaaropjebezwaarkuntmakentegenafgegevenvergunningen,inteperken,gaikdeNb-wetdaarnatuurlijknietonderbrengen.Intheorieisheteenprachtigidee,maaralsmijnplaatjevandiewerkelijkheidzoukloppen,danzoudeheerKoopmansheeldatamendementnietsteunen.Devoorzitter:HetwoordistotslotaanmevrouwWiegman.NamevrouwWiegmanschorsenwijdevergaderingvoordelunchpauze.MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Voorzitter.MetdeWabowaaitereenfrissewinddoorvergunningenland.Meerdantwintigvergunningstelselskomenonderéénwetentegelijkertijdwordengemeentengestimuleerdomhunservice-verlening,ookindeinternetomgeving,teverbeteren.Veelgemeentenzettendaarbijzelfswatextrastappendoornogmeervergunningentoetevoegenaanhetomgevingsloket.IndeschriftelijkeinbrengheeftdeChristenUnie-fractiehaarzorgengeuitoverdevraagofdebenodigdeICTvoorhetdigitaleomgevingslokettijdigklaaris.Onzezorgenzijnnogniethelemaalweggeno-men.Tentijdevandeschriftelijkerondewasernogsprakevaneenbedrijfszekergereeddigitaalomgevings-loketper1november2009.Indenotanaaraanleidingvanhetverslagishieralweertweewekenbijgekomen.Welkerisico’szittenernogindeplanning?Detijdsmargeszijnergkrap.HetzalnietdeeerstekeerzijndatICTuitloopt.Debelangrijkemodulemilieukomtpasronddezomerenmonumentenennatuurnoglater.Alsop15novemberderesultatenvanalletestszijnverwerkt,moetengemeentenmogelijkinhuneigenICT-huishoudingaanpassingendoen.Deministergeeftaandatditdeeigenverantwoordelijkheidvangemeen-tenis.Datklopt,maarishetdanwelreëelomaangemeententevragenallesoptijdklaartehebben?Zorgelijkisookdatondanksherhaaldeverzoeken100gemeentennognietzijnaangeslotenophetomgevings-loket,terwijlovereenhalfjaarallesmoetdraaien.Heeftdeministerinzichtinderedenenhiervoor?Zehebbenaldriekeereenverzoekgehadendeministergaatnueenvierdeverzoeksturen.Moetdeministernietopanderewijzedezegemeentenstevigachterdebroekgaanzitten?InhetprincipeakkoordvanVNGenIPOstaateeninspanningsverplichtingomallesop1januariaftehebben.Erkomtnogeenevaluatiemoment.Watgebeurteralsopdatmomentzekerisdat1januarinietwordtgehaald?Zullengemeentendiedanalwelklaarzijn,tochmetdeoudewetmoetengaanwerken?Samenmetmijncollega’sVermeijenKoopmanshebikeenmotieingediendwaarinderegeringwordtopgeroe-penominoverlegmetdegemeententottransparanteafsprakentekomenoverdehoogtevanleges.Diekanergverschillen.Somsishetteverklaren,maarhetisvaakniettransparantvoordeburger.Erisdoordeministereenmodelontwikkeld,maarditlevertnietdeverwachteuitkomstop.Kandeministeraangevenwaarhetpreciesspaakloopt?Isernuwelofgeenvertraging?Deministerzegtdatdeuitvoeringvandemotiewaar-schijnlijkvertragingoploopt,maarzijverwachtwelvoor2010afsprakentekunnenmaken.DeChristenUniewilgraagditjaarduidelijkeafspraken.Ikkomopderelatiemetoverigewetten.VanmiddagspreektdeKameroverdeTracéwet.HoestaatdeministertegenoververdereintegratiemetdeWro,zodatookophetniveauvanwetgevingeenmeergebieds-gerichtebenaderingontstaat?Ditideepastookindemotie-Koopmans/Vermeij.Watervergunningenvoorindirectelozingenkomenuiteindelijkookonderdeomgevingsvergunningtevallen.BijdeinvoeringswetvandeWaterwetheeftmijncollegaCramereenamendementingediendomditpastedoenalsdeomgevingsdienstengoedlandsdekkendfunctione-ren.Deministerheeftindeaandeordezijndeinvoeringswetbeslotenomeenaantalvergunningstelselsvanprovinciespasop1januari2012overtehevelennaargemeenten.HetlijktdeChristenUnieverstandigomditooktedoenvoordevergunningplichtigeindirectelozingen.BijdeomzettingvanprojectbesluitoplokaalniveaunaaromgevingsvergunningwordthetcollegevanBenWbevoegdgezag.Degemeenteraadmoetdaarbijeenverklaringvangeenbedenkingenafgeveninhetverbandmethetkaderstellendekaraktervanhetprojectbesluit.Netalsnukanerechterdelegatieplaatsvindennaarhetcollege.Inveelgevallenkandezedelegatieproceduresversnellen,maarerzijnookgrotereprojectbesluitenwaareengemeenteraadweloverwilsprekenomnietvoorvoldongenfeitenbijhetuiteindelijkebestemmings-plantekomenstaan.Gemeentenproberendaaromnuvaakvastteleggenwanneerprojectbesluitenweldoordegemeenteraadmoetenwordenbehandeld.Ooktrachtenzijvastteleggeninwelkegevalleneenprojectbesluitkanwordenoverwogenwanneereenprojectwordtaangestuurdopeenwijzigingvanhetbestemmingsplan.IsdeministerinoverlegmetdeVNGovermodellenhiervooromeenwildgroeiaannieuweregelstevoorkomen?Hetmoetplaatselijkgeenwirwarworden.IkkomopheteindbeeldvandehandhavingsstructuurMans/Wabo/Oosting.Erisveeldiscussiegeweestoverdeinrichtingvandeomgevingsdienstendievergunning-verleningenhandhavinggaanuitvoerennamensgemeentenenprovincies.Hetresultaatiseentypischproductvanonspoldermodel.DeheerKoopmansheeftzicherergnegatiefoveruitgelaten.Ikslaakeenverzuchting,maarwilhetwelpositiefinvullen.Erisnogsteedsdraagvlak;departijenhoudenelkaarnogsteedsvast,blijveninoverlegenwerkensamenaanuitwerking.Datispositief.DeChristenUniesteunthetuitgangspuntdatmetdeovereenkomsttussenVNGenIPOwordtgekozenvooreenprocesvanonderafmetkwaliteitennietstructuuralsuitgangspuntwaarwijalsChristenUnievorigjaarooktoehebbenopgeroepen.Erisopditmomentechterzoveelonduidelijkheid,datwijnogwelenigehobbelskunnenverwachtenbijdeuitwerking.Endaaromhebikvandaagbehoefteaanaanscherpingenverduidelijking.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2420 Ikvraagdeministerhetbasispakketvanderegionaleuitvoeringsdienstenteverduidelijken.Hoeverhoudtzichdeomgevingsvergunningverleningvoorbijvoorbeeldafvalbedrijven,waarhetcollegevangedeputeerdestateninhetkadervandeWetmilieubeheernuhetbevoegdegezagis,totdeafhandelingvandemeldingsplichtigeactiviteitenvoordezeinrichtingen,dienuvaakbijdegemeenteligt?Voordezemeldingenzijnvaakmaatwerk-voorschriftennodig.Deeltdeministerdemeningdathetlogischisdatdevoorbereidingvandeafhandelingvandezemeldingenookonderdeelisvanhetbasispakketvanderegionalediensten?DefractievandeChristenUnievraagtaandachtvoordesocialeaspectenronddeoverdrachtvantakenendekeuzevoorhetuitgangspunt’’mensvolgtwerk’’.Ikbenvanmeningdathetbelangrijkisditsignaalaftegeven.Deministerheeftdeverwachtingdatdebatendekostencompenseren.Ikroephaardanweloperoptelettendatditindepraktijkookwerkelijkgebeurt.Ikconstateerdatbijhetopzettenvandeomgevingsdienstincidenteleinvesteringenzijngemoeid,diewellichtnietkunnenwordenterugverdiend.Hetiswelbelangrijkdatderijksoverheiddaaroogvoorheeft.MevrouwNeppérus(VVD):IsmevrouwWiegmannuvooroftegendegemaakteafspraken?Steltzijextravoorwaarden?Ikhebmoeiteomhetbeeldheldertekrijgen.MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Voorzovereenmenstevredenkanzijn,benikwatvormgevingenstructuurbetreftwelblijdatereenafspraakligt.Alsernietshadgelegen,warenwijverdervanhuisgeweest.Enkeleuitgangspuntenzieikvandaagnietzosnelterugindestukken.Hetiseengoedezaakalsdievandaaghelderworden.Alsikkijknaardeinhoudvandepackagedeal,vreesikdatwijnogwelmeerhobbelskunnenverwachten.Deuitvoeringisnognietscherpendaarmaakikmijzorgenover.Hetisvoormijnieteenredenomtezeggendathetnietswordt.Ikgahiergraagmeedoor,maardenkdatalertheidnogsteedsgebodenis.DeheerKoopmans(CDA):DeeltmevrouwWiegmanonzeopvattingdatwijweleenhardeeinddatummoetenstellen?Ikziehetliefstalseinddatum1januari2010.Wijmoeteneenscherpe,indewetgeformuleerdeeinddatumhebben.DeeltmevrouwWiegmandeopvattingvanonzefractiedathetwatdeomgevingsdienstenbetreftvanonderafmoetgebeurenendatdekwaliteitscriteriadieindeborgwordenopgenomen,leidendmoetenzijn?MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Wijhebbenonsvorigjaarheelnadrukke-lijkuitgesprokenoverdekwaliteitscriteriaenoverhetprocesvanonderaf.Diepinmijnhartwilikookgraageenhardeeinddatum,maaraandeanderekantmoetenwijwelreëelzijn.AlsdekwaliteitofdeICTnietopordezijn,moetenwijonswelafvragenwatdebetekenisvaneenhardeeinddatumis.Eeneinddatummagnietalseenexcuusofeenschaamlapwordengebruiktomdezaaktetrainerenofomonzeafsprakennietnatekomen.Indetijddienogvooronsligt,moetenwijdekwaliteitvooropstellenendanwelhardtoewerkennaareeneinddatum.DeheerKoopmans(CDA):Zouhetontbrekenvaneenhardeeinddatumjuistnieteenpremiezijnvoortraineren?MevrouwWiegmanzegthetvriendelijk,maarzijiserooknietvrolijkvangeworden.Tweejaarisnatuurlijkalheellang.Zoudenwijdeeinddatumechtnietmoetenvastleggen?MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Diepinmijnhartvoelikdaarbestwelvoor,maartegelijkertijdkenikookderealiteit.Wijkunnenhierheelmoedigzijnendehelduithangendoortezeggendatwijvooreeneinddatumstaan,maaralsindepraktijksommigezakennietopordezijnenwijkostewathetkosteenbepaaldedatumaanhouden,kaneenenanderflinkfoutgaanendanhebbenwijeennoggroterprobleem.Hetwerkenmeteengoededatum,waaraanookanderepartijenzichdienentehouden,lijktmijheelbelangrijk.Datmagechterniettenkostevandekwaliteitgaan.Dekwaliteitstaatechtvoorop.InhetBesluitomgevingsrechtwordteenaanzienlijkeuitbreidingvanhetaantalvergunningvrijebouwwerkengeregeld.NatuurlijkstaatookdeChristenUnieachterdedoelstellingomdepraktischetoepasbaarheidvanderegelsteverbeterenenknelpuntenindeuitvoeringwegtenemen.Denuvoorgesteldewijzigingenvanhetvergunningvrijbouwenzijnechtervooralgerichtophetverminderenvanregels:57%wordtvergunningvrij.Maarikmiseenanalysevandeeffectenopdeleefomgevingvandeverschillendecategorieëndievergunningvrijworden.Hetonderhoudvanmonumentenwordtvergunningvrij,waarmeeeengroteergernisvanbewonersvanmonumentenwordtgeschrapt.Maarverkeerdonderhoudkandeauthenticiteitvanhetmonumentwijzigen.DaaromheeftdeChristenUnietochnogwattwijfelsoverdevraagofhetverstandigisdevergunningsplichtteschrappen.Ikmaakmijzorgenoverderechtsbeschermingvanburgersendeveiligheidvangebouwen,maarookoverhetdichtslibbenvanbinnentuinenindesteden.Ikgeefeenvoorbeeld.Alsdegrondoppervlaktevaneenwoning50vierkantemeterisendewoningis5meterbreed,kanvolgensdenieuweregels,enalsdetuingrootgenoegis,70vierkantemeterwordenaangebouwd.DeChristen-Uniesteltvooromdetotaleoppervlaktevanallevergunningvrijebijbehorendebouwwerkeninhetachtererfgebiednietgrotertelatenzijndanhetoorspron-kelijkehoofdgebouw,incombinatiemeteenmaximumvan50%vanhetachtererfgebied.Inmijnvoorbeeldisdat50vierkantemeter,inplaatsvan70vierkantemeter.Maarookophetplattelandschiethetvergunningvrijbouwenwatonzefractiebetreftdoor.HetzijnjuistdezegebiedendieburgershetgevoelgevendatNederlandaanhetverrommelenis.MisschienvandaagniettelezeninDeTelegraaf,maarhetisweleenreactiedieikveelhoor.AfgelopenzaterdagwasiknogindeprachtigeAlblasserwaard,waarikverschillendeverrommeldeerventegenkwam.Volgensartikel3wordthelemaalgeenlimietgesteldaandemaximumoppervlaktevanbijbehorendebouwwerken,alsmaarwordtvoldaanaanhetplanologischeregime.Hetheleachtererfkandanwordenvolgebouwd.Datisvaakhetgeval,omdatbestemmingsplannentegenwoordignietmeerzogedetailleerdzijn.Datismijnbijdrageaandediscussievanzojuist.DeChristenUnieverzoektdaaromaanvergunningvrijbouwenconformartikel3eenmaximumTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2421 testellenaandeoppervlakte,ookomtevoorkomendaterweerveelgedetailleerdebestemmingsplannenmoetenkomen,metalsgevolgeentoenamevanregeldruk.DeheerKoopmans(CDA):DoetdeChristenUnienueenvoorstelwaarmeebestemmingsplannenaandekantwordengezet?Steldatdaarinstaatdathetwelmogelijkisomtwintigbijtienbijtebouwen,wiltudatdanaandekantschuiven?MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Nee,zekerniet.Maarikhebweloogvoorderealiteitdatbestemmingsplannennietmeergedetail-leerdzijn,waarvoorbewustisgekozen,wantgemeentenvindendatprettig.Watwijwettelijkhebbenvastgelegdoverwelstandisvanwaarde.Bijbijnaallehoofdgebouwenisvergunningvrijbouwentoegestaan,metuitzonderingvaneengroep,namelijkgebouwendieveelpubliektrekken.Waaromishiergekozenvooreenlimitatieveopsomming?Ermagbijvoorbeeldnietvergunningvrijwordengebouwdbijeenkinderopvang,maarwelbijeenschool.Ikkanmijvoorstellendatookanderepubliekstrekkershieronderzoudenmoetenvallen.Gemeentenmogengeenwelstandseisenstellenaanvergunningvrijebouwwerken.Maarzekerinkwetsbaregebiedeniseenwelstandstoetsgeenoverbodigeluxe.Deministersteltdatdeexcessenregelingwelblijftbestaan,maardanmoeteenexceswelspecifiekzijnbeschrevenindeWelstandsnota.Erkanechterniettevorenwordenbedachtwatvoorgekkedingenmensenontwerpen.Waaromheeftdeministerernietvoorgekozenomhetvergunningvrijbouwenveelmeertekoppelenaandevraagofeengebieddooreengemeentewelstandsvrijisverklaard?DattrajectiskortgeledennogindeKameraandeordegeweest.MinisterVanderLaaniszijnhuiswerkopnieuwaanhetdoen.Wijmoetendiezakenduidelijkmetelkaarinverbandbrengen.Metnamedegevolgenophetplattelandkunnengrootzijnalsergeenwelstandstoetsmeeris.Ishetnietverstandigomvoorvergunningvrijbouwenbijbedrijveneenpasopdeplaatstemaken?Erkomenweliswaarmindervergunningen,maarditlegtwelveeldrukopdehandhaving.Isditrealistisch,geziendecapaciteitbijgemeenten?Hetlatenslopenvaneengebouwdatniethelemaalaanderegelsvoldoetisooknogalwat.Doorhetvervallenvandetoetsingvoorafvervaltookdecommunicatiemetburenvoorafgaandeaandeuitvoering.Loktdatgeenburenruziesuit?Datprobleemontstaatindezewarmedagenaldoorbijvoorbeelddebarbecues,maarditzouweleensveeldieperkunnengaan.Ookishetpreventievepositieveeffectvanhetcontactvandeburgermetdegemeentebijeenvergunningaanvraagvannietteonderschattenbelang.Desentimentendierondomvergunningenbestaan,zijnnietalleennegatief.DeChristenUnieroeptdeministerdanookopomdeverbredingvanhetvergunningvrijbouwennogeenskritischtegenhetlichttehouden.DeheerKoopmans(CDA):MevrouwWiegmanheeftnoggeenantwoordgegevenopmijnvraag.Geldthaarvoorstelmetbehoudvanderechtenvolgenshetbestemmingsplan,ofgeldthetvoorstelinhetheleland,waterookinhetbestemmingsplanisgeregeld?MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Hetbestemmingsplanisquarechtsgel-digheideenbelangrijkinstrument.Kijkendnaardeplannendieernuliggen,doeikhetvoorstelomergenseenlimietaantebrengen.Ookstelikvooromjuistdeverbindingteleggenmetderuimtediegemeentennualhebben,doorgebruiktemakenvaneenwelstandsnotaengebiedenwelstandsvrijteverklaren.Opdietweetrajectenkunnenweietsdoen.DeheerKoopmans(CDA):Dewelstandheefteringevolgedewetssystematiekevennietsmeetemaken.Umaghemerbijhalen,maarhijheefternietsmeetemaken.AlsikmevrouwWiegmangoedbegrijp,gaatzijhetvergunningvrijbouwengeweldiginperken,zelfsingebiedenwaarhetingevolgehetbestemmingsplanzoukunnen.Zelfsindiegebiedenmoethetvoorhaarminder.Deministergaatheelverendatisfantastisch,maarindeprocessievanmevrouwWiegmandoenweopditdossieréénstapvooruitentweeterugendatschietechtnietop.MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Alsprotestanthebikmetprocessiesnatuurlijknietzoveel.Ikconstateervandaagalleenwatdemogelijkegevolgenzijnvandehuidigevoorstellenvoorvergunningvrijbouwen.DaarbijherkenikveelindeargumentenvandeheerBoelhouwer.Watbetekenteenenandervoorbijvoorbeelddetuinenindestedenenwatmaakthetallemaallos?Ikvraagmijafofweditonderwerpmisschiennogeensrustigmoetenbekijkenenernietvandaagmeteenmeemoetendoorhollen.Ikdoewatsuggesties.Zoudenwetoteenbepaaldelimiteringmoetenkomen?Inhoeverrekunnenweeenrelatieleggenmetdewerkingopditmomentvanhetwelstandsbeleidendewelstandsnota’senderuimtediegemeentennualopditterreinhebben?Devergaderingwordtvan12.30uurtot13.00uurgeschorst.MinisterCramer:Voorzitter.IkdankdeKamerledenvoorhuninbrengineerstetermijn.IkbeneroververheugddatikvandaagmetdeKamerdezelaatsteonderdelenvandeWabo,deInvoeringswetWaboendeuitvoeringsbeslui-tenmagbespreken.IkdoeditoverigensmedenamensdeministervanOCW.IkbendeKamerzeererkentelijkvoordesnellebehandeling.Hiermeeisdeinvoerings-datum,1januari2010,vanhetwetgevendeonderdeeleenstukjedichterbijgekomen.Opdevraagofgemeen-tenenprovinciesookklaarzijnmethunimplementatieop1januarienofhetookhaalbaarisgeletopdeICT,komikuitgebreidterug.Datwordtnunatuurlijkhetvolgendebelangrijkepunt.Alsallesdoorgaatenmenper1januarieindelijkkanbeschikkenoverdeWabo,dangaatbijons,maarookbijhetbedrijfsleven,devlaguit.Datisimmerseenenormemijlpaal.HetbedrijfslevenheeftaltelangmoetenwachtenopdevoordelenvandeWabo.Zekerinhetlichtvandecrisishebbenwijalleactiesdiedeeconomischeactiviteitenkunnenaanwakkeren,hardnodig.OpdevoordelenvandeWabohoefikindeKamernietmeeruitgebreidintegaan.VerschillendeKamerledenzeidenaldatheteromgaatdatwijzorgenvooréénbevoegdgezagenéénvergunning.Deadministratievelastenzullenaanzienlijkomlaaggaan:85mln.perjaarTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2422 voorhetbedrijfslevenenietsmeerdan9mln.voordeburgers.Alswijdanooknoghetvergunningvrijbouwenerbijnemen,levertdatperjaarnogeens20mln.opvoordebedrijvenenongeveer15mln.voordeburgers.Kortom,hetgaatomeensubstantiëleveranderingindeefficiencyvandeoverheid.Alsikdereactieszohoor,lijkthetmijdateenmeerder-heidvandeKamerovertuigdisvandevelevoordelen.Natuurlijkzalikstraksnogingaanopeenpaarkritischeopmerkingen.DeKamer,hetIPOendeVNGzijnheteensoverhetbelangvandeWabo.Zijdringendanookaanopeensnelle,maaruiteraardwelverantwoordeinvoering.Nuligteenomvangrijkpakketterbesprekingvoor,inclusiefdeInvoeringswetWaboenhetBesluitomgevingsrecht.Allesbijelkaarisheteenheeldossier.Ikbenmijhiervanzeerbewust.Gelukkighebbenwijvandaagruimdetijdgenomenomdaarovertespreken,zodatikopalleonderdelengoedkaningaan.Mijzijnverschillendevragengesteld,zoweloverdeinvoerings-datumincombinatiemetICT,alsoverdeafrondingvandediscussieoverdebestuurlijkelastenendelegesenoververgunningvrijbouwen.Ookdaaroverzijnnatuurlijkverschillendeopmerkingengemaakt.Ikkomdaaruitgebreidopterug.Ikwilookreagerenopdepackage-dealinzakedeuitvoeringdieisvoorgesteldnaaraanleidingvanhetadviesvandecommissie-Mans.Totslotzaliknogstilstaanbijdejuridischeonderwerpen,diedeelsooktechnischvanaardzijn.Hieroverzalikophoofdlijnenwatzeggen.Voorzitter.Mijnantwoordzaluitdevolgendeblokkenbestaan:1.invoeringsdatum;2.ICT;3.bestuurlijkeenadministratievelasten;4.derelatietussendeadviezenvandecommissie-Mansenheteindbeeld;5.vergunningvrijbouwen;6.detoekomstvandeWaboen7.overigeonderwerpen.Datisongeveerwatikallemaalaanbespreekpuntenzaltoelichten.Overdeinvoeringsdatumheeftiedereenvragengesteld,netalsoverICT.Wordthetallemaaloptijdgeïnstalleerd,zodathetwerkt?VanafdeeerstelettervandeWabozijndebouw-endeoverheidspraktijknauwbetrokkengeweestbijdetotstandkoming.Wehebbenzeerintensiefoverleggehadmetdeandereoverhedenenbegeleidinggegevenwaargewenst.Hetisdusgeentopdown-benadering,zoalsdeheerVanLeeuwensuggereert.Wehebbenditnietalseenoekazeoverdemensenheenlatenkomen,wantdanzoudenwijnietdegoedepraktijkervaringenhebbenmeegenomen,maarhetisechteenprocesgeweestvanallepartijen.IndepraktijkhoorikdatdeWabopastbijeenmoderneoverheid,waarbijdeactiviteitvandeburgerenhetbedrijfslevencentraalstaat.Omtotechteinvoeringtekomenwildemenwelzekerwetendatdewetopeenbepaaldedatuminwerkingtreedt.Invoeringsactieskomenbijveelpartijennamelijkpasechtvandegrondalsdedatumheelconcreetwordt.Hetgaathieromhetbedrijfsvoeringsklaarmakenvandeorganisatie.Hetisbelangrijkdatwijnuafkoersenopdedatum1januari2010,diewatmijbetreftkeihardvaststaat.Ikzalzodadelijknogevensprekenoverderisico’sbijdeICT,maardeessentieisdatallepartijenwetendathet1januari2010wordt.Datweetmenalruimetijdendaarbereidtmenzichalopvoor,dushetisnietietsnieuwswatwijnumetelkaarbespreken.Nudeinvoeringsdatumnadert,ondersteunenIPOenVNGgemeentenenprovinciesvolopbijhetaanpassenvanverordeningendoorinmodelverordeningenaantegevenwatergewijzigdmoetworden.Deverschillendemodelverordeningenzijndezezomergereed.Demonitoringisookbelangrijk.Inmei2009isdeVROM-inspectiegestartmetdenieuwerondeomdestandvanzakenbijdeinvoeringvandeWabodoorgemeentenenprovinciestemonitoren.Dedefinitieveresultatenwordenronddezomerverwacht.Indeeerstetussenresultatenlijktheteropdatslechtseenkleinegroepgemeentenalsachterblijverisaantemerken.Eenvandesprekersnoemdehetgetalhonderd,maarzoveelzijnhetergelukkigniet.HetstemtmijpositiefdatdeinvoeringvandeWabotijdiggeschiedtendatdegemeentenWabo-proofzijn.Dekomendemaandenzalikdegemeentendienaarmijnideenognietvergenoegzijn,nogintensieverbenaderenenondersteunen.Vaneenmoderneoverheidverwachtikookdenodigeeigenverantwoordelijkheid.IPOenVNGhebbenlatenwetendatzijhunachterbanhetkomendhalfjaarzullenaansporenomallesoptijdaftehebben.NietvoornietszegtzowelVNGalsIPOindepackagedealzichtothetuiterstetezulleninspannenomdeWaboper1januari2010vankrachttelatenworden.DitgeldtuitdrukkelijkookvoorhetaansluiteninhetkadervanICT.Hierzalikwatdieperopingaan,omdatallepartijenervragenoverhebbengesteld,enterecht,wantdezezorgisookmijnzorg.WijhebbenveelervaringenmetICT-projectendieinvertragingenterechtkwamenofdielaterwerdeningevoerd,maarwijwillenechtdatditgereedis.HetgroteregemakvandeWabokomtmededoorhetdigitaalkunnenaanvragenvandevergunningenendoordeondersteuningvanhetbehandelprocesmetICT.Zoalsbekend,realiseertmijnministeriehiervooreenlandelijkICT-instrument:OmgevingsloketOnline.Ditbevateenvergunningencheck,eenaanvraagformulier,eeninstrumentombijlagenzoalsbouwtekeningenelektronischtekunneninzieneneenelektronischdossier,zodatdesamenwerkingtussendedirectbetrokkenenbijhetvergunningenprocessneleneenvoudigkanplaatsvinden.Hetaanvraagformulierbrengt1600formulierendienuinomloopzijn,terugtotéénformulier.Datvindikeenenormeverbetering.Hetzorgtvooreenbelangrijkeuniformeringenleidttotaanzienlijklagerebeheerskostentengunstevangemeentenenprovincies.Ditwordtnogweleensvergetenbijdediscussieoverdebestuurlijkelasten.HetfeitdathetRijkdevergunningenformulierentotzijnverantwoordelijkheidmaakt,scheeltvoordeandereoverhedenaanzienlijkindekosten.Datisdusgoedbesteedbelastinggeld,zozegikinreactieopwatdeheerVanLeeuwendaartegeninbracht.IkhebindeKameraleerderoverICTindeWabogediscussieerd.Wijhebbenervorigekeer,naaraanleidingvaneenrapportvandeRekenkameroverICT-projecten,zelfseenderdetermijnaangewijd.Ikneemaandatdewoordvoerderszichdatnogherinneren.Ooknuweerblijktdatdigitaliseringcomplexisenveeltijdvraagt.Hetisnietgemakkelijkomonzeomvangrijkeeningewikkelderegelgevinginhetaanvraagformulieropeenzodanigemanierteprogrammerendathetbeheers-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2423 baarengebruiksvriendelijkis.Datdoejenietevenopeenachternamiddag.Onzeregelgeving–denkalleenalaanonzemilieuregelgeving–laatzichnietvangenineenpaarregeltjes.TerechtvraagtdeKamerhieruitdrukkelijkaandachtvoor.Wijzittennoginhetontwikkelproces.Hetonderdeelbouwen,samenmetgemeentelijkeverordeningenzoalsvoorkappenenslopen,issindsbeginditjaargereedenkaningebruikwordengenomen.Ditwilnietzeggendathetallemaalgereedis.Erwordtnogsteedsaangesleuteld,maargemeentenkunneneralwelmeeoefenenenzichzovoorbereidenophetdigitaalwerken.Ditoefenenisooknodigomdatwijdeervaringdieditoplevertgebruikenomhetproductteverbeteren.Erwerdgevraagdnaarvoorbeelden.ZovroegmevrouwNeppérusnaardesituatieinLeidschendam-Voorburg.Deervaringdiewijverkrijgen,kunnenwijinderdaadgebruikenomhetproductweerteverbeteren.Erisdussprakevaneencontinueinteractiemetdegemeenten.IndebriefdiedeVNGnaardecommissieheeftgestuurd,wordtgeschrevendaterteleurstellendesignalenzijnoverhetgebrekkigfunctionerenvanhetinstrument.Ikerkenenherkendit.Zoalsikalzei,ishetproductnognietuitontwikkeld.Hetmoetwordenverbeterdtoteenproductdathelemaalgoedis.Endetijddringt,daarhebbendewoordvoerdersgrootgelijkin.Naastditeersteonderdeelwordterdrukverdergebouwdaandeandereonderdelen,zoalshetonderdeelmilieu.Deplanningisomhalfnovembereengetestproducttekunnenaanbieden.Naastditbouwproceswordterookdrukgewerktaanhetaansluitenvangemeentenenprovinciesophetdigitaleinstrument.Ditgebeurtinfasen.Deeerstefaseisbijnaafgerond.OverhedenhebbendantoegangtothetOmgevingsloketOnlineomtekunnenwennenenoefenen.Deniet-aangeslotengemeenten,zo’nhonderd,zullengemaandblijvenomzichaantesluiten.Daarkomtdatgetalhonderdvandaan.Datwilnietzeggendatzenognietbezigzijn;zezijnalleennognietaangesloten.WijzullenhierbijdankbaargebruikmakenvandetoezeggingvandeVNGdatzijzichmetonsinspantomdeWaboper1januarimetsuccesvankrachttelatengaan.HiermeehoopikookeenvraagvanmevrouwWiegmantehebbenbeantwoord.Devolgendefase,waarinoverhedenhetOmgevingsloketOnlinenaareigengebruikswenseninrichten,zijnwijnuingegaan.Ditvaltonderdeeigenverantwoordelijkheidvangemeentenenprovincies.Hetvraagtomdenodigeactie,waarbijVROMondersteuntmetopleidingen,schriftelijkehandleidingeneneenhelpdesk.OokhierbijverwachtenwijsamenoptekunnentrekkenmetdeVNGenhetIPO.Alleenkunnengemeentenenprovinciesimmersniets.Wijmoetenondersteuningbieden.HetisvangrootbelangdatwijindezefasehetOmgevings-loketOnlineookdaadwerkelijkgoedgaangebruiken.Eenbelangrijkevraagisofwijopschemaliggenenofhetallemaalgaatlukkenper1januari2010.Praktischallefractieshebbendaarterechtvragenovergesteld.Wijhebbeneenplanninggemaakt.Ikgeefmeteentoedatdieplanningkrapis.Zoweldeplanningvanhetbouwprocesiskrapalsdievanhetaansluitingsproces.Dezeplanninghebbenwijbesprokenmetonzebestuur-lijkepartners.Zoweldeprovinciesalsgemeentenhebbenaangegevendathetnieteenvoudigzalzijnomdeplanningtehalenendathetveelinzetenenergiezalvergenomhetallemaalvoorelkaartekrijgen.Zijzeggendatzijbereidzijnomdieinzetteleveren.IniedergevalrichtendeplanningenvanVROMendeprovincieszichopeenafrondingvandeelementaireonderdelenop1januari2010.Danmogenwijdusgeentegenslagondervinden.Wijhebbeneenevaluatiemomentmeteennadezomeringebouwd,opdatwijechtgewoonheelstrakdevingeraandepolskunnenhouden.DanmoetenwijsamenmetVNGenIPOvaststellenofwijdeplanningzoalsdienuisvastgelegdophetontwikkelen,hetingebruiknemenenhetoefenenmethetinstrument,richting1januari2010gaanhalenopdemanierwaaropwijdatnudoenofdatwijernogextrainspanningenopmoetenzettenomhetvoorelkaartekrijgen.Erzalookeenonafhankelijkerisicoanalysegemaaktwordendienadezomerbeschikbaarzalzijn.Diezaldanookbetrokkenwordenbijdevraagofwijhetgaanhalenenhoewijervoorkunnenzorgendatechtallesopalleswordtgezetomdiedatumvan1januari2010tehalen.VerschillendeKamerledenhebbengevraagdwatnudegrootsterisico’szijn.Diehebbendusvooraltemakenmetdedingendieikzojuistbesprak.Ikgaerzekernietvanuitdatdeinvoeringnietlukt.Ikziterzelfookbovenop.MaaralsonverhooptinoktoberblijktdatdeinvoeringnietluktbijallegemeentenofnietmethetvolledigeICT-systeem,danzalikineersteinstantiebekijkenopwelkewijzewijalmetdeprovinciesendegemeentenaandeslagkunnengaandiealleswelgereedhebben.Datisdusnietmijnuitgangspunt,wantikhebzoietsvan:dedatumisdedatumenwijgaangewoonechtallesopalleszettenomdatvoorelkaartekrijgen.DeheerBoelhouwerheeftgevraagdwatdepositievandebeheersorganisatiewordt,zodatdekinderziektesin2010sneltothetverledenbehoren.Wieiseigenlijkverantwoordelijk?Debeheersorganisatiezaliniedergevalondermijnverantwoordelijkheidvallen,maarookdomeineigenarenzoalsVenW,EZ,LNV,OCWengemeentenenprovincieszullenverantwoordelijkzijnvoorhetstrategischbeheer.Datkaniknamelijknietalleen.UitgangspuntzalzijndatbelanghebbendeoverhedendirectkunnensturenopdekwaliteitenfinancieringvandeICT-ondersteuningen-voorziening.Uitvoeringvanhetbeheerzalopafstandplaatsvinden.Voorzitter.HiermeehebikhetICT-deelafgerond.DeheerKoopmans(CDA):Ikhebtweepunten.Ikwilallereerstietszeggenoverdeinvoeringsdatum.Deministerzegt:op1januari2010wordtdeWabovankracht,punt!ZijspreektdaarnaoverdeICTenzegt:ikhebervertrouweninengaerookvanuitdatinallegemeenten–sommigemethulp–opdiedatumookdeICT-voorzieningvankrachtis.Mochtdatnietzozijn,dankijkenwijnaarhulpstructurenetcetera.Hebikdatgoedbegrepen?MinisterCramer:Datisprimasamengevat.DeheerKoopmans(CDA):Deministerisuitgebreidingegaanopdeinfrastructuurendeapparatuur,maarnietopdecultuur.WanneerdeWabowordtuitgelegd,zijnernogalwatmensendiezeggen:hetzalwel;hetismooibedacht.Ditgeldtmetnameophetpuntvandelexsilencio.Diegemeentenzullenechterophetpuntvanontvankelijkheideenhooptrucsuithalen,waardoorzijvergunningaanvragennietontvankelijkverklaren.Zoudeministerdesuggestiewillenovernemendatzij,TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2424 misschienmetbehulpvandeICT-systematiekofdeVROM-inspectie,elkjaardetiensnelstegemeentenuitroeptdiehetsnelstdevergunningontvankelijkverklarenvanafdevergunningsaanvraag?Natuurlijkmoeterookeenprijszijnvoordetienlangzaamstegemeenten:desukkels.Zoudeministerditkunnendoen?Ditkannamelijkeenenormeprikkelzijn.NummeréénkrijgtnatuurlijkdeJacquelineCramer-trofee!MinisterCramer:Ikhoudergvanprijzenentrofeeën,omdathiermeedegenendiehetgoeddoen,wordengestimuleerd.Hetiseenbelangrijkpuntomdekoplopersopenlijktewaarderen.HetvoorstelvandeheerKoop-mansvindikbesthetovernemenwaard.Ikmoeterevenovernadenkenofditadministratiefgezienvanallesennogwatmetzichbrengt,wantdatwildeheerKoopmansookniet.Hijwilergewoonvoorzorgendatdetiensnelstegemeenteneenkroonophethoofdkrijgen.IkwilditgraaginsamenspraakmetdeVNGdoen,omdatzijalseersteaanzetis.IkzoudangraagdeVNG-prijsuitreiken.DeheerVanLeeuwen(SP):Hetlijktmijnietzoslimdatdeverantwoordelijkeministerditdoet.Hetgaatimmersnietalleenomtijd,maarookomkwaliteit.Dekwaliteitdreigthiermeeondertesneeuwen.Snelheidbetekentnietdathetookgoedisgeregeld.Voordatdeministerhaarvingersdaaraanbrandt,zouikhetuitreikenvandieprijsoverlatenaaneenmaatschappelijkeorganisatie.Diekandatdanalsnogleukofnietleukvinden.IkgaooknoginopdeICT.Indeeersterondewerddesuggestiegewektdatmenmeteenkruiwagenmetaanvragenkanbinnenkomen,maardathetookschriftelijkkan.Inhoeverreishetdigitaalgaanper1januari2010eenvoorwaardeomtestartenmetdeWabo,ofisdatnietnoodzakelijkenkanmengewoonnogmeteenkruiwa-genmetaanvragenbinnenkomen?Deministergeeftaandaterextragaszalwordengegevenalshetnietluktomnadezomer,nadeevaluatiemetVROM,IPOenVNG,de’’go/nogo’’-beslissingtenemen.Zijzegtookdatzijnietvooruitwillopenopdeuitkomstvandeevaluatie.Hetresultaatzouookkunnenzijndatwijhetnietredden,ondanksallegoedevoornemens.Watgebeurterdan?MinisterCramer:Bijdeprijsdraaithetnietalleenomsnelheid,maarookomkwaliteit.Ikzalditzekermee-nemen.Ikvindnamelijkdatwijnietalleenmaarsnelmoetenzijn,maardatwijallesookzorgvuldigenkwalitatiefmoetendoen.HetiseenconditiosinequanondatdeWabowordtingevoerdop1januari2010.Alshetnietluktomiedereenoptijdaantesluiten–ikonderstreepdikdatikditnietwil–gaanwijoverophulpstructurenenzorgenwijervoordathetzosnelmogelijkwellukt.Samenvattend:deheerKoopmanswaswatmijbetreftklip-en-klaar.DeheerVanLeeuwen(SP):Ikwilookgraagantwoordopdevraagoverdeschriftelijkeaanvragen.ZetdeministerinophetdigitaleformulierofkandeWaboookwordeningevoerdalsmenmetdekruiwagennaarbinnenmoet?MinisterCramer:Ikzetinopdedigitaleaanvraag.MevrouwNeppérus(VVD):HetheleICT-gebeurensteltmijnognietgerust.WatzijndeervaringeninLeidschendam-Voorburg?Hetgingmijernietomdatheteenpilotgemeenteis,maarhetgaatmijjuistomdeervaringentotnutoe.Alswijnadezomergaanevalueren–dezomerisnetop21junibegonnen–zijnwijalweeréén,tweemaandenverder.Ikwilgewoonwetenwatdeplanningwordtomstraighttezienhoeverwijzijn,zowelkwantitatiefalskwalitatief.Hetmoetkwalitatiefimmersgewoongoedzijn.Ditzouveelenveelstrakkermoeten.Devoorzitter:Overdezomergesproken:devoorzitterstaattoedatdehereneventueelhuncolbertjeuitdoen.Datgeldtoverigensookvoordedames.MinisterCramer:Voorzitter.HetvoorbeeldvanLeidschendam-VoorburgdatmevrouwNeppérusaanhaalde,laatinderdaadziendaternogkinderziektesindeaanvragenzitten.Wijhebbendieervaringengebruiktomervoortezorgendatwijoptijdverbeteringenkunnenaanbrengen,zodatheteengoedinstrumentwordt.MevrouwNeppérusheeftgelijk;hetwasallemaalnogniethelemaalwaterdicht.Wijmoetenervoorzorgendathetbeterwordt.HetuitgangspuntblijftdatwijdeWaboinvoerenenzorgenvoorzoveelmogelijkondersteuningvandegemeentenwaareenvertragingdreigtoptetredenofdiemisschiennietvoldoendemenskrachthebbenvoordeinvoering.Wijzittendaarbovenop.Nietvoornietshebbenwijeenbureaugevraagdommeeteanalyserenwaardeproblemenzitten,zodatwijnadezomeroptijdkunneningrijpen.Datzalikzekerdoen.MevrouwNeppérus(VVD):Veelgemeentenzeggendaterproblemenzijn.Ishetpakketdanalgoedgenoegenvergenoegontwikkeld?Datstaatnoglosvandevraaghoemenermeeomgaatenhetgebruiktvoordeeigenspecifiekezaken.Mijnpuntblijftdit:vindtdeevaluatieplaatsnadezomer?Watisdannadezomer?Wantdanzijnwijweertweemaandenverder.WijwillendeWaboingevoerdzien,maarwelzodatdeautomatiseringdanalvergenoegis.Ikzoudusvandeministerwillenhorenhoezijdaargreepopheeft.MinisterCramer:IkdeelhetpuntvanmevrouwNeppérusvolledig.Internhebbenwijeenheelstrakplanningssysteemmetcheckmomentenenheelhardeafsprakenoverdewijzewaaropwijhandelenalsbepaaldegemeentenachterblijven.Wijhebbenallesduswelinrijengelidgezet,omervoortezorgendatwijkunnenhalenwatgehaaldmoetworden.IkbegrijpdezorgvanmevrouwNeppérusvolledigenbenbereidominoktoberineenbriefaandeKamerteberichtenhoehetervoorstaat,watwijgedaanhebbenenwelkeactieswijnoggaanondernemen.IkweethoemoeilijkICTis,maarikwilerechtwerkvanmakenomhetvoorelkaartekrijgen.DeheerVanderStaaij(SGP):Hetlijktmijgoeddatwijdaarovernaderwordengeïnformeerd.IkbegrijpdatdeministerervanuitgaatdatdeICTop1januari2010opordemoetzijn,desnoodsmetkunst-envliegwerk.Iserindiezinnogweleenkoppelingtussendeinwerkingtre-dingvandeWaboenhetopordezijnvandeICT?MinisterCramer:Ja.DeheerKoopmans(CDA):Danbegrijpikhetnietmeer,TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2425 wantuhebtzojuistookjagezegdopmijnsamenvatting:deWabowordtvankrachtop1januari2010,punt.DeheerVanderStaaijzegt:alsdeICTnietopordeis,latenwijdewetnietinwerkingtreden.DeheerVanderStaaij(SGP):Ikzeihetandersom.Deministerzegt:1januari2010.Danzegik:goed,maardangaanwijerwelvanuitdatdandeICTopordeis.Uhadnogeenscenarioertussen,namelijktijdelijkwerkenviadeouderwetsekruiwagenmethode.Daarvanheeftdeministergezegddatzijhetgeenoplossingvindt,alsikhetgoedbegrijp.DeheerKoopmans(CDA):Losdaarvan,dewetmaakthetgewoonmogelijkdatiemandmetbehulpvandekruiwagenzijnvergunningaanvraagt.Datblijftzo,waterookgeregeldwordtrondomdeICT.ErisnamelijkgeenverplichtingomviaICTeenvergunningaantevragen.MinisterCramer:Mijninzetis:invoeringvandeWaboop1januari2010,sinequanon.Hetmoetgebeuren.Ikzetallesopallesomallegemeentenoptijdaantesluiten,zodatiedereenallesdigitaalkanaanvragen.Alsditomwatvoorredendanookbijsommigegemeentennognietlukt,terwijlwijonskeihardhebbeningezet,danzaler–zoalsdeheerKoopmansvoorstelde–voorlopigeenhulpstructuurmoetenzijn,maarwelmethetideedatwijeenenanderzosnelmogelijkrepareren,wantwijwillendigitaal.DeheerVanLeeuwen(SP):Watisdandiehulp-structuur?MinisterCramer:Dankomenwijweeropdiekruiwa-gens.Alshetnognietgeluktis,hebbenwijgeenkeuzeenmoetenwijervoorzorgendatdiegemeentemetonzehulptochper1januari2010vanpapiernaardigitaalkan.Hoewijdatpreciesgaandoen,moetenwijnogbezien.Laatikhetnogeenkeerduidelijkzeggen:mijninzetisomhetechtvoorelkaartekrijgen,maarikkannugewoonniet100%zekerheidgeven,wantikhebniet441gemeentenaaneentouwtje.DeheerVanLeeuwen(SP):Maardanisdevraagtochgerechtigddiehiervolgensmijbreedleeftendieikookgesteldheb?Ukuntdiegarantienietgeven.Kortetijdvoor1januari2010blijktofhetwelofnietopordeis.Datisdantochhetmomentomdiedatumvasttestellen?Uzegtnee,ikvoerhetin,alhebbenmaarvijfvande441gemeentenhetoporde.Ikchargeereenbeetje,maardatisinprincipewatuzegt.Danblijftdiedatumheilig,losvanalleswatergaatgebeurenaanhulptrajectenentrainingenenaanpassingenenweetikwat.MinisterCramer:Dedatumisheilig.Devoorzitter:Akkoord.Ikstelvoordatdeministerdoorgaatmethaarvolgendeblokjeendatwijallevragendaaroveraanheteindesamenvatten.MinisterCramer:Voorzitter.Ikkomopdevragenoverbestuurlijkeenadministratievelasten.DeWabomaakthet,zoalsuweet,nietalleengemakkelijker,maarookgoedkopervoorburgersenondernemers.Ikzeihetal:deadministratievelastennemenafmetruim85mln.perjaarvoorbedrijvenenmetruim9mln.voorburgers.Dankomternoghetvergunningvrijbouwenbij,waarvoorikreedsbedragenhebgenoemd,namelijk20mln.en15mln.Debestuurlijkelasten–eenvraagdiedeheerVanLeeuwenstelde–wegenoptegendekosten.Zozouhetmoetenzijn,wantandersgajedatnatuurlijkallemaalnietdoen.Debestuurlijkelastenzijnbijinvoeringevenwathoog,omdatjehetsysteemeerstinwerkingmoetzetten.Daarhebbenwijspecialeregelingenvoorgetroffen.Opdenduurmoetenhethelevergunningenprocesendedigitaliseringzogestroom-lijndzijn,datereenverminderingoptreedtvandebestuurlijkelastentenopzichtevandekosten.Dekostenvoordeinvoeringvandeomgevingsvergunningzijn62mln.voordegemeentenen9mln.voordeprovincies.Dezebedragenzijnwatdegemeentenenprovinciesbetreft,acceptabelengetoetst.Daarhangenookdelegesmeesamenwaarverschil-lendeKamerledenvragenoverhebbengesteld.TijdensdebehandelingvandeWaboindeKamereind2007wasgevraagdomdetransparantieteverhogenvandelegesvoordevergunningen.Datheeftgeleidtoteenmotieeneenamendement.DeheerKoopmansvroeghoehetstaatmatdemotie-Wiegmandiedaarbetrekkingopheeft.DatwasookeenvraagvanmevrouwWiegmanzelf.RedelijkkortnadeKamerbehandelingisinoverlegmetVNG,IPOenBZKeentrajectvanonderzoekverkendengestartomdelegesproblematiekaantepakkenendetransparantieteverhogen,zoalsdoordeKamergevraagd.Deverwachtingenvanhetverkendealterna-tievemodelwarenhooggespannen.Naaronlangsisgebleken,levertditonderzoekechternietdeverwachteuitkomstop.Uitpraktijktestsdieuitgevoerdzijnbijeenaantalgemeentenblijktdathetmodelnietuitwerktzoalsgewenst.Hetwordtookteingewikkeld.VoordeinwerkingtredingvandeWaboheeftditgeengevolgen.Degemeentenenprovincieszijnalweldrukbezigmethetopstellenvannieuwelegesverordeningendiein2010geheelWabo-proofmoetenzijn.HetoverlegmetIPOenVNGovereentransparanterkostentoerekeningsmodelgaatgewoondoor.Ikgaervanuitdatervoor1januari2010afsprakenzijngemaaktovereentransparantsysteemendatditeenjaarnainwerkingtredingvandeWabozaldoorwerkenindelegesverordeningen,conformhetverzoekvandeheerKoopmansenconformdeintentievandemotie.ZoalsdeheerKoopmansvroeg,zullenwijbijdezeafsprakenookdekwestievankruissubsidiëringenhethanterenvanhetsysteemvantijdmaaltariefmeene-men.DeheerKoopmans(CDA):Ikdankdeministerdatzijdemotiedustochwiluitvoeren.IkzougraaguitdemondvandeministerhorendatzijdemogelijkheidomperAMvBregelstestellendiewijbijdebehandelingvandeWabohebbengecreëerd,openhoudt.Hetzouimmersnogaandeordekunnenzijndatdeminister,alsIPOenVNGdaarnietuitkomen,diebevoegdheidmogelijker-wijsinzet.Datismetnamevanbelangomdat,zoalsiedereeninIPO-enVNG-landzichnogwelkanherinne-ren,wijooitdemilieuvergunningengratishebbengemaakt.Daarvoorzijndegemeentesgecompenseerd.Wijmoetennatuurlijkniethebbendatdegemeentesmiddelsdenieuwelegesvoordatonderdeelweercentenbinnenhalen,wantzohebbenzijdubbelgeldbinnen.UitdieoptieklijkthetmijvangrootbelangdatdeministerTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2426 vanVROMditheelscherpvolgtendaarinzonodighandelendoptreedt.MinisterCramer:HetpuntvandeheerKoopmansismijduidelijk.Ikdeelzijnmeningook.Ikgaerechtervanuitdatwijermetgoedebestuurlijkeafsprakenuitkunnenkomen.Ikgeeftoedatikmoetoptredenalsdat,omredenenvaneigenbelangzoalsdeheerKoopmansdieheeftverwoord,nietlukt.Datismijnverantwoordelijk-heid.Datisabsoluutwaar.DeheerKoopmans(CDA):Zoudeministernetvoor1januari2010,alszijdenktdatdietransparantieeris,enmisschieneenjaarlaternogeens,aandeKamerkunnenrapporterenoverdeverordeningendieerliggen,medeinrelatietotdeingebrachtepuntenalsmedetothetpuntvandegratismilieuvergunningen?MinisterCramer:Akkoord.DeheerVanLeeuwen(SP):Deministerzei’’debestuurlijkelastenwegenoptegendekosten’’metdetoevoeging’’andersgajehetnatuurlijknietdoen’’.Ikweetoverigensnietofdatwaaris.Hetwinstmotiefhoortvolgensmijnietinhetgedingtezijnalshetalgemeenbelanggediendwordt.Losdaarvan:ikhebineerstetermijngevraagdoferinzichtisindetotalekostendiegemaaktworden.Ikdoeldusnietopde62mln.enhetfeitdatIPOenVNGdaarmeeakkoordgaan.Erzijndaarnaastallerleitrajectenwaarmeegemeentesbezigzijn.Zoverwachtdeministervangemeentesdatzijdekenniszelfverderoverdrageneneenverdiepingsslagmaken.Daarmeekomtdehuurvanallerleiexternedeskundigeneroverheen.Bestaatdaarinzichtin?MinisterCramer:Ditistochookweleenefficiencyslag.Wijstrevenernaardatdeoverheidmetbehoudvanzorgvuldigheidzoslagvaardigenefficiëntmogelijkwerkt.Daaromzegikdatdebestuurlijkelastenniethogermoetenwordendannodig,wantermoetenookbatenuitvoortvloeien.Daarnaasthebbenwijbijdeberekeningvandeinvoeringskostenuitgebreidstilgestaanbijdevraaghoeveelkostenhetvoordegemeentenendeprovinciesexactmetzichmeebrengtomditallesintevoeren.Datwasookdeoorzaakdaterenigevertragingisopgetreden.Erzijnookonafhankelijkenbijbetrokkenomditpreciestewetentekomen.DaarbijisookeenaantalpuntenbetrokkendiedeheerVanLeeuwenheeftgenoemd.Hetdoelwasomervoortezorgendatookgemeentenechthetgevoelhaddendathetgeenwijmetelkaarintroduceerdenookvoorhenhettotalekosten-plaatjewaswaarmeezijtemakenzoudenkrijgen.Hetantwoordis’’ja’’.Ikkanhetnunietuitmijnhoofdmelden,maarikbenwelnauwbetrokkengeweestbijdediscussieoverdeuitvoeringskosten,enaldieberekenin-genlietenjuisthettotalekostenplaatjezien.DeheerVanLeeuwen(SP):Isdeministerbereidomwanneerhetoverzichtbekendis–hethoeftniettotopzesplaatsenachterdekommanauwkeurig–ditnaardeKamertezenden,zodatwijeenkeerinzichthebbeninwaarhetwerkelijkomgaat?MinisterCramer:Datzouikkunnendoen.MaarmetVNGenIPOhebbenwijnuheelgoeddevraagafgeba-kendwatjeechtkunttoerekenenaandeintroductievandeWaboenwelkezakenmeerophetbordliggenvandegemeentenenprovinciesinhetkadervandereguliereverbeteringvanhunorganisatie.Diediscussiehebbenwegevoerd.Wehebbenereenconclusieaanverbonden.Ikkannatuurlijknunietalledetailsdaarvangaancommuniceren.Ikkanweldehoofdlijnmeedelen.HetgaatomdevraagwatweonderdeWabolatenvallenenwatvolgensonsonderdereguliereefficiencyverbeteringvaneenorganisatievalt.Zohebbenwegeredeneerd.Dieinformatiekanikuingrotelijnenwelverstrekken.Dankomikopderelatietussendeadviseringvandecommissie-Mansenheteindbeeldbetreffendedekwaliteitvanuitvoeringenhandhaving,de’’package-deal’’zoalsverschillendeKamerledenhetnoemdenenzoalswijdatookhebbenverwoord.Dankdatditpuntaandeagendavanvandaagistoegevoegd.DitmaakthetdeKamerledenmogelijkomnualeeneerstereactietegeven.Hetisvooronsvanbelangominhetvervolg-gesprekmetVNGenIPOdiereactiemeetekunnennemen.Zoalsdeledenweten,heeftdeVNGopditmomenteenledenraadpleginglopen.Ikhoopvanganserhartedatdeledeninstemmenmetdepackagedeal.Danhebbenwenamelijkechtbredeovereenstemming.Op19juni2009hebikdeKamergeïnformeerdoverhetbereikteprincipeakkoordmetVNGenIPO.Ikbenoprechtblijdatwe,Rijk,provinciesengemeenten,erinzijngeslaagdomeenambitieusgezamenlijkplanvanaanpakvastteleggenomdekwaliteitvandeuitvoeringteverbeteren.IkbrengdeKamerdeeerstekeerdatwijsprakenoververbeteringvandehandhavinginherinnering.AlleKamerledenzeidenmetgrotenadrukdatdiekwaliteitverbeterdmoestworden.Daargaanwemetdezepackagedealkeihardaanwerken.Daardoorkrijgtdeuitvoeringvanderegelsophetgebiedvanmilieu,ruimteenwoneneenflinkeimpuls.Gemeenten,provinciesenRijkleggenzichindepackagedealkwaliteitscriteriaopwaaraanmoetwordenvoldaanbijhetverlenenvanvergunningenenbijtoezichtenhandhaving.DitsluitaanbijhetdeeerderdoorveleKamerledengeuitewensomdekwaliteitscriteriacentraaltestellen.DatpuntkwamookindeEersteKamernaarvoren.Ikhebdaarheelgoednaargeluisterd.Vandaardatdezepackagedealerandersuitzietdandeversievanenigetijdgeleden,waaropdeKamernogalwatpuntenvancommentaarhad.Hetgaateromdatweregionaleuitvoeringsorganisatieswillenopzetten.MetIPOenVNGzijnweheterovereensdateenaantaltakenhetbesteuitgevoerdkanwordenopregionaalniveau,hetzogenaamdebasistakenpakket.Ditbetrefttakendiezodanigcomplexzijndatbundelingvanmenskrachtenexpertisenoodzakelijkis.Hetiseigenlijkgewooneenbasispakketdatvooralledelenvanhetlandopdezelfdemaniergaatgelden.MevrouwWiegmanvroeghierheelspecifieknaar.Wehebbenhetbasis-pakketalindebriefgeformuleerd,opdateeniederweetwatiniedergevalnaardezeuitvoeringsorganisatiesgaat.OokgaathetomtakenwaarvanMansinzijnadviessteltdateenregionaleaanpaknoodzakelijkis.Hetbasistakenpakketomvatvergunningverleningentoezichtvooractiviteitenwaarvoordeprovinciesnubevoegdgezagzijn.Datzijnderelatiefgroteinrichtingen.HetzijnookprojectenvanprovinciaalbelangindezinvandeWetruimtelijkordening.Opgemeentelijkniveaugaathetomhetmilieudeelvanvergunningenvoorcomplexeenrisicovollebedrijven,deIPPC-enBRZO-bedrijven.DaarnaastgaathetomhetmilieutoezichtopTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2427 complexeenrisicovolleactiviteitenenomactiviteitendieeenbovenlokaleaanpakvergen,omdatketenhandhavingnodigis.Debouw-enro-gerelateerdeactiviteitenvangemeentenophetgebiedvanvergunningverleningentoezichtvormengeenonderdeelvanhetbasistaken-pakket.Degemeentenblijvendusbouw-engebruiks-vergunningenverlenenonderdeWaboendeHuisves-tingswetuitvoeren.Ookhetbouw-enwoningtoezichtblijftbijdegemeenten.Watookbijdegemeentenblijft,ishettoezichtopdeinzamelingvanhuishoudelijkafval,ophorecabedrijven,optandartspraktijken,opsport-inrichtingenenopaldiezakendietemakenhebbenmetdelokaleleefbaarheidindegemeente.DitisookinlijnmetdeconclusiesvanhetindecembermetdeKamergevoerdedebatoverdeomgevingsdiensten.DeheerVanderStaaijvroegnaardevormeninrichtingvandeuitvoeringsorganisaties.Daaroverisveeldiscussiegeweest.Vanuitgemeenteperspectiefbegrijpikdatdestellingwordtbetrokkendathetoprichteneninrichtenvangemeentelijkesamenwerkingsverbandenbijuitstekeengemeentelijkezaakis.Datisechtermaaréénkantvanhetverhaal.Deregionaleuitvoeringsorganisatieisnietalleendebackofficevoorgemeenten,maarookvoorprovincies.Provinciesbrengeneenbelangrijkdeelvanhuntakenonderbijderegionaleuitvoeringsorga-nisatie.Voordecontinuïteitenvoorhetpersoneelishetvangrootbelangdatereenstevigeorganisatiestaatmeteenrechtsvormdiecontinuïteitbiedt.EenanderbelangrijkelementisdesamenwerkingmethetOMendepolitie.Hetisessentieeldatdesamenwerkingtussendebestuurlijkeenstrafrechtelijkehandhavingspotengoedisendathetmakenvaneenduidigeafsprakenoverenweermogelijkis.Pasdankandeoverheidechteffectiefoptreden.Ditmaakthetnoodzakelijkomgeografischecongruentienatestreven.NagoedoverlegtussenIPOenVNGhebbenweelkaargevondenindepackagedeal;eenhelderebeleidsinzetvoorrechtsvormengeografischebegrenzingeneenmogelijkheidomaftewijkenvandezeinzet,alsdaarvoorgoedemotievenzijnendebetrokkenpartnersheterovereenszijn.MetdepackagedealhebbenRijk,IPOenVNGookeeneindegemaaktaandediscussiedieallangetijdalseendonkerewolkbovendeWabohing,namelijkdieoverdebevoegdheidsverdeling.Erisgezegddatwijhetonszelfnietgemakkelijkhebbengemaakt.EersthaddenwedeWabo–datwasalcomplexgenoeg–ennugaanweooknogeensdeadviseringvandecommissie-Manserbijhalen.Datdoenweomdaterzo’ngrotesamenhangis.Datiseendubbelcomplexeinspanning,maardiegaanwijwelleveren.OverdebevoegdheidsverdelinghebbenwemetelkaargeconcludeerddatbevoegdhedeninhetkadervandeWabokunnenwordengedecentraliseerdalserstevigeregionaleuitvoeringsorganisatieszijnendekwaliteitvandeuitvoeringgewaarborgdis.HetvoordeelvandezedecentralisatieisdatdeuitvoeringvandeWabosimpelerwordt.Opeenpaaruitzonderingenna,namelijkdeprovincialeIPPC-enBRZO-bedrijven,zijndegemeentenbevoegdgezag.Simpelenhelder.Diestevigeregionaleuitvoeringsstructuuriseralleennognietoveral.DeheerBoelhouwer(PvdA):Ikneemaandatu’’provincies’’bedoeldewaaru’’gemeenten’’zei?Devoorzitter:Volgensmijiserinderdaadsprakevaneenverspreking.Misschienkandeministerhetevenherhalen?MinisterCramer:Opeenpaaruitzonderingenna,namelijkdeprovincialeIPPC-enBRZO-bedrijven,zijndegemeentenbevoegdgezag.Hetissimpelenduidelijk.Datisdestructuurvandetoekomst.Diestevigeregionaleuitvoeringsstructuuriserechternognietoveral.Opditmomentishetnognietgeborgddatgemeentenbeschikkenoverdeexpertisedienodigisomdevergunningverleningenhettoezichtopeenadequatemanieruittevoeren.MetIPOenVNGhebbenwijdaaromeentussenoplossingbedacht.MetuitzonderingvandeeerdergenoemdeIPPC-enBRZO-bedrijvendecentraliserenwijdebevoegdheidvoorprovincialeinrichtingen.Provincieskrijgenvoordebetreffendeinrichtingtijdelijkeendeelbevoegdheidomhetmilieu-deelvandeWabo-vergunningoptestellenenomdemilieuhandhavingbijdezeinrichtingenuittevoeren.Dejuridischetermhiervoorisdeverklaringvangeenbedenkingen.DezeregelingzalwordenaangebrachtinhetBesluitomgevingsrechtvoordatditaandeRaadvanStatezalwordenvoorgelegd.Hetisabsoluuteentijdelijkeoplossing.Zodraderegionaleuitvoerings-structuuroperationeelis,kandezedeelbevoegdheidvervallen.Deexpertisevandeprovinciesisdanondergebrachtbijdeuitvoeringsorganisatieenstaatdirectterbeschikkingvandegemeente.TerechtmerktdeheerVanderStaaijopdatdekwaliteits-criteriaersnelmoetenzijn.Datiswaar.Vooreengrootaantalactiviteitenzijnzeeral.Omstreeksseptemberzalallescompleetzijn.DeheerKoopmansvindtdedatumvan1januari2012telaat.Methemzouikhethetliefstallemaalmorgeningevoerdhebben,maardeplanningvandeeinddatum2012isalzeerambitieus.Ermoeteenheleboelgeregeldwordenomervoortezorgendatmensenookopanderewerkplekkengaanwerken,althansvoordieactiviteitendienaardieregionaleuitvoeringsdienstengaan.Wijmoetendieuitvoerings-dienstenookquaorganisatienogopbouwen.Omdatgoedindesteigerstekrijgen,isonzedeadline1januari2012.Hetinstellenvaneengemeenschappelijkeregelingenhetoprichtenvandedienstenvragenveelstappendieallemaalhunproceduretijdkennen.Gemeenteradenmoeteninstemmenmetdegemeenschappelijkeregeling,metdebondenmoetoverlegdwordenoverdeovergangvanpersoneel,takenendossiersmoetenfeitelijkwordenovergedragen,enz.HetisgoedomtehorendatdeledenvandeKamervaartwillenhoudeninhetproces.Zelfwilikdatook.Daarbijmoetenwijnatuurlijkweldehaalbaarheidinachtnemen.Wijmoetennietdenkendatwijhetallemaalopeenachternamiddagkunnenregelen.Hetvervroegenvandedatum1januari2012isgeenhaalbareoptie.Erisnogeenandereredenwaaromiknietaandedatumwiltornen.Hetvoorliggendepakket,depackagedeal,iseensamenhangendpakketvanafsprakenwaarmeedeproblemenbijdeuitvoeringvanhetomgevingsrechtwordenaangepakt.Daterovereenstemmingisbereiktistedankenaandeinzetvanallebetrokkenbestuurdersenambtenaren,maarookaanhetgetoonderespectvoordeverschillendebelangenvanwaaruitdepartijenredeneren,variërendvanhetalgemeenbelangvanhetRijktotdelokalebelangenvandeledenvandeVNG.Ookhetuitruilenvaneenaantalzakenheeftmeegeholpen.IkzegTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2428 altijdmaar:youwinsomeandyoulosesome.Uiteinde-lijkzijnallepartijennutevreden.Deconsequentiedaarvanisdatwijtochmetelkaarhebbenafgesprokendatdithetis.Hetisallesofnietsendatgeldtookvoordeanderepartijen.Hetismoeilijkomtetornenaanonderdelenvanhetpakket,vooralwatdeeinddatumbetreft.Depackagedealstaatofvaltmetdebehaaldeovereenstemming.MevrouwWiegmanheeftgevraagdwiederekeningbetaalt.WijhebbengesprokenoverdeWaboendeinvoeringskostendaarvan.Hetspreektvoorzichdatdevormingvanderegionaleuitvoeringsorganisatieookgeldkost.Daarstaanuiteraardookweerbatentegen-over.Hetbundelenvankennis,expertiseencapaciteitleidttotefficiencyenookhiersprekenwijweeroverinitiëlekostenenstructurelebaten.Rijk,provinciesengemeentenhebbengezamenlijkgeconstateerddatdezestructurelebatendedekkingmoetenvormenvoordeinitiëlekosten.Daarbijgeldtdatnaarmatedegemeentenmeertakenbijderegionaleuitvoeringsorganisatiesonderbrengen,deterugverdientijdookkorterwordt;degemeentenhebbendaarinzekerezinookzelfbaatbij.Zijhebbenookzelfindehandhoesnelzijuitdekostenzijn.Zodraermedio2010eenhelderbeeldisvandeinrichtingvandeuitvoeringsstructuurzullenwijbekijkenofeninwelkematefinanciëleverschuivingennodigzijntussendeverschillendeoverheden.VoorzovernodigmakenwijdaaroverafsprakenmetRijk,provinciesengemeenten.MevrouwWiegmanheeftgevraagdoferduidelijkeafsprakenzijngemaaktoverdebemensingvandeomgevingsdiensten.Deafsprakenkomeneropneerdatgemeentenenprovinciesuiterlijkopdehardeeinddatumvan1januari2012regionaledienstenhebbeningesteld.Dezezijnbelastmetdeuitvoeringvaneenbasistaken-pakket.Indienblijktdatsommigeanderezakenonvol-doendekwaliteithebben,wordendieookovergeheveld.Datisdedeal.Omdatdecollegesvangedeputeerdestatenhetbevoegdgezagblijvenendeeindverantwoordelijkheiddragenvoordetakenvanderegionaledienst,zijnzijookverantwoordelijkvoordebemensingendebekostigingvandediensten.Eenenandermoetwordengerealiseerdingemeenschappelijkeregelingen,waarbijdedienstenwordeningestelddoordedeelnemendegemeentenenprovincies.Zelfvindikhetzeerwezenlijkdatderegionaledienstenzorgenvooreencapaciteitsopbouweneenkennis-ontwikkeling,diebinnenderegionaledienstentotstandkunnenkomen.Zekerbijkleineregemeentenzienwijheelvaakdatdemensendiedaarindienstkwamenalsbijvoorbeeldro-specialistalsnelweerergensandersgingenwerken.Zijgingenvaaknaarconsultancybureaus,waarzijtegenveelhogeretarievenweerwerdeningehuurddoordiezelfdegemeente.Datwaseensysteemdattotaalnietmeerwerkte.Deeenheidwastekleinomdemensengoedvasttehoudeneneenloopbaanperspectieftebieden.Ikvindhetheelbelangrijkdatwijmetdezeontwikkelingdeknowhowvandero-domeinenookzelfontwikkelenendemensenwetenvasttehoudenmetloopbaanperspectieven.Devoorzitter:Deministerheefthiermeehaarblokjeafgesloten.HetwoordisaandeheerBoelhouwer.DeheerBoelhouwer(PvdA):Inditblokjeginghetookoverdecommissie-Mans.Wijkomendaarnatuurlijkopterugbijdehandhavingsstructuur.IkhaduitdrukkelijkgevraagdomeentussenrapportagevanJustitieoverdewijzewaarophetjustitiëletrajectverlooptalshetgaatomhandhavingendergelijke.’’Mans’’constateerdeimmersdathetdaarmeemisgaat.MinisterCramer:Ikbenwattesneldoormijnpapierenheengegaan.DeheerBoelhouwerdeeddesuggestievaneenrapportage.Dievindtplaatsin2010,waarbijalledoorhemgenoemdepuntenwordenbekeken.Hetgaatnietalleenomhetjustitiëlehandhavingsspoor,maarookomderealiseringvandeuitvoeringsorganisatie.Datkomtterug.DeheerBoelhouwer(PvdA):Datzegtudustoe.MinisterCramer:Ja.DeheerBoelhouwer(PvdA):Oké,maardatiswatandersdandathetterugkomt.MevrouwNeppérus(VVD):Ikhebineerstetermijngevraagdwatikmoetmetzoietsals’’hetmoetper1januari2012eenrobuusteorganisatiezijn’’.Ikvinddataleenlatedatum,maaralsdaardantochvoorwordtgekozen,moethetwelduidelijkvastliggen.Ikwildatconcreterhebben,liefstindewettekst.Verdervindenerweerledenraadplegingenplaats.Vandaagpratenwijalsmedewetgeveroverdevraaghoewijditwillenzien.Ikzouhetvreemdvindenenikzouergrotemoeitemeehebbenalswijinseptember/oktoberweerbijeenmoetenkomen,omdathetweeranderswordt.Alsvelenhiervindendathetnietideaalis,maardathetwelzomoetgebeuren,zijhetuiterlijkper1januari2012,danvindikdatdathetis.MinisterCramer:1januari2012wordtalseenhardedatumvermeldindepackagedeal.Diedatumwordtookindewetvastgelegd.Hetwetsvoorstelwordteindditjaarinproceduregebracht,zodater,integenstellingtotwatmevrouwNeppérussuggereert,geenvoorwaardelijk-heidis.DeheerKoopmans(CDA):Ikhebdeministergeprezenvoorhaarstandvastigheidbijdeinvoeringvandezewet,envoorhaarheldhaftigheidbijhetvergunningvrijbou-wen.Maaralshetgaatomdebevoegdheidsverdelinghebikeenbeetjehetgevoeldatzijbuigtvoordebureaucratie.Datvindikjammer.DeheerMansheeftgezegddaterregionalemilieudienstenmoetenkomen.Deministerzegt,meteenheleomschrijvingerbij,daterregionaleomgevingsdienstenmoetenkomen.ZijheeftbijdebehandelingvandeWaboparlementairgezienaleengevoeligetikopdeneusgekregenvandeEersteKamer,dietegenomgevingsdienstenis.Ikproefdatdatweerhaarlijnis.DeCDA-fractievindtdateenenandervanonderopmoetgebeuren:geenregionaleblauwdruk-ken,zoalskoppelingenaanveiligheidsregio’s,vanuitDenHaag.Talvanregio’shebbenalmilieudiensten,enhoevendushelemaalnietsteverzinnen.Diedienstenzijnallangvolopaandeslag,waarbijzebuitengewoonsuccesvolzijn.Opsommigeplekkengebeurtdatniet.AlshetgaatomvergunningverleningishetcollegevanBenWhetbevoegdgezag.Dathebbenwenujuistgeregeld,ennugaatdeministerzeggendatdatvooreenTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2429 deeldoorderegionaleomgevingsdienstenmoetgebeuren.Volgensmijisdatwatinwetenbesluitwordtopgenomen.Dedatumwordtindewetvastgelegd.Devraagisofdedatumindewetisvastgelegd.Ikdoelopeensnoeihardedatum.Ikvinddatdat2010moetzijn,maardeministerzietdatanders.Ermoetinstaan:opdiedatumwordthetvolgendesysteemvankracht.Punt.WemoetennietweerindiepolderkolderterechtkomenvanIPO,VNG,ledenraadplegingenenweetikwatallemaal,wantdanweetnogsteedsniemandhoeheterindekomendejarenuitkomttezien.MinisterCramer:Ikhebdepackagedealuitgebreidtoegelichtendatdeediknietvoorniets.Wehebbenmetprovinciesengemeentensameneendealgeslotendiezogoedmogelijktegemoetkomtaandewens,ookvandeCDA-fractie,omhetprocesbottom-uptotstandtebrengen,daarbijwelrichtlijnenaangevendvoorderegionaleomgevingsdiensten.Hetiseendealgewordendieweldegelijkrichtinggevendiswatbetrefthetaantalregionalediensten,metinstemmingvanVNGenIPO,endietegelijkertijdhetproces–bottom-upendekwaliteits-criteria–duidelijkinachtneemt.Ikbenzelfongelooflijktevredendatweinstaatzijngeweestomuitdepatstellingtekomen.Devergunningverleninggaatoptermijngewoonlopenviadegemeentelijkebevoegdhe-den.Hetpuntisalleendatdeprovincialemilieu-vergunningen,minusIPPCenBRZO,nunogniethelemaalovergaan,omdatzijnognietopordezijn.Wehebbendeovergangstermijnendusevennodigomervoortezorgendateriniedergevaleengoedeafwikkelingvandevergunningenisvoordetijddathetnognietisgeregeld.Tegelijkertijdhebbenweeensnoeiharde,wettelijkverankerdedatumwaaropallesmoetzijngeregeldendatiswatonsbetreft1januari2012.DeheerKoopmans(CDA):Vooronsgeldt:kwaliteits-criteriaja,richtlijnennee!AndersgaanwenamelijkweervanuitDenHaagbepalenhoedieeruitmoetenkomentezien.DatwildeCDA-fractieabsoluutniet.DeVNGenhetIPOpratenafentoenogmetmijenikhoornuookhetverhaalvandeministerenikmoetzeggen:erbestaaninhetlandnogalwatbeeldenvandiepackagedeal.Hetisnietallemaalkoekoekéénzangopditpunt.Deministerzegtdatindewetwordtopgenomendáterietsanderskomt,maarzijmoetindewetopnemenwáterdankomt.Nietdat,maarwat.Anderszijnwenogsteedsafhankelijkvandepolder.MinisterCramer:Vanzelfsprekendzullenweindewetduidelijkvermeldenwaterkomtenwanneerallesmoetzijngeregeld.Datisdusgeenpuntvandiscussie.Natuurlijkisditeenheelnieuweontwikkeling.Erisinhetlandeengroepgemeentendieeenenormvoorstanderisvandevernieuwing.Sommigegemeentenzijnernognietvoorofzijntegenstander.Erisookeengroepdiedevernieuwingwelokévindt.Wezullenzienwatderaadplegingvandeledenoplevert.Wehebbennudezedealenwehebbenafgesprokendatwe,omeruittekomen,metelkaarmoetenzeggen:That’sit,ditisdedeal.Wemoetenernunietallerleiblokjesuithalen,wantdangaathetweernietgoed.Dankanikmevoorstellendatdeanderepartijonswijstopwatwehebbenafgesproken.NatuurlijkisdeKamerooknogaanzetenikhoopdatzijmijnverhaalovertuigendvindt.WehebbenonzeuiterstebestgedaanomtehandeleninhetlichtvanwatdeKameronsheeftgevraagd.Daarkomtdezedealuitendiemoethetdanookmaarzijn.DeheerKoopmans(CDA):Danwilikhetbesluitechtzienvoordathetinwerkingtreedt.DeministermaakteenenandernuechtafhankelijkvandeledenraadplegingvandeVNGenalsmedewetgeverzeggenwij,metallerespect,datdatnietkan.MinisterCramer:AlsdeVNGdezedealzelfmetonsheeftgesloten,moetzijhaareigenledenervanovertui-gendatditdedealis.Devoorzitter:DevraagwasofdeministerbereidisomdeexacteinhoudvanhetbesluiteerstnogaandeKamervoorteleggen,omdatdeKamerkennelijknietwildatditopeneindeerinblijftzitten.MinisterCramer:EindditjaarontvangtdeKamerhetwetsvoorstel.DankandeKamerdaarovernogeenjaofneeuitspreken.DeheerKoopmans(CDA):Eendeelvandezeproblema-tiekzittochinhetbesluit,namelijkhetBesluitomge-vingsrecht?Datbesluitwillenwijvantevorennogevenzien.Nuisdevoorhangprocedureaandeorde.FormeelisvoordezeAMvBgeennahanggeregeld.Ikdoedeministereenhandreiking.IkstelvoordatzijdeKamereenpaarwekennadeledenraadpleging–ikgaergemakshalvevanuitdatdeVNGdezesnelzaluitvoeren–eenbriefschrijftendaarinditpuntinhetbesluit,datdeministernognaardeRaadvanStatezalsturen,verwoordt.DankandeKameraltijdnogbesluitenomdaarovereendebattevoeren.Danverliezenwijookgeentijd.Ikbenhetwelmetdeministereensdatwijgeentijdmoetenverliezen.MinisterCramer:IkgaernogsteedsvanuitdatdeVNGhaareigenverantwoordelijkheidneemtomdeeigenledenvanhetnuthiervanteovertuigen.Alsereennegatiefadvieskomtvandeleden,zaliktochdoor-pakken.Ikmoetdantochbesluitennemen.Ikstaimmersaandelatomervoortezorgendatdekwaliteitvanaldiedienstenopordeis.DaarnazalikhetverzoekvandeheerKoopmansinwilligenendeKamerhetresultaatvandeledenraadplegingenmijnbesluitmeedelen.DeheerVanderStaaij(SGP):Ikdenkdathetgoedisdatzichtbaarwordthoeditkabinetsstandpunt,depackagedeal,zijnvertalingkrijgtinzowelhetBesluitomgevingsrecht,datdeheerKoopmansnoemde,alsinhetwetsvoorsteldatwijnogzullenkrijgen.Ikkanmijookwelvoorstellendathetvoorgemeentenenvooronzepolitiekebeoordelinguitmaakthoebepaaldehoofdlijnenwordeningevuld.Wijkunnennuinhetalgemeenzeggendatdeveiligheidsregioeengoeduitgangspuntis.Hetuitgangspuntisdatdeterritorialecongruentieermoetzijn.Tegelijkertijdisereenafwijkingsmogelijkheid.Hoeruimofhoekrapdieafwijkingsmogelijkheidindepraktijkzalzijn,bepaaltvoormijnfractiehoewijuiteindelijktegenhetresultaataanzullenkijken.MinisterCramer:Op30septembervindthierovernogeendebatmetdezeKamerplaats.DeledenraadplegingTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2430 moetdanhebbenplaatsgevonden.IkkandaningaanopdenoodzakelijketoelichtingophetpuntdatdeheerVanderStaaijnoemt.HijgafzelfhetvoorbeeldvanGelderland.InhetlandvandeprovinciesisGelderlandinderdaadeenuitzonderingophetgebiedvanaanpakenbottom-upproces.Ikzaldanooktoelichtenhoewijdaarmeeomgaan.DeheerBoelhouwer(PvdA):Ikhechtzeeraandemocra-tie,ookaandedemocratievoordeledenvandeVNG.AlsdeministergoednaardeKamerheeftgeluisterd,danisvoorhaartochheelduidelijkdatditdoorgaatper1januari2012.DanisdeministeraleenjaarlangeronderwegdandeheerKoopmanshaareigenlijkzouwillentoestaan.Maardatishetdanook.Ikzoudatsignaalvandaaginditwetgevingsoverlegtochwelheelduidelijkvastgelegdwillenzien.Iedereenmagvanmijbeslissenwathijwil,maaruiteindelijkisdeKamerdegenediedewetmaaktendatzalgebeuren.MinisterCramer:Zoalsikalzei:dedatum1januari2012wordtindewetvastgelegd.Daargaikmijookaanhouden.DeheerKoopmans(CDA):Staatdatinhetwetsvoorsteldatnuvoorligt?Waarstaatdat?MinisterCramer:Datstaatinhetvoorsteldatwijnuaanhetvoorbereidenzijn.Datkomtinhetnajaar.DeheerKoopmans(CDA):Datkomtdusinhetvoorstelvoordewijzigingswettestaandatnogwordtgedaan?MinisterCramer:Ja.Devoorzitter:Akkoord.Dansluitenwijdaarmeeditblokjeaf.Deministergaatverdermethaarvolgendeonderwerp.DeheerKoopmans(CDA):Deministerisinmijnogennogteweinigingegaanopdezwaartevandeomge-vingsdiensten,zoalszijhetnoemt.Wijhebbenechtgrotemoeitemetdebewegingdiezijnumaakt.Devoorzitter:Evenvoordehelderheid,hetwarenomgevingsdiensten.IkhoordedeministerpratenoveruitvoeringsdienstenendeheerKoopmanssuggereertmilieudiensten.DeheerKoopmans(CDA):DaarbijrefereerikaandeheerMans.Inhetadviesnoemdehijhetslechtsmilieudiensten.MinisterCramer:Ikzalnietzeggendatdeadviseringvandecommissie-Mansopditpuntwatonduidelijkis,wantdatzougeenrechtdoenaanditgoedeadvies,maarhetzouverschillendgeïnterpreteerdkunnenworden.Ikhaddevraaggesteldomdituitsluitendtedoenvoordemilieuvergunningenendehandhavingdaarvan,maaralrasbleekdatjehetbijdecontroleookzoumoetenhebbenoverruimtelijkeordeningenbouw.Wijhebbennuheelduidelijkafgesprokenwatinhetbasispakketzit.Datismetnamemilieueneenheelkleinstukjebouw,voorzoverhetgaatomprovincialeactiviteitenophetgebiedvanruimtelijkeordeningofbouwofeencombinatiedaarvan,dieechtcomplexzijn.Datishetbasispakket.Ikvindhetaardigevanditsysteemdatprovinciessamenmethungemeentenzelfkunnenbepalenhoezwaardeuitvoeringsdienstenvervolgenswordenopgetuigd.Datheeftonderanderetemakenmethetvasthoudenaankwaliteitscriteria,alsblijktdatgemeentennietinstaatzijnombepaaldetakengoeduittevoeren,omdatdattochdeskundigheidvereist.Alserteweinigmensenbijzo’ndienstzitten,kanikmijvoorstellendatzijdatnietallemaalparaathebbenoftegeneenheelhogeprijsmoeteninhuren,zoalsikaleerderzei.Daarwilikookvanaf.Ikwilervoorzorgendatdatgenewateengemeentezelfnietkandoen,enwaarvandekwaliteitnietisgeborgd,ookovergaatnaardieuitvoeringsdienst.Deprovinciesendegemeentenzijndaarallemaalzelfbij.Devoorzitter:IndebriefaandeKamerhebtudatbasispakketwelgenoemd,maardatisnietmeegestuurd.ZoudeKamerdatbasispakketnogdezeweektezienkunnenkrijgen?MinisterCramer:Absoluut,daarishelemaalnietsgeheimaan.Hetiseenmisverstanddatditnietmeeisgestuurd.DeheerKoopmans(CDA):WijwillennietdateraanhethuisvanThorbeckenogeenextrakamerwordtgebouwd,zelfsnietindetuin.MinisterCramer:DeheerKoopmanslooptvooruitophetvolgendeonderdeelvanditAO.Ikzeteendikkestreeponderuitvoeringsorganisaties.Daargaangeenbevoegdhedennaartoe.Degemeenteblijftbevoegdgezag,datonderstreepiknogeenkeerheeldik.Hetgaatmijeromdatdiedeskundigheidopordeis.Ikwilnietzeggendatdedeskundigheidoveralslechtis,maardezekanopveelplaatsengewoonbeter.Ikvindhetzelfongelofelijkbelangrijkdathetvoormensendiedaarwerken,zowordtopgezetdathetmogelijkisomindieorganisatietegroeienenmetzakenbezigtezijndieaanmoedigenomindiedienstteblijvenwerken.Devoorzitter:Dansluitenwijditonderdeelafendangaatdeministerdoormethetonderwerpvergunningvrijbouwen.MinisterCramer:Denieuweregelingvoorvergunning-vrijbouweniseenonderwerpwaarwijmisschienwatlangeroverdoen,omdatallepartijenhierovervragenhebbengesteldofopmerkingengemaakt,somspositief,maarsomsookkritisch.Hetismijnietontgaandathieroverdenodigecommotieisontstaan.Ookcirculerenerallerleiafbeeldingendieeendesastreusbeeldgeven.Ikhebzelfooktweeplaatjesmeegenomen.HetbeeldisontstaandatVROMhelemaaldewegkwijtis,maardatishetlaatstewatikwilzeggen.Ikhebookdekrantengelezenenmailsgekregenentoendachtik:datishelemaalnietwatwijaanhetdoenzijn.IkwildeKamermeenemeninhetwerkelijkeverhaal;watziterachter,wathebbenwijveranderdenwaarleidtdattoe.Danhebbenwijallemaalhetzelfdebeeld.Alsmendannogopmerkin-genheeft,beniknatuurlijkbereidomdaarantwoordoptegeven.Allereerstisdezeregelingnietvanachteronsbureaugemaaktophetministerie.Nee,deuitvoeringspraktijkisTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2431 zeerintensiefbetrokkenbijhettotstandbrengenvandezenieuweregeling.Meerdanhonderdmedewerkersvangemeenten,adviesbureausenwelstandsorganisatieshebbenzeeractiefenconstructiefmeegedacht.Metdenieuweregelingmakenwijdegrotebulkvanhetkleinebouwenophetachtererfvergunningvrij.Hiervoorgeldtvandaagdedagalgeenvergunningplichtofwordtdevergunningtochmeestalverleend.Ikwilditpuntherhalen,wantditiseenheelessentieelpunt.Natuurlijkhebikmijerzelfookinverdiept.Ikvroegmijafofwijnuietsvreselijksgaandoen.Nee,voorpraktischalleaanvragengeeftdegemeentenuooknaallerleigedoedevergunningaf.Alswijburgersenbedrijvenhorendolmakenmetaldiepapieren,waarzijnwijdanmeebezig?Datvraagikmijoprechtaf.Nuzittenereenaantalpunteninderegelingdiewatvrijerzijn.Omhetheelconcreettemaken,gaatdatbijwijzevansprekenoverdekleurvanhetgebouwofdeexactevormgevingervan.Datwordtnuwatvrijergelaten.Datisweleenverschil.Hetisvoorafgoedomtevermeldendatindezeregelingtweeonderdelenmoetenwordenonderscheiden.Teneerstegaathetovereensoortrijksregelingvoorvergunningvrijbouwen.Daarbijgaatdediscussieoverdemaatvoeringvande100vierkantemeteretcetera.Tentweedegaathetovereenregelingdievergunningvrijbouwentoelaat,alsdegemeentelijkebestemmingsplan-neneennoggroteremaatvoeringtoestaan.Ookditisvanbelang.Datisdebasisvoorwatwijnuvergunning-vrijwillenmaken.Alsgemeentennogmeerwillenvrijgeven,dankunnenzedatinhunbestemmingsplan-nenregelen.Hetgaatnietommindermaarmeer.Datishetprincipe.Voorafvergunningvrijiswatmijbetreftdusnietvogelvrij.Teneersteblijfthetveilig,wanthetvergunningvrijbouwenmoetaltijdvoldoenaanhetBouwbesluit2003.Debouwverordeningmoetdusvoldoenaanconstruc-tieveeisen,aaneisenvanlichtenzovoort.Tentweedeblijfthetveilig,wanthetBesluitbrandveiliggebruikbouwwerkenendemilieuregelgevingblijvengewoonvantoepassing.Tenderdeblijfthetmooi,wantbijmonumentenenbeschermdestads-endorpsgezichtenkannietvergunningvrijwordengebouwd.DatgeldtdusookvoordegrachtengordelvanAmsterdam,omdiediscussiemeteenuitdewereldtehelpen.HetheeftgeenbetrekkingopOud-Zuid,wantdatisgeenbeschermdstads-ofdorpsgezicht.Tenvierdeblijfthetookmooi,wantvergunningvrijbouwenblijftonderworpenaanrepressiefwelstandstoezicht.Erkomtdusmeerverantwoordelijkheidvoordeburger.Dankomthetaanopkleur-enmateriaalkeuze.Achterafkunnenwijechteringrijpen.Ikgeefmeteentoedatditlastigis,aangezienhetallemaalsubjectiefis.Ditisechterdelijndiewijhebbengekozen.Tenvijfdeblijfthetgecontroleerd,wantvergunningvrijbouwenisalleenmogelijkophetachtererf.Hetmagnietvanafdestraattezienzijn.Tenzesdeblijfthetgecontroleerd,ookbijbedrijfsgebouwen,wantdeuitbreidingvanbedrijfsgebouwengeldtalleenvoorgebouwenzondereenbezoekersfunctie.Voorrestaurants,sporthallenoftheatersgeldthetdusniet.Dekwaliteitvandeleefomgevingwordtdusvoldoendegewaarborgd.Hetwordtdusgeenzaakvanverdereverrommeling,wantdaarbenikheelergtegen.Wathebiknupreciesopdatachtererfgedaan?Iklaateenmaximumbebouwingspercentagevan50vrijmeteenabsoluutmaximumvan100vierkantemeter.Metanderewoorden:jekuntnooitmeerbebouwendan100vier-kantemeter,maardanmoetjeduseenachtererfhebbenvan200vierkantemeter.Jemagimmersmaardehelftbebouwen.Die100vierkantemeterlijktdusheelveelenroeptookallerleireactiesop.Maarinfeitegaathethieromeenbouwmogelijkheiddieooknualinhetmerendeelvandegevallenwordttoegestaan.Vergunningvrijkannualcirca50vierkantemeterwordentoegevoegdaaneenhoofdgebouw.Eendoorsneebestemmingsplanmaakthetmogelijkdatdaarbijnogeens40tot50vierkantemeterwordtopgeteld.Watzichindepraktijkvoordoet,isdusinfeitetochookalongeveerdie100vierkantemetermaximaal.Jekuntdanzeggendatditietsiswateendoorsneebestemmingsplanmogelijkkanmaken,maarwijhebbendusgekekennaardepraktijk.Ineenachtertuinkanervandaagdedagdusookaleenbebouwingsoppervlaktebijeenhoofdgebouwgereali-seerdwordenvanmaximaalcirca50%en100vierkantemeter.Denkbijvoorbeeldaaneenaangebouwdeserre,eenkeuken,eenlosstaandegarage,eencarport,eenplantenkas,eenkippenren,eenkonijnenhok,eentuinhuisjeofeenvolière.Denormvan50%vanhetachtererfgebiedblijftindenieuweregelingdusonverminderdgelden.Ercirculeerteenafbeeldingdieervanuitgaatdatderegelingopditpuntontoelaatbarebebouwingsmogelijkhedenzoubieden.Mijnmedewerksterlaatunueenafbeeldingzien.Zoalsuziet,kanditdusniet.Opdezeafbeeldingzietmeneenplanvooreenbebouwingdieveelmeerdandehelftvanheterfbeslaat.Datkandusgewoonniet.Alsudieplaatjesziet,dankloppendiegewoonniet.Ditisongeveerzo’n80%bebouwing.Datisdushelemaalnietmogelijk.Nogmaals,tenzijdegemeentedebestem-mingsplannenoprektenzegtdathetvanhaarmeermagzijndandie50%.Dankanhetplaatjekloppen.Maardatisdandegemeentediedatdoet.Watikhebgeschetst,kandusdoordebankgenomennualvergunningvrijwordengebouwd.Hetkanookzozijndatersowiesoeenvergunningvoorverkregenwordt,omdathetbestem-mingsplandittoelaat.Omdatwijhiersprekenoverdegrotebulkvanhetkleinebouwen,leidtdittoteenenormeefficiencyslageneenfiksebesparingopgemeentelijkebouwleges.Welhebikdewelstandstoetsvooreengroterdeelnietmeervoorafvantoepassingverklaard.Hierdoorwordtermeeraandeverantwoordelijkheidvandeindividueleburgerovergelaten,quakleurenmateriaalkeuze.Hetlijktmedatditvandaagdedagmoetkunnen.Hetgaattenslotteookomheteigenachtererfvandezebewoner.Ikvinddatdegemeentenietdanalallesvantevorenmoetregelen.Overigenshebbenwijmetvergunningvrijbouweninachtertuinenaldenodigeervaring.Hetbeelduithetevaluatieonderzoekisnietdatzichdaarnuallerleirampzaligeeffectenhebbenvoorgedaan,nietalshetgaatomderuimtelijkekwaliteitenooknietalshetgaatomdeveiligheidsaspecten.Binnendesystematiekvandezeregelingvalteroverigensnogaanallerleiknoppenweltedraaien.Jekuntbijvoorbeeldzeggendatdie100vierkantemetermaximaalis,maaralsdeKamerzegtdatzijnaar90vierkantemeterwil,dankunjedaaraandraaien.Danwordt50%verlaagdtot45%.Jekuntooknogietsveranderenaandehoogtebepalingen.Opdatpuntwordenookwataanwijzingengegeven.Datvaltallemaaltedoen.Maarwatwijhebbengedaan–endatistocheigenlijkweldeessentievanhetverhaal–isdatwijsamenmetTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2432 demensenuitdepraktijkgekekenhebbennaarderealiteit.Waarvoorwordtgrossomodotocheigenlijkaltijdweldievergunningverleendenwaaromgaanwijdatdannietvergunningvrijmaken?Ofjenusociaal-democraatbentofliberalergeoriënteerd,ikvind:alsdeoverheiddemensennietwilpestenmetallerleidetails,danisditietswaarvanikookalssociaaldemocraatzeg:latenwijditdoen.DeheerBoelhouwer(PvdA):Ikbenerookwelvoordatdegemeentejebestekameraadisennietjegrootstevijand.Latenwijproberendaarietsaantedoen.Wijmoetenzientevoorkomendat,alsjeietsgebouwdhebtbinnendegrenzendiedeministerstelt,ertochiemandlangskomtdiezegt:hetisnietbrandveilig,hetkaninelkaarstortenendebouwregelgevingisniethelemaalnageleefd;breekhetmaarweeraf.Datlegjeaangeenburgeruitalsdezeineersteinstantievergunningvrijmochtbouwen.Mijnoplossingisdevolgende:voergewooneenmeldingsplichtin.Degemeentegeeftdanbinnenzeswekenaanwelkebepalingeningevolgehetbestemmingsplanvantoepassingzijnenwatdevantoepassingzijndebouwregelgevingenandereregelszijn.Menweetdanwaarmenrekeningmeemoethoudenalsmenvergunningvrijgaatbouwen.Stelookeenbouwter-mijnvast,wantanderszitjetienjaarinderotzooi.Kondigtenslotteaandatjenauiterlijkeenjaarkomtcontroleren.Alsjedatallemaaldoet,weetdanpreciesvantevorenwaarhijaantoeisenwelkeregelserinzijnalgemeenheidgelden,zonderdathijeenvergunninghoefttehebben.MinisterCramer:IkkanmeegaaninwatdeheerBoelhouwervraagt,indezinvan:latenwijvoorkomendatwijallerleiafschuwelijkeprocedureskrijgenmetburgersdieietshebbenneergezet,waarbijblijktdathettochnietkon.Inhetverledenhebbenwijooiteenmeldingsplichtgehad,maardieisafgeschaftomdatdezenietgoedwerkte.Ikzitduseenbeetjetepuzzelen.Ikhebzelfooknagedachtovereenmanieromeenhandreikingtegeven.Opinternetkunjedanvindenwaarjeiniedergevalopmoetletten,zodatmensennietnodeloosindeproblemenkomen.Datisnatuurlijkhetpunt:eenaantaleisenblijftgewoonvankracht,ophetgebiedvanveiligheidenmilieuwetgeving.Deregelsopdatgebiedmoetenwordennageleefd,wantandersmoethetbouwwerkookwordenafgebroken.Demensenmoetenditwelgoedweten.Bijvergunningvrijbouwendenkenmensendatzijzovrijzijnalseenvogelindelucht,maardatisdusnietzo.Wijmoetendaarwelietsopverzinnen.Erhebbenzichnognietvandergelijkeproblemenvoorgedaan,maarikwilproberentevermijdendatditindetoekomstgebeurt.Watzoudenwijnukunnendoen?Meldingleidtimmerstotlastenendatmoetenwijookniethebben.Opinternetstaatinformatie.Diemoetzotoegankelijkzijn,datiedereenheelsimpeleenstappen-schemakandoorlopenenjaofneekanaanklikken,zodatmennietonnodigindeproblemenkomt.Metdatuitgangspuntbenikheteens.Alsikzegdatdeinforma-tieopditmomentgoedopinternetstaat,kuntumijvertrouwen,maarukunthetookzelfnogeensnalezen.Alshetnietgoedgenoegis,moetenwijdaaraanwerken.Alswijechtereenmeldingsplichtinvoeren,proberenwijhetsysteemdeelsweerterugtedraaien.DeheerBoelhouwer(PvdA):Ikbegonmetdeopmer-kingdathetbestemmingsplanterplekkeuitgangspuntmoetzijn.Dathadiknamelijkinmijneerstetermijnookalgezegd.WatbetreftdePvdA-fractiezaldatzekermoetenblijvengelden,endusnietdevrijheidvanregelsdieunuformuleert.Hetbestemmingsplanblijftdemaatstaf.Devoorzitter:MijnheerVanLeeuwen,uhebteenordevoorstel?DeheerVanLeeuwen(SP):Hetheleverhaaloverhetvergunningvrijbouwenisrijkelijklaatbijhetuitvoerings-verhaalbetrokken.Dediscussieduurtmaarkort,maarikmerkaandeministerdatditkan,datdatkan,datzuskan,datzokan.TegelijkertijdspeeltdediscussiemetdeministervoorWWIoverhethelewelstandsverhaaldatteruggegaanisnaarhetkabinet.Iksteltochvoor–endatmeenikecht–omdezezaakserieustebehandelen,wanterstaanallerleibelangenophetspel.IkstelvooromditnietnutekoppelenaandeinvoeringswetvandeWabo,maaromdaareenaparttrajectvantemaken.Hetheeftimmersverdernietstemakenmetdeinvoering.Mijnconcretevoorstelisdusomdaarlateropterugtekomen.DeheerKoopmans(CDA):Wijhebbenerzelftoebeslotenomhethiertedoenendatachtikterecht.HetisimmerseenvoorhangvaneenbesluitopgrondvandeWabo.Wijkunnenooknietsdoen,dangaathetgewoondoor.Dushetlijktmijheelverstandigdatwijdaarvandaagoverspreken.Devoorzitter:Anderenopditvoorstelvanorde?MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Hetlijktmijbelangrijkdatjuridischduidelijkiswatdemogelijkhedenzijn.LaatikiniedergevalwelzeggendatikdewensvandeheerVanLeeuwendeel.IkverwijsnaarhetfeitdatministerVanderLaanheteenenanderaanhetuitzoekenis.Ikachthetjuistheelergwaardevolomdaarbijaantesluiten.Deministerzegtzelfook:ermoettochwelietsgebeuren.Ermoetgeenmeldingsplichtkomen,maardaterevenietsandersduidelijkmoetworden,iszeker.Daarkomtvoormijnoghetargumentbijdathetbestemmingsplanjuridischheelbelangrijkis.Datwijmeerenmeertoegaannaarwatminderpreciezebestemmingsplannen–watzijnoorzaakinnieuweregelgevingheeft–vindikooknogeenseenextraargumentomgoedtekijkenhoewijopditonderwerptoekomstbestendigbezigkunnenzijn.Devoorzitter:UanticipeertopeenaantaldingendietemakenhebbenmetministerVanderLaanendebestemmingsplannen,losvanhetfeitdatditvolgensmijooknogvoordiscussievatbaaris.Uhebtallemaalinuweerstetermijnditonderwerpnaarvorengebracht.Wijhebbenindeprocedurevergaderingbeslotendathetonderdeelzouuitmakenvanditwetgevingsoverleg.Hetiseenvoorhangprocedure,datwilzeggendatwijdaarnuinderdaadeenreactieophebben.Hetlijktmijgoedalswijnaafsluitingvandezetermijnevenconcluderenwatdestandvanzakenisopditonderwerp.DankunnenwijookdevoorstellenvandeministermeenementenaanzienvanmogelijkewijzigingenofhetmogelijkovernemenvanmotiesvanuituwKamer.IkstelvoordatTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2433 wijnaaraanleidingvandebeantwoordingdoordeministertochevenkijkenwelkereactiesernogzijn.DeheerKoopmans(CDA):Ikhebdeministerineerstetermijneenheldingenoemd.Nuzijnertweesoortenhelden.Deenehelddoetonverschrokkenietswatachterafgeweldigblijkttezijngeweest.Hettweedesoorthelddenktgoedna,kijktgoednaardeomstandighedenendoetdanietswaarvanjezegt:achterafgezien,fantastisch.Ikdenkdatdeministerookinhaarantwoordheeftaangetoonddatinditgevalhetlaatsteaandeordeis.Eenvraagblijftbijmijnogwelhangen,deheerBoelhouwersteldehemnetook.Deministerisinmijnogennognietscherpingegaanopdewaardevanhetbestemmingsplanendemogelijkestrijdigheiddaarmee,omdatinsommigebestemmingsplannenbuitengewoonwelbewustisopgenomendatergensietsnietkan.Datgeeftmensenrechtszekerheid.Daarhebbenzijopingesprokenofniet.Daarhebbenzijeenhuisopgekochtofverkocht.Opdatpuntdenkikdatdeministernogevenwatscherpermoetingaan.MinisterCramer:DevraagvandeheerBoelhouwerisnuooknoggestelddoordeheerKoopmans.Hetpuntishetvolgende.Alsikvasthoud–watikwil–aaneenlandelijkuniformeregelingvoorvergunningvrijbouwenvoorachtererven,danwordtdatlandelijkingevoerd.Alswedatnietdoen,gaanwijeigenlijkterugnaardesituatievandevorigeeeuw,wanttoenkonelkegemeenteinelkbestemmingsplaninelkestraateeneigenregelingtreffenoverachtererven.Eenafwijkenderegelingmaaktdatwijeigenlijkoveralinhetlandweerverschillenkrijgen.Wijsprekennudusovereenlandelijkeregelingdiewijoponderdelenwelkunnenverruimen.Ikzeidatheelnadrukkelijk.Ikwildaarovergeenmisverstandlatenbestaan.Deregelingkomteralsvolgtuittezien.Eriseenaantaluitzonderingen.Iknoemdedebeschermdestadsgezichten,bepaaldestadsdelenwaarvanisvastgestelddathetbeschermdegebiedenzijnenz.Voordeanderedelenhoudenwijvastaanhetuitgangspuntdatderegelvooriedereengeldtenalleenkanwordenverruimdalshetbestemmingsplandaaroveruitsprakendoet.Hetbestemmingsplaniserdannogwel,maarvoorditpuntishetuniformgeregeld.Zodoenwijhetnu.Andersgaanwijhetinfeiteweergewoonperstraatregelen.DeheerKoopmans(CDA):Dieopvattingishelder.Magikdevolgendeproblematiektoevoegen?Stel,eenondernemergaataandebuitenkantvanzijnbedrijfeenkleinekoelmachineneerzetten.DanmoethijingevolgedeWetmilieubeheereennieuweomgevingsvergunningaanvragen,wanthijverandertdeinrichting.Indezesystematiekbouwthijechterietsvan10bij10meterenzetdaareenkoelmachinein.Danhoefthijhetwaar-schijnlijkniettedoen.Ikvraagmeafofditpreciesdebedoelingis.Misschienmoetindekomendewekennogevengoedbekekenwordenhoewijditpreciesverstan-digkunnenoppakken.Ikzegernogmaalsbijdatonzefractieeengrootvoorstanderisvaneenzoruimmogelijkeopvattingopditterrein.Wijwillendusnietdatditweertotextraregelsleidt,maarlieverdatwijditgebruikenomnogwatzakenteverbeterenenteversimpelen.MinisterCramer:Ditisheelduidelijk.InhetvoorbeeldvandeheerKoopmansmoethetbedrijfgewooneenmilieuvergunningaanvragen.Vergunningvrijbouwenstaatdaardaarlosvan.DeheerKoopmans(CDA):Ikgaernogevenopdoor,wanthetgaateromdatdesamenlevingdithiernanogallemaalbegrijptenmeemaakt.Voorhetbouwenvandatgebouwtjehoeftdieondernemergeenomgevings-vergunningaantevragen.Daarnastaatdatgebouwtjeerdus.Hijhoeftookgeengebruiksvergunningaantevragen,wantdieheefthijal.Watmoethijdanweldoen?Hoegaathetinditgeval?Ikvindhetprachtig,hoor.Laatmaargaandiewagen.Maarikweetnietofdatiedersbedoelingis.MinisterCramer:Alshetomeenmkb-bedrijfgaat,valteenkoelmachineonderhetActiviteitenbesluit.Alsdiekoelmachineineengebouwtjemoetstaan,gaathetomdevraagofhetpastinhetkadervanvergunningvrijbouwen.Deregelsdaarvoorhebikuitgelegd.Erligtnogeenaantalonbeantwoordevragenoververgunningvrijbouwen.Daaropwiliksowiesonogingaan.Erisookeenopmerkinggemaaktoverdemogelijkheidomhetpuntvanhetvergunningvrijbouweneruittehalen.DeheerVanLeeuwenenmevrouwWiegmanvroegendaarnaar.DeTweedeKamerheeftzelfgevraagdomhetaspectvanhetvergunningvrijbouwenoptenemen.Wijhebbenditdaaromnaeenlangevoorbereidingstijdjuistwillenmeenemen.Ikwildenogeentweedeafbeeldinglatenzien.Eenvanmijnambtenarenhoudtdienuomhoog.Hetiseenafbeeldingvaneengrootboerenerfmeteenaantalschureneneenpaarmassievebetonnenbunkers.Dezeafbeeldingbetreftniethetsoortbouwendatikzojuisthebtoegelicht.HiergaathetomhetbouwendatmogelijkwordtgemaaktdooreenanderartikeluithetBor,namelijkhettweedeonderdeelvanhetvergunning-vrijbouwen.Hierinstaatdatjemeermagbouwenalshetbestemmingsplanhettoelaat.Datkandusalleenonderdieconditie.Debouwwerkenmogenniethogerzijndan5meter.Daarzijnallerleiregelsvoor.Opdevraagofhetgeweigerdkanwordenalshetbestem-mingsplanhettoestaat,benikalingegaan.Nogmaals,opinternetkunnenmensenheelgoedbezienwaterallemaalvereistis.Ikhebnoggeenklachtengekregenoverdatinternetinformatiesysteem.Ikbeneropgebrandtevermijdendatmensenindeproblemenkomendoordatlaterblijktdatzijietsnietgoedhebbengedaan.Datmoetenwevoorkomen,maareenenanderstaatheelgoedvermeldopinternet.Concluderend:erissprakevanachtererf,alleeisenterzakeveiligheidenschoonheidblijvengeborgd,deregelingsluitaanbijwatnureedsdoordebankgenomeninplanologischopzichtwordttoegestaan–ikvindditheelwezenlijk–enderegelingbiedteengrotelastenverlichting.Naarverwachtingzalhetaantalvergunningplichtigebouwwerkenmetmaarliefst57%verminderen.Datgaatdanom64.000vergunningenperjaar.Ikvindderegelingverdedigbaar,maaralsdeKamererechtopaandringt,benikbereidomoverdemaatvoe-ringtepraten.Ikgafdaarvanaleenvoorbeeld,maarerzijnmeermaatvoeringenwaaroverdeKamereventueelbedenkingenkanuiten.DeheerVanLeeuwenwilwetenwaaromergekozenisvoorvergunningvrijbouwen.Ikmeendatikdatalduidelijkhebuitgelegd.JelaatdelichtevergunningenTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2434 vervalleninhetkadervandeWaboindiegevallenwaarinnueigenlijkookalnadeprocedureeenvergun-ningwordtverleend.Datleidttotenormelasten-verlichting.Dankomikophetbelangrijkepuntvandebelangenvandeburen.Ikhebdaaroververschillendebrievenontvangen.Hetligtnatuurlijkgevoeligalsjeoverditsoortzakenruziekrijgtmetdeburen.Debelangenvanburenzijninderegelgevingvoldoendegewaarborgdenzijneigenlijknietwezenlijkandersgeborgddanmetdebouwvergunningdienuwordtverleend.Dieborginggebeurtindeeersteplaatsdoorhetstellenvanbeper-kingenaandemaximalehoogtevanhetgebouw.Dezehoogtebeperkingenkomengrotendeelsovereenmetwatnuookalvergunningvrijkan.Indetweedeplaatskunnenburenookzondervergunningvereistealtijdomeencontrolebezoekvrageneneenhandhavingsverzoekdoen.Inhetbesluitophethandhavingsverzoekkomtdevraagofvoldaanwordtaanderegelsvolledigaandeorde.Ditisnietwezenlijkandersdandevraagofmenzichaandevergunningheeftgehouden.Ophethandhavingsbesluitstaatexactdezelfderechtsbeschermingsmogelijkheidalsopeenvergunning.Vergunningvrijbouwenleidtnietopeenanderemaniertotburenconflicten.Alsdergelijkeconflictenerindenieuwesituatiezijn,zijnzeernuookal.DankomikopeenvraagvandeherenBoelhouwerenVanderStaaijoververgunningvrijbouwenenbestem-mingsplannen.Ikhebdaaralheelduidelijkantwoordopgegeven.Debasisregelingmaakthetkleinebouwenvergunningvrij.Deburgerkansnelineenlandelijkeuniformeregelingzijnbouwmogelijkhedenzien.Hetbestemmingsplanbiedtruimeremogelijkhedendandebasisregeling.Dithebikaleenpaarkeeruitgelegd.MevrouwWiegmanmaaktzichzorgenoverdehandha-ving.Ditgaatoverdeklassiekediscussieofhandhavingviaeenvergunningbetergaatdanviarechtstreekswerkenderegels.Ikmeendatwijdaarinmiddelsvoldoendeervaringinhebben.Handhavinggaatmeteenvergunningstelselnietperdefinitieeenvoudigerofbeterdanmetrechtstreekswerkenderegels.Ikkandatverdertoelichtenmaardatzoueenlangverhaalworden.DeherenKoopmansenBoelhouwerzeggen:vergunning-vrijbouwennietvolledigafhankelijkmakenvanhetbestemmingsplan.Daaroverhebikalgesproken.Voorzitter.Daarmeehebikditonderdeelafgesloten.MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):HeeftafstemmingplaatsgevondenmetdeministervoorWWI,juistvanwegehettrajectdathijisingegaan?Bijkabinetsplannenwasaanvankelijkhetideedatalswedingenlandelijkregelen,hetwelduidelijkis.Vervolgenskwamhetbesefdaternogzoietswasalseenwelstandsnotaendewijzigingendiein2003zijngestart.Waaromisgeenaansluitingdaarbijgezocht?Erisnueenaantalvoorbeeldengegevenvanbestemmingsplannenwaarinheelpreciesduidelijkwordtwatmogelijkis.Indetoekomstwordenbestemmingsplannensteedsminderpreciesengaathetjuistomdemogelijkheidom,ookviawelstand,invullingtegevenaanwatistoegestaan.Inhoeverreverhoudendeplannenvandeministerzichtotdataspectvanhetbestemmingsplan?MinisterCramer:Ikbenzeernauwbetrokkenbijdeontwikkelingvandewelstandscommissie.CollegaVanderLaanheefthetvoortouw,maarwijdoendatsamen.Ikweetdusprecieswaarhetovergaat.Diediscussiestaathierwatlosvan,wantdangaathetvooraloverdevraagwelkeroldewelstandscommissieinhetheleprocesspeelt.DaaroverisdeKamergeïnformeerddoordeheerVanderLaan.Datlaatonverletdatdezeontwikkelingdaarparallelaanloopt.Uzegtverderdatbestemmingsplannenglobalerworden.Voorhetdeeldatwijnuregelen,komteenuniformeregeling.Datlooptparallelaandeontwikkelingenmetdebestemmingsplan-nen.InbestemmingsplannenblijftindetoekomstnogweldemogelijkheidopenommeerteregelendanwijnuhierinDenHaagdoen.MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Deministerzegt:ziehetalsparallelleprojecten.Datkan,maarzouhetnietverstandigzijnomdeverbindingtezoeken,juistmethetoogopdeduidelijkheid?WijhebbeninhetalgemeenoverlegmetministerVanderLaangesprokenover’’beginspraak’’,zodatalheelvroegineenprocesduidelijkwordtwatwenselijkenmogelijkis.Datheeftmeerwaarde,losvanhetfeitdatparallelletrajectenwettelijktoegestaanzijnendatdaaropzichnietsmismeehoefttezijn.MinisterCramer:IkbenhetmetmevrouwWiegmaneens.Ikwilhetprocesalleennietlatenophouden.Detweeverschillendeprojectenlopenparallel.Ikzalervoorzorgendatbeideblijvensporen.Datlaatonverletdatditgewoondoorkangaan,wanthetbotstniet.DeheerVanLeeuwen(SP):Volgensmijiserstraksvoorgemeentenéénmogelijkheidomtevoorkomendathunbinnenstedenverstenenenbinnentuinenvolgebouwdwordenendatisdoorhelegrotegebiedenalsbeschermdstadsgebiedaantewijzen.Datisdeenigemogelijkheiddiegemeentennoghebbendatervolgebouwdgaatworden.Graageenreactievandeminister.Verderblijftdeministererophamerendatheteigenlijkeenformaliseringisvandebestaandesituatie.Waaromwordtdantegelijkertijdhetbebouwingsopper-vlak,dehoogteenhetaantalvierkantemetersopgerekt?Waaromheeftdeministernietgezegd:geziendeervaringenvandelaatsteperiode,wordenallevergun-ningenvoordittypebouwwerkenverstrektendatgaanweformaliseren?Waaromdieheleoperatieerbijomhetallemaalweeropterekken?MinisterCramer:Datlaatstedoenwij.Eenachtererfisprivégebied.Umaaktzicherzorgenoverdatermeer-deremensenopuitkijken.Datkanikheelgoedbegrijpen.DeheerVanLeeuwen(SP):Ikmaakmijookzorgenoverdeverstening.MinisterCramer:Wijhebbennatuurlijkooknogdekapvergunning,diegewoonblijftbestaan.Daardoorwordendebomenbeschermd.Datgenewatwijvergunningvrijgaanmaken,betreftaanvragendieinheelveelgevallengehonoreerdwerden.Wijhebbenhiergeenwildwest.Wijbestendigendebestaandepraktijk.DeheerVanLeeuwen(SP):Ubestendigtgeenbestaandepraktijk,ubreidteenbestaandepraktijkuitmetdie50%,5meteren100vierkantemeter.MinisterCramer:Die50%geldtnuook,maaruhebtTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2435 gelijkdatwijnu100vierkantemeteralsbasisnemen.Datisdeoptelsomvanwatvergunningvrijwerdverleendenwatextrakonwordentoegevoegd.Datbedroeg90vierkantemeter,waarwij100vierkantemetervanhebbengemaakt.DeheerVanLeeuwen(SP):Deenigemogelijkheiddiegemeentennuhebben,isdehelestadtotbeschermdstadsgebiedverklaren.MinisterCramer:Nee,datisnietjuist.Wijregelendingendieinhetverledenallemaalvergunningenvergdendieindepraktijkinhetalgemeenverleendwerden.DeheerKoopmans(CDA):Ermoetmijietsvanhethart.Ikzitdezecommissieregelmatigvoor.DansprekenwijbijvoorbeeldoverdeuitvoeringvandeNotaRuimte.DeSPendeChristenUniedwingendeministerdanomhogertegaanzittenophetpercentageverstedelijking.Hetkanniethooggenoegzijn.Ikvindhetheelbijzonderdatiknumeemaak...DeheerVanLeeuwen(SP):DeSP-fractieheeftdiemotienietgesteund.Wijhebbendaargrotebedenkingenbij.DeheerKoopmans(CDA):Datkanzijn,maarinhetdebatlaghetevenanders.Erzijnpartijendiehethogerwillen.Deministerzegtdandathetallemaalnietzosimpelis.Hetisheelbijzonderdat,nudeministerdaarinvullingaangeeft,dezelfdepartijenerweermoeilijkoverdoen.Totzovermijnhartenkreet.Ikwordsteedsenthousiaster.Deministerzegtdatgemeentenperbestemmingsplankunnenorganiserendathetmeerwordt.Datisinteressant.Datbetekentdateengemeentekanzeggendatbijeenheelindustrieter-reindebovenmaateenhalvehectaregaatworden.Datvindikeengoedidee.Hetiseensoorteersteinvullingvanregelvrijezones.LatenwijhetCramerzonesnoemen.DeministermoetwaarschijnlijknogwelwatlangerdoorsprekenmetdeVNG,maaralsbeginvindikhetprachtig.Erisdezorggeuitdatmensenietsgaanbouwenwaarvanachterafblijktdatdekwaliteitnietgoedopordeis.Ikdenkdathetoverovergrotedeelvandemensennietgekis.Datziejeook:demeesteprivéhuizenstaanerheellang,maaralsdeoverheiderbijbetrokkenis,zijnzena30jaarslechtenrot.Gewonemensenbouwendingendieerheellangstaan.DeministermoetdeVNGvragenomindezezinzeerservicegerichttezijn.Alsmensenwatwillendatvergunningvrijis,kunnenzeevenlangskomenbijdeambtenaarvanbouw-enwoningtoezicht.Diezegtdan:alsjehetzoenzodoet,ishetprima.Datlijktmijeenheelmooiemanieromtevoorkomendaterooiteenkeerwatafgebrokenmoetworden.MinisterCramer:HetisaltijdgoedomtegendeVNGtezeggendatzijservicegerichtmoetzijn.Datvindtzijzelfnatuurlijkook.Demogelijkheidommeerdan50%tebouwenalshetbestemmingsplandattoelaat,iseenbelangrijkpunt.Mogelijkerwijsgeeftdatpotentieaaneenindustrieterrein.Tienkoelmachinesindriehokkenzoueenmogelijkheidkunnenzijn.Ikhebnogtweehoofdonderwerpen.Devoorzitter:IkneemaandatergeenbezwaartegenbestaatdatdetekeningenterinzagewordengelegdbijhetCentraalInformatiepuntvandeKamer.(TerinzagegelegdbijhetCentraalInformatiepuntvandeTweedeKamerderStaten-Generaal.)Devoorzitter:Ikwijsdecommissieledeneropdatzijintweedetermijnmotieskunnenindienen.Zijkunnendaarbijrekeninghoudenmetdeopmerkingenvandeminister.MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):ZojuistwerdiknadrukkelijkaangesprokendoordeheerKoopmans.Hijiseengrootvoorstandervanverdichting.Hetverbaastmijdanookdathijdemotienietheeftgesteund.Wijvergelijkenvandaagoverigenswelappelsmetperen.Hetgaatomeenverdichtingspercentage,waarbijsubstantieelmeerwoningenwordengebouwdennietombijgebouweninachtertuinen.Daarnaastsprekenwijhierookoververgunningvrijeaanvragen,dievoldoendegetoetstmoetenworden.Hetverdichtingspercentagewerktechterveelmeervanuiteenvisieofbeleid.Hoekunnenwijstapsgewijsvanuiteenstructuurvisietoteenbetereverdichtingkomen?Daarovermoetgoedwordennagedacht.Hetisnieteenkwestievan’’wezienwelwatergebeurt’’,maarermoeteengedachteachterzitten.DeheerVanLeeuwenvroegzichafofwijnuallesmaaralsbeschermdstadsgezichtmoetenverklaren.Isdatdeenigewegdiedegemeenterestommeerduidelijkheidtegeven?Bijstadsgezichtendenkenwijallemaalaanoudehistorischebinnensteden,maarhetgaatmijvooralomdebetekenisvanhetlandelijkbuitengebied.Hetiswelheelapartalswijdaarmoetensprekenoverbeschermdestadsgezichtenalsenigeweg,terwijlwijdaareengeheelandereinvullingwillenhebben.MinisterCramer:Ikzegnogmaalsdatdeverstedelijkingnietmeerdan50%kanzijn.Bijdebuitengebiedenhebbenwijeenaantalrichtlijnengegevenoverdeomvangendehoogtevandeteplaatsengebouwen.MevrouwWiegmanwilbinnendiemaatvoeringnogenigszinsaandeknoppenkunnendraaien,maarwijhebbeneenduidelijkbeargumenteerdvoorstelinge-diend.Ikhebnogtweehoofdpunten,tewetenindirectelozingenindeWaboendepositievandeinsprekerendebelanghebbende.DaarvoorbehandeliknogdevraagvandeheerKoopmansoverdetoekomstvandeWaboinrelatietothetwetsvoorstelmodel4.Ditpuntheeftvooralbetrekkingopdetoetsingskaders.IkhebdeKamerop24aprilberichtdatikbijdeuitvoeringvandemotie-Koopmansaansluitingzoekbijhettrajectstroomlijningtoetsenbijruimtelijkeplannen.DeplanningennadereinvullingvanditactieprogrammawordenmomenteeldoorhetministerievoorbereidenzullenronddezomeraandeKamerwordentoegezonden.Watdeverdereintegratievandetoetsingskadersbetreft,wordtgedachtaaneengefaseerdeaanpak.DeheerKoopmanssprakdaarookalover.DiegefaseerdeaanpakheefthetvoordeeldatzorgvuldigrekeningkanwordengehoudenmetdepraktijkervaringenmetdenieuweWaboenmetderecenteanderevernieuwingenindewetgevingvanVROM,zoalsdegeplandecrisis-enherstelwetgevingenanderezaken.WijwillenomdieTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2436 redennietinéénkeereengrootnieuwwetgevings-complex.Hetwordtteveelenteonoverzichtelijk.OverigenswordtinmiddelsgewerktaanvergrotingvandereikwijdtevandeWabodoordeintegratievandeOntgrondingswetindeWabo.Hetdesbetreffendewetsvoorstelzalnaarverwachtingbegin2010aandeKamerwordenaangeboden.DeheerKoopmans(CDA):Datisprima.Hebtunogeenpaaranderestappendieugraagzietopgenomenindeomgevingsvergunning,waarmeeudetoetsingskadersprobeertteintegreren?Ofmoetikwachtentotdiebrief?MinisterCramer:Ikhebwelgedachten,maardiezijnnogwatprematuur.Lievergeefikudatschriftelijkdoor.ZoalsbekendisookgesprokenoverintegratiemetdeWaterwet,maardatisoptermijngeplaatst.Wijmoetenhetniettecomplexmaken.Wijoverwegeneenaantalzakenmeetenemen.DeheerKoopmans(CDA):Primaaanpak.KandeministerindatkadernadenkenofzemisschiendevolledigeNb-wetindienotitiekanbetrekken?Kandaareerdertoteentoetsingwordengekomen?MinisterCramer:IkzegtoedatikdaarovermetcollegaVerburgzalspreken.MevrouwWiegmanvroegofhetwenselijkisdatdeindirectelozingenindeWabogeregeldblijven.Hieroverzijndediscussiesgevoerd.DewetsvoorstellenvoordeWaboendeWaterwetzijninmiddelswetgeworden.Hetterugdraaienvandezeregelinginditstadiumvanhettrajectisnietgewenst.DeafbakeningtussenWaboenWaterwetiswatmijendestaatssecretarisvanVenWbetreftprincipieelenpraktischjuist.Dekeuzeomdittedoenisalweerjarengeledengemaakt,zodatiedereenzichdaaropheeftkunnenvoorbereiden.IkweetdatdezediscussiespeeltbijdebehandelingvandeInvoeringswetWaterwet,waarovermorgennogstemmingenplaatsvin-den,maarinhoudelijkzouhetterugdraaienvandezeregelingbetekenendatbedrijvenmetindirectelozingenonderworpenzoudenblijvenaanWaterwetvergunningenenomgevingsvergunningen.Datkostdiebedrijvenzo’n3mln.perjaarextra.Ookwordendebedrijvenmeteenlozingnogsteedsmettweebevoegdgezaginstantiesgeconfronteerd.DeWabobiedtookhetwaterschapvoldoendemogelijkhedenominvloeduitteoefenen.Hetwaterschapheefteenadviesrechtopdeomgevings-vergunningenkaneenverzoektothandhavingindienen.Beidezakenzijninbepaaldegevallenbindend.Erzijngeenredenenomdituittestellentotdatregionaleuitvoeringsdienstenzijnopgericht.Juistbijdeongeveer3000vergunningplichtigeindirectelozingen,waarhetdeKamerledenkennelijkomtedoenis,isinongeveer2000gevallendeprovincieopditmomentbevoegdgezag,ofdeinstantiediebevoegdisdemilieubeoordelingteverrichten.Ditbetekentietsvoordekwaliteitvandeuitvoering.NetzoalsdestaatssecretarisvanVenWontraadikopgrondvanprocedureleeninhoudelijkeargumentenhetonderbrengenvandeindirectelozingenindeWaboteheroverwegen.DeheerKoopmansvroegofnu,naeendiscussievanvelejaren,ookdirectelozingenvanvooralIPPC-inrich-tingenindeomgevingsvergunningmoetenwordenopgenomen.Hijwijsterterechtopdatdezediscussiealjarenloopt.WehebbenhieralzovaakovergesprokendatikinherhalingzouvervallenalsikhetantwoordookweerzougevenopdeopmerkingvandeheerKoop-mans.Inverbandmetdetijdzalikmijdusbeperken.DeheerVanLeeuwen,deheerVanderStaaijenmevrouwWiegmanvroegennaardemoderniseringvandemonumentenzorg.Diezalop8oktober2009metdeKamerwordenbesproken.Kortdaarnazalhetwetge-vingstrajectwordengestart,waarmeeditbeleidwordtgeïmplementeerd.Naarverwachtingzalderegeringin2010eenwetsvoorstelbijdeKamerindienen.DeMonumentenwetisuitsluitendgewijzigdvoorzoverdatuitdeWabovoortvloeit.Hierbijwordtzomogelijkeeneen-op-eenovergangnagestreefd.DeheerVanLeeuwen(SP):Datismijnietduidelijk.HettrajectvanmoderniseringvandeMonumentenwetlooptaljaren.NuzegtdeministerinhaarlaatstezindathetdebedoelingisdatdeMonumentenwetalleenwordtgemoderniseerdalshetdeWabobetreft.MinisterCramer:DeMonumentenwetisuitsluitendgewijzigdvoorzoverdatuitdeWabovoortvloeit.DeheerKoopmans(CDA):Ikhebookgevraagdofhetmogelijkisombijdeopgravingsvergunningaantehaken,zoalsdatookisgebeurdbijdevergunningopbasisvandeNb-wetendeFlora-enfaunawet.MinisterCramer:Hetaanhakenkomtmaterieelgezienovereenmetintegratievandearcheologischemonu-mentenvergunningindeomgevingsvergunning.NaardeintegratiezaleenonderzoekwordenuitgevoerdinhetkadervandeevaluatievandeWetopdearcheologischemonumentenzorg.AlsdeKamerwildathieropwordtvooruitgelopen,danisoverlegmetdeministervanOCWnoodzakelijk.DeheerKoopmans(CDA):Maarwatvindtuzelf?MinisterCramer:DatikgoedsamenwerkmetdeministervanOCWenhierovermethemvangedachtenwissel.Devoorzitter:WanneerkandeKamerhetresultaathorenvandezegedachtewisseling?DeheerKoopmans(CDA):Deministerdwingtmijandersnamelijkomopditpuntsneleenamendementintedienen,terwijlhetookzokan.MinisterCramer:Ikantwoordnuformeel,omdatikvinddatikditeerstgoedmoetoverleggen,maarerzijninprincipenatuurlijkveelraakvlakken.Datwilikvooropstel-len.DegedachtediedeheerKoopmansnaarvorenbrengt,islogisch.DeheerKoopmans(CDA):Ikdenkhieroverna.Mogelijkkanderegeringdanschriftelijkopmijnvoorstelreage-ren.Ikbedenknogevenofikhierovereenamendementindien.MinisterCramer:Mijnvolgendepuntisdepositievandeinsprekerendebelanghebbende,inclusiefdeSchutznorm.OnderanderendeheerKoopmansenmevrouwOuwehandsteldenhierovervragen.Devragengingenoverdepositievandeinsprekerendebelang-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2437 hebbendeindeWabo-procedures,medenaaraanleidingvandedoordeRaadvanStateuitgebrachtevoorlichting.DeRaadvanStatewasheelduidelijkinhetadvies.Deraadconcludeertdatalsgevolgvaninternationaleregelgevingc.q.hetVerdragvanAarhuseeniederdegelegenheidmoethebbenomvaninspraakgelegenhedengebruiktemaken.Ditadviesisovergenomen,inafwijkingmeteeneerderamendementvandeheerKoopmans.Ikbegrijpechterdathijhethiernumeeeensis.Detijddiegemoeidismetdebehandelingendeverwerkingvandeinspraakreactieszalvoorhetbevoegdgezagalsgevolghiervannaarverwachtingnietveelverschillen.Uitoogpuntvaneenzorgvuldigevoorberei-dingenbesluitvormingzouhetbevoegdgezagdeinspraakreactiesendenaarvorengebrachterelevantefeitenenomstandighedensowiesobijdebesluitvormingmoetenbetrekken.Daarkomtbijdathetbevoegdgezagnietperinspraakreactiehoefttebeoordelenofdieafkomstigisvaneenbelanghebbende.Ditspaarttijdenvermindertdekansopjuridischeproceduresenvertragingineenlaterefase.Degevolgenvoordeadministratievelastendrukzullendaaromneutraalzijn.Inspraakvooreeniederleidtniettotextraverplichtingenvoorburgersofbedrijven.Nuhetbegrip’’belanghebbende’’.WiezijnbijdeWabodebelanghebbendenbijbezwaarenberoep?Bezwaarenberoepisnatuurlijkwatandersdaninspraak.DeheerKoopmansenmevrouwOuwehandhebbenhieroveruitdrukkelijkvragengesteld.Dekringvanbelanghebben-denisprimairafhankelijkvanhetbetrokkenproject.DatkanonderdeWabosterkuiteenlopen:vanhetkappenvaneenboomtothetoprichtenvaneengrootchemie-bedrijf.Methetbelanghebbendenbegrip,zoalsdatindeAlgemenewetbestuursrechtisomschreven,kandatmaatwerkwordengeleverd.Hethangtdusafvanhetproject.Ikhebeerdergezegddatbijdevoorlichtingendeinvoeringsbegeleidinginzakedeverleningendehandhavingvanomgevingsvergunningen,dusindecommunicatie,medeaandachtzalwordenbesteedaandetoepassingvanhetbelanghebbendenbegrip.Dangaikinopderelatievanhetrelativiteitsvereiste,deSchutznorm,enhetamendementvandeheerKoop-mans.ErisopditmomentnietbeslotenomhetrelativiteitsvereisteindeWabooptenemen.Hetgaathieromdemogelijkheidomslechtsberoepenbezwaartoetestaanalsdewetgevinghetbewustebelangbeoogdetebeschermen.Deintroductievanhetrelativiteitsvereisteheeftgevolgenvoordegehelebestuursrechtspraak.Hetisdanookeenonderwerpdateenbrederebenaderingvergt.DatonderschrijvendeheerVanderStaaijenmevrouwNeppérus.DeministervanJustitieheefthetvoornemenomeenregelingvanhetrelativiteitsvereisteoptenemenindeAlgemenewetbestuursrecht.IkhebvanJustitiebegrependatmenhetplanheeftomditnogdezezomerbijdeKamerintedienen.Ikachthetbeterdatdediscussieindatbrederekaderplaatsvindt.DatbetrofeenvraagvanmevrouwNeppérus.VoorspecifiekeprojectenwordtinhetkadervandeCrisis-enherstelwetoverigensbezienofvoordieprojecteneenregelingvandeSchutznormkanwordenopgenomen.HetisdusgeengoedezaakomnuindeWabosneleenregelingoptenemen.Datzalleidentotveelvragen.Hetisbeteromhieraantehakenbijdezojuistdoormijgenoemdebrederebenadering.HetamendementvandeheerKoopmansopstuknr.15gaatoverdeinvoeringvanhetrelativiteitsvereisteindeWabo.HieroverzijnookvragengestelddoordeherenBoelhouwerenVanderStaaij.Onderandereisgevraagdwathetjuridischegevolgisvanhetamendement.HetamendementzorgtvooreenfundamenteleveranderingvanderechtsbescherminginNederland.Hetisdanooknodigomditzorgvuldigenalgemeenteregelen.Dankunnendezevragenadequaatwordenbeantwoord.MevrouwOuwehandheeftgevraagdofhetrelativiteits-vereistewelinovereenstemmingismethetVerdragvanAarhus.DatzalwordenbezienbijhetwetsvoorstelvanmijncollegavanJustitie.DankanookdeRaadvanStatedattoetsen.Ikhebgepleitvoorzorgvuldigheid.Ikganugeenvoorschotjeopditwetsvoorstelgeven.DeherenBoelhouwerenVanderStaaijenmevrouwNeppérusvroegenofhetamendement-Koopmanstotextrajuridischegeschillenleidt.Datmoetenwijnatuurlijkvoorkomen.Daaromiseenuniformealgemeneregelingvanbelang.Wijmoetenvoorkomendaterperwetverschillenontstaan.MenzalbegrijpendatikdaaromnogmaalspleitvooreengoederegelingindeAlgemenewetbestuursrecht.Alsikhetgoedbegrijp,dringenookdeledenVanderStaaij,BoelhouwerenNeppérusaanopeendergelijkeaanpak.MevrouwNeppérus(VVD):DefractievandeVVDgeefterdevoorkeuraandatdeministervanJustitieeenalgemeenvoorsteldoet.DezeministerzeieerstdateendesbetreffendvoorstelbinnenenkelemaandenofvoordezomernaardeKamerzouwordengestuurd.DaarnahoordeikweerdatdeRaadvanStateernogtussenzouzitten.Ikzeguitervaringdatditookwelenigetijdkost.Wanneeriserconcreetzichtopiets?Datiswezenlijkvoorhoeikmetditamendementomga.DeheerKoopmans(CDA):Alsdeministernamensderegeringtoezegtdathetwetsvoorstelvoor1septemberhieris,wilikhetamendementbestintrekken.MinisterCramer:Ikhebbegrependatmijncollega,deministervanJustitie,hetvoornemenheeftomernogdezezomermeetekomen,maardatiseenrekbaarbegrip.Wanneerhoudtdezomerbijuop?Is1septem-bervoordezomer?DeheerKoopmans(CDA):InLimburgisdattotverinoktober,maardaargaathetnietom.Ikzouzeggen:voordatdeKamerweerbegint.DeministervanJustitieheeftaleerderindeKamergezegddathijhetvoordezomerzoudoen.Daaromzouikdatgraagwatpreciezerhebben.Deministergebruiktookwoordenalsplanenvoornemen,maarwijwillenhetwatzekerderhebben,omdateengrootdeelvandeKamererwaardeaanhecht,omwelkeredendanook.MevrouwOuwehand(PvdD):Hetisweleenbeetjemerkwaardigdatderegeringheeftgezegdopeenbepaaldedatummeteenvoorsteltekomenendatditernietis.Ikkanmijvoorstellendatditbijmijncollega-Kamerledentotongenoegenleidt.Alsderegeringdietoezeggingnietnakomt,ishettochwelraaromeenamendementinstemmingtebrengendateenheelgrotebreukvormtmetdeAlgemenewetbestuursrecht,zonderdatwijdeRaadvanStateomadvieshebbengevraagd.IkbegrijpdevragenvandefractiesvandeVVDenhetCDA,maaralsderegeringdietoezeggingnietkandoen,TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2438 lijktditamendementmeteingrijpendomzonderadviesvandeRaadvanStatetelatenpasseren.Devoorzitter:Datisaandeindiener.MinisterCramer:Ikzalhetevenchecken,zodatikhetzekerweet,maarikhebbegrependatdeministervanJustitieditwetsvoorstelvoor1septemberindientbijdeTweedeKamer.Devoorzitter:Ikstelvoordatdeministerditnogevenverifieertenerintweedetermijnopterugkomt.Andersontvangenwijgraagschriftelijkvoordestemmingeenbevestigingdaarvan.MevrouwOuwehand(PvdD):Ikhebnogeenvraagoverdevoorlichtingoverhoeomtegaanmethetbegrip’’belanghebbende’’.Hoezietdeministerdatvoorzich?WachtzijdebehandelingvanhetwetsvoorstelvandeministervanJustitieindeKameraf?Hoemoetikdatzien?Wanneergaatdatgebeuren?Opwelkewijzezalerwordenvoorgelicht?MinisterCramer:EenterechtevraagvanmevrouwOuwehand.IkwachtophetwetsvoorstelendaarisVROMnatuurlijkookbijbetrokken.DeheerBoelhouwer(PvdA):Voordeduidelijkheid,begrijpikhetgoeddathetamendementopstuknr.15vandeheerKoopmansisingetrokken?Devoorzitter:Nee,maardeministerheeftdaarnetwelhaaradviesoverditamendementgegeven.Deministerkannuhaarmeninggevenoverdeandereamendemen-ten,omtebeginnenhetamendementopstuknr.12.MinisterCramer:Destrekkingvanhetamendementopstuknr.12isominhetovergangsrechttijdelijkemilieuvergunningenvoorafvalinrichtingenvanrechts-wegeaantemerkenalsvergunningendievooronbepaaldetijdzijnverleend.OpgrondvandeWetmilieubeheerwordenvergunningenvoorbepaaldeafvalverwerkendeinrichtingentijdelijkverleend.HieraankomteeneindemetdeinvoeringvandeWabo,overeenkomstighetLandelijkafvalbeheerplan.Inhetamendementwordtgeregelddatookreedsverleendevergunningennietlangertijdelijkzijn,maarvooronbepaaldetijdgelden.Dezehoevendannietafzonder-lijktewordenaangepast.Ditpastinhetalgemenestrevenomdeadministratievelastenvanbedrijvenenoverhedenteverlagen.Hoewelhetamendementtotgevolgheeftdatergeensprakeisvaneenconcreteafwegingpervergunningachtikhetverantwoord.OpgrondvandeWabohoudendebevoegdegezagendeplichtomnetalsbijalleanderevergunningplichtigebedrijvendevergunningteactualiseren.IklaathetoordeeloverditamendementdanookaandeKamerover.Hetamendementopstuknr.13isookeenamendementvandeheerKoopmans.Datstrektertoedatdebevoegd-heidvanhetbevoegdgezagomtebepalendateenbeschikkingnietééndagmaarzeswekennadebekendmakinginwerkingtreedt,wordtgeschrapt.Hetgaatomeenafwegingvanenerzijdshetbelangvandeaanvrageromsnelgebruiktekunnenmakenvandevergunningenanderzijdsdebelangenvanderdendatergeenonomkeerbaregevolgenmogenontstaanvoordatzijbezwaarhebbenkunnenmaken.IndeWabowordthetbevoegdgezagdemogelijkheidgebodenomderdenverdergaandtebeschermen.Hetbevoegdgezagkanpergevaleenafwegingmaken.DaarnaastisindeWaboechterookalvanrechtswegeeenopschortendewerkingvoorgeschrevenvoorbepaaldegevallen.Hetgaatomdegevallenwaarbijopkortetermijn,voordatderdenbezwaarhebbenkunnenmaken,hetrisicodreigtvanhetontstaanvanonomkeerbaregevolgen.Daaromhebikgeenbezwaartegenditamendement.OokhetoordeeloverditamendementlaatikaandeKamer.Methetamendementopstuknr.14wordtdemogelijk-heidgeschrapttottoekenningvaneenexclusiefrechtaanwaterschappen.Hetamendementstrektertoedatvoorhetonderdeellozingengeenextraadministratievelastenoptredenvoorbedrijven,dievaakinternationaalconcurreren.Hoewelikdedoelstellingopzichonder-schrijf,zieiknietinopwelkewijzeditamendementdaaraanbijdraagt.Artikel7.5regeltdemogelijkheidomeenexclusiefrechtteverlenen,waardoordeaanbe-stedingsproceduresniethoeventewordengevolgd.Hiermeewordthetbevoegdgezagdemogelijkheidgebodenombepaaldewerkzaamhedenindebackofficeuittebesteden.Deaanvragerblijftechtertemakenhebbenmetéénloketenéénbevoegdgezag.Ookwordthijnietgeconfronteerdmetextraindieningsvereistenofprocedures.Erisdanookgeensprakevanextraadministratievelastenvoordeaanvrager.Hetamende-mentbeantwoordtnietaanhetdoel.Bovendienbetekentheteenonnodigebeperkingvanhetbevoegdgezag.Ikontraaddanookditamendement.Hetamendementopstuknr.15strektertoeomeenregelingvanhetrelativiteitsvereiste,deSchutznorm,optenemen.Hierophebikaleentoelichtinggegeven.DeheerBoelhouwer(PvdA):Deministerisnogopéénvraagvanmijvergetenantwoordtegeven,namelijkwaaromhetaanbestedingsrechtvantoepassingzouzijn.Datstaatookinrelatiemetartikel7.5.MinisterCramer:Uwvraagwasofhetaanbestedings-rechtnietvantoepassingisalshetdienstenvanalgemeenpubliekbelangbetreft.Hetuitvoerenvanvergunningverleningenentoezichtdienthetpubliekebelang.Waaromisartikel7.5dannodig,zoluiddedevraag.HetEuropeesaanbestedingsrechtisvantoepas-singopoverheidsopdrachten.Doorslaggevenddaarbijisoferdienstenwordengeleverdwaarbijsprakeisvaneenaldannietfinanciëletegenprestatie.GeletopdejurisprudentievanhetHofvanJustitieisnietuitgeslotendatdeEuropeseaanbestedingsregelsvantoepassingzijn.DathangtafvandepreciezeinhoudvandeovereenkomstendieteruitvoeringvandeWabowordengesloten.HetisdusnietzodatikindeWabokiesvooraanbesteding.Oferaldannietmoetwordenaanbesteed,vloeitrechtstreeksvoortuitdeEuropeseaanbestedings-regels.DeWabobiedtoverhedeneenmogelijkheidvoorhetvestigenvaneenuitsluitendrecht.Deaanbestedings-procedureshoevendanniettewordengevolgd.DeWabobiedtoverhedendaarmeedemogelijkheidomhundienstverleningzoefficiëntmogelijkinterichtenzondertewordenbelemmerddoordeaanbestedingsprocedures.Devoorzitter:Ikdankdeministervoorhaarbeantwoor-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2439 dingineerstetermijnenhaarbeoordelingvandeamendementen.MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Ikwilgraageenpaarminutenschorsingalsuhetgoedvindt.Devergaderingwordtenkeleminutengeschorst.Devoorzitter:Deledenhebbenintweedetermijneenspreektijdvantweeminuten.HetwoordisaandeheerKoopmans.DeheerKoopmans(CDA):Voorzitter.Hetiswetgeving.Eenspreektijdvantweeminutenluktnetniet.Ikdankdeministervoorhaarantwoorden.Ikhoordusnoggraagdebevestigingvoor1septembermetbetrekkingtothetwetsvoorstelvanhetministerievanJustitie.Ikdankdeministerookvoordeopenhoudingmetbetrekkingtothettoetsingskader.Ikbenvolverwachtingoverdebriefopdatpunt.Metbetrekkingtotdelegesishetgoeddatwijdevingerechtscherpmetelkaaraandepolshouden.Ikzeghetnogmaals:hetkannietzozijndatgemeentendatdeeldatzijalvergoedhebbengekregenmetbetrekkingtotdemilieuvergunningenviaeenachterdeurnogeenkeervangen.Ikdankdeministerverdervoorhaarantwoordenoverdetijdelijkevergunningenhetamendementopstuknr.13.Ikzitmetbetrekkingtothetamendementopstuknr.14nogwelmeteenprobleem.OokdeheerBoelhouwerheeftdaarovergesproken.Volgensmijisnuinhetwetsvoorstelgeregelddatalsdeeneoverheiddeandereoverheideenstukvandetakenlaatdoen,zijdatmoetaanbesteden.Metallerespect,maardatslaattochechtnergensop!Datgaanwijinditlandtochnietdoen!Wijhebbenbijhetmodelvandeministermetbetrekkingtotdeomgevingsdiensteneenpaarrandvoorwaardengesteld.Hetmoetvanonderop,ermoetengeenrichtlijnenkomenvanuitDenHaag,hetmoetzodunmogelijkwordengehoudenenhetmoetuitvoerings-gerichtzijn.Zowillenwijdemilieudienstzien.Vanuitdatmodelmoetenwijhelemaalnietmeemakendatditsoortdingendadelijkaanbesteedmoetenworden.Datlijktmeheelergonverstandig.Gaan!Erzijnnogeenpaarpuntenblijvenliggen.Deministerheeftnietgeantwoordopdevragenoverdekoppelingvanartikel6.2conderbmetdeWetbodembescherming.Ditleidtnamelijktothetellenlangaanhoudenvanbouwvergunningen.Datisinhetverledenookalaangetoond.Kandeministeraangevenofereenmogelijkheidisomdezeaanhoudingentedoorbreken?Ophetpuntvanhetgebruiksbesluitwordenwijhetniethelemaaleens.Diediscussiehebbenwijechterdevorigekeeralgevoerd.BijdepositievandeDienstRegelingengaathetoverdeFlora-enfaunawet.HetbevoegdgezagistochgewoondeministervanLNV?Staatdatinderdaadzoindewet?IklaathetpuntvanderolvandeVROM-inspectie,waarbijnudusheteerstelijnstoezichtwegvalt,maareventoteenvolgenddebatliggen.Ikwilvoortsnogevensprekenoverhetpuntvanhetvergunningvrijbouwen.Ikvinddatdeministerovertui-gendheeftaangetoonddathaarvoorstelverantwoordisendatditookinhetlandopeengoedemanierkanlanden.Datkanbesthierofdaartoteenprobleemleiden,maariedereendiedatalsredengeeftomtegenditvoorsteltezijn,moetbeseffendathetlandnuookstampvolproblemenzitvanmensendiedingenwillenwaarnochdeburennochdegemeenteeigenlijkietsoptegenhebben,maarwataljarenlangtotgedoeenwatdiesmeerzijleidt.Allesafwegende,denkikdusdatdeministerinhaarheldhaftigegedraggesteundmoetworden.Voorzitter.Ikhebnogeenlaatstepuntje.Ikhebineerstetermijnstevigewoordengebezigdoverdebevoegdhe-den.Ikhebookgehoordwaternamijdoordeanderewoordvoerdersisgezegdenwatdeministerdaaroverzegt.Ikwilnamensonzefractieeenmotieindienenomdietermijnwaarbijersprakeisvaneensoortdubbelesituatie,onduidelijkheid,enzovoortszokortmogelijktehouden.Ikhoudookeenkleinbeetjerekeningmetwatdeministerinhaarantwoordenheeftaangegeven.Daaromdienikdevolgendemotiein.MotieDeKamer,gehoorddeberaadslaging,verzoektderegering,ervoorzorgtedragendat:-debevoegdheiduitdeWabouiterlijkop1januari2011gedecentraliseerdwordtnaargemeenten;-hetcollegevanBenWuiterlijkop1januari2011bevoegdgezagwordt.HetcollegevanGSisdannietmeerdeelbevoegdvoorhetmilieudeelvandeomgevingsvergunningvoordeniet-IPPC-enniet-BRZO-inrichtingen;-uiterlijkop1januari2011BenWalsenigehandhaving-bevoegdisinplaatsvan1januari2012;verzoektderegeringvoortsomtebewerkstelligendatallepartijendezeextratijdnuttigbestedenengaansamenwerkenomdeomgevingsvergunningtoteensuccestemaken,engaatovertotdeordevandedag.Devoorzitter:DezemotieisvoorgestelddoorhetlidKoopmans.Naarmijblijkt,wordtdeindieningervanvoldoendeondersteund.Zijkrijgtnr.16(31953).DeheerBoelhouwer(PvdA):Demotiemoetnogwordenverspreid,maarhebikgoedbegrependatuvindtdatdeIPPCendergelijkeookbijdegemeentemoetkomen?Neetoch?DeheerKoopmans(CDA):Nee,datisniethetgeval.DeheerVanLeeuwen(SP):Voorzitter.Uitdeeerstetermijnrestnogéénvraag,waardeministernietopisingegaan.Ikhebhaarhelebetoogafgewacht,indehoopdatditnogzoukomen.Hetgaatoverdefasering.Alsdeaanvragerbesluitomzijnaanvraagintweeofmeertermijnenintedienen,zijndatdanapartetrajecten?Indememorievantoelichtingstaatdatdithetgevalisendathetsteedsomverschillendevergunningengaat,metverschillendetrajecten,inspraakmogelijkhedenenTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2440 zienswijzen.Indenotanaaraanleidingvanhetverslagstaatdathetgewoonéénvergunningblijftendatdezefasenwordensamengevoegd.Graagkrijgikdaaroverduidelijkheid.HetmagduidelijkzijndathetheleWabo-verhaalvoordeSPeensoortBetuwelijnisgeworden.Ikdenkdathettijdisomterugtekerennaardekernwaarhetwerkelijkomgaat.DieisprimabeschrevenindeinleidingtotdeWabo:éénloket,éénaanvraag,éénbeslissing.Hethelegedoeeromheenmoetpaswordeningevoerdalsditwerktenhetbegingemaaktis.Daaroverdienikdevolgendemotiein.MotieDeKamer,gehoorddeberaadslaging,constaterendedatmetdeinvoeringswetWaboenhetBesluitomgevingsrechtnaastde25vergunningentegelijkertijddiversesamenhangendewetgevingwordtmeegenomen;overwegendedathettegelijkertijdbetrekkenvanallesamenhangendewetgevingleidttotorganisatorischespaghettienoverbelastingvanhetambtelijkapparaat;verzoektderegering,bijdeinvoeringvandeWabozichineersteinstantietebeperkentotde25oorspronkelijkevergunningenendeKamereenvoorsteltedoenvoorgefaseerdekoppelingvandesamenhangendewetgeving,waarbijrekeningwordtgehoudenmetdeorganisatori-schecapaciteitendemogelijkhedenvandeuitvoerendeoverheden,engaatovertotdeordevandedag.Devoorzitter:DezemotieisvoorgestelddoorhetlidVanLeeuwen.Naarmijblijkt,wordtdeindieningervanvoldoendeondersteund.Zijkrijgtnr.17(31953).DeheerKoopmans(CDA):VoordatdeheerVanLeeuwenzijnmotieindiendezeihij:ermoetéénaanvraagenéénvergunningkomen.DatisdeWabo.DeheerVanLeeuwen(SP):Washetmaarwaar.DeheerKoopmans(CDA):Waaromspreektuzulkegrotewoorden–unoemthetzelfsdeBetuwelijn–terwijluinessentie95%vandatgenewatdeministervoorsteltinwezenoverneemt?DeheerVanLeeuwen(SP):Ikhebgeenzinommijneerstetermijnteherhalen.Ikhebalgezegddathetoorspronkelijkeuitgangspuntprimais,maardathetindetijdgezienisuitgegroeidtoteenkruisingtusseneenzee-egeleneenoctopus,dieoveralzijntentakelsinheeft.Volgensonsmaaktdathetlastigomdekernvandezaakuittevoeren.Wijhaddenheteroverwaterallemaalachterhetloketmoetgebeuren,maardatstaathaaksopwatdeoverheidendelokaleoverheidwillenalshetgaatomdecultuurveranderingenhetnormaaltewoordstaanenzosnelmogelijkbedienenvanmensen.Ditmaakthetmoeilijkerenvolgensonsisdatopditmomentnietnodig.Voorzitter.Naenigediscussiesprakdeministeroverdeinvoeringsdatumvan1januari2010hetgrotewoord:dieinvoeringsdatumisheilig,waterookgebeurt.Aldruktiemandop31decemberperongelukophetknopje’’delete’’,waardooralleformulierenenhetingangsport-aalwegzijn,wijgaandewetper1januariinvoeren.VolgensdeSP-fractiestaatdathaaksopdeeerderetoezeggingendiegedaanzijn.Hetheeftookeenraareffectwatbetrefthetstok-achter-de-deurverhaal.Alshetcoûtequecoûtegebeurt,vervaltdaarmeediefunctie.Datlijktmijduidelijk.Ikdiendaaroverdevolgendemotiein.MotieDeKamer,gehoorddeberaadslaging,constaterendedatderegeringgeengarantiekangevendatdeorganisatieendeICT-voorzieningvoordeuitvoeringvandeWaboper1januari2010opordezijn;vanmeningdatmethetoverhaastinvoerenvandeWabo,zonderdatdeICT-voorzieningendeorganisatiebijlagereoverhedenopordeis,debeschermingvannatuur,milieu,ruimteenbelanghebbendennietgegarandeerdis;verzoektderegering,deinvoeringvandeWabouittestellentoterzekerheidisdatdeorganisatieendeICT-voorzieningopordezijn,engaatovertotdeordevandedag.Devoorzitter:DezemotieisvoorgestelddoorhetlidVanLeeuwen.Naarmijblijkt,wordtdeindieningervanvoldoendeondersteund.Zijkrijgtnr.18(31953).DeheerVanLeeuwen(SP):Voorzitter.Mijnlaatstepuntishetvergunningvrijbouwen.Alletentakelswaarikhetaleerderoverhad,hebbenaltijdeensoortbeleids-neutraleovergang.Dewetgevingzounietveranderdworden,maarhetzouallemaalgelijkgeschakeldblijven.Ikconstateerdatditbijhetheleverhaalvanhetvergunningvrijbouwenniethetgevalis.NogevenlosvandevraagofditbijdeWabobehoort,ofheterbijgefietstisofdathetveelgrotergewordenisdanweineersteinstantiebedoeldhadden,hetiseenvergaandevormvanbetutteling.’’GeenrichtlijnenvanuitDenHaag’’,hoorikhetCDAaltijdroepen.Wijzeggennuinderichtlijndathetinelkbestemmingsplangeregeldis.Degemeentenhebbengeenofweinigmogelijkhedenomdittegentegaan.BetrekikdaarbijooknogeensdevraagvandeheerKoopmans,waardeoverheidzichmeebemoeit,danwordtheteenpuinhoop.Hetgingomgebouwenendebebouwdeomgeving.Datzouookeenredenzijnomzichopdatgebiedwatbescheideneroptestellen.Dediscussieoverwelstandloopt.Ditachtenwijhaastwerkenwijvindendatditechteenaparttrajectbehoeft.Overigenszijnwij–daarmoetikeerlijkinzijn–welakkoordgegaanmethetonderzoeknaarverderestedelijkeverdichting,naveelheenenweergeschrijf,TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2441 ondervoorwaardedatdegroeneruimtebehoudenzoublijven.DatisdevoorwaardediedeSPgesteldheeftaaneenonderzoek.Voorzitter.Ikdiendevolgendemotiein.MotieDeKamer,gehoorddeberaadslaging,overwegendedatdewijzigingvanderegelsrondvergunningvrijbouwennietbijhetuitgangspuntvandeWabo,hetstroomlijnenvandeaanvraagprocedurevan25vergunningen,wasopgenomen;vanmeningdatdevoorgesteldeingrijpendewijzigingvanderegelsrondvergunningvrijbouwennietbijdebehandelingvanhetBesluitomgevingsrechtmoetenwordenbetrokken;verzoektderegering,debehandelingvandewijzigingvanderegelsrondvergunningvrijbouwenuithetBesluitomgevingsrechttehalenenmeteennaderetoelichtingopeenlatertijdstipaandeKamervoorteleggen,engaatovertotdeordevandedag.Devoorzitter:DezemotieisvoorgestelddoorhetlidVanLeeuwen.Naarmijblijkt,wordtdeindieningervanvoldoendeondersteund.Zijkrijgtnr.19(31953).MevrouwNeppérus(VVD):Voorzitter.Ikdankdeministervoorhaarantwoorden.Ikhebnogeenpaarpunten.IkbeginmetdeICTendevraagofdietijdiggereedzalzijn.Ikmoetzeggendatmijnzorgnietisweggenomen.Deministerwasdaarookeerlijkin.Ikgaerdusvanuitdatwijgewooninoktober–watmijbetreftgebeurtdatindeeerstehelftvanoktober,ikhoopdatdeministerdatkanbevestigen–horenwaarwijpreciesstaan.Dankomikophetpuntvandezogehetenpackagedeal.Ikmoetzeggendatheterallemaalniethelderderopwerd,luisterendnaaralleswathiergezegdis.NamensdeVVD-fractiezegiktochheelduidelijk:alspartijendieafspraakgemaakthebben,danbenikbereid,dietehonoreren,maardangaanwijdusnietweerallemaalanderedingendoenindetussentijd,vannogeenbeetjeditennogeenbeetjedat.Danisdatergewoon.Watdeingangsdatumbetreft,benikietsjemilderdandeheerKoopmans,maar1januari2012isvoormijheelhard.Ikzitzelfsnogteoverwegenomafhankelijkvanhetantwoordeenamendementopdatpuntintedienen.Eenartikeltoevoegenaaneenwetmoetaltijdmogelijkzijn.Dankomikopdebelanghebbendenenhetrelativiteits-vereiste.Jemoetaanmeereisenvoldoenomtekunnenprocederen.Ikgaervanuitdatdeministerzometeenintweedetermijndaaropterugkomt,ofdatdeministervanJustitienuechthardzegt:erkomteenwetsvoorstel,jaofnee.TotslotzalikmaargewoonherhalendathetvoornemenommeerruimtetegevenvoorvrijbouwendeVVD-fractiezeeraanspreekt.DeheerBoelhouwer(PvdA):Voorzitter.Ikdankdeministervoordeuitvoerigebeantwoording.Hetheefteenpaaruurgeduurd,maarwijzijnuiteindelijkwelergensgekomen.Dusalledankdaarvoor.Deministerzegt2012,waterookgebeurt.2012isvooronsookgewoondédatum.Hoeerverderookoveralindenlandeoverwordtgestemd,deKamerheeftdaarinwatmijbetrefteenduidelijkesay.Ditzaldusookgebeuren,metrespectvooriedereendiezijnmeningernogoverwilgeven.OokmijbaartdeICTnogwelenigezorgen.Ikhoopdatwijerinderdaadechtuitkomen.IkdankdeministervoordetoezeggingdiezijheeftgedaanomervoortezorgendatereentussenrapportagekomtwaarinonderandereookvandekantvanJustitiewordtaangegevenhoehetmetdehandhaafbaarheidzit.Wijkomendaarovernatuurlijknogtesprekenwanneerwijhetinseptemberhebbenoverdehandhavingsstructuur.Dietoezeggingisiniedergevalbinnen.Ikontkomernietaanomeenmotieoverhetvergunning-vrijbouwenintedienen,medenamensmevrouwWiegman.Dezemotieluidtalsvolgt.MotieDeKamer,gehoorddeberaadslaging,overwegendedathetontwerpBesluitomgevingsrechtopverschillendepunteneenverruimingbetekentvanhetvergunningvrijbouwen;overwegendedatoverigeregelsvantoepassingblijven;overwegendedathetbestemmingsplaneendoordelokaledemocratievastgelegderegelis;verzoektderegering,vergunningvrijbouwenmogelijktemakenwaarbijdeinhetbestemmingsplangebodenmogelijkhedenquaoppervlakteenmaatvoeringhetmaximumzijn,engaatovertotdeordevandedag.Devoorzitter:DezemotieisvoorgestelddoordeledenBoelhouwerenWiegman-vanMeppelenScheppink.Naarmijblijkt,wordtdeindieningervanvoldoendeonder-steund.Zijkrijgtnr.20(31953).MevrouwOuwehand(PvdD):Voorzitter.HetverbaastmijeigenlijkdatdeministerhetamendementvandeheerKoopmansopstuknr.15welheeftontraden,maarnietheeftgezegddatzijhaarwetsvoorstelintrektalsditamendementinstemmingwordtgebrachtenwordtaangenomen,omdatzijandersmethaarwetsvoorstelvoorjokerstaatindeEersteKamer.Geziendeontwikke-lingenengeziendegrotespanningmetdeAlgemenewetbestuursrecht,lijktmijditdeenigjuistereactie,maardatisnatuurlijkaandeminister.IkneemaandatdeEersteKamerwelgehaktzalmakenvanhetwetsvoorstelalshetonderdezeconditieswordtaangenomen.DetoevoegingvanhetrelativiteitsbeginselaandeAlgemenewetbestuursrechthoeftvoormijnfractieniet,TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2442 datmogeduidelijkzijn.IkdenkdathetVerdragvanAarhushieroverookduidelijkis.GezienhetgemekkerindeKameroverdeinperkingvanhetbegrip’’belangheb-bende’’,benikervooromhetmaarevengoedtedoenenditeensenvooraluitdewegteruimen.Ikwildeministerdusadviserenomhaarbestejuristenhieroptezetten.IkbenblijdatzijbijdeontwikkelingvanhetwetsvoorstelvandeministervanJustitiebetrokkenis.Vergeetinderdaadnietomdeinternationaleverdragenerbijtepakken,zozouiktegendeministerwillenzeggen.Wijzienhetdantegemoet.IkwildeministermeegevendatinlandenzoalsDuitslandwaar’’desubjectieverechtsbescherminghetleidendeparadigmais’’–eenaantalfractiesheeftdaarovergesproken–ervoortdurendenmetsteedsmeernadrukvoorwordtgepleitomderolvanbelangenorganisatiestevergroten.Datkomtdekwaliteitvanonzebesluitenenkeltengoede.Wijwachtenhetaf.DeheerKoopmans(CDA):IkzoumevrouwOuwehandwillenvragenomeendoordeKameraangenomenmotiegeen’’gemekker’’tenoemen.MevrouwOuwehand(PvdD):Danzalikzeggendatdiemotiemijnietisbevallenendatwijhaarniethebbengesteund.MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Voorzitter.Misschienwasikerniethelemaalbij,maarmisschienheeftdeministeréénvraagvanmijnietbeantwoord.Ikdankhaaroverigensvooralleantwoordendiezijwelheeftgegevenenopmerkin-gendiezijheeftgemaakt.Dezevraagbetreftdedelegatiediekanplaatsvindennaarhetcollegeendepuntenwaarovergemeenteradentochietstezeggenwillenhebben.InverbanddaarmeehebikdeministerverzochtommetdeVNGinoverlegtegaanteneindedaarvoormodellenteontwikkelen.Zokanwildgroeiwordentegengegaan.DeChristenUnievolgthetproceswatbetreftdeICTzeerkritisch.WijwensendeministervooralooksuccesbijhetvoorelkaarbrengenvandeICT.Watbetreftdelegeshoudenwedevingeraandepols.Wewillenersnelduidelijkheidoverhebben.Dankomikophetpuntvanhetvergunningvrijbouwen.MijnnaamstaatnietvoornietsonderdemotievandeheerBoelhouwer.Ikwilhierovernogeenopmerkingmaken.Wehebbeneenhelediscussiegevoerdoverditonderwerpenzijndaarbijingegaanopderolvandewelstandinanderelopendetrajecten,trajectenwaarmeeministervanderLaanbezigis.WellichtkandeministernahetrecessamenmetministerVanderLaanterugko-menopderolvanwelstandinhetkadervanhetrealiserenvaneenmooiNederland.Opdiemanierblijvenwegoedzichthoudenopdevraagofdiedoelstellingenbehaaldworden.Datgeeftmeerluchtenruimteomafentoewatvrijertekunnenzijninhetverlenenvanvergunningen.DemotievandeheerBoelhouwerenmijopditpuntstaat.Totslothebiknogeenopmerkingoverhetamendementopstuknr.15.Ikdeelvanhartedevisievandeministeropdeinhoudvanditamendement.MijnfractiezietgraageenzorgvuldigebehandelingvanditonderwerpbijdeAwb.Devoorzitter:Ikschorsdevergaderingtotdatweallemaalbeschikkenoverdeingediendemoties.MinisterCramer:Voorzitter.IkdankdeKamerledenvoorhunreactiesintweedetermijn.Ikzalbehalveopdeingediendemotiesookingaanopdevragendiemijnogzijngesteld.TegendeheerKoopmanszegikdatdeministervanJustitieper1septembereenreactiezalhebbengegeven.Dathebbenwegechecktendatisakkoord.Hettoetsingskaderkomtinderdaadterug.Wijzullendevingeraandepolshoudenbijdeleges.Naaraanleidingvanhetamendementopstuknr.14isgevraagdofoverhedenmoetenaanbesteden.Datisniethetgeval,hetblijfteenkeuzevandeoverhedenzelf.Hethangtafvandeinhoudvandeuitvoeringsovereen-komsten.AanbestedenwordtdoordeWabodusnietverplicht.DeWabomaaktslechtsmogelijkomaanbe-stedingsproceduresbuitentoepassingtelatendoorhetvestigenvaneenexclusiefrecht.IndevolgendefasevandeWabokandeWetbodem-beschermingendekoppelingvandeWabodaaraanonderwerpvannaderonderzoekzijn,zoalsookmogelijkandereonderwerpen.DenieuweregelingvormtaleenaanmerkelijkeverbeteringtenopzichtevandehuidigeregelingindeWoningwet,zijisbeterpraktischtoepas-baarenkentminderdetailniveau.GeletophetbelangdatdoordeWetbodembeschermingwordtbeschermdengeletophetsysteemvandiewet,zieikopditmomentgeenmogelijkhedentotverregaandevereenvou-digingindeafstemmingmetdeWabo,maarikhoudditzekeralseenvandewetteninpetto.DeministervanLNVishetbevoegdgezagwaarhetgaatomdeFlora-enfaunawet.Daaroverisgeendiscussie.DeheerKoopmansverzoektinzijnmotieopstuknr.16omdeprocedureteversnellenvan1januari2012naar1januari2011.Ikontraadaannemingvandezemotie.Ikhebditalineerstetermijntoegelicht.Hetisniethaalbaarenzorgtervoordatdepackagedealoplosseschroevenkomttestaan,endathebikernietvoorover.DeheerVanLeeuwenvraagthoehetzitmetdefaseringendegevolgendaarvan.Defaseringbiedtdeaanvragerdemogelijkheidomtenaanzienvaneenofmeeractiviteitenbinneneenprojecteenuitspraakvanhetbevoegdgezagtekrijgen.Denoodzaakdaartoezalzichmetnamevoordoenalséénactiviteit,bijvoorbeeldmilieuofeenprojectbesluit,kritischisvoorderealisatievanhetproject.Watheefthetimmersvoorzinomalbouwtekeningentelatenmakenalsjegeenvrijstellingtenopzichtevanhetbestemmingsplankrijgt?Faseringkanhooguitintweefasen.Elkefasedoorlooptdedaarvoorgeldendeprocedure.Naeenbesluitfase1kandeactiviteitnognietwordenuitgevoerd.Ditkanpasnaeenbesluitfase2.Eenomgevingsvergunningisbesluitfase1enbesluitfase2.Eenbesluitfase1geeftookgeenrechtopeenbesluitfase2.Daaromkangeensprakezijnvaneensalamitactiek.DeheerVanLeeuwenverzoektderegeringinzijnmotieopstuknr.17omzichbijdeinvoeringvandeWaboallereersttebeperkentotde25oorspronkelijkevergun-ningen.Dezemotieisoverbodig.DeWabovoegt25vergunningensameninéénprocesvansamenwerkingmetprovinciesengemeenten.Daaromontraadikaannemingvandezemotie.Inzijnmotieopstuknr.19verzoektdeheerVanLeeuwenderegeringomdebehandelingvandeTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2443 wijzigingvanderegelsrondvergunningvrijbouwenuithetbesluitomgevingsrechttehalenenmetnaderetoelichtingopeenlatertijdstipaandeKamervoorteleggen.Ikontraadaannemingvandezemotie.Deinvoeringsdatumkomtdaningevaarendezeiswatmijbetreftheilig.DeheerVanLeeuwenverzoektderegeringinzijnmotieopstuknr.18omdeinvoeringvandeWabouittestellentoterzekerheidisdatdeorganisatieendeICT-voorzie-ningenopordezijn.Dezemotieontraadik.IndeeerstehelftvanoktoberberichtikdeKameroverdestandvanzakenronddeICTenhoeallesloopt.DatismeteeneenantwoordopdevraagvanmevrouwNeppérus.DeheerBoelhouwerverzoektderegeringinzijnmotieopstuknr.20omvergunningvrijbouwenmogelijktemaken,waarbijdeinhetbestemmingsplangebodenmogelijkhedenquaoppervlakteenmaatvoeringhetmaximumzijn.Hierzitikevenmeeinmijnmaag.Ikhebheelduidelijkgezegddatiktoewilnaareenuniformebasisregeling.Iklaathetaandegemeenteoveromerdaarnaastindebestemmingsplannennogietsbovenoptezetten,quauitbreiding.Ikwilhetwelgraaguniformhoudeninhetland.Mijnangstisdat,alsdezemotiewordtuitgevoerd,ervoorelkbestemmingsplaneenaparteregelingkomt.Datleidttotgroteverschillenpergemeente,perbuurtenperstraat.Delandelijkeregelingisin1992juistingevoerdomverschillentegentegaan.Ikhoudlievervastaandielandelijkeregeling,maarmetdaarbovenopeenregelingwaarhetbestemmingsplanbepaaltwatvergunningvrijmag,zoalsindemotiewordtgevraagd.Ikhebineerstetermijnalgezegddatikmijkanvoorstellendaternogaanknoppentedraaienvalt.AlsdeKamerzegt’’die100vierkantemeter,maakdaarwatmindervan’’of’’kijknogeenkeertjenaardeagrarischegebieden’’,danisdateenanderverhaal,wantdanhoudjeiniedergevalhetsysteemuniform.IklaathetoordeelaandeKamer,maaraanmijntoonzettingistehorendatikerzomijnbedenkingenbijheb.DeheerKoopmans(CDA):Deministergaatoverhaareigenteksten,maarditkanniet.Zijlegthiereenvoorstelneerwaarinzijtienbijtienoveralwiltoestaan.Alserdaneenmotiekomtwaarinstaatdattienbijtienalleenkanwaarhetmag,zegtzijdatzijhetoordeeldaaroveraandeKamerlaat.Hetisvantweeënéén:ófzijstaatvoorhaareigenvoorstelenontraadtdezemotie,ófzijgooitdehanddoekindering.Datlijktmijnietzogoedvooreenheldin.Ikzegnumaar:heldininspe.Zetdoor,mevrouwdeminister.MevrouwWiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie):Deministerzegtdatzijeenbepaaldeuniformiteitwil.Indemotiewordthetbelangvandelokaledemocratiebenadrukt.Daarwordendebestem-mingsplannenvastgesteld.Demotiehoeftdusnietzoengengevaarlijktewordenopgevat.MevrouwNeppérus(VVD):Ikwasenormtevredendatdeministernueindelijkwatmeervrijheidwildegaangeven.Kanzijbevestigendatzijnogsteedsvolledigachterhaarvoorstelstaat?AlszijhetoordeeloverdezemotieaandeKamerlaat,komenwijindeproblemen.Volgensmijmoetzijdemotieontraden.MinisterCramer:Ikstanogpalachtermijnvoorstel.Inmijnreactieopdemotiehebikduidelijklatenmerkendatikdemotienietsteun,dusontraad.IklaathetaanhetoordeelaandeKameroveromtebekijkenofwijaanwatknoppenkunnendraaienomtochdieuniformiteiterintehouden.Datishetpunt.Nogmaals,deverschillenpergemeentemogenindebasisregelingnietdusdaniggrootzijn,datvoordegemeenteneenopeningwordtgebodenomalleszelfweertegaanregelen,omallesweervergunningplichtigtemaken,inclusieflegesenprocedures.Ikwildatgenewatwijvoorstellendoorzet-ten.Daarstaikvoor.DeheerKoopmans(CDA):Heldin!MinisterCramer:MevrouwWiegmanvraagtbijmotieofiksamenmetdeVNGmodellenmaakvoordelegatievanhetprojectbesluit.Nee,hetiseeninternezaakvandegemeenten.OnderdehuidigeWroheeftdeVNGnoggeenmodelgemaakt.Degemeentemoeteenaanvraagomeenprojectbesluitinbehandelingnemen.Zijmagdatnietuitstellenomdatzijlievermeteenbestemmingsplaneenprojectmogelijkwilmaken.ErisgeenbezwaartegendatgemeentenvantevorennadenkenoverhettypeprojectenwaarvoorderaadzijntaakdelegeertaanBenW.Datditwordtvastgelegdinbeleidsregelsiswatmijbetreftprima.IkhebeenduidelijkonderscheidgemaakttussenhetVerdragvanAarhus,datgaatoverinspraak,enbelang-hebbenden,waarbijhetgaatombezwaarenberoep.Datzijnverschillendedingen.WathettweedebetreftzaldeministervanJustitiedeKamerberichten.VoorlopighoudikvastaanwatindeWaboopditpuntisgeregeld.MevrouwWiegmanvroegnaarderolvandewelstandinrelatietotMooiNederland.IkzalhieropmetministerVanderLaanterugkomen.Dezeparallelletrajectenmoetengoedmetelkaarinharmoniezijn.DeheerKoopmans(CDA):Nuderegeringheeftaangegevendathetzekerisdatvoor1september2009hetwetsvoorsteltotwijzigingvandeAlgemenewetbestuursrechtinverbandmetdeinvoeringvanhetrelativiteitsvereistenaardeKamerkomt,trekikmijnamendementopstuknr.15in.Ikwilvoorkomendatditamendementomallerleiredenenverworpenzalwordenendatditvoorhetkabinetofdelendaarvanredenzalzijntetwijfelenaandenoodzaakomdituittevoeren.Devoorzitter:Hetamendement-Koopmans(stuknr.15)isingetrokken.Ikstelvastdatdaarmeewordtingestemd.MevrouwOuwehand(PvdD):Ikwilietsrechtzetten.BijditwetsvoorstelheeftdeRaadvanStateonsgeïnfor-meerdoverdewerkingvanhetVerdragvanAarhus,omdathierdeinspraakproceduresaandeordezijn.HetVerdragvanAarhusgaatweldegelijkoverdetoegangtotderechtervandemilieuorganisaties.Debedoelingisomdepositievandemilieuorganisatiesteversterken.Ikkomhiernogopterug,maarikdrukdeministerophethartomditverdragnietoverhethoofdtezienalsditwetsvoorstelindeKamerwordtbehandeld.Devoorzitter:Uhebttweetermijnengehadomditduidelijktemaken.MevrouwOuwehand(PvdD):Deministerlijktdatnutevergetenendatlijktmijzeeronwenselijk.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2444 MinisterCramer:Dejuristenhierhebbenmijgecorri-geerd,waarvoordank.Devoorzitter:Ikgeefeenkorteopsommingvandegedanetoezeggingen,omdatzijrelevantzijnvoorhetverderevervolgvanditwetsvoorstel.-DeministerinformeertdeKamerindeeerstehelftvanoktober2009overdestandvanzakenvandewerkingvandeICT-voorzieningenbijdeinvoeringvandeWabo.-DeKamerwordteind2009geïnformeerdoverdeuitkomstvanhetoverlegmetdeprovinciesendegemeentenoverdetransparantievanlegesenin2010overdedoorwerkingvandetransparantieindeverordeningen.-DeKamerwordtophoofdlijnengeïnformeerdoverdeinvoeringskostenvandeWaboendereguliereefficiency-verbeteringenalsgevolgvandeWabo.-DeKamerwordtin2010geïnformeerdoverdejustitionelehandhavingstrajectenendereguliereuitvoeringsorganisaties.-DeKamerwordtvoorhetAOhandhavingsstructuurvan30septembergeïnformeerdoverdeuitkomstvandeledenraadplegingvandeVNGendewijzewaaropditwordtvertaaldinhetBesluitomgevingsrechtenhetwetsvoorstel,plusdeinvullingvandehoofdlijnenvanregionaleuitvoeringsorganisaties.-DeKamerkrijgtnogdezeweekhetbasispakketvanderegionaleuitvoeringsorganisatiestoegezonden.-DeKamerwordtnadergeïnformeerdoverdeplanningvandeintegratievandetoetsingskadersendeintegratievandeuitvoering-envergunningverleningvanbestaandewettenindeWabo,zoalsdeNatuurbescher-mingswetendeWetbodembescherming.-DeKamerwordtgeïnformeerdoverdeuitkomstenvanhetoverlegmetdeministervanOCWoveraanhakenopgravingsvergunningenaandeomgevingsvergunning.-DeKamerwordtgeïnformeerdoverhetparalleltrajectvanderolvandeWelstandscommissieinrelatietotdeinvoeringswetWabo.Overdeingediendeamendementenenmotiesenhetwetsvoorstelzalaanstaandedonderdagwordengestemd.DeheerBoelhouwer(PvdA):KanovermijnmotiewordengestemdvóórdievandeheerVanLeeuwen?DeheerVanLeeuwen(SP):Volgensmijishetnetandersom,wantmijnmotieisverstrekkender.DeheerBoelhouwer(PvdA):Ikhebmijnvraaggesteld.DeheerKoopmans(CDA):IkbenheteensmetdeheerVanLeeuwen.Hetisnietlogischomeersttestemmenovereenmindervergaandemotie.Devoorzitter:Daarhebtugelijkin.Normaliterwordtbijdevolgordevanstemminggeletopdeverstrekkendheidvandemoties,tenzijdeheerBoelhouwereenKamer-meerderheidvindtvoorafwijkingdaarvan.Datzalhijdanbijdestemmingmoetenaangeven.MaarnormaliterisdevolgordezoalsnetverwoorddoordeheerKoopmans.Ikdankeeniedervoorzijn/haaraanwezigheid.Sluiting16.30uur.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31953,nr.2445