Verslag van een schriftelijk overleg over terugkoppeling gesprek Zuyderland en moties debat Zuyderland (Kamerstuk 31765-881)

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202531 765Kwaliteit van zorgNr. 908 VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEGVastgesteld 17 maart 2025 De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft eenaantal vragen en opmerkingen voorgelegd aan de Minister van Volksge-zondheid, Welzijn en Sport over de brief van 17 maart 2025 over Terug-koppeling gesprek Zuyderland en moties debat Zuyderland (Kamerstuk31 765, nr. 881).De vragen en opmerkingen zijn op 14 februari 2025 aan de Minister vanVolksgezondheid, Welzijn en Sport voorgelegd. Bij brief van 17 maart 2025zijn de vragen beantwoord.De voorzitter van de commissie,MohandisAdjunct-griffier van de commissie,Heller kst-31765-908ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9081 InhoudsopgaveI.Vragen en opmerkingen vanuit de fracties2Vragen en opmerkingen van de leden van de PVV-fractie2Vragen en opmerkingen van de leden van deGroenLinks-PvdA-fractie2Vragen en opmerkingen van de leden van de VVD-fractie4Vragen en opmerkingen van de leden van de NSC-fractie5Vragen en opmerkingen van de leden van de BBB-fractie5Vragen en opmerkingen van de leden van de CDA-fractie6Vragen en opmerkingen van de leden van de SP-fractie6II.Reactie van de Minister9 I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties Vragen en opmerkingen van de leden van de PVV-fractieDe leden van de PVV-fractie hebben kennisgenomen van de terugkop-peling van het gesprek van de Minister met het Zuyderland ziekenhuis ende afdoening van de moties en toezeggingen aangaande het debat overhet Zuyderland ziekenhuis en hebben hierover geen vragen. Wel merkengenoemde leden op dat er recent nader onderzoek is gedaan dooronderzoeksbureau Grenspaal 12 naar vervoer en bereikbaarheid.Op basis van vervoer en bereikbaarheid scoorde Heerlen al beter, maar uithet onderzoek blijkt dat het verschil met Sittard-Geleen nog groter wordt.Ook wijst het onderzoek uit dat ritjes met het openbaar vervoer kunnenoplopen tot negen en zelfs ruim dertien euro voor een enkele reis.Deze vervoersarmoede geeft een groot risico op zorgmijders, zeker geziende lage SES-score van Parkstad. Hoe reflecteert de Minister hierop?Bureau Grenspaal 12 ziet de reistijd voor zowel auto, openbaar vervoermaar ook voor de ambulance, door hoogcomplexe zorg op één locatietoenemen. De maximale reistijd voor ambulances is naar Heerlen 38minuten, voor Sittard-Geleen is dit 41 minuten. Drie minuten kan een heelgroot verschil maken in acute situaties. Is de Minister het met de ledenvan de PVV-fractie eens dat dit de zwaarstwegende afweging had moetenzijn in de keuze voor een locatie? Zo nee, wat heeft de Minister te zeggentegen iedereen die nadelige, of erger fatale gevolgen oploopt door drieminuten langere reistijd?Het geboortecentrum in Zoetermeer bleef onder andere om de reden vanbereikbaarheid in acute situaties open. Wat betekenen bovengenoemdeinzichten voor het geboortecentrum in Heerlen?Vragen en opmerkingen van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractieDe leden van de GroenLinks-PvdA-fractie hebben kennisgenomen van debrief van de Minister. Het standpunt van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie is duidelijk. Zij betreuren het ten zeerste dat de SpoedeisendeHulp (SEH) in Heerlen in 2030 sluit en hun voorkeur gaat uit naar eenvolwaardig ziekenhuis in zowel Heerlen als in Sittard-Geleen. Deze ledenhebben hierover nog een groot aantal zorgen en vragen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9082 In de brief van de Minister lezen genoemde leden dat de Ministerterugkijkt op een positieve uitkomst: dat er in de nieuwbouwplannenrekening wordt gehouden met het kunnen bijbouwen van de benodigdegebouwen voor het realiseren van een SEH en Intensive Care (IC) op beidelocaties in Zuid-Limburg. De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie zienhier vooral wensdenken. Hoe realistisch acht de Minister het scenario dater extra gebouwen worden gerealiseerd en dat complexe spoedzorg opbeide locaties blijft bestaan? Welke concrete stappen gaat de Ministerzetten om werken in het Zuyderland ziekenhuis aantrekkelijker te maken?Hoe ver is de Minister gevorderd met het uit de SEH’s, de acute verlos-kunde en de IC’s financieren via een vaste budgetbekostiging? Denkt deMinister dat deze maatregel ook iets te doet aan het nijpende personeels-tekort in de zorg? Personeelstekort wordt als reden aangehaald voor desluiting van de SEH. Hoe denkt de Minister dan dat het financieren via eenvast budgetbekostiging bijdraagt aan het openhouden van SEH’s? Hoezou de situatie qua personeelsbezetting eruit hebben gezien als een goedpersoneelsbeleid en een goed strak financieel beleid bij de bouw vanOrbis had plaatsgevonden? Had men dan wel twee SEH» s kunnenophouden etcetera? Daarnaast moet beseft worden dat elke verplaatsingvan werkzaamheden gepaard kan gaan met personeelsverlies. Hoe kijkt deMinister hier tegenaan?De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie vinden het extra pijnlijk dat erjuist in de mijnregio een volwaardig ziekenhuis verdwijnt. Deelt deMinister de mening van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie dat wijeen ereschuld aan de regio hebben? In plaats van een echte investeringsa-genda zien genoemde leden juist verdere verschaling. Niet alleen hetziekenhuis, maar ook de politiecapaciteit, werkgelegenheid met het sluitenvan VDL Nedcar, en de sociale voorzieningen staan onder druk. Hoe zietde Minister het sluiten van de SEH in de bredere verschraling vanvoorzieningen in de regio? En hoe verhoudt zich dit tot de ambitie uit hetregeerakkoord om de regio centraal te stellen? Deelt de Minister demening van de GroenLinks-PvdA-fractie dat het rechtvaardig zou zijn alsde regio Heerlen gecompenseerd wordt voor het verliezen van eenvolwaardig ziekenhuis? Hoe kijkt de Minister tegen het «ravijnjaar» voorgemeentes aan en wat dit specifiek kan betekenen voor het verdwijnenvan voorzieningen in de gemeente Heerlen?Recent hebben de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie met interessekennisgenomen van de onderzoeken van Grenspaal 12 en AT Osborne.Heeft de Minister kennisgenomen van deze rapporten? Wat is de reactievan Minister op het rapport van Grenspaal 12? Genoemde leden lezen indit rapport dat gemiddelde reistijd met het openbaar vervoer naar deSEH-afdeling Sittard-Geleen op ruim driekwartier ligt. Dit is een flinketoename voor veel inwoners. Vindt de Minister dit acceptabel? Wat gaatde Minister doen om deze reistijd te verminderen? Ook lezen de leden vande GroenLinks-PvdA-fractie dat in sommige wijken reiskosten van 3 eurotoenemen naar 9,50 euro. De leden van de GroenLinks-PvdA-fractiemaken zich dan ook grote zorgen over de toegankelijkheid van zieken-huiszorg voor de meest kwetsbaren en ouderen. Is de Minister het met deGroenLinks-PvdA-fractie eens dat juist de meest kwetsbare inwoners hethardst geraakt worden door deze centralisatie? Deelt de Minister dezezorgen? Welke concrete stappen gaat Minister zetten om de zieken-huiszorg wel toegankelijk te houden in de regio? Hoe gaat de Ministervoorkomen dat de gemeente niet opdraait voor de kosten van bijvoor-beeld een omnibus? Ziet de Minister hier ook een rol voor de regering,bijvoorbeeld door extra financiering vanuit het Rijk? Is de Minister bereiddit te verkennen?Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9083 In het AT Osborne staat dat het verschil van investering tussen Heerlen enSittard-Geleen ongeveer 130 miljoen euro is. Hoe kijkt de Minister tegendeze conclusie aan? Ziet de Minister aanknopingspunten voor hetopenhouden van twee SEH’s, gezien het bedrag in dit onderzoek bijna 100miljoen euro lager uitvalt dan bij die van de regietafel?Vragen en opmerkingen van de leden van de VVD-fractieDe leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de brief van deMinister met daarin de terugkoppeling van het gesprek met het bestuurvan het Zuyderland ziekenhuis en de aangenomen moties. Zij hebbenhierover enkele vragen.De leden van de VVD-fractie vragen de Minister wat de basis is voor hetidee om in de nieuwbouwplannen en bouwgrond rekening te houden methet bijbouwen van extra gebouwen voor het realiseren van een SEH en ICop beide locaties in Zuid-Limburg. Hoe realistisch is het dat hetpersoneelstekort de komende jaren zodanig wordt opgelost dat ervoldoende medewerkers beschikbaar zijn op de IC’s en SEH’s op beidelocaties? Genoemde leden lezen dat het Zuyderland en zorgverzekeraarCZ bezien hoe in Heerlen meer acute patiënten kunnen wordenopgevangen indien het personeelstekort in de acute zorg in voldoendemate verbetert. Wat wordt bedoeld met in «voldoende» mate? Welkecijfers horen daarbij? Wie bepaalt dat en wie neemt verantwoordelijkheidvoor de invloed van deze keuze op de kwaliteit en veiligheid van de zorg?En hoe wordt geborgd dat een eventueel kortdurende veranderinguitloopt op een structurele (investerings)beslissing met alle risico’s vandien? Hebben we het hier niet over een mogelijkheid waar nog geenprocent kans op is dat die zich voordoet? En gaat de Minister hiermee danniet een schijnbelofte aan?De leden van de VVD-fractie vinden dat het proces rondom het openen ensluiten van afdelingen in ziekenhuizen en de communicatie daarover in delandelijke politiek veel realistischer en eerlijker gevoerd moet worden.Genoemde leden vragen hoe de Minister aankijkt tegen haar verantwoor-delijkheid in dit proces. Welke lessen trekt zij uit het Zuyderland-dossier enhoe hier in de landelijke politiek mee is omgegaan? En wat is zij van plante doen met de toekomstige vraagstukken rondom ziekenhuiszorg inZuid-Limburg, maar ook in andere delen van het land? Wat neemt ze meeuit de eerdere en huidige vergelijkbare processen, in bijvoorbeeldZutphen?De leden van de VVD-fractie hebben eerder aangedrongen op eenduidelijker rol voor de betrokkenheid van inwoners, gemeenten,huisartsen en het lokale zorgnetwerk. Kan de Minister aangeven hoe datidealiter vorm krijgt in toekomstige vraagstukken als deze? Wat is nodigom die ideale werkwijze mogelijk te maken en wat gaat de Ministerdaarvoor doen?Dat de Minister «als eerste Minister marktwerking uit delen van de zorggaat halen» is een vaak herhaalde oneliner. Wat betekent dit concreet?Vindt de Minister dat de ziekenhuizen in de regio nu onvoldoendebestaansrecht hebben? In welke mate draagt het «weghalen van markt-werking uit delen van de zorg» bij aan bestaansrecht en het verbeterenvan het imago van werken in de regio? In hoeverre dragen beleidsdoelenvan concentratie en spreiding bij aan bestaansrecht en het genoemdeimago en hoe kan de Minister dit verder versterken? Met welke kwantita-tieve onderbouwingen is de Minister nu aan het rekenen om «markt-werking uit delen van de zorg te halen»? Welke impact heeft dit op andere«delen van de zorg» en welke delen zijn dat? En hoe gaat de MinisterTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9084 hiermee om? Op welke termijn kan de Kamer inhoudelijke voorstellentegemoet zien, inclusief budgettaire consequenties?Vragen en opmerkingen van de leden van de NSC-fractieDe leden van de NSC-fractie hebben kennisgenomen van de brief van deMinister. Deze leden hebben hierover nog een vraag.De leden van de NSC-fractie constateren dat het personeelstekort eengrote uitdaging vormt en een belangrijke oorzaak is van de problemen diehet Zuyderland ziekenhuis ondervindt. Zij lezen dat de directie van hetZuyderland en zorgverzekeraar CZ hebben toegezegd het arbeidsmarkt-tekort continu te blijven monitoren en alles te doen om zoveel mogelijkzorgpersoneel op te leiden en te behouden. Het blijft echter onduidelijkwelke concrete maatregelen en aanpakken er precies worden ingezet omdit te realiseren. Kan de Minister verduidelijken hoe deze toezeggingen inde praktijk worden omgezet?Vragen en opmerkingen van de leden van de BBB-fractieDe leden van de BBB-fractie hebben kennisgenomen van de brief van deMinister. Zij hebben de volgende vragen aan de Minister.Genoemde leden zijn blij met de toezegging om het arbeidsmarkttekort inde zorg te blijven monitoren en wanneer kan bij te sturen. Hoe garandeertde Minister dat bijsturing van het ziekenhuis daadwerkelijk leidt tot hetbehouden of uitbreiden van zorgcapaciteit in Heerlen? Wat zijn concretecijfers of doelen voor het aantrekken van zorgpersoneel voor de regioHeerlen?Daarnaast zijn de leden van de BBB-fractie ook blij met de dertig jaargarantie op ziekenhuiszorg in Heerlen. De toezegging is geruststellend,maar wanneer en hoe wordt deze garantie juridisch afgedekt? Wat zijn dejuridische voorwaarden die waarborgen dat de locatie Heerlen voor dertigjaar operationeel blijft? Kan de Minister garanderen dat het ziekenhuisgeen stille afschaling doorvoert op de locatie Heerlen, als bijvoorbeeld dezorgbehoefte in de regio verschuift?Ook lezen genoemde leden dat verder wordt onderzocht in hoeverre dereeds bestaande thuismonitoring (bijvoorbeeld CTG-monitoring) verderuitgebreid kan worden voor zorg die minder acuut is en nodig is buitenkantoortijden in de thuissetting of wijk. Hoe wordt de thuismonitoringvoor zwangere vrouwen verder uitgebreid en in hoeverre kan dezeuitbreiding bijdragen aan het behoud van zorg op locatie Heerlen, inplaats van een grotere concentratie van zorg op Sittard-Geleen?Daarnaast lezen de leden dat het Zuyderland ziekenhuis in overleg met deMinister een pilot Artificial Intelligence (AI) start om de administratievelasten van zorgverleners te verlichten. Hoe worden de voordelen van AIvoor administratieve lasten gecommuniceerd naar het zorgpersoneel enin hoeverre zal dit bijdragen aan het op termijn bijbouwen van debenodigde gebouwen voor het realiseren van een SEH en IC op beidelocaties?Tot slot de ambulancezorg. Gezien de afschaling van de IC, SEH en acuteverloskunde van Heerlen naar Sittard-Geleen: hoe wordt gewaarborgd datde ambulancezorg in de regio Parkstad, inclusief Heerlen, snel enadequaat kan blijven reageren? Zijn er concrete afspraken gemaakt met deambulancezorg?Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9085 Vragen en opmerkingen van de leden van de CDA-fractieDe leden van de CDA-fractie hebben kennisgenomen van de brief van deMinister.De leden van de CDA-fractie lezen dat het Zuyderland ziekenhuis enzorgverzekeraar CZ zullen garanderen dat het ziekenhuis op locatieHeerlen voor dertig jaar blijft bestaan en dat deze toezegging naderuitgewerkt wordt. Deze leden vragen hoe deze toezegging (juridisch)uitgewerkt wordt, of de Minister de Kamer hiervan op de hoogte wilhouden en wanneer de Kamer hier meer over hoort.De leden van de CDA-fractie vragen de Minister naar de afdoening van deaangenomen motie-Krul c.s. om uiterlijk in de eerste helft van 2025 tot eenplan te komen voor goede en veilige geboortezorg in Heerlen1. Deze ledenvragen de Minister naar de uitvoering van deze motie, aangezien zij inhaar brief een plan hiervoor missen. De brief en de bijlage over deafdoening van moties spreken over: «de mogelijkheden worden onder-zocht om, samen met de verloskundigen, in Heerlen zoveel als mogelijklaag complexe geboortezorg aan te bieden op beide locaties, waarbij ookeen kraamhotel tot de opties behoort.» Deze leden constateren echter datdit niets nieuws is, maar al eerder aangekondigd. Welke nieuwe stappenzijn er genomen en hoe neemt de Minister hierin het initiatief, zoals in demotie is gevraagd? En wanneer hoort de Kamer hier meer over?De leden van de CDA-fractie constateren dat de Minister reeds geruimetijd werkt aan regelgeving die gevolgd moet worden als een ziekenhuisoverweegt het aanbod van acute zorg op een bepaalde locatie tebeperken. Deze leden missen urgentie en voortgang op dit dossier.Wanneer komt de Minister met haar concrete plannen? Wat is erveranderd sinds de brief van de Minister van 10 oktober jongstleden? Enwanneer komt de handreiking die in de tussentijd uitkomst moet bieden?Vragen en opmerkingen van de leden van de SP-fractieDe leden van de SP-fractie hebben de brief van de Minister gelezen. Zijvinden de manier waarop de Minister omgaat met de inwoners van deregio Parkstad en met door de Kamer aangenomen moties onverant-woord en onacceptabel, maar bovenal een klap in het gezicht vaniedereen die zich hard maakt voor het volledige behoud van ziekenhuis.De leden van de SP-fractie vragen de Minister wat de «ultieme poging»die zij heeft gedaan door te overleggen met de zorgverzekeraar en hetziekenhuisbestuur concreet heeft opgeleverd, behalve de genoemdepunten in haar brief? Hoe kan de Minister zeggen dat het gesprek een«positieve uitkomst» heeft gehad terwijl cruciale onderdelen van hetHeerlense ziekenhuis alsnog gesloten gaan worden?De leden van de SP-fractie vragen de Minister hoe de afspraken in denieuwbouwplannen en in de bouwgrond waarin rekening wordtgehouden met het kunnen bijbouwen van de genodigde gebouwen voorhet realiseren van een SEH en IC op beiden locaties er precies uitzien.Welke waarborgen zitten hierin? Hoe ziet de afspraak er precies uit die isgemaakt met verzekeraar CZ om de rekening op te pakken om de extra tegebouwen te realiseren? Waar kan deze afspraak teruggevonden wordenen hoe groot bedraagt deze? Genoemde leden vragen de Ministerwanneer het punt voor het ziekenhuis en zorgverzekeraar is bereikt om tebesluiten dat de bouw van het complex aangepast kan worden omdat ervoldoende personeel is.1Kamerstuk 31 765, nr. 880Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9086 De leden van de SP-fractie vragen de Minister waarom er is besloten voorde garantie van het bestaan van het ziekenhuis op de locatie Heerlen vooreen periode van dertig jaar. Waarin is deze «belofte» vastgelegd? Hoe gaatde Minister voorkomen dat deze belofte door opvolgers van haar naastzich neer worden gelegd? Hoe staat het met de juridische uitwerkinghiervan, waar in de brief over wordt geschreven?De leden van de SP-fractie vragen hoe het staat met het onderzoek omsamen met verloskundigen zoveel als mogelijk laag complexe geboor-tezorg aan te bieden op beide locaties? Hoe komt dit er precies uit te zien?Is het straks mogelijk om – zonder aanvullende kosten – te kunnenbevallen in het Zuyderland ziekenhuis op de locatie in Heerlen door dezeafspraken of is dit alleen mogelijk in een kraamhotel? Wanneer kan deKamer de brief over de voortgang ten aanzien van de geboortezorgprecies ontvangen? Kan de Minister alvast aangeven wat de hoofdlijn vandeze voortgang wordt, gezien het een grote maatschappelijke discussiebetreft?De leden van de SP-fractie vragen de Minister of zij een overzicht kansturen hoeveel IC-artsen, SEH-artsen, gynaecologen en klinisch verloskun-digen er op dit moment precies werken in het Zuyderland ziekenhuis? Deleden van de SP-fractie haar tevens of zij een overzicht kan sturen hoeveel– van deze zelfde artsen, gynaecologen en verloskundigen – er in andereziekenhuizen werken, bijvoorbeeld in Weert en Winterswijk. Kan deMinister per soort arts precies aangeven hoe groot de tekorten zijn? Enhoeveel personeel er van deze beroepsgroepen afgelopen maanden isaangetrokken?De leden van de SP-fractie vragen de Minister welke rol zij voor zichzelfweggelegd ziet om het personeelstekort op te lossen. Kan zij een lijstjeopsommen van maatregelen die zij specifiek in déze regio neemt?Hoeveel fte heeft dit vooralsnog opgeleverd? Welke stappen heeft zijgenomen sinds het toesturen van dit verslag, ongeveer vier maandengeleden? Hoeveel zicht heeft de Minister op en welke plannen zijn er omin de regio nog meer personeel aan te trekken, op te leiden en om tescholen? In hoeverre heeft u zicht op mensen met een opleiding tot arts inLimburg die zich zouden kunnen laten omscholen tot SEH-arts? Bent ubereid deze mogelijkheid tot omscholing onder de aandacht te brengen enhierbij te helpen?De leden van de SP-fractie vragen de Minister welke maatregelen hetZuyderland ziekenhuis en de zorgverzekeraar hebben genomen ompersoneel over te halen zich in de omgeving van hun ziekenhuis tevestigen, zoals in de brief vermeld staat. Kan de Minister bij het ziekenhuisnavragen hoeveel fte dit heeft opgeleverd? Indien deze maatregelenvoldoende werken: is de Minister bereid hierover in gesprek te gaan omdeze maatregelen te intensiveren met eventueel extra geld vanuit het Rijk?De leden van de SP-fractie vragen of de Minister op de hoogte wordtgehouden door het ziekenhuis van hun monitoring van het personeels-tekort. Zo ja, op welke manier kan de Kamer hier ook structureel overgeïnformeerd blijven worden? Zo nee, waarom niet?De leden van de SP-fractie vragen wat de Minister vindt van de oproepvan de alliantie in Heerlen Noord – die onder andere bestaat uit verschil-lende woningcorporaties, onderwijs- en gezondheidsorganisaties – dieheeft aangeboden te helpen met het personeelstekort. Heeft de Ministerhen uitgenodigd bij haar op het ministerie om te kijken hoe zij kunnenhelpen? Zo ja, wat kwam eruit dat gesprek? Zo nee, waarom niet?Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9087 De leden van de SP-fractie de Minister af hoeveel artsen en verpleegkun-digen het Zuyderland ziekenhuis tekortkomt voor het openhouden vanbeide SEH’s, zoals beoogd in het kwaliteitskader Spoedzorgketen. Hoeveelvacatures zijn er het afgelopen jaar opengezet voor het werven vanpersoneel op de SEH? Tot hoeveel extra aangenomen fte’s heeft ditgeleid?Hoe kan het dat in een groot ziekenhuis zoals Zuyderland één van deSEH-locaties moet sluiten terwijl een veel kleiner ziekenhuis, zoalsWinterswijk of Weert, wel een SEH kan openhouden? Waarom worden erwel vormen van personeelsintensieve hoogspecialistische tweede- enderdelijnszorg geleverd in Zuyderland, terwijl er ook voor sluiting van deSEH wordt gekozen?Kan de Minister aangeven hoe het mogelijk is dat het HagaZiekenhuisonlangs ook heeft besloten om de geboortezorg te behouden op hunlocatie in Zoetermeer?Hoeveel artsen werken er op deze Zoetermeerse locatie ten opzichte vanhet Zuyderland ziekenhuis? Erkent de Minister dat het ziekenhuis hiervoorveiligheid, bereikbaarheid en betaalbaarheid (tegen lage kosten op dejuiste plek voor zowel patiënten als verloskundigen) als argumenten heeftmeegewogen in hun beslissing?De leden van de SP-fractie vragen de Minister welke gevolgen deafschaling heeft van een SEH bij Zuyderland voor het naleven van hetkwaliteitskader spoedzorgketen? Welke gegevens biedt de NEED databaseover de kwaliteit op de SEH’s van Zuyderland?De leden van de SP-fractie de Minister af hoeveel artsen en verpleegkun-digen het Zuyderland ziekenhuis tekortkomt voor het openhouden vanbeide IC’s, zoals beoogd in de kwaliteitsstandaard Organisatie vanIntensive Care? Hoeveel vacatures zijn er het afgelopen jaar opengezetvoor het werven van personeel op de IC? Tot hoeveel extra aangenomenfte’s heeft dit geleid?Hoe kan het dat in een groot ziekenhuis zoals Zuyderland één van deIC-locaties moet sluiten terwijl een veel kleiner ziekenhuis, zoals inWinterswijk of Weert, wel een IC kan openhouden?De leden van de SP-fractie vragen de Minister hoeveel gynaecologen enklinisch verloskundigen het Zuyderland ziekenhuis tekortkomt voor hetopenhouden van een geboortecentrum op beiden locaties? Hoeveelvacatures zijn er het afgelopen jaar opengezet voor het werven vanpersoneel voor het geboortecentrum? Tot hoeveel extra aangenomen fte’sheeft dit geleid? Hoeveel geboortes hebben er sinds 2010 plaatsgevondenin het Zuyderland ziekenhuis in Heerlen?De leden van de fractie van de SP vragen hoe de Minister de keuze voorhet ziekenhuis in Sittard ziet in het licht van een «klassenvraagstuk». Vindtzij de sociaaleconomische gezondheidsachterstand van de inwoners vanParkstad relevant in deze discussie of legt ze deze volledig naast zichneer? Kan de Minister een lijst geven van andere gebieden in Nederlandmet 300.000 inwoners met sociaaleconomische gezondheidsachter-standen waar ook géén IC, SEH en geboortecentrum te vinden is?De leden van de SP-fractie lezen dat de Minister stelt dat «de kwaliteit vande zorg leidend is» en «dat het geheel binnen passende financiële kadermoet kunnen plaatsvinden». Wat bedoelt de Minister hiermee? Maakt zehierin een draai door niet meer het personeelstekort maar de kostenvoorop te zetten? Kan zij deze zin toelichten?Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9088 De leden van de SP-fractie vragen de Minister hoe zij reflecteert op definanciële situatie die is ontstaan bij het ziekenhuis door een vastgoedfoutbij de bouw van een nieuw ziekenhuis in Geleen. Erkent de Minister datniet het personeelstekort, maar deze financiële situatie van het ziekenhuishet échte probleem is? Is zij bereid te onderzoeken hoe deze rekeningdoor de overheid betaald kan worden?De leden van de SP-fractie vragen de Minister of zij vindt dat de landelijkepolitiek wél zou moeten gaan over de zorg die een ziekenhuis aanbiedt.Vindt zij dat dit systeem zou moeten worden aangepast? Wat vindt deMinister van het feit dat het Zuyderland ziekenhuis net als de meesteanderen ziekenhuizen (behalve de academische ziekenhuizen) nog steedsprivaat bezit zijn?De leden van de SP-fractie vragen de Minister wat zij bedoelt met dat zorg«dichtbij» beschikbaar moet zijn? Hoeveel kilometer van een huis is«dichtbij»? En hoeveel reistijd – zowel met de auto of als je afhankelijkbent van het openbaar vervoer – vindt de Minister «dichtbij»? Voor welkecomplexe operaties vindt de Minister het nodig om deze in een hoogge-specialiseerd ziekenhuis te laten uitvoeren?De leden van de SP-fractie vragen de Minister hoe het veranderde«klimaat» en «randvoorwaarden» voor het zorglandschap er precies uitgaat zien? Hoelang duurt het nog voordat de Minister met de uitgebreidebrief komt waarin staat hoe zij onderdelen uit de marktwerking gaathalen?De leden van de SP-fractie lezen in de beslisnota dat de uitkomsten vanhet gesprek zijn afgestemd met het Zuyderland ziekenhuis en zorgverze-keraar CZ. Kan de Minister aangeven of zij nog wijzigingen hadden tenopzichte van de uitkomsten die het ministerie had opgeschreven na hetgesprek en zo ja, welke? Wat wordt er bedoeld met interne afstemmingmet «Z» aldus de beslisnota?II. Reactie van de bewindspersoon Vragen en opmerkingen van de leden van de PVV-fractie enreactie van de bewindspersoonVervoersarmoede geeft een groot risico op zorgmijders, zeker gezien delage SES-score van Parkstad. Hoe reflecteert de Minister hierop?Uit het onderzoek van Grenspaal 12 komt – net als uit de eerdere analysevan de regietafel – naar voren dat er belangrijke aandachtspunten zijn ophet gebied van vervoer waarvoor oplossingen moeten worden gezocht. Ikvind het belangrijk dat er aandacht is voor de reistijd en de reiskosten vande inwoners in de regio. Het Zuyderland ziekenhuis is inmiddels gestartmet verschillende werkgroepen, waaronder één voor vervoer. In dezewerkgroep wordt samen met de regionale partijen, waarondergemeenten, Arriva, Omnibuzz en de provincie Limburg aandacht besteedaan specifieke problemen en gezocht naar passende oplossingen. HetZuyderland ziekenhuis geeft aan dat met deze aanpak ook het mogelijkerisico van zorgmijders in de Parkstad regio wordt aangepakt.De resultaten van het onderzoek worden meegenomen bij de uitwerkingdoor de werkgroep. Daarbij heeft het Zuyderland ziekenhuis overigens welkanttekeningen geplaatst bij de door Grenspaal 12 genoemde gemiddeldekostenstijging van het vervoer. Het Zuyderland ziekenhuis constateertweliswaar zelf ook dat de vervoerskosten zullen toenemen, maarbeduidend minder dan in het rapport van Grenspaal 12 genoemd. Tot slot,Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9089 85% van de huidige zorg blijft op de locatie Heerlen waardoor voor hetgrootste deel van de mensen uit die regio de reistijd niet verandert.Bureau Grenspaal 12 ziet de reistijd voor zowel auto, openbaar vervoermaar ook voor de ambulance, door hoogcomplexe zorg op één locatietoenemen. De maximale reistijd voor ambulances is naar Heerlen 38minuten, voor Sittard-Geleen is dit 41 minuten. Drie minuten kan een heelgroot verschil maken in acute situaties. Is de Minister het met de ledenvan de PVV-fractie eens dat dit de zwaarstwegende afweging had moetenzijn in de keuze voor een locatie? Zo nee, wat heeft de Minister te zeggentegen iedereen die nadelige, of erger fatale gevolgen oploopt door drieminuten langere reistijd?Onder voorzitterschap van Lea Bouwmeester heeft de regietafel via eenbrede maatschappelijke verkenning onderzocht hoe de zorg bijZuyderland het beste vorm kon krijgen. Uit gesprekken met burgers enstakeholders uit de regio zijn in deze verkenning acht verschillendescenario’s samengesteld, welke vervolgens getoetst zijn aan de volgenderandvoorwaarden: sluitend netwerk, personeel, kwaliteit en veiligheid,zorgplicht, betaalbaarheid, veranderbereidheid en governance. Derandvoorwaarden en toetsingscriteria zijn opgesteld op basis vangesprekken met stakeholders en zijn getoetst bij alle gemeenteraden encolleges B&W. Iedereen is hiermee akkoord gegaan. Op basis van dezeanalyse zijn de partijen uitgekomen op het voorkeurscenario «maximaalbeschikbaar», waarbij het uitgangspunt is dat het Zuyderland zoveelmogelijk zorg op de huidige locaties behoudt, binnen de grenzen van watmogelijk is qua personeel. Binnen dit scenario is gekozen om de acutegeboortezorg en de complexe spoedzorg vanaf 2030 in Sittard-Geleen teplaatsen, omdat deze locatie het beste scoorde op de vooraf opgesteldetoetsingscriteria, te weten passende zorg, kwaliteit, toegankelijkheid,betaalbaarheid, verplaatsing van werkplek, brede welvaart en duide-lijkheid. De verkenning heeft daarnaast geleid tot een plan voor eenziekenhuis in Heerlen waar de lokale bevolking terecht kan voor zowelplanbare zorg als het overgrote deel van de spoedzorg.Wat betreft ambulancevervoer benadrukt zowel het rapport van Grenspaal12 als eigen onderzoek door Zuyderland dat aanrijtijden binnen degeldende landelijke streefnorm blijven, ongeacht de locatie voorhoogcomplexe zorg. Ook uit de uitgevoerde bereikbaarheidsanalyse vanhet RIVM blijkt dat wanneer Zuyderland ziekenhuis locatie Heerlen geen(complexe) SEH-zorg meer aanbiedt, de bereikbaarheidsnorm van 45minuten niet wordt overschreden.Het geboortecentrum in Zoetermeer bleef onder andere om de reden vanbereikbaarheid in acute situaties open. Wat betekenen bovengenoemdeinzichten voor het geboortecentrum in Heerlen?Het Zuyderland ziekenhuis heeft aangegeven dat de aanwezigheid vaneen operatiekamer 24/7 en een IC van wezenlijk belang is voor kwalitatiefgoede geboortezorg in een grote regio met bijna 3000 bevallingen. Metalle betrokken stakeholders bij de geboortezorg zal de werkgroepgeboortezorg een plan maken om de geboortezorg ook na 2030 opkwalitatief goede wijze vorm te geven op beide Zuyderland locaties. Dezewerkgroep start in maart 2025.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90810 Vragen en opmerkingen van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie en reactie van de bewindspersoonHoe realistisch acht de Minister het scenario dat er extra gebouwenworden gerealiseerd en dat complexe spoedzorg op beide locaties blijftbestaan?De toenemende zorgvraag en de afname van voldoende beschikbaar engekwalificeerd personeel vraagt naast oplossingen op de arbeidsmarktook om andere oplossingen. Denk daarbij aan de invloed van innovatie,AI, transformatie van zorg en het slim organiseren van zorgaanbod.Daarnaast kan ook de (negatieve) berichtgeving over het ziekenhuisinvloed hebben op de aantrekkelijkheid van het ziekenhuis als werkgever.Omdat de «zorgkloof» niet alleen vanuit de arbeidsmarkt kan wordengedicht, maar samenhangt met dit soort ontwikkelingen, is op dit momentniet te zeggen wanneer het personeelstekort in het Zuyderland involdoende mate is verbeterd. Het duurzaam oplossen van de grotepersonele tekorten is geen gemakkelijke opgave en het ziekenhuis ziet zichop basis van de bestaande situatie genoodzaakt de huidige plannen doorte zetten. Maar als het op enig moment wel lukt de grote personeelste-korten op te lossen, is de afspraak dat in de nieuwbouwplannen enbouwgrond rekening wordt gehouden met het kunnen bijbouwen van debenodigde gebouwen voor het realiseren van een SEH en IC en operatie-kamers op beide locaties. Ik vind het belangrijk dat deze mogelijkheidopen staat.Welke concrete stappen gaat de Minister zetten om werken in hetZuyderland ziekenhuis aantrekkelijker te maken?Mijn beleid is erop gericht om ziekenhuizen in de stad- en streekzieken-huizen in de regio relevant te maken. Dat wil zeggen dat voor iedereen inNederland zorg dichtbij beschikbaar is. Om deze beweging te onder-steunen neem ik – binnen het zorgstelsel – verregaande stappen om derandvoorwaarden voor het zorglandschap in Nederland te veranderen.Met de maatregelen in het regeerprogramma zet ik in op een andereinrichting van het zorglandschap waarbij streekziekenhuizen hetuitgangspunt van beleid worden, zodat het imago van werken in de regioverbetert. Deze maatregelen zijn:1)Acute zorg uit de marktwerking. Het kabinet gaat de spoedei-sende hulp (SEH), de acute verloskunde en intensive care zorg(IC-zorg) bekostigen op basis van een vast budget (met inkoop inrepresentatie). Dit geeft zekerheid voor kleinere ziekenhuizen enmaakt samenwerking gemakkelijker.2)Meerjarige financiële afspraken. Het kabinet wil met zorgverzeke-raars afspreken dat zij meerjarige financiële afspraken metziekenhuizen maken.3)Grote ziekenhuizen ondersteunen kleine ziekenhuizen. Het kabinetwil ervoor zorgen dat ziekenhuizen meer samenwerken envolwaardige streekziekenhuizen behouden blijven. Groteziekenhuizen gaan kleine ziekenhuizen ondersteunen, zodat zijgoede zorg kunnen leveren en operaties van meer eenvoudigereaard worden niet langer gecentreerd.4)Aanpassing regelgeving. Het kabinet zal de regelgeving aanpas-sen die gevolgd moet worden als een ziekenhuis overweegt hetaanbod van acute zorg op een bepaalde locatie te beperken.Daarnaast zet ik mij langs drie lijnen in voor het aanpakken van hetpersoneelstekort door:1)het halveren van de administratietijd naar maximaal 20 procent,onder andere door de acties in de werkagenda van de RegiegroepTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90811 aanpak regeldruk, de veldbevraging die de mening van de zorgverle-ner over zinnige administratie die past binnen maximaal 20 procentadministratietijd centraal stelt, inzetten op het voorkomen vanonnodige regeldruk door nieuwe wet- en regelgeving en het versnelden verantwoord benutten van de kansen van AI.2)de juiste inzet van medewerkers, onder andere door arbitrage tussenzorgwetten waarbij de minste inzet van medewerkers uitgangspuntwordt en medisch technische zorginnovaties die arbeidsbesparendwerken.3)het vergroten van vakmanschap en werkplezier, onder meer via eenleidraad die organisaties concrete handvatten biedt om hiermee aande slag te gaan.Ook organiseer ik voor de zomer een zorgtop over het afwenden van hetonbeheersbaar arbeidsmarkttekort binnen zorg en welzijn. Die dag zulleninitiatieven centraal staan die effectief zijn gebleken en die een succes-volle bijdrage hebben geleverd aan het verminderen van de arbeidsmarkt-tekorten en de lancering van het platform waar alle initiatieven opsamenkomen. In aanloop naar deze top ga ik op 7 april in gesprek metzorgprofessionals tijdens het VOICE-event: «op weg naar de zorgtop». Ookvan hen hoor ik graag welke plannen niet mogen ontbreken aan hetplatform waar het gaat om het afwenden van een onbeheersbaararbeidsmarkttekort.Ook het Zuyderland ziekenhuis investeert langs verschillende lijnen inhaar arbeidsmarktagenda. Er wordt via zoveel mogelijk kanalen personeelgeworven en wordt geïnvesteerd in arbeidsmarktcommunicatie. Voor hetbehoud van medewerkers heeft Zuyderland programma’s op het gebiedvan gezondheid en vitaliteit, loopbaanontwikkeling, mentale weerbaarheiden (persoonlijke) leiderschapsontwikkeling. Jaarlijks worden veelzorgprofessionals opgeleid. Daarnaast heeft het Zuyderland ziekenhuissamen met andere zorgpartners in de regio een transformatieplaningediend gericht op de arbeidsmarkt. Hierbij wordt gewerkt aan hetgezamenlijk opleiden van mensen voor de zorg, het samen werven vanmensen voor de zorg en het behouden van mensen in de zorg doormobiliteits- en ontwikkelkansen te bieden, over de grenzen van de eigenorganisatie heen. De regio Parkstad is een prachtige regio om je alszorgprofessional te vestigen met je gezin. Ik zal, en ik hoop u ook, dit bijgelegenheid onder de aandacht brengen.Hoe ver is de Minister gevorderd met het uit de SEH’s, de acute verlos-kunde en de IC’s financieren via een vaste budgetbekostiging? Denkt deMinister dat deze maatregel ook iets te doet aan het nijpende personeels-tekort in de zorg? Personeelstekort wordt als reden aangehaald voor desluiting van de SEH. Hoe denkt de Minister dan dat het financieren via eenvast budgetbekostiging bijdraagt aan het openhouden van SEH’s?Op 25 november 2024 heb ik de NZa om een uitvoeringstoets voorbudgetbekostiging van de spoedeisende hulp (SEH) en acute verloskunde(AV) gevraagd. Op 20 februari heeft de NZa haar eerste deel van hetadvies gepubliceerd en heb ik uw Kamer daarover geïnformeerd2. De NZageeft aan dat invoering van budgetbekostiging per 2026 niet haalbaar isen schetst scenario’s voor invoering per 2027 en per 2028. U heefthierover op 14 maart een brief ontvangen. Voor budgetbekostiging van deIC zal ik de NZa deze maand nog een aanvraag voor de uitvoeringstoetsversturen.2Kamerstuk 29 247, nr. 456Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90812 Met budgetbekostiging voor de SEH, AV en IC beoog ik financiëlezekerheid te geven waardoor financiële problemen geen reden kunnenzijn dat een SEH, AV of IC sluit.Budgetbekostiging is op zichzelf geen oplossing voor personeleproblemen. Waar budgetbekostiging wel voor zorgt, is dat ziekenhuizenvoor een bepaalde mate van beschikbaarheid worden betaald. Dat geeft(financiële) zekerheid, immers het budget is niet afhankelijk van daadwer-kelijk geleverde zorg. Dit zorg ervoor dat financiële redenen niet deoorzaak kunnen zijn voor sluiting van de SEH. Op die manier draagtbudgetbekostiging bij aan het openhouden van SEH’s en dus aan detoegankelijkheid van zorg. Hierdoor kunnen ziekenhuizen een aantrekke-lijke werkgever in de regio blijven.Hoe zou de situatie qua personeelsbezetting eruit hebben gezien als eengoed personeelsbeleid en een goed strak financieel beleid bij de bouwvan Orbis had plaatsgevonden? Had men dan wel twee SEH» s kunnenophouden etc.?Dat kan ik niet beoordelen. De reden dat er geen twee SEH’s open kunnenblijven in het Zuyderland ziekenhuis is niet de financiële situatie van hetziekenhuis maar het tekort aan personeel.Daarnaast moet beseft worden dat elke verplaatsing van werkzaamhedengepaard kan gaan met personeelsverlies. Hoe kijkt de Minister hiertegenaan?Ik ben me ervan bewust dat verplaatsing van werkzaamheden kan leidentot personeelsverlies, bijvoorbeeld doordat medewerkers de reisafstand tegroot vinden worden3. Voor het behouden van personeel zijn naast reistijdook andere factoren van belang. Zoals een gezonde en veilige werkom-geving, zowel fysiek als sociaal, een goede relatie met de leidinggevende,een veilig leerklimaat met ruimte voor persoonlijke en professioneleontwikkeling en ruimte om te leren van fouten en een fijne omgeving omte wonen.Uit de eindrapportage van de regietafel van 22 mei 2024 blijkt dat dekeuze om spoedzorg te concentreren in Sittard-Geleen is ingegeven dooreen structureel tekort aan gespecialiseerd personeel in de acute zorg,waaronder de SEH, IC en operatiekamers. De rapportage onderstreept datdeze personeelskrapte, ondanks maximale inspanningen op instroom enbehoud van medewerkers, niet volledig kan worden opgelost. Daarom isconcentratie van zorg op één locatie noodzakelijk om kwaliteit entoegankelijkheid van zorg te kunnen blijven garanderen.Ik vind het belangrijk dat het Zuyderland in gesprek is met haarmedewerkers om te kijken naar passende oplossingen om medewerkerste behouden voor het ziekenhuis of te behouden voor de zorg elders. HetZuyderland ziekenhuis verwacht weinig personeelsverlies als gevolg vande voorgenomen verplaatsing van zorg.De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie vinden het extra pijnlijk dat erjuist in de mijnregio een volwaardig ziekenhuis verdwijnt. Deelt deMinister de mening van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie dat wijeen ereschuld aan de regio hebben?3Uit landelijk uitstroomonderzoek van RegioPlus 2024 blijkt dat de privésituatie een belangrijkereden is om te vertrekken, het gaat dan vooral over verhuizing, een te lange reistijd en eengewenste carrièreswitch.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90813 Ik vind dat ook pijnlijk. Er wonen immers genoeg mensen in de regio voortwee ziekenhuizen. Ik besef zeer goed waar de regio vandaan komt. Enmet welke complexe uitdagingen de regio onder andere als gevolg van ditverleden te maken heeft, zoals sociaaleconomische achterstanden, hetpersoneelstekort, groeiende zorgvraag bijvoorbeeld als gevolg van devergrijzing en een relatief ongezonde leefstijl in de regio.Met de voorgestelde plannen blijven er twee grote ziekenhuizen in dezeregio met elk hun eigen profiel. Daarnaast is met huisartsen en ambulan-cedienst de afspraak gemaakt om in 2030 samen een 24/7 spoedvoor-ziening in Heerlen neer te zetten waar alle basis spoedzorg behandeld kanworden. Dit wordt nader uitgewerkt in de werkgroep integrale spoedzorg.De inwoners van deze regio verdienen – net als iedereen in Nederland –een ziekenhuis dat goede kwaliteit van zorg kan leveren en dat zovolwaardig mogelijk naast netwerkzorg die inspeelt op de belangrijksteregionale opgaven. Dat is waar in Nederland en dus ook in deze regiohard aan wordt gewerkt, bijvoorbeeld met het regioplan dat in het kadervan het IZA is opgesteld en de bijbehorende transformatieplannen om dezorg ook in de toekomst in Zuid-Limburg toegankelijk te houden.Hoe ziet de Minister het sluiten van de SEH in de bredere verschraling vanvoorzieningen in de regio? En hoe verhoudt zich dit tot de ambitie uit hetregeerakkoord om de regio centraal te stellen? Deelt de Minister demening van de GroenLinks-PvdA-fractie dat het rechtvaardig zou zijn alsde regio Heerlen gecompenseerd wordt voor het verliezen van eenvolwaardig ziekenhuis?Mijn beleid is erop gericht om de regio centraal te stellen en kleinere stad-en streekziekenhuizen in de regio relevant te maken. Acute zorg is daareen belangrijk onderdeel van en moet zo dichtbij mogelijk mensengeorganiseerd zijn. Daarom hebben we in het regeerprogrammaopgenomen dat we delen van de zorg anders in moeten richten.Ik heb er begrip voor dat het Zuyderland-ziekenhuis op dit moment alsgevolg van personeelstekorten de SEH en IC niet op twee locaties kanopenhouden. De kwaliteit van zorg voor patiënten staat voorop en is metde voorliggende plannen ook voor inwoners van Parkstad afdoendegeborgd. Er zijn daarnaast afspraken gemaakt met het ziekenhuis enzorgverzekeraar CZ voor het kunnen heropenen van SEH en IC op beidelocaties als personeelstekorten zijn opgelost. Zoals aangegeven in mijnbrief van 10 oktober 2024 heeft het Zuyderland ziekenhuis daarnaastbesloten dat locatie Heerlen het (statutaire) hoofdkantoor van Zuyderlandwordt en zal daarnaast een groot deel van de staf-afdelingen op dielocatie worden gehuisvest.Zoals ik ook eerder heb aangegeven gaat de landelijke politiek niet overwelke zorg een ziekenhuis biedt. Ik ben verantwoordelijk voor toeganke-lijke, kwalitatief goede en betaalbare gezondheidszorg. Compensatie alsgevolg van de keuze die nu gemaakt is, is niet aan de orde. Wel is het vanbelang te investeren in de regionale opgaven op het terrein van zorg. Datgebeurt onder andere via het beschikbaar stellen van middelen voortransformatieplannen die in het kader van het IZA worden ontwikkeld endie moeten bijdragen aan de opgaven uit het regioplan. Voor de regioZuid-Limburg is een groot aantal transformatieplannen in ontwikkeling.Dit kabinet heeft daarnaast in het kader van Elke Regio Telt! Het nieuweNationaal Programma Vitale Regio’s (NPVR) gelanceerd voor dekwetsbare regio’s aan de randen van het land; waaronder ook voorZuid-Limburg. De Minister van BZK heeft uw Kamer hier in december vanTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90814 afgelopen jaar over geïnformeerd. Met dit programma zet het kabinet inop leefbare regio’s, een duurzaam en bereikbaar voorzieningenniveau eneen gezonde en kansrijke toekomst voor inwoners. Net als in de anderegebieden gaan we samen met de regio Zuid-Limburg in 2025 een planvoor de regio maken en een daaruit volgende actieagenda opstellen. Ookmijn ministerie committeert zich aan dit plan inclusief uitvoeringsagenda.Vooruitlopend op deze agenda heeft het kabinet op 31 januari jl. reedsbesloten in het kader van het Programma Regiodeals € 15 miljoen toe tekennen aan de Regio Deal «Parkstad Limburg biedt ruimte!» en 10 miljoenaan de Regio Deal Zuid-Limburg.Hoe kijkt de Minister tegen het «ravijnjaar» voor gemeentes aan en wat ditspecifiek kan betekenen voor het verdwijnen van voorzieningen in degemeente Heerlen?Mijn collega-bewindspersonen bij BZK voeren gesprekken met de VNGover balans in taken en middelen voor gemeenten. Gemeenten hebben inelk geval de beschikking over financiële middelen om uitvoering te gevenaan de Wmo 2015. Daarnaast zijn gemeenten onderdeel van het IZA enpraten zij mee over een aanvullend akkoord. Door te werken aan goedeverbinding tussen het medisch en sociaal domein kunnen mensen methun hulpvraag op de juiste plek terecht. In het GALA zijn aanvullendeafspraken gemaakt over preventie, gezondheid en de verbinding met hetmedisch en -sociaal domein. Voor IZA en GALA hebben gemeenten ookmiddelen beschikbaar gekregen.In alle regio’s hebben gemeenten samen met verzekeraars hun regionaleopgaven rondom het toegankelijk houden van zorg en ondersteuningvastgelegd in regioplannen als onderdeel van het IZA. Daarmee beogen zijte voorkomen dat cruciale voorzieningen op het terrein van zorg enondersteuning verdwijnen. Dat geldt ook voor Zuid-Limburg waar degemeente Heerlen ook betrokken is geweest bij het opstellen van hetregioplan. Ik ga ervan uit dat de gemeente Heerlen met het beschikbarebudget juist vanwege de specifieke gezondheidssituatie in de regiogerichte keuzes maakt die passen bij dit regioplan.Recent hebben de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie met interessekennisgenomen van de onderzoeken van Grenspaal 12 en AT Osborne.Heeft de Minister kennisgenomen van deze rapporten? Wat is de reactievan Minister op het rapport van Grenspaal 12? Genoemde leden lezen indit rapport dat gemiddelde reistijd met het openbaar vervoer naar deSEH-afdeling Sittard-Geleen op ruim driekwartier ligt. Dit is een flinketoename voor veel inwoners. Vindt de Minister dit acceptabel? Wat gaatde Minister doen om deze reistijd te verminderen? Ook lezen de leden vande GroenLinks-PvdA-fractie dat in sommige wijken reiskosten van 3 eurotoenemen naar 9,50 euro. De leden van de GroenLinks-PvdA-fractiemaken zich dan ook grote zorgen over de toegankelijkheid van zieken-huiszorg voor de meest kwetsbaren en ouderen. Is de Minister het met deGroenLinks-PvdA-fractie eens dat juist de meest kwetsbare inwoners hethardst geraakt worden door deze centralisatie? Deelt de Minister dezezorgen?Ja, ik heb kennisgenomen van de rapporten. Uit het onderzoek vanGrenspaal 12 komt – net als uit de eerdere analyse van de regietafel – naarvoren dat er aandachtspunten zijn op het gebied van vervoer waarvooroplossingen moeten worden gezocht. Ik vind het belangrijk dat eraandacht is voor de reistijd en de reiskosten van de inwoners in de regio.Het Zuyderland ziekenhuis is inmiddels gestart met verschillendewerkgroepen, waaronder één voor vervoer. In deze werkgroep wordtTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90815 samen met de regionale partijen, waaronder gemeenten, Arriva,Omnibuzz en de provincie Limburg aandacht besteed aan specifiekeproblemen en gezocht naar passende oplossingen. De resultaten van hetonderzoek worden betrokken bij de uitwerking van de werkgroep.Daarbij heeft het Zuyderland ziekenhuis overigens wel kanttekeningengeplaatst bij de door Grenspaal 12 genoemde gemiddelde kostenstijgingvan het vervoer. Het Zuyderland ziekenhuis constateert weliswaar zelf ookdat de vervoerskosten zullen toenemen, maar beduidend minder dan inhet rapport van Grenspaal 12 genoemd. Tot slot, 85% van de huidige zorgblijft op de dichtstbijzijnde locatie waardoor voor het grootste deel van debevolking uit die regio de reistijd niet verandert.Ten aanzien van de reistijd per openbaar vervoer geeft het Zuyderlandziekenhuis aan dat een reis naar een SEH in de praktijk nauwelijks of nietper openbaar vervoer afgelegd zal worden. In het geval een patiënt zichop de locatie Heerlen meldt met een spoedeisende vraag die in Sittardbehandeld moet worden zal de patiënt afhankelijk van zijn/haar toestandmet een ambulance of, indien eigen vervoer niet beschikbaar is, met eentaxi naar de andere locatie worden gebracht. In Heerlen blijft er 24/7 eenspoedpost. Met huisartsen en ambulance is de afspraak gemaakt omsamen een 24/7 spoedvoorziening in Heerlen neer te zetten in 2030 waaralle basis spoed behandeld kan worden. Dit wordt nader uitgewerkt in dewerkgroep integrale spoedzorg.Welke concrete stappen gaat Minister zetten om de ziekenhuiszorg weltoegankelijk te houden in de regio?Het kabinet werkt onder regie van de Minister van IenW aan de invullingvan een benadering van bereikbaarheid waarin het kunnen bereiken vanvoorzieningen als zorg en onderwijs essentieel is. Deze benadering is vooralle soorten gebieden en regio’s van toepassing, en sluit bijvoorbeeld ookaan op het Nationaal Programma Vitale Regio’s (NVPR in het kader vanElke Regio Telt!).Daarin richt het kabinet zich op meer gestructureerd inzicht in debereikbaarheid van voorzieningen, waaronder zorginstellingen, metverschillende vervoerwijzen en met de mogelijkheid daarop in te zoomenop gebiedsniveau. Ook streven we naar meer inzicht in de bereikbaar-heidsrisico’s van verschillende doelgroepen. Dat vraagt om eenuitwerking en doordenking op gebiedsniveau samen met regionalebestuurlijke partners en met de verschillende collega-departementen. Ookin Zuid-Limburg.De Minister van IenW zal vanuit zijn systeemverantwoordelijkheiddaarvoor de komende tijd het initiatief nemen voor een interdeparte-mentale en interbestuurlijke aanpak, en deze met de Kamer delen.Hoe gaat de Minister voorkomen dat de gemeente niet opdraait voor dekosten van bijvoorbeeld een omnibus? Ziet de Minister hier ook een rolvoor de regering, bijvoorbeeld door extra financiering vanuit het Rijk? Isde Minister bereid dit te verkennen?Ik vind het belangrijk dat er aandacht is voor de reistijd en de reiskostenvan de inwoners in de regio. Het Zuyderland ziekenhuis is inmiddelsgestart met verschillende werkgroepen, waaronder één voor vervoer. Indeze werkgroep wordt samen met de regionale partijen, waarondergemeenten, Arriva, Omnibuzz en de provincie Limburg aandacht besteedaan specifieke problemen in regio’s en gezocht naar passende oplos-singen. Voor de bekostiging van het regionaal OV is de provincieTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90816 verantwoordelijk, ik zie dan ook geen aanleiding om daar een rol in tepakken. Aanvullend verwijs ik u naar het antwoord op de vorige vraag.In het AT Osborne rapport staat dat het verschil van investering tussenHeerlen en Sittard-Geleen ongeveer 130 miljoen euro is. Hoe kijkt deMinister tegen deze conclusie aan? Ziet de Minister aanknopingspuntenvoor het openhouden van twee SEH’s, gezien het bedrag in dit onderzoekbijna 100 miljoen euro lager uitvalt dan bij die van de regietafel?Het Zuyderland ziekenhuis geeft aan dat het de analyse van AT Osborneniet onderschrijft omdat er verschillende kosten niet zijn meegenomen inde analyse en er aannames zijn gedaan die zij niet passend en realistischvinden. Daarmee constateer ik dat hier verschillende beelden over leven.Tegelijkertijd zie ik ook dat er, ook in de analyse van AT Osborne, nogsteeds een fors bedrag resteert waardoor de optie om locatie Heerlen aante wijzen voor de acute spoedzorg op het criterium van betaalbaarheidnog steeds aanzienlijk slechter scoort dan de locatie Sittard-Geleen.Zoals eerder aangegeven neemt het ziekenhuis – mits de procedurehiervoor op zorgvuldige wijze wordt doorlopen – de besluiten over welkezorg wordt aangeboden. Het ziekenhuis heeft aangegeven op basis van ditonderzoek geen aanknopingspunten te zien om het eerdere besluit teheroverwegen.Vragen en opmerkingen van de leden van de VVD-fractie enreactie van de bewindspersoonDe leden van de VVD-fractie vragen de Minister wat de basis is voor hetidee om in de nieuwbouwplannen en bouwgrond rekening te houden methet bijbouwen van extra gebouwen voor het realiseren van een SEH en ICop beide locaties in Zuid-Limburg. Hoe realistisch is het dat hetpersoneelstekort de komende jaren zodanig wordt opgelost dat ervoldoende medewerkers beschikbaar zijn op de IC’s en SEH’s op beidelocaties? Genoemde leden lezen dat het Zuyderland en zorgverzekeraarCZ bezien hoe in Heerlen meer acute patiënten kunnen wordenopgevangen indien het personeelstekort in de acute zorg in voldoendemate verbetert. Wat wordt bedoeld met in «voldoende» mate? Welkecijfers horen daarbij? Wie bepaalt dat en wie neemt verantwoordelijkheidvoor de invloed van deze keuze op de kwaliteit en veiligheid van de zorg?En hoe wordt geborgd dat een eventueel kortdurende veranderinguitloopt op een structurele (investerings)beslissing met alle risico’s vandien?Het duurzaam oplossen van de grote personele tekorten is geen gemakke-lijke opgave en het ziekenhuis ziet zich op basis van de bestaande situatiegenoodzaakt de huidige plannen door te zetten. Het Zuyderlandziekenhuis heeft aangegeven dat in het programma van eisen voor denieuwbouw rekening zal worden gehouden met de mogelijkheid voor eeneventuele uitbouw. Hierbij staat voorop dat de kwaliteit van de zorgleidend is en dat dit binnen passende financiële kaders moet kunnenplaatsvinden.Het arbeidsmarkttekort in Zuid-Limburg in de sector zorg en welzijn stijgtnaar 3.900 medewerkers in 2027 en naar 9.400 medewerkers in 2034. Metname in de functies verzorgende niveau 3, verpleegkundige niveau 4,helpende niveau 2, agogen niveau 6 en verlos- en verpleegkundige niveau6 worden de grootste tekorten verwacht4.4Bron AZW prognoses 2024Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90817 Het aanpakken van het personeelstekort vraagt om verandering en daarzet ik mij voor in langs drie lijnen, door:1)Het halveren van de administratietijd naar maximaal 20 procent,onder andere door de acties in de werkagenda van de Regiegroepaanpak regeldruk, de veldbevraging die de mening van de zorgverle-ner over zinnige administratie die past binnen maximaal 20 procentadministratietijd centraal stelt, inzetten op het voorkomen vanonnodige regeldruk door nieuwe wet- en regelgeving en het versnelden verantwoord benutten van de kansen van AI.2)De juiste inzet van medewerkers onder andere door arbitrage tussenzorgwetten waarbij de minste inzet van medewerkers uitgangspuntwordt en medisch technische zorginnovaties die arbeidsbesparendwerken.3)Het vergroten van vakmanschap en werkplezier onder meer via eenleidraad die organisaties concrete handvatten biedt om hiermee aande slag te gaan.Daarnaast organiseer ik voor de zomer een zorgtop over het afwendenvan het onbeheersbaar arbeidsmarkttekort binnen zorg en welzijn. Die dagzullen initiatieven centraal staan die effectief zijn gebleken en die eensuccesvolle bijdrage hebben geleverd aan het verminderen van dearbeidsmarkttekorten. In aanloop naar deze top ga ik op 7 april in gesprekmet zorgprofessionals tijdens het VOICE-event: «op weg naar de zorgtop».Ook van hen hoor ik graag welke plannen niet mogen ontbreken waar hetgaat om het afwenden van een onbeheersbaar arbeidsmarkttekort.De toenemende zorgvraag en de afname van voldoende beschikbaar engekwalificeerd personeel vraagt naast oplossingen op de arbeidsmarktook om andere oplossingen. Denk daarbij aan de invloed van innovatie,AI, transformatie van zorg en het slim organiseren van zorgaanbod.Omdat de «zorgkloof» niet alleen vanuit de arbeidsmarkt kan wordengedicht, maar samenhangt met dit soort ontwikkelingen, is op dit momentniet in absolute cijfers te zeggen wanneer het personeelstekort in hetZuyderland in voldoende mate is verbeterd. Binnen Zuyderland was er in2023 al sprake van een forse onderbezetting in de acute zorg. HetZuyderland ziekenhuis verwacht dat deze tekorten de komende jarenverder oplopen naar 18% in de SEH’s, 14% in de OK en 7% in de IC.De komende jaren blijf ik de ontwikkelingen ten aanzien van depersoneelstekorten van het Zuyderland ziekenhuis nauwgezet volgen enblijf ik hierover in contact staan met het bestuur van het ziekenhuis.Eventuele koerswijzigingen op de personeelstekorten worden betrokken indit contact. Het is uiteindelijk aan het ziekenhuis en de zorgverzekeraar omde keuzes te maken over de inrichting van het zorgaanbod en de daarvoorbenodigde investeringen.Hebben we het hier niet over een mogelijkheid waar nog geen procentkans op is dat die zich voordoet? En gaat de Minister hiermee dan niet eenschijnbelofte aan?Ik kan geen inschatting geven van de kans dat dit zich voordoet, maar ookals de kans klein is ben ik blij dat deze mogelijkheid open staat. Hetduurzaam oplossen van de grote personele tekorten is geen gemakkelijkeopgave en het ziekenhuis ziet zich op basis van de bestaande situatiegenoodzaakt de huidige plannen door te zetten. Maar als het op enigmoment wel lukt is de afspraak dat in de nieuwbouwplannen enbouwgrond rekening wordt gehouden met het kunnen bijbouwen van debenodigde gebouwen voor het realiseren van een SEH en IC op beidelocaties.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90818 De leden van de VVD-fractie vinden dat het proces rondom het openen ensluiten van afdelingen in ziekenhuizen en de communicatie daarover in delandelijke politiek veel realistischer en eerlijker gevoerd moet worden.Genoemde leden vragen hoe de Minister aankijkt tegen haar verantwoor-delijkheid in dit proces.De politiek gaat niet over het open houden of sluiten van ziekenhuisonder-delen en dat geeft soms een machteloos gevoel. Toch zijn er randvoor-waarden waar we wel invloed op hebben. Ik heb gezien en ervaren dat hetsluiten van een afdeling leidt tot maatschappelijke en politieke discussies,zeker wanneer relevante partijen in de regio het gevoel hebben niet ofonvoldoende betrokken te zijn geweest in het proces dat heeft geleid totsluiting van deze voorzieningen. Ik heb er begrip voor dat deze discussiesdoor de Tweede Kamer opgepakt worden, zoals ook is gebeurd met hetZuyderland-dossier. Ik ben van mening dat het gesprek primair in de regiogevoerd dient te worden, waarbij ik het belangrijk vind dat het gesprekmet alle betrokkenen tijdig en goed gevoerd wordt,Ik zie het voor me dat een gedegen proces in de regio ook leidt tot eenbetere communicatie in de landelijke politiek. In mijn brief van 10 oktoberheb ik zo feitelijk mogelijk verslag gedaan van de afspraken die voorZuyderland zijn gemaakt. Als Minister schep ik de kaders voor het gesprekin de regio. Die kaders liggen vast in het Uitvoeringsbesluit en deUitvoeringsregeling Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz, deamvb acute zorg).Tevens ben ik bezig met het aanpassen van de regelgeving die gevolgdmoet worden als een ziekenhuis overweegt het aanbod van acute zorg opeen bepaalde locatie te beperken. Op deze manier wil ik ervoor zorgen dater een stevigere fundering is om ziekenhuizen en ketenpartners meer telaten samenwerken en om ziekenhuizen dichtbij te behouden.Dit neemt echter niet weg dat het niet aan de landelijke politiek of aan mijals Minister is om te daadwerkelijk te bepalen welke afdelingen eenziekenhuis heeft en welke zorg het ziekenhuis levert. Dat is de verantwoor-delijkheid van het ziekenhuis zelf. Alleen zorgaanbieders kunnen immersuiteindelijk beslissen of ze de kwaliteit van zorg kunnen borgen waaraanzij zijn gehouden.Welke lessen trekt zij uit het Zuyderland-dossier en hoe hier in delandelijke politiek mee is omgegaan? En wat is zij van plan te doen met detoekomstige vraagstukken rondom ziekenhuiszorg in Zuid-Limburg, maarook in andere delen van het land? Wat neemt ze mee uit de eerdere enhuidige vergelijkbare processen, in bijvoorbeeld Zutphen?Van de situatie bij het Zuyderland heb ik geleerd dat het van groot belangis dat het lokaal openbaar bestuur tijdig wordt betrokken bij de voorge-nomen besluitvorming daar waar het gaat om het wijzigen van hetaanbod van acute zorg. Ziekenhuisbestuurders moeten (pro)actief ingesprek met de lokale gemeenschap en met hun patiënten over hoe zij dezorg wensen te organiseren.Met de maatregelen in het Regeerprogramma zet ik in op een andereinrichting van het zorglandschap waarbij streekziekenhuizen hetuitgangspunt van beleid worden. Deze maatregelen zijn:1)Acute zorg uit de marktwerking. Het kabinet gaat de spoedeisendehulp (SEH), de acute verloskunde en intensive care zorg (IC-zorg)bekostigen op basis van een vast budget (met inkoop in representa-tie). Dit geeft zekerheid voor kleinere ziekenhuizen en maaktsamenwerking gemakkelijker.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90819 2)Meerjarige financiële afspraken. Het kabinet wil met zorgverzekeraarsafspreken dat zij meerjarige financiële afspraken met ziekenhuizenmaken.3)Grote ziekenhuizen ondersteunen kleine ziekenhuizen. Het kabinet wilervoor zorgen dat ziekenhuizen meer samenwerken en volwaardigestreekziekenhuizen behouden blijven. Grote ziekenhuizen gaan kleineziekenhuizen ondersteunen, zodat zij goede zorg kunnen leveren enoperaties van meer eenvoudigere aard worden niet langer gecen-treerd.4)Aanpassing regelgeving. Het kabinet zal de regelgeving aanpassendie gevolgd moet worden als een ziekenhuis overweegt het aanbodvan acute zorg op een bepaalde locatie te beperken.In aanvulling en vooruitlopend op wetgeving, die nu eenmaal tijd kost,stel ik een handreiking op voor wat er in de tussentijd nodig is om tevoorkomen dat de beschikbaarheid in het geding komt. De handreikingmoet ondersteuning gaan bieden aan organisaties die betrokken (willen)zijn bij eventuele verandering van het aanbod van (acute) zorg enaanbevelingen en kaders geven om ervoor te zorgen dat hierover in deregio het goede gesprek wordt gevoerd. Wie wordt wanneeringeschakeld, wat zegt de huidige wetgeving, wat leren we van recentecasuïstiek, maar bovenal hoe gebruiken we de denkkracht van iedereenom tot goede oplossingen te komen? Binnenkort breng ik deze ininternetconsultatie, zodat iedereen die dat wil aanvullingen kanvoorstellen.De leden van de VVD-fractie hebben eerder aangedrongen op eenduidelijker rol voor de betrokkenheid van inwoners, gemeenten,huisartsen en het lokale zorgnetwerk. Kan de Minister aangeven hoe datidealiter vorm krijgt in toekomstige vraagstukken als deze? Wat is nodigom die ideale werkwijze mogelijk te maken en wat gaat de Ministerdaarvoor doen?Ik vind het belangrijk dat inwoners, gemeenten, huisartsen en het lokalezorgnetwerk goed en op tijd betrokken worden bij het proces wanneer hetzorgaanbod in de regio aan verandering onderhevig is. Zoals in het vorigeantwoord aangegeven, heb ik in aanvulling op de bestaande regelgevingeen concept handreiking gereed, waarin beschreven staat hoe en op welkmoment verschillende betrokkenen bij dit vraagstuk aangesloten kunnenworden.Dat de Minister «als eerste Minister marktwerking uit delen van de zorggaat halen» is een vaak herhaalde oneliner. Wat betekent dit concreet?Dit betekent dat ik als eerste Minister een onderscheid ga maken in debekostiging van de spoedeisende hulp (SEH), acute verloskunde (AV) inhet ziekenhuis en intensive care (IC) zorg enerzijds en de overigeziekenhuiszorg anderzijds.Acute zorgvormen hebben immers een soort van ambulancefunctie. Ookals er relatief weinig patiënten zijn, moet die zorg toch beschikbaar zijnvoor die paar patiënten die wel acuut zorg nodig hebben. Deze zorg moetdaarom anders bekostigd worden dan de meer planbare zorg in zieken-huizen zoals bijvoorbeeld knieoperaties of staaroperaties. De bekostigingmoet op basis van beschikbaarheid in plaats van productie. Die benodigdebeschikbaarheid van acute zorg vergt dat alle zorgverzekeraars bijdragenaan het dichtbij beschikbaar houden van de acute zorg, zodat al hunverzekerden er gebruik van kunnen maken als dat nodig is.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90820 Mijn voornemen is om dit te doen door de gefaseerde invoering vanbudgetbekostiging. Daarbij spreken ziekenhuizen en zorgverzekeraars eenvast budget af. De afspraken worden gemaakt door de grootste een oftwee zorgverzekeraars, namens alle zorgverzekeraars. Zo dragen zijallemaal op een eerlijke manier hun aandeel bij. Door deze afsprakenmaakt het, in tegenstelling tot de reguliere bekostiging op basis vanprijzen en volumes (zogenaamde PxQ bekostiging), niet uit hoeveel zorger geleverd wordt.Ook is er bij deze bekostigingsvorm door de bijbehorendeNZa-regelgeving geen ruimte meer voor concurrentie in de inkoop binneneen regio waardoor de ACM in dit geval niet zal toetsen aan de Mededin-gingswet. Met andere woorden: door de invoering van budgetbekostiginghaal ik de SEH, AV en IC uit de marktwerking. Ik streef ernaar mijn bredereopvatting over marktwerking in de zorg voor het commissiedebat medischzorglandschap met uw Kamer te delen.Vindt de Minister dat de ziekenhuizen in de regio nu onvoldoendebestaansrecht hebben?De ziekenhuizen dichtbij, in de eigen regio, vormen het hart van hetmedisch zorglandschap. Daar mogen we trots op zijn. Maar, we moeten erook zuinig op zijn, juist in tijden waarin de zorg onder druk staat. We staannamelijk voor een enorme opgave als het gaat om de houdbaarheid vande zorg. We krijgen steeds meer te maken met een grote toestroom vanpatiënten. We worden namelijk steeds ouder en er zijn steeds meermensen in Nederland die zorg nodig hebben. Ik zie nu al dat ziekenhuizenworden geconfronteerd met een oplopend tekort aan personeel waardoorze voor uitdagingen komen te staan. Ik zie het als mijn plicht om hetpersoneelstekort op te lossen.Aanvullend maak ik werk van bestuurlijke afspraken, het aanpassen vanwet- en regelgeving en het invoeren van budgetbekostiging voor de acuteziekenhuiszorg, om zo het ziekenhuis dichtbij méér bestaansrecht tegeven.In welke mate draagt het «weghalen van marktwerking uit delen van dezorg» bij aan bestaansrecht en het verbeteren van het imago van werkenin de regio?Met budgetbekostiging voor de SEH, AV en IC beoog ik financiëlezekerheid te geven waardoor financiële problemen geen reden kunnenzijn dat een SEH, AV of IC sluit. Een vorm van gedifferentieerde budgetbe-kostiging kan bijdragen aan de optimale inzet van schaars personeel in deacute zorg en kan ervoor zorgen dat personeel zich duurzaam vestigt in deregio. Hierdoor kunnen ziekenhuizen een aantrekkelijke werkgever in deregio blijven.In hoeverre dragen beleidsdoelen van concentratie en spreiding bij aanbestaansrecht en het genoemde imago en hoe kan de Minister dit verderversterken?Ik vind het belangrijk dat iedereen in Nederland, ongeacht zijn of haarwoonplaats, toegang heeft tot goede zorg, of het nou gaat om een relatiefeenvoudige beenbreuk, of over een complexe chirurgische operatie aaneen van de organen. Uitgangspunt is daarbij dat we de zorg zo dichtbijmogelijk om de patiënt heen organiseren en dat als het moet, we dehoogcomplexe zorg afhankelijk van waar je woont, verder weg moetenorganiseren.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90821 Ik zie de beweging van spreiding en concentratie als een belangrijkebouwsteen voor de inrichting van het zorglandschap. De beweging is eropgericht dat ziekenhuizen meer gaan samenwerken in zorgnetwerken.Soms is concentratie van zorg nodig om zorg van hogere kwaliteit voorpatiënten mogelijk te maken. In andere gevallen leidt spreiding tot beterpassende zorg dichtbij. Alle medisch specialisten, ziekenhuizen en andereveldpartijen zijn nodig om deze kwaliteitsverbetering voor patiënten tekunnen realiseren. Ik ben ervan overtuigd dat de inzet van netwerkzorgzorgt voor meer kennis en expertise in de ziekenhuizen wat tevens tengoede komt aan het imago.Met welke kwantitatieve onderbouwingen is de Minister nu aan hetrekenen om «marktwerking uit delen van de zorg te halen»? Welke impactheeft dit op andere «delen van de zorg» en welke delen zijn dat? En hoegaat de Minister hiermee om? Op welke termijn kan de Kamer inhoude-lijke voorstellen tegemoet zien, inclusief budgettaire consequenties?Om de gevolgen van de invoering van budgetbekostiging beter in kaart tebrengen heb ik de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) gevraagd om eenuitvoeringstoets. Op 20 februari jl. heb ik het eerste deel van die uitvoe-ringstoets aan uw Kamer aangeboden, waarin ik ook aangeef welkestappen ik tegen die achtergrond neem.5 Ik heb uw Kamer op 14 maartnader geïnformeerd over de invoering van budgetbekostiging voor deSEH. Ook zal de NZa in de zomer het tweede deel van haar adviesopleveren, waarin een aantal uitvoeringsvraagstukken beantwoord zalworden.Vragen en opmerkingen van de leden van de NSC-fractie enreactie van de bewindspersoonDe leden van de NSC-fractie constateren dat het personeelstekort eengrote uitdaging vormt en een belangrijke oorzaak is van de problemen diehet Zuyderland ziekenhuis ondervindt. Zij lezen dat de directie van hetZuyderland en zorgverzekeraar CZ hebben toegezegd het arbeidsmarkt-tekort continu te blijven monitoren en alles te doen om zoveel mogelijkzorgpersoneel op te leiden en te behouden. Het blijft echter onduidelijkwelke concrete maatregelen en aanpakken er precies worden ingezet omdit te realiseren. Kan de Minister verduidelijken hoe deze toezeggingen inde praktijk worden omgezet?Het Zuyderland ziekenhuis geeft aan via verschillende lijnen te investerenin haar arbeidsmarktagenda. Er wordt via zoveel mogelijk kanalenpersoneel geworven en wordt geïnvesteerd in arbeidsmarktcommuni-catie. Voor het behoud van medewerkers heeft Zuyderland programma’sop het gebied van gezondheid en vitaliteit, loopbaanontwikkeling, mentaleweerbaarheid en (persoonlijk) leiderschapsontwikkeling. Ook wordenjaarlijks veel zorgprofessionals opgeleid. Daarnaast heeft het Zuyderlandziekenhuis samen met andere zorgpartners in de regio een transforma-tieplan ingediend gericht op de arbeidsmarkt. Hierbij wordt vanuit eencollectief werkgeverschap gewerkt aan het gezamenlijk opleiden vanmensen voor de zorg, het samen werven van mensen voor de zorg en hetbehouden van mensen in de zorg door mobiliteits- en ontwikkelkansen tebieden, ook over de grenzen van de eigen organisatie heen.5Kamerstuk 29 247, nr. 456Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90822 Vragen en opmerkingen van de leden van de BBB-fractie enreactie van de bewindspersoonGenoemde leden zijn blij met de toezegging om het arbeidsmarkttekort inde zorg te blijven monitoren en wanneer dat kan bij te sturen. Hoegarandeert de Minister dat bijsturing van het ziekenhuis daadwerkelijkleidt tot het behouden of uitbreiden van zorgcapaciteit in Heerlen? Watzijn concrete cijfers of doelen voor het aantrekken van zorgpersoneel voorde regio Heerlen?De toenemende zorgvraag en de afname van voldoende beschikbaar engekwalificeerd personeel vraagt naast oplossingen op de arbeidsmarktook om andere oplossingen. Denk daarbij aan de invloed van innovatie,AI, transformatie van zorg en het slim organiseren van zorgaanbod.Omdat de «zorgkloof» niet alleen vanuit de arbeidsmarkt kan wordengedicht, maar samenhangt met dit soort ontwikkelingen, is op dit momentniet in absolute cijfers te zeggen wanneer het personeelstekort in hetZuyderland in voldoende mate is verbeterd. Binnen Zuyderland was er in2023 al sprake van een forse onderbezetting in de acute zorg. HetZuyderland ziekenhuis verwacht dat deze tekorten de komende jarenverder oplopen naar 18% in de SEH’s, 14% in de OK en 7% in de IC.De komende jaren blijf ik de ontwikkelingen ten aanzien van depersoneelstekorten van het Zuyderland ziekenhuis nauwgezet volgen enblijf ik hierover in contact staan met het bestuur van het ziekenhuis.Eventuele koerswijzigingen op de personeelstekorten worden betrokken indit contact. Het is uiteindelijk aan het ziekenhuis en de zorgverzekeraar omde keuzes te maken over de inrichting van het zorgaanbod.Daarnaast zijn de leden van de BBB-fractie ook blij met de dertig jaargarantie op ziekenhuiszorg in Heerlen. De toezegging is geruststellend,maar wanneer en hoe wordt deze garantie juridisch afgedekt? Wat zijn dejuridische voorwaarden die waarborgen dat de locatie Heerlen voor dertigjaar operationeel blijft? Kan de Minister garanderen dat het ziekenhuisgeen stille afschaling doorvoert op de locatie Heerlen, als bijvoorbeeld dezorgbehoefte in de regio verschuift?Het Zuyderland ziekenhuis heeft mij laten weten de belofte nog juridischvast te leggen en verwacht dit eind 2025 afgerond te hebben. Ik zalmonitoren dat deze afspraak wordt nagekomen. Daarbij geldt dat dit geenbelofte is aan mij, maar aan de inwoners en betrokken partijen in de regio.Ik ga er daarom vanuit dat de juridische uitwerking een duurzaam karakterheeft en los staat van de opvatting van mijn opvolgers. Gezien de groteinvestering van tientallen miljoenen in het nieuwe gebouw in Heerlen ishet Zuyderland er zelf ook bij gebaat om daadwerkelijk ziekenhuiszorg inhet gebouw te blijven aanbieden. Ik heb er daarom alle vertrouwen in datde belofte wordt nagekomen. Ik zal uw Kamer hiervan op de hoogtehouden.Ook lezen genoemde leden dat verder wordt onderzocht in hoeverre dereeds bestaande thuismonitoring (bijvoorbeeld CTG-monitoring) verderuitgebreid kan worden voor zorg die minder acuut is en nodig is buitenkantoortijden in de thuissetting of wijk. Hoe wordt de thuismonitoringvoor zwangere vrouwen verder uitgebreid en in hoeverre kan dezeuitbreiding bijdragen aan het behoud van zorg op locatie Heerlen, inplaats van een grotere concentratie van zorg op Sittard-Geleen?Het Zuyderland ziekenhuis geeft aan dat het opschalen van digitale zorg,inclusief centraal telemonitoring, binnen Zuyderland vormgegeven is inzowel een strategisch programma als een uitvoeringsorganisatie (DigitaleTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90823 Zorgtransformatie). Hierdoor is Zuyderland in staat geweest significantestappen te zetten in het structureel uitbreiden van digitale zorg entelemonitoring binnen 28 zorgpaden. Dit zijn zorgpaden van chronische,klinische en acute aard. Op dit moment heeft Zuyderland deze vorm vandigitale zorg en telemonitoring al aan kunnen bieden aan meer dan 7.500patiënten. Deze zorg wordt aangeboden aan alle patiënten binnenZuyderland, ongeacht woonplaats of afstand tot het ziekenhuis. Hetcentraal monitoringsteam bevindt zich zowel in Sittard-Geleen als inHeerlen, en ook het ondersteuningspunt voor vragen van patiëntenaangaande digitale zorg (Digipunt) heeft fysieke loketten in zowelSittard-Geleen als in Heerlen. Op dit moment wordt CTG en zwanger-schapshypertensie op afstand aangeboden, uitbreidingsmogelijkhedenwordt onderzocht met (o.a. zorg op afstand na een keizersnede en bijprematuren).Daarnaast loopt op dit moment een samenwerkingsverband op regionaalniveau om ook in de keten digitale zorg aan de burgers in de Oostelijke enWestelijke mijnstreek regio aan te kunnen bieden. Hierin werken dehuisartsenorganisaties, thuiszorgorganisaties en het ziekenhuis intensiefsamen. Op dit moment bevindt dit traject zich nog in de ontwerpfase;doelstelling is om in 2025 de eerste «pilots» met een kleine patiëntenpo-pulatie uit te voeren, en in 2026–2027 te implementeren en op te schalen.Hier is het aanbieden van chronische zorg de focus in de eerste fase, metals eerste transmurale digitale zorgpaden COPD/astma, diabetes type II enhartfalen.Daarnaast lezen de leden dat het Zuyderland ziekenhuis in overleg met deMinister een pilot Artificial Intelligence (AI) start om de administratievelasten van zorgverleners te verlichten. Hoe worden de voordelen van AIvoor administratieve lasten gecommuniceerd naar het zorgpersoneel enin hoeverre zal dit bijdragen aan het op termijn bijbouwen van debenodigde gebouwen voor het realiseren van een SEH en IC op beidelocaties?Het Zuyderland ziekenhuis geeft aan veel potentie te zien voor het inzettenvan AI om de administratieve lasten te verminderen, bijvoorbeeld metspeech-to-text oplossingen. Zuyderland werkt met een veranderpro-gramma waarin specifiek met zorgverleners de voordelen van gebruik AIin kaart gebracht worden. Door dit gezamenlijk te doen ontstaat er meerkans op adoptie en succesvolle implementatie.Op termijn kan dit bijdragen aan vermindering van de zorgkloof doordatmeer tijd van schaars zorgpersoneel, onder andere op de SEH en de IC,wordt vrijgespeeld en daarmee groeiende zorgvraag beter beantwoordkan worden. Op andere plekken wordt deze potentie in AI ook gezien,daarom wordt er op dit moment in het kader van het AZWA gewerkt aaneen aanpak en kaders voor de inzet van AI in de zorg om gezamenlijk methet veld hier afspraken over te maken.Er zijn meerdere oplossingen die kunnen bijdragen aan het dichten van de«zogenaamde» zorgkloof, die wordt veroorzaakt door de toenemendezorgvraag en de afname van voldoende beschikbaar en gekwalificeerd. Ditkunnen oplossingen zijn op het gebied van de arbeidsmarkt, maar ook ophet gebied van innovatie, AI, transformatie van zorg en het slim organi-seren van zorgaanbod. De mate waarin AI zal bijdragen aan demogelijkheid om op termijn gebouwen bij te bouwen is afhankelijk van demate waarin de potentie van AI zich daadwerkelijk manifesteert en deontwikkeling van de overige oplossingen die van invloed zijn op dezorgkloof.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90824 Tot slot de ambulancezorg. Gezien de afschaling van de IC, SEH en acuteverloskunde van Heerlen naar Sittard-Geleen: hoe wordt gewaarborgd datde ambulancezorg in de regio Parkstad, inclusief Heerlen, snel enadequaat kan blijven reageren? Zijn er concrete afspraken gemaakt met deambulancezorg?Ambulancezorg Limburg verzorgt de ambulancezorg in de regio Parkstaden de rest van Limburg. Zuid-Limburg beschikt over ambulanceposten inMaastricht, Gulpen, Landgraaf, Heerlen en Geleen. Deze ambulancepostenzijn zo verdeeld over de regio dat er een optimale dekking van hetverzorgingsgebied is als het aankomt op binnen 15 minuten ter plaatsezijn om acute zorg te kunnen verlenen. Overal in de regio kunnenambulances vervolgens binnen de wettelijke bereikbaarheidsnorm depatiënt vervoeren naar het ziekenhuis met de best passende zorg.Vragen en opmerkingen van de leden van de CDA-fractie enreactie van de bewindspersoonDe leden van de CDA-fractie lezen dat het Zuyderland ziekenhuis enzorgverzekeraar CZ zullen garanderen dat het ziekenhuis op locatieHeerlen voor dertig jaar blijft bestaan en dat deze toezegging naderuitgewerkt wordt. Deze leden vragen hoe deze toezegging (juridisch)uitgewerkt wordt, of de Minister de Kamer hiervan op de hoogte wilhouden en wanneer de Kamer hier meer over hoort.Het Zuyderland ziekenhuis heeft mij laten weten de belofte nog juridischvast te leggen en verwacht dit eind 2025 afgerond te hebben. Ik zalmonitoren dat deze afspraak wordt nagekomen. Daarbij geldt dat dit geenbelofte is aan mij, maar aan de inwoners en betrokken partijen in de regio.Ik ga er daarom vanuit dat de juridische uitwerking een duurzaam karakterheeft en los staat van de opvatting van mijn opvolgers. Gezien de groteinvestering van tientallen miljoenen in het nieuwe gebouw in Heerlen ishet Zuyderland er zelf ook bij gebaat om daadwerkelijk ziekenhuiszorg inhet gebouw te blijven aanbieden. Ik heb er daarom alle vertrouwen in datde belofte wordt nagekomen.De leden van de CDA-fractie vragen de Minister naar de afdoening van deaangenomen motie-Krul c.s. om uiterlijk in de eerste helft van 2025 tot eenplan te komen voor goede en veilige geboortezorg in Heerlen. Deze ledenvragen de Minister naar de uitvoering van deze motie, aangezien zij inhaar brief een plan hiervoor missen. De brief en de bijlage over deafdoening van moties spreken over: «de mogelijkheden worden onder-zocht om, samen met de verloskundigen, in Heerlen zoveel als mogelijklaag complexe geboortezorg aan te bieden op beide locaties, waarbij ookeen kraamhotel tot de opties behoort.» Deze leden constateren echter datdit niets nieuws is, maar al eerder aangekondigd. Welke nieuwe stappenzijn er genomen en hoe neemt de Minister hierin het initiatief, zoals in demotie is gevraagd? En wanneer hoort de Kamer hier meer over?Het Zuyderland ziekenhuis geeft aan dat er een werkgroep start samenmet de eerstelijns verloskundigen voor de uitwerking en inrichting vangoede en veilige geboortezorg in de hele Mijnstreekregio. Zoals ik ook inmijn brief van 10 oktober 2024 heb aangegeven is de uitwerking eninrichting hiervan aan het ziekenhuis zelf en zal ik uw Kamer vóór dezomer van 2025 informeren over de voortgang.De leden van de CDA-fractie constateren dat de Minister reeds geruimetijd werkt aan regelgeving die gevolgd moet worden als een ziekenhuisoverweegt het aanbod van acute zorg op een bepaalde locatie tebeperken. Deze leden missen urgentie en voortgang op dit dossier.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90825 Wanneer komt de Minister met haar concrete plannen? Wat is erveranderd sinds de brief van de Minister van 10 oktober jl.? En wanneerkomt de handreiking die in de tussentijd uitkomst moet bieden?Het klopt dat ik bezig ben met het aanpassen van de regelgeving diegevolgd moet worden als een ziekenhuis overweegt het aanbod van acutezorg op een bepaalde locatie te beperken. Het gaat hierbij om hetUitvoeringsbesluit en de Uitvoeringsregeling Wkkgz. Het aanpassen vanregelgeving kost echter tijd, waarbij ik het belangrijk vind om dit procesgedegen te doorlopen. Parallel hieraan ben ik bezig met de handreiking.De conceptversie heb ik gereed.Daarnaast zal ik een concept van de handreiking op internet ter consultatieaanbieden, zodat iedereen die dat wil suggesties kan doen. Dehandreiking hoop ik vervolgens na de zomer gereed te hebben. Mijn inzetis erop gericht om dan ook een voorstel gereed te hebben voor deinternetconsultatie van de aanpassing van de regelgeving.Vragen en opmerkingen van de leden van de SP-fractie en reactievan de bewindspersoonDe leden van de SP-fractie vragen de Minister wat de «ultieme poging»die zij heeft gedaan door te overleggen met de zorgverzekeraar en hetziekenhuisbestuur concreet heeft opgeleverd, behalve de genoemdepunten in haar brief? Hoe kan de Minister zeggen dat het gesprek een«positieve uitkomst» heeft gehad terwijl cruciale onderdelen van hetHeerlense ziekenhuis alsnog gesloten gaan worden?De afspraken die ik met het bestuur van het ziekenhuis en de zorgverze-keraar heb gemaakt, waarover ik uw Kamer in mijn brief van 10 oktober2024 heb geïnformeerd, zijn in mijn ogen het maximale wat ik als Ministervan VWS kan doen ten aanzien van de inrichting van het ziekenhuis-aanbod in deze regio.De leden van de SP-fractie vragen de Minister hoe de afspraken in denieuwbouwplannen en in de bouwgrond waarin rekening wordtgehouden met het kunnen bijbouwen van de genodigde gebouwen voorhet realiseren van een SEH en IC op beiden locaties er precies uitzien.Welke waarborgen zitten hierin? Hoe ziet de afspraak er precies uit die isgemaakt met verzekeraar CZ om de rekening op te pakken om de extra tegebouwen te realiseren? Waar kan deze afspraak teruggevonden wordenen hoe groot bedraagt deze? Genoemde leden vragen de Ministerwanneer het punt voor het ziekenhuis en zorgverzekeraar is bereikt om tebesluiten dat de bouw van het complex aangepast kan worden omdat ervoldoende personeel is.De afspraak zoals overeengekomen met het bestuur van Zuyderland enzorgverzekeraar CZ is vastgelegd in de Kamerbrief van 10 oktober jl. Zijhebben de afspraak onderschreven. Het Zuyderland ziekenhuis heeftaangegeven dat in het programma van eisen voor de nieuwbouwrekening zal worden gehouden met de mogelijkheid voor een eventueleuitbouw. Hierbij staat voorop dat de kwaliteit van de zorg leidend is en datdit binnen passende financiële kaders moet kunnen plaatsvinden.De toenemende zorgvraag en de afname van voldoende beschikbaar engekwalificeerd personeel vraagt naast oplossingen op de arbeidsmarktook om een andere oplossingen. Denk daarbij aan de invloed vaninnovatie, AI, transformatie van zorg en het slim organiseren vanzorgaanbod. Omdat de zogenaamde zorgkloof niet alleen vanuit dearbeidsmarkt kan worden gedicht, maar samenhangt met dit soortTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90826 ontwikkelingen, is op dit moment niet in absolute cijfers te zeggenwanneer het punt is bereikt dat de bouw van het complex aangepastwordt. De komende jaren blijf ik de ontwikkelingen van het Zuyderlandziekenhuis nauwgezet volgen en blijf ik hierover in contact staan met hetbestuur van het ziekenhuis. Eventuele koerswijzigingen zullen wordenbetrokken in deze overleggen. Het is uiteindelijk aan het ziekenhuis en dezorgverzekeraar om de keuzes te maken over de inrichting van hetzorgaanbod, en dus ook over aanpassingen in de bouw.De leden van de SP-fractie vragen de Minister waarom er is besloten voorde garantie van het bestaan van het ziekenhuis op de locatie Heerlen vooreen periode van dertig jaar. Waarin is deze «belofte» vastgelegd? Hoe gaatde Minister voorkomen dat deze belofte door opvolgers van haar naastzich neer worden gelegd? Hoe staat het met de juridische uitwerkinghiervan, waar in de brief over wordt geschreven?Er is gekozen voor een periode van dertig jaar omdat dit samenhangt metde levensduur van het gebouw waarvoor ook de financiële verplichtingenwordt aangegaan. Het Zuyderland ziekenhuis heeft mij laten weten dit nogjuridisch vast te leggen en verwacht dit eind 2025 afgerond te hebben. Ikzal monitoren dat deze afspraak wordt nagekomen. Daarbij geldt dat ditgeen belofte is aan mij, maar aan de inwoners en betrokken partijen in deregio. Het ziekenhuis heeft mij verzekerd dat de juridische uitwerking eenduurzaam karakter heeft en los staat van de opvatting van mijn opvolgers.Gezien de grote investering van tientallen miljoenen in het nieuwegebouw in Heerlen is het Zuyderland er zelf ook bij gebaat om daadwer-kelijk ziekenhuiszorg in het gebouw te blijven aanbieden. Ik heb er daaromalle vertrouwen in dat de belofte wordt nagekomen.De leden van de SP-fractie vragen hoe het staat met het onderzoek omsamen met verloskundigen zoveel als mogelijk laag complexe geboor-tezorg aan te bieden op beide locaties? Hoe komt dit er precies uit te zien?Is het straks mogelijk om – zonder aanvullende kosten – te kunnenbevallen in het Zuyderland ziekenhuis op de locatie in Heerlen door dezeafspraken of is dit alleen mogelijk in een kraamhotel? Wanneer kan deKamer de brief over de voortgang ten aanzien van de geboortezorgprecies ontvangen? Kan de Minister alvast aangeven wat de hoofdlijn vandeze voortgang wordt, gezien het een grote maatschappelijke discussiebetreft?Het Zuyderland ziekenhuis start een werkgroep samen met de eerstelijnsverloskundigen voor de uitwerking en inrichting van goede en veiligegeboortezorg in de hele Mijnstreekregio. Zoals ik ook in mijn brief van10 oktober 2024 heb aangegeven is de uitwerking en inrichting hiervanaan het ziekenhuis zelf en zal ik uw Kamer vóór de zomer van 2025informeren over de voortgang.De leden van de SP-fractie vragen de Minister of zij een overzicht kansturen hoeveel IC-artsen, SEH-artsen, gynaecologen en klinisch verloskun-digen er op dit moment precies werken in het Zuyderland ziekenhuis? Deleden van de SP-fractie haar tevens of zij een overzicht kan sturen hoeveel– van deze zelfde artsen, gynaecologen en verloskundigen – er in andereziekenhuizen werken, bijvoorbeeld in Weert en Winterswijk. Kan deMinister per soort arts precies aangeven hoe groot de tekorten zijn? Enhoeveel personeel er van deze beroepsgroepen afgelopen maanden isaangetrokken?Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90827 Het Zuyderland ziekenhuis heeft onderstaand overzicht aangeleverd. Ditbetreffen aantallen medisch specialisten, Verpleegkundig Specialisten(VS) en Physician assistants (PA) in het Zuyderland. Voor de volledigheidzijn ook de verpleegkundigen toegevoegd.Aantal werkzaamTekortenAantalingestroomdsept ’24 tmfeb ’25Vakgroep IC10,94 fte medisch specialistGeenGeen2,06 fte VS/PAGeen1 fte103,04 fte verpleegkundigen4 fte2 fteVakgroep SEH10,46 fte SEH-artsen1,5 fte2 fte1 fte PA SEHGeenGeen1 fte PA SEH in opleidingGeenGeen64,19 fte verpleegkundigen3 fte3,56 fteVakgroep Gynaecologie14,07 fte medisch specialistGeen1 fte7,9 fte VS/ PAGeen1 fte11 fte klinisch verloskundi-genGeen1 fte93,82 verpleegkundigenGeen7,22 fte In bovenstaand overzicht is uitgegaan van de huidige situatie in hetZuyderland ziekenhuis. Dit betreft dus de situatie met een geboorte-centrum op één locatie, spoedzorg met een SEH in Heerlen en een AcuteZorgafdeling (AZA) in Sittard-Geleen en een IC op beide locaties.Ik beschik niet over het inzicht in het aantal artsen, gynaecologen enverloskundigen per ziekenhuis. Ik kan u de gevraagde informatie tenaanzien van andere ziekenhuizen daarom niet leveren.De leden van de SP-fractie vragen de Minister welke rol zij voor zichzelfweggelegd ziet om het personeelstekort op te lossen. Kan zij een lijstjeopsommen van maatregelen die zij specifiek in déze regio neemt?Hoeveel fte heeft dit vooralsnog opgeleverd? Welke stappen heeft zijgenomen sinds het toesturen van dit verslag, ongeveer vier maandengeleden? Hoeveel zicht heeft de Minister op en welke plannen zijn er omin de regio nog meer personeel aan te trekken, op te leiden en om tescholen? In hoeverre heeft u zicht op mensen met een opleiding tot arts inLimburg die zich zouden kunnen laten omscholen tot SEH-arts? Bent ubereid deze mogelijkheid tot omscholing onder de aandacht te brengen enhierbij te helpen?Mijn inzet is erop gericht om alles in het werk te stellen om hetpersoneelstekort aan te pakken. Dit vraagt om verandering en daar zet ikmij voor in langs drie lijnen:1)Het halveren van de administratietijd naar maximaal 20 procent,onder andere door de acties in de werkagenda van de Regiegroepaanpak regeldruk, de veldbevraging die de mening van de zorgverle-ner over zinnige administratie die past binnen maximaal 20 procentadministratietijd centraal stelt, inzetten op het voorkomen vanonnodige regeldruk door nieuwe wet- en regelgeving en het versnelden verantwoord benutten van de kansen van AI.2)De juiste inzet van medewerkers, onder andere door arbitrage tussenzorgwetten waarbij de minste inzet van medewerkers uitgangspuntwordt en medisch technische zorginnovaties die arbeidsbesparendwerken.3)Het vergroten van vakmanschap en werkplezier, onder meer via eenleidraad die organisaties concrete handvatten biedt om hiermee aande slag te gaan.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90828 Daarnaast organiseer ik voor de zomer een zorgtop over het afwendenvan het onbeheersbaar arbeidsmarkttekort binnen zorg en welzijn. Die dagzullen initiatieven centraal staan die effectief zijn gebleken en die eensuccesvolle bijdrage hebben geleverd aan het verminderen van dearbeidsmarkttekorten. In aanloop naar deze top ga ik op 7 april in gesprekmet zorgprofessionals tijdens het VOICE-event: «op weg naar de zorgtop».Ook van hen hoor ik graag welke plannen niet mogen ontbreken waar hetgaat om het afwenden van een onbeheersbaar arbeidsmarkttekort.Het Zuyderland ziekenhuis investeert zelf ook via verschillende lijnen inhaar arbeidsmarktagenda. Er wordt via zoveel mogelijk kanalen personeelgeworven en wordt geïnvesteerd in arbeidsmarktcommunicatie. Voor hetbehoud van medewerkers heeft Zuyderland programma’s op het gebiedvan gezondheid en vitaliteit, loopbaanontwikkeling, mentale weerbaarheiden (persoonlijk) leiderschapsontwikkeling. Ook worden jaarlijks veelzorgprofessionals opgeleid.Daarnaast heeft het Zuyderland ziekenhuis, samen met anderezorgpartners in de regio een transformatieplan ingediend, gericht op dearbeidsmarkt. Hierbij wordt vanuit een collectief werkgeverschap gewerktaan het gezamenlijk opleiden van mensen voor de zorg, het samenwerven van mensen voor de zorg en het behouden van mensen in de zorgdoor mobiliteits- en ontwikkelkansen te bieden, ook over de grenzen vande eigen organisatie heen.De leden van de SP-fractie vragen de Minister welke maatregelen hetZuyderland ziekenhuis en de zorgverzekeraar hebben genomen ompersoneel over te halen zich in de omgeving van hun ziekenhuis tevestigen, zoals in de brief vermeld staat. Kan de Minister bij het ziekenhuisnavragen hoeveel fte dit heeft opgeleverd?Het Zuyderland ziekenhuis investeert zelf ook aan via verschillende lijnenin een arbeidsmarktagenda. Er wordt via zoveel mogelijk kanalenpersoneel geworven en wordt geïnvesteerd in arbeidsmarktcommuni-catie. Voor het behoud van medewerkers heeft Zuyderland programma’sop het gebied van gezondheid en vitaliteit, loopbaanontwikkeling, mentaleweerbaarheid en (persoonlijk) leiderschapsontwikkeling. Ook wordenjaarlijks veel zorgprofessionals opgeleid. Daarnaast heeft het Zuyderlandziekenhuis samen met andere zorgpartners in de regio een transforma-tieplan ingediend gericht op de arbeidsmarkt. Hierbij wordt vanuit eencollectief werkgeverschap gewerkt aan het gezamenlijk opleiden vanmensen voor de zorg, het samen werven van mensen voor de zorg en hetbehouden van mensen in de zorg door mobiliteits- en ontwikkelkansen tebieden, ook over de grenzen van de eigen organisatie heen.Verder heeft het Zuyderland ziekenhuis tijdens de coronapandemieverpleegkundig personeel vanuit de Filippijnen geworven inclusief hetaanbod van woonvoorzieningen. Dit personeel is nog steeds werkzaam inhet Zuyderland ziekenhuis. Het Zuyderland ziekenhuis geeft aan nietinzichtelijk te hebben hoeveel fte de verschillende maatregelen hebbenopgeleverd.Indien deze maatregelen voldoende werken: is de Minister bereid hieroverin gesprek te gaan om deze maatregelen te intensiveren met eventueelextra geld vanuit het Rijk?De afspraken die ik met het bestuur van het ziekenhuis en de zorgverze-keraar heb gemaakt, waarover ik uw Kamer in mijn brief van 10 oktober2024 heb geïnformeerd, zijn in mijn ogen het maximale wat ik als MinisterTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90829 van VWS kan doen ten aanzien van de inrichting van het ziekenhuis-aanbod.Een Rijksbijdrage aan het Zuyderland ziekenhuis is niet aan de orde. Eenfinanciële bijdrage vanuit het Rijk om een ziekenhuis open te houden kanenkel onder zeer strikte voorwaarden en deze bijdrage dient ook tevoldoen aan de Europese staatssteunregels. Hierbij moet onder anderesprake zijn van een financieel noodlijdende zorginstelling. Bij hetZuyderland ziekenhuis zijn niet de financiële problemen, maar hetpersoneelstekort de aanleiding voor de plannen. Als ik dus financiëlesteun zou geven aan Zuyderland zou dit onrechtmatig zijn en zoudenandere ziekenhuizen juridische procedures kunnen starten om ook extramiddelen van het Rijk te ontvangen.De discussie rondom de inrichting van het voorzieningenniveau in de zorgbinnen een regio maakt evenwel onderdeel uit van een breder gesprek datzich niet beperkt tot ziekenhuiszorg alleen. Met het Integraal Zorg Akkoord(IZA) is een belangrijke stap gezet om de zorg ook voor de toekomst goed,toegankelijk en betaalbaar te houden. Voor de noodzakelijke verande-ringen die samenhangen met de opgaven in een regio zijn in het kadervan het IZA zijn ook transformatiemiddelen beschikbaar gesteld.Dit kabinet heeft daarnaast in het kader van Elke Regio Telt! Het nieuweNationaal Programma Vitale Regio’s (NPVR) gelanceerd voor dekwetsbare regio’s aan de randen van het land; waaronder ook voorZuid-Limburg. De Minister van BZK heeft uw Kamer hier in december vanafgelopen jaar over geïnformeerd. Met dit programma zet het kabinet inop leefbare regio’s, een duurzaam en bereikbaar voorzieningenniveau eneen gezonde en kansrijke toekomst voor inwoners. Net als in de anderegebieden gaan we samen met de regio Zuid-Limburg in 2025 een planvoor de regio maken en een daaruit volgende actieagenda opstellen. Ookmijn ministerie committeert zich aan dit plan inclusief uitvoeringsagenda.Vooruitlopend op deze agenda heeft het kabinet op 31 januari jl. reedsbesloten in het kader van het Programma Regiodeals € 15 miljoen toe tekennen aan de Regio Deal «Parkstad Limburg biedt ruimte!» en 10 miljoenaan de Regio Deal Zuid-Limburg.De leden van de SP-fractie vragen of de Minister op de hoogte wordtgehouden door het ziekenhuis van hun monitoring van het personeels-tekort. Zo ja, op welke manier kan de Kamer hier ook structureel overgeïnformeerd blijven worden? Zo nee, waarom niet?Ik zal de ontwikkelingen in het Zuyderland ziekenhuis periodiek blijvenvolgen. Zodra er aanleiding voor is, bijvoorbeeld in geval de personeelste-korten teruglopen, zal ik uw Kamer hierover informeren.De leden van de SP-fractie vragen wat de Minister vindt van de oproepvan de alliantie in Heerlen Noord – die onder andere bestaat uit verschil-lende woningcorporaties, onderwijs- en gezondheidsorganisaties – dieheeft aangeboden te helpen met het personeelstekort. Heeft de Ministerhen uitgenodigd bij haar op het ministerie om te kijken hoe zij kunnenhelpen? Zo ja, wat kwam eruit dat gesprek? Zo nee, waarom niet?Het is aan de partijen in de regio onderling om gezamenlijk de uitda-gingen in regio het hoofd te bieden. Dat geldt ook voor het beperken vande personeelstekorten.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90830 Het Zuyderland ziekenhuis geeft aan dat de samenwerking in de regio omextra personeel op te leiden, in te laten stromen en te behouden eencontinu proces is met vele actoren en vele acties. Er is bijvoorbeeldintensieve samenwerking met HBO en MBO-instellingen. In de regio zijnook vele initiatieven op digitalisering van zorgprocessen zodat met netzoveel professionals meer zorg geleverd kan worden.De leden van de SP-fractie de Minister af hoeveel artsen en verpleegkun-digen het Zuyderland ziekenhuis tekortkomt voor het openhouden vanbeide SEH’s, zoals beoogd in het kwaliteitskader Spoedzorgketen. Hoeveelvacatures zijn er het afgelopen jaar opengezet voor het werven vanpersoneel op de SEH? Tot hoeveel extra aangenomen fte’s heeft ditgeleid?In de huidige situatie is er in Heerlen één SEH en – sinds juli 2024 – inSittard-Geleen een Acute Zorgafdeling (AZA), de regio heeft nu dus algeen SEH op beide locaties. Vanaf 2030 is die situatie volgens de plannenomgedraaid.Het Zuyderland ziekenhuis geeft aan dat in 2024 voor de SEH in Heerlenen AZA in Sittard-Geleen 18 fte aan vacatures is uitgezet (diversefuncties). Dit heeft geleid tot 11,3 extra aangenomen fte en daar bovenopzijn diverse ZZP’ers ingehuurd. Eind 2024 was er, ondanks alle inspan-ningen, een onderbezetting van 5,8 fte. Het openen van een extra SEH zalnaar verwachting 5–8 fte SEH-verpleegkundigen en 7–8 fte SEH-artsenvergen. Voor het aanbieden van goede spoedzorg moet een ziekenhuislocatie daarnaast ook beschikken over aanpalende voorzieningen zoalseen IC en een 7x24 uurs OK.Hoe kan het dat in een groot ziekenhuis zoals Zuyderland één van deSEH-locaties moet sluiten terwijl een veel kleiner ziekenhuis, zoalsWinterswijk of Weert, wel een SEH kan openhouden?Er zijn tal van factoren van invloed op de keuze om een SEH beschikbaarte hebben. Elke ziekenhuis maakt keuzes op basis van specifieke omstan-digheden en behoeften van de regio. De afgelopen jaren heeft hetZuyderland ziekenhuis intensief gezocht naar mogelijkheden om beideSEH-locaties conform de geldende kwaliteitseisen open te houden. Depersoneelstekorten maken echter dat het ziekenhuis de conclusie heeftmoeten trekken dat ze niet op beide locaties aan deze kwaliteitsnormkunnen voldoen. Dit maakt dat Zuyderland sinds juli 2024 één SEH-locatieheeft moeten sluiten. Hierdoor is er in de huidige situatie in Heerlen éénSEH en in Sittard-Geleen een Acute Zorgafdeling (AZA), de regio heeft nudus al geen SEH op beide locaties. Vanaf 2030 is die situatie volgens deplannen omgedraaid.Waarom worden er wel vormen van personeelsintensieve hoogspecialis-tische tweede- en derdelijnszorg geleverd in Zuyderland, terwijl er ookvoor sluiting van de SEH wordt gekozen?Op de locatie waar hooggespecialiseerde tweede en derdelijns zorggeleverd wordt zal onverminderd een SEH aanwezig zijn. Door deconcentratie van de complexe zorg en de complexe spoedzorg isZuyderland in staat om hooggespecialiseerde zorg (waaronder deoncologie) te blijven leveren.Kan de Minister aangeven hoe het mogelijk is dat het HagaZiekenhuisonlangs ook heeft besloten om de geboortezorg te behouden op hunlocatie in Zoetermeer? Hoeveel artsen werken er op deze Zoetermeerselocatie ten opzichte van het Zuyderland ziekenhuis? Erkent de Minister dathet ziekenhuis hiervoor veiligheid, bereikbaarheid en betaalbaarheidTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90831 (tegen lage kosten op de juiste plek voor zowel patiënten als verloskun-digen) als argumenten heeft meegewogen in hun beslissing?Op 1 maart 2023 is het LangeLand Ziekenhuis in Zoetermeer gefuseerdmet het HagaZiekenhuis. HagaZiekenhuis is een topklinisch ziekenhuis optwee locaties (Den Haag en Zoetermeer).Het voorgenomen besluit om de geboortezorg te behouden op de locatieZoetermeer is in april 2024 genomen door de raad van bestuur van hetHagaZiekenhuis. Aan dit besluit is een zorgvuldig proces voorafgegaan.Drie onderzoeken (SiRM onderzoek in opdracht van HagaZiekenhuis, GGDHaaglanden in opdracht van de gemeente Zoetermeer en een onderzoekvan het ROAZ) hebben ertoe geleid dat er een compleet beeld is ontstaanvan de geboortezorg in Zoetermeer en omgeving. De bevindingen vandeze onderzoeken en gesprekken met (zorg)partners en medewerkersvormden de basis voor het voorgenomen besluit.In de besluitvorming hebben naast veiligheid, bereikbaarheid, betaal-baarheid, beschikbaarheid van personeel ook de gesprekken die ergevoerd zijn met lokale partners uit het geboortezorgnetwerk meege-speeld. Vervolgens is het voorgenomen besluit voor advies voorgelegdaan de ondernemingsraad, de patiëntenraad, het Medisch Stafbestuur enhet Verpleegkundig Stafbestuur. Na positieve adviezen is in juli 2024 hetdefinitieve besluit genomen. Momenteel loopt binnen het HagaZiekenhuiseen project gericht op het uitbreiden van de geboortezorg op locatieZoetermeer, waarbij toegewerkt wordt naar 1.400 bevallingen per jaar.Over afgelopen periode is een stijgende lijn in het aantal bevallingen oplocatie Zoetermeer te zien (1.110 in 2022 naar 1.190 naar 2024).In totaal werken er circa 420 medisch specialisten in het HagaZiekenhuis.Nagenoeg alle vakgroepen zijn gefuseerd, waarbij het uitgangspunt is datmedisch specialisten op beide locaties werken. In het Zuyderlandziekenhuis werken circa 425 medisch specialisten.In het Zuyderland ziekenhuis heeft aan andere afweging plaatsgevonden.Hier kennen de gemaakte keuzes een breed afgestemde afweging op basisvan verschillende criteria, die samen met de stakeholders zijn vastgesteld.Onder voorzitterschap van Lea Bouwmeester heeft de regietafel via eenbrede maatschappelijke verkenning onderzocht hoe de zorg bijZuyderland het beste vorm kon krijgen. Uit gesprekken met burgers enstakeholders uit de regio zijn in deze verkenning acht verschillendescenario’s samengesteld, welke vervolgens getoetst zijn aan de volgenderandvoorwaarden: sluitend netwerk, personeel, kwaliteit en veiligheid,zorgplicht, betaalbaarheid, veranderbereidheid en governance.De randvoorwaarden en toetsingscriteria zijn opgesteld op basis vangesprekken met stakeholders en zijn getoetst bij alle gemeenteraden encolleges B&W. Iedereen is hiermee akkoord gegaan. Op basis van dezeanalyse zijn de partijen uitgekomen op het voorkeurscenario «maximaalbeschikbaar», waarbij het uitgangspunt is dat het Zuyderland zoveelmogelijk zorg op de huidige locaties wordt behouden, binnen de grenzenwat mogelijk is qua personeel.Binnen dit scenario is er gekozen om de acute geboortezorg en decomplexe spoedzorg vanaf 2030 in Sittard-Geleen te plaatsen, omdat dezelocatie het beste scoorde op de vooraf opgestelde toetsingscriteria, teweten passende zorg, kwaliteit, toegankelijkheid, betaalbaarheid,verplaatsing van werkplek, brede welvaart en duidelijkheid. De verkenningheeft daarnaast geleid tot een plan voor een ziekenhuis in Heerlen waarTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90832 de lokale bevolking terecht kan voor zowel planbare als het overgrote deelvan de spoedzorg.Ten aanzien van de acute verloskunde heeft het Zuyderland ziekenhuisaangegeven dat de aanwezigheid van een operatiekamer 24/7 en een ICvan wezenlijk belang is voor kwalitatief goed geboortezorg in een groteregio met bijna 3000 bevallingen. Met alle betrokken stakeholders bij degeboortezorg zal de werkgroep geboortezorg een plan maken om degeboortezorg ook na 2030 op kwalitatief goede wijze vorm te geven opbeide Zuyderland locaties. Deze werkgroep start in maart 2025.De leden van de SP-fractie vragen de Minister welke gevolgen deafschaling heeft van een SEH bij Zuyderland voor het naleven van hetkwaliteitskader spoedzorgketen? Welke gegevens biedt de NEED databaseover de kwaliteit op de SEH’s van Zuyderland?Het Zuyderland kon met twee SEH’s niet aan het kwaliteitskaderspoedzorg voldoen en heeft daarom moeten besluiten één van de locatiesaf te schalen naar een acute zorgafdeling (AZA). Hierdoor is er in dehuidige situatie in Heerlen één SEH en in Sittard-Geleen een AZA. Vanaf2030 is die situatie volgens de plannen omgedraaid. Aansluiting van hetZuyderland bij de NEED-database zal plaatsvinden bij implementatie vanhet nieuwe EPD in juni van dit jaar. Met huisartsen en ambulance is deafspraak gemaakt om samen een 24/7 spoedvoorziening in Heerlen neerte zetten in 2030 waar alle basis spoedzorg behandeld kan worden. Ditwordt nader uitgewerkt in de werkgroep integrale spoedopvang.De leden van de SP-fractie de Minister af hoeveel artsen en verpleegkun-digen het Zuyderland ziekenhuis tekortkomt voor het openhouden vanbeide IC’s, zoals beoogd in de kwaliteitsstandaard Organisatie vanIntensive Care? Hoeveel vacatures zijn er het afgelopen jaar opengezetvoor het werven van personeel op de IC? Tot hoeveel extra aangenomenfte’s heeft dit geleid?Op dit moment heeft Zuyderland nog 2 IC’s open die naar verwachtingbeiden open kunnen blijven tot 2030. Het Zuyderland ziekenhuis geeft aandat in 2024 voor de IC op beide locaties in totaal 7 fte aan vacatures isopengesteld. Dit heeft geleid tot 1 extra aangenomen fte. Eind 2024 was erondanks alle inspanningen een onderbezetting van 4 fte.Hoe kan het dat in een groot ziekenhuis zoals Zuyderland één van deIC-locaties moet sluiten terwijl een veel kleiner ziekenhuis, zoals inWinterswijk of Weert, wel een IC kan openhouden?Er zijn tal van factoren van invloed op de keuze om een IC-afdelingbeschikbaar te hebben. Elke ziekenhuis maakt keuzes op basis van haarspecifieke omstandigheden.De leden van de SP-fractie vragen de Minister hoeveel gynaecologen enklinisch verloskundigen het Zuyderland ziekenhuis tekortkomt voor hetopenhouden van een geboortecentrum op beiden locaties? Hoeveelvacatures zijn er het afgelopen jaar opengezet voor het werven vanpersoneel voor het geboortecentrum? Tot hoeveel extra aangenomen fte’sheeft dit geleid? Hoeveel geboortes hebben er sinds 2010 plaatsgevondenin het Zuyderland ziekenhuis in Heerlen?Sinds 2016 is er al sprake van één geboortecentrum in de regio (inHeerlen). Vanaf 2030 zal dit geboortecentrum volgens de plannen naarSittard-Geleen gaan. Het Zuyderland ziekenhuis geeft aan dat in 2024 voorTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90833 het geboortecentrum 4,73 fte aan vacatures opengesteld en is er eeninstroom van 9,22 fte gerealiseerd.6 Eind 2024 was de bezetting op orde.Het Zuyderland heeft alleen de aantallen bevallingen vanaf 2014beschikbaar. Hieronder het overzicht:201420152016201720182019202020212022202320242.6782.5212.4162.6722.8932.9032.7742.9692.7902.9322.745 Hoeveel fte een extra geboortecentrum vraagt is niet te zeggen omdat ditsamenhangt met de precieze keuzes (bijvoorbeeld of je beide locaties7x24 uur open houdt). Voor alleen de beschikbaarheidsfunctie bij hetopenen van een tweede geboortecentrum is er volgens het Zuyderlandziekenhuis per beroepsgroep (gynaecologen, klinisch verloskundigen enverpleegkundigen) op jaarbasis ongeveer 6,5 fte extra nodig.Voor het huidige geboortecentrum zijn er 145.37 fte nodig voor 4triagekamers, zwangeren dagcentrum, 12 Verloskamers en 33 kraam/neonatologie kamers. Daarbij geldt dat voor een geboortecentrum optwee locaties voor veilige zorg ook 24/7 een OK en een IC nodig is.Het Zuyderland ziekenhuis geeft aan dat, gegeven de geldende kwaliteits-eisen, de bezetting voor één locatie al een uitdaging is.De leden van de fractie van de SP vragen hoe de Minister de keuze voorhet ziekenhuis in Sittard ziet in het licht van een «klassenvraagstuk». Vindtzij de sociaaleconomische gezondheidsachterstand van de inwoners vanParkstad relevant in deze discussie of legt ze deze volledig naast zichneer? Kan de Minister een lijst geven van andere gebieden in Nederlandmet 300.000 inwoners met sociaaleconomische gezondheidsachter-standen waar ook géén IC, SEH en geboortecentrum te vinden is?In de gehele regio van Oostelijk Zuid Limburg (het verzorgingsgebied vanZuyderland) en zeker ook in Parkstad is sprake van gezondheidsachter-standen. Juist het verbeteren van de gezondheidssituatie vraagt ombetere samenwerking tussen alle betrokken partijen en het zo efficiëntmogelijk omgaan met de schaarste aan zorgpersoneel. Dat is eenverantwoordelijkheid die niet alleen ziekenhuizen en zorgverzekeraarsdragen, maar waaraan juist ook gemeenten, huisartsen en anderezorgpartijen hun bijdrage kunnen en moeten leveren.De NZa en IGJ hebben geoordeeld dat het tegen de achtergrond van eenveranderend zorglandschap en de schaarste aan personeel verantwoord isbepaalde onderdelen voor het gehele verzorgingsgebied van Zuyderlandop de locatie van Sittard-Geleen te concentreren. Tegelijkertijd blijft er inHeerlen een zeer groot deel van de zorg over die ook goed is en waarmensen nog vaker terecht kunnen waarmee gezondheidsachterstandenook beter kunnen worden aangepakt.In de regio blijft een volwaardig topklinisch ziekenhuis met twee grotelocaties voor alle 450.000 inwoners beschikbaar. Hierdoor kan 85% van depatiënten op de dichtst bij hun woonplaats gelegen locatie terecht voorhun zorg.De leden van de SP-fractie lezen dat de Minister stelt dat «de kwaliteit vande zorg leidend is» en «dat het geheel binnen passende financiële kadermoet kunnen plaatsvinden». Wat bedoelt de Minister hiermee? Maakt ze6Er wordt boven formatief aangenomen om te anticiperen op verloop in de toekomst. Dit betreftmet name het aannemen van verpleegkundigen die nog een vervolgopleiding moeten doen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90834 hierin een draai door niet meer het personeelstekort maar de kostenvoorop te zetten? Kan zij deze zin toelichten?Bij de mogelijkheid om aanpassingen in de nieuwbouw en de bouwgronddoor te voeren is de kwaliteit van de zorg leidend, maar bij dergelijkeafwegingen spelen meer criteria, zoals ook de betaalbaarheid van deaanpassingen, een rol. Het is uiteindelijk aan het ziekenhuis en dezorgverzekeraar om de keuzes te maken over de inrichting van hetzorgaanbod.De leden van de SP-fractie vragen de Minister hoe zij reflecteert op definanciële situatie die is ontstaan bij het ziekenhuis door een vastgoedfoutbij de bouw van een nieuw ziekenhuis in Geleen. Erkent de Minister datniet het personeelstekort, maar deze financiële situatie van het ziekenhuishet échte probleem is? Is zij bereid te onderzoeken hoe deze rekeningdoor de overheid betaald kan worden?Het is niet aan mij om de financiële situatie van destijds bij de bouw vanhet ziekenhuis in Sittard-Geleen te beoordelen. De reden dat er concen-tratie van de complexe spoedzorg plaatsvindt is niet de financiële situatievan het ziekenhuis maar het tekort aan personeel. Ik zie geen aanleidingvoor financiële steun vanuit de rijksoverheid.De leden van de SP-fractie vragen de Minister of zij vindt dat de landelijkepolitiek wél zou moeten gaan over de zorg die een ziekenhuis aanbiedt.Vindt zij dat dit systeem zou moeten worden aangepast? Wat vindt deMinister van het feit dat het Zuyderland ziekenhuis net als de meesteanderen ziekenhuizen (behalve de academische ziekenhuizen) nog steedsprivaat bezit zijn?De landelijke politiek gaat over de randvoorwaarden van het zorgland-schap. Als Minister van VWS zet ik me in om deze randvoorwaarden aante scherpen om de zorg in Nederland toegankelijk en van goede kwaliteitte houden. Met de maatregelen in het Regeerprogramma zorg ik ervoordat het ziekenhuis dichtbij het uitgangspunt van beleid wordt.Keuzes over de inrichting van het ziekenhuis kan alleen het ziekenhuismaken. Bestuurders en zorgprofessionals van het ziekenhuis moetenimmers altijd de verantwoordelijkheid kunnen dragen voor het leverenvan veilige zorg. Het ingrijpen van een Minister lost het probleem vanpersonele schaarste niet op. Als de Kamer zou verplichten dat eenzorgaanbieder zorg levert, ondanks personeelsgebrek, dan kan eenbestuurder deze verantwoordelijkheid niet meer nemen. Met mogelijkernstige gevolgen voor patiënten en de zorgmedewerkers.De leden van de SP-fractie vragen de Minister wat zij bedoelt met dat zorg«dichtbij» beschikbaar moet zijn? Hoeveel kilometer van een huis is«dichtbij»? En hoeveel reistijd – zowel met de auto of als je afhankelijkbent van het openbaar vervoer – vindt de Minister «dichtbij»? Voor welkecomplexe operaties vindt de Minister het nodig om deze in een hoogge-specialiseerd ziekenhuis te laten uitvoeren?Binnen ons huidige stelsel hebben we geen normen voor bereikbaarheidin kilometers dan wel reistijd voor medische zorg. Ik kan dan ook niet inTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90835 kilometers dan wel reistijd uitdrukken wat de definitie is van «dichtbij».7 Ikben ook geen voorstander om dergelijke normen te introduceren.Ik vind het belangrijk dat iedereen in Nederland, ongeacht zijn of haarwoonplaats, toegang heeft tot goede zorg, of het nou gaat om een relatiefeenvoudige beenbreuk, of over een complexe chirurgische operatie aaneen van de organen. Uitgangspunt is daarbij dat we de zorg zo dichtbijmogelijk om de patiënt heen organiseren en dat als het moet, we dehoogcomplexe zorg afhankelijk van waar je woont, verder weg moetenorganiseren. Een belangrijke bouwsteen in de ontwikkeling van eentoegankelijk en kwalitatief hoogwaardig medisch specialistisch zorgland-schap is de beweging dat ziekenhuizen meer gaan samenwerken inzorgnetwerken. Dat helpt om patiënten zoveel mogelijk in hun eigenziekenhuis, waar zij zich vertrouwd voelen, te kunnen behandelen. Als eenpatiënt moet worden doorverwezen naar een hooggespecialiseerdziekenhuis, is het doel om, zodra het kan, die patiënt zoveel mogelijkverder te behandelen in het eigen ziekenhuis. Zorg die goed toegankelijkis voor omwonenden en in goed contact staat met de huisartsen,thuiszorg en sociaal werk. Soms is concentratie van zorg nodig om zorgvan hogere kwaliteit voor patiënten mogelijk te maken. In andere gevallenleidt spreiding tot beter passende zorg dichtbij. Alle medisch specialisten,ziekenhuizen en andere veldpartijen zijn nodig om deze kwaliteitsverbe-tering voor patiënten te kunnen realiseren.De leden van de SP-fractie vragen de Minister hoe het veranderde«klimaat» en «randvoorwaarden» voor het zorglandschap er precies uitgaat zien? Hoelang duurt het nog voordat de Minister met de uitgebreidebrief komt waarin staat hoe zij onderdelen uit de marktwerking gaathalen?Met de maatregelen in het Regeerprogramma zet ik in op een andereinrichting van het zorglandschap waarbij streekziekenhuizen hetuitgangspunt van beleid worden. Deze maatregelen zijn:1)Acute zorg uit de marktwerking. Het kabinet gaat de spoedeisendehulp (SEH), de acute verloskunde en intensive care zorg (IC-zorg)bekostigen op basis van een vast budget (met inkoop in representa-tie). Dit geeft zekerheid voor kleinere ziekenhuizen en maaktsamenwerking gemakkelijker.2)Meerjarige financiële afspraken. Het kabinet wil met zorgverzekeraarsafspreken dat zij meerjarige financiële afspraken met ziekenhuizenmaken.3)Grote ziekenhuizen ondersteunen kleine ziekenhuizen. Het kabinet wilervoor zorgen dat ziekenhuizen meer samenwerken en volwaardigestreekziekenhuizen behouden blijven. Grote ziekenhuizen gaan kleineziekenhuizen ondersteunen, zodat zij goede zorg kunnen leveren enoperaties van meer eenvoudigere aard worden niet langer gecen-treerd.7De 45-minutennorm is een norm/richtlijn die stelt dat er in principe geen SEH of AV mag sluitenals het gevolg van die sluiting is dat meer inwoners niet binnen 45 minuten met eenambulance op een SEH of afdeling acute verloskunde kunnen zijn. Het gaat om een theore-tische opbouw van 45-minuten vanaf het moment van melding tot de aankomst bij dedichtstbijzijnde SEH of afdeling acute verloskunde. Het RIVM berekent welke SEH’s enafdelingen acute verloskunde gevoelig zijn voor de 45-minutennorm op basis van eenrijtijdenmodel. De norm is onderdeel van de zorgplicht voor zorgverzekeraars, bepaalt welkeziekenhuizen in aanmerking komen voor de beschikbaarheidsbijdrage SEH en acute verlos-kunde en is een aangrijpingspunt voor (delen van) de AMvB acute zorg (de 45-minutennormvereist dat een zorgaanbieder die gevoelig is voor de 45-minutennorm al het noodzakelijkedoet wat redelijkerwijs gedaan kan worden om te voorkomen dat een SEH of afdeling acuteverloskunde sluit).Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90836 4)Aanpassing regelgeving. Het kabinet zal de regelgeving aanpassendie gevolgd moet worden als een ziekenhuis overweegt het aanbodvan acute zorg op een bepaalde locatie te beperken.Mijn inzet is er op gericht om afspraken te maken in het Aanvullend Zorg-en Welzijnsakkoord (AZWA) over een betere samenwerking en meerjarigefinanciële afspraken.In aanvulling en vooruitlopend op wetgeving, die nu eenmaal tijd kost,stel ik een handreiking op voor wat er in de tussentijd nodig is om tevoorkomen dat de beschikbaarheid in het geding komt. De handreikingmoet ondersteuning gaan bieden aan organisaties die betrokken (willen)zijn bij eventuele verandering van het aanbod van (acute) zorg enaanbevelingen en kaders geven om ervoor te zorgen dat hierover in deregio het goede gesprek wordt gevoerd. Wie wordt wanneeringeschakeld, wat zegt de huidige wetgeving, wat leren we van recentecasuïstiek, maar bovenal hoe gebruiken we de denkkracht van iedereenom tot goede oplossingen te komen? Binnenkort breng ik deze ininternetconsultatie, zodat iedereen die dat wil aanvullingen kanvoorstellen.Op 25 november 2024 heb ik de NZa om een uitvoeringstoets voorbudgetbekostiging van de spoedeisende hulp (SEH) en acute verloskunde(AV) gevraagd. Op 20 februari heeft de NZa haar eerste deel van hetadvies gepubliceerd en heb ik uw Kamer daarover geïnformeerd. De NZageeft aan dat invoering van budgetbekostiging per 2026 niet haalbaar isen schetst scenario’s voor invoering per 2027 en per 2028. U heefthierover op 14 maart een brief ontvangen. Daarnaast bent u in mijn briefvan 14 maart uitgebreid geïnformeerd over de marktwerking in de zorg.De leden van de SP-fractie lezen in de beslisnota dat de uitkomsten vanhet gesprek zijn afgestemd met het Zuyderland ziekenhuis en zorgverze-keraar CZ. Kan de Minister aangeven of zij nog wijzigingen hadden tenopzichte van de uitkomsten die het ministerie had opgeschreven na hetgesprek en zo ja, welke? Wat wordt er bedoeld met interne afstemmingmet «Z» aldus de beslisnota?De afstemming heeft geleid tot een andere volgorde van een aantalpassages en verduidelijking van afspraken. Interne afstemming met «Z»betekent dat er interne afstemming met de directie Zorgverzekeringen vanVWS heeft plaatsgevonden. Deze directie wordt binnen VWS afgekort metdirectie »Z».Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 90837