Stand van zaken uitvoering van de motie van het lid Saris over een wetsvoorstel voorleggen waarin de 30%-regeling wordt versoberd (Kamerstuk 29544-1298)

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202629 544ArbeidsmarktbeleidNr. 1306 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 28 november 2025Op 2 oktober 2025 is in uw Kamer de motie van het lid Saris (NSC)aangenomen.1 Deze motie verzoekt de regering om uiterlijk 1 december2025 een wetsvoorstel voor te leggen waarin de 30%-regeling wordtversoberd. In de motie wordt daarbij benoemd dat de regeling dient teworden beperkt tot erkende jaarlijks te actualiseren tekortberoepen, teworden afgebouwd in maximaal drie jaar met een inkomensplafond,alleen geldt bij BRP-inschrijving met adresverificatie en wordt voorzienvan een regionale capaciteitstoets voor toekenning in oververhittegebieden. Met deze brief informeer ik uw Kamer, mede namens deMinister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en de Minister vanEconomische Zaken, over de uitvoering van deze motie.Het kabinet acht het, gegeven de beleidsmatige en uitvoeringstechnischoverwegingen die in deze brief worden toegelicht, binnen haar demissio-naire status niet passend en wenselijk om nu met een wetsvoorstel tekomen. Het kabinet wijst daarbij in het bijzonder op het belang van stabielfiscaal beleid voor de betrouwbaarheid van de overheid en hetvestigingsklimaat.BeleidsmatigStabiliteit beleidDe afgelopen jaren zijn meermaals grote wijzigingen doorgevoerd in deexpatregeling (verkorting van de looptijd, aftopping van de grondslag vande regeling op de WNT-norm, afbouw van het percentage gedurende delooptijd per 2027, terugdraai van die afbouw, en verhoging van desalarisnorm per 2027). Wispelturigheid in overheidsbeleid zorgt voor eengebrek aan voorspelbaarheid in het ondernemingslandschap. Gebrek aanstabiliteit vormt daarmee een bedrijfseconomisch risico voor onderne-mingen en heeft een negatief effect op de betrouwbaarheid van de1Kamerstuk 29 544, nr. 1298 kst-29544-1306ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 544, nr. 13061 overheid en investeringsbeslissingen. Ook SEO Economisch Onderzoek(hierna: SEO) constateerde in haar evaluatie van de expatregeling in deeerste helft van 2024 dat het aantal grote aanpassingen in de regelingafgelopen jaren een negatief effect had op het vestigingsklimaat.2 Met hetoog daarop is het kabinet nu geen voorstander van nieuwe groteaanpassingen in de expatregeling.Aantrekken kennismigranten en vestigingsklimaatSEO beoordeelt de expatregeling als een doeltreffende regeling met eengroot belang voor de Nederlandse economie in haar evaluatierapport«Kunde, Kosten en Keuzes».3 De evaluatie toont dat de expatregelingbijdraagt aan het aantrekken van kennismigranten.Dit kabinet werkt aan een gerichter arbeidsmigratiebeleid. Daartoe zet hetkabinet onder andere in op het tegengaan van laagbetaalde arbeidsmi-gratie en een verschuiving naar hoogproductieve arbeid, en kijkt hetkabinet naar kennis en kunde die daadwerkelijk van meerwaarde is voorde Nederlandse innovatiekracht en maatschappij. Kenniswerkers kunneneen belangrijke rol vervullen voor de Nederlandse kenniseconomie en hetoplossen van maatschappelijke uitdagingen in Nederland, bijvoorbeeld inde energietransitie en de overgang naar een circulaire economie.4 SEOconstateert dat de gebruikers van de expatregeling nu reeds overwegendwerken in tekortsectoren, zoals de ICT of de technische maakindustrie.5 Indat licht zal de beperking van de expatregeling tot erkende tekortbe-roepen, waarom de motie verzoekt, in de praktijk naar verwachting nietleiden tot een wezenlijk andere uitwerking van de regeling.Nederlandse werkgevers moeten op de internationale arbeidsmarktconcurreren met bedrijven en andere organisaties in andere landen.Onderzoek van SEO onder werkgevers laat zien dat versoberingen van deexpatregeling direct effect hebben gehad op de mogelijkheden vanNederlandse werkgevers om kennismigranten uit het buitenland aan tetrekken.6 Binnen het huidige internationale belastingklimaat zou verdereversobering van de expatregeling Nederlandse werkgevers op achter-stand zetten in de concurrentiestrijd om talent met werkgevers uit anderelanden, waarbij ook het wel of niet hebben van een aantrekkelijkeexpatregeling een rol speelt. Tegenwoordig hebben vrijwel alle onsomringende landen een vorm van een expatregeling die in veel gevalleneen hoger belastingvrij loonpercentage toekent aan kenniswerkers dan deNederlandse regeling.7 Bovendien is Nederland één van de zeer weiniglanden die zijn expatregeling de afgelopen jaren heeft versoberd. Anderelanden hebben daarentegen een expatregeling ingevoerd of uitgebreid. InBelgië wordt gewerkt aan een uitbreiding van de regeling van 30% naar35%, het laten vervallen van het geldende plafond en het verlagen van desalarisnorm. In Luxemburg bedraagt het percentage van de expatregelingsinds dit jaar zelfs 50%.82Kunde, Kosten en Keuzes, Evaluatie 30%-regeling, extraterritoriale kostenregeling & partiëlebuitenlandse belastingplicht 2016–2022, SEO Economisch Onderzoek, Amsterdam, juni 2024,pag. 33Kunde, Kosten en Keuzes, pag. 24Kunde, Kosten en Keuzes, pag. 325Kunde, Kosten en Keuzes, pag. 113 en 128; Zo is 42% van de gebruikers van de expatregelingwerkzaam in de informatie- en communicatiesector waarvan het grootste deel in de ICT.6Kunde, Kosten en Keuzes, pag. 677Voor een volledige internationale vergelijking van expatregelingen zou ook het effectievebelastingtarief in landen meegewogen moeten worden.8Het IBO arbeidsmigratie stelt dat EU-brede harmonisatie/afschaffing van expatregelingen voorEU-migranten wenselijk zou zijn, om race-to-the-bottom belastingconcurrentie binnen deEuropese arbeidsmarkt tegen te gaan.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 544, nr. 13062 In haar rapport geeft SEO aan het aannemelijk te achten dat een verso-bering van de expatregeling een negatief effect zal hebben op hetinvesteringsniveau van bedrijven in Nederland. Het effect ziet vooral opinternationaal opererende bedrijven die gemakkelijk bedrijfsactiviteitenkunnen verplaatsen. Dit betreft zowel kleine bedrijven (waaronderstartups), als het mkb en het grootbedrijf.9 In het SEO-onderzoek wordtgeconcludeerd dat voor ruim 60% van de werkgevers met werknemers diegebruik maken van de expatregeling, de expatregeling een belangrijkefactor is om in Nederland te (blijven) ondernemen.10 Voor slechts 19% vande betreffende groep werkgevers speelt de expatregeling geen rol bij dezeoverweging.DoelmatigheidDe expatregeling is naast bovenstaande overwegingen budgettairdoelmatig, doordat de regeling per saldo meer oplevert dan dat hij kost.Gemiddeld is de expatregeling goed voor € 128,5 miljoen netto belasting-opbrengsten per jaar. Versobering van de expatregeling zal dit positieveeffect van de regeling doen verminderen.UitvoeringDe aanpassingen in de expatregeling, zoals voorgesteld in de motie Saris,zijn niet uitvoerbaar en sluiten niet aan bij de algehele inzet richting eenminder complex belastingstelsel. In de motie worden twee nieuwe criteriageïntroduceerd die hiertoe leiden, namelijk een beperking tot erkendetekortberoepen en een regionale capaciteitstoets voor toekenning van deexpatregeling in oververhitte gebieden. Deze criteria zijn objectief moeilijkmeetbaar te maken en zullen leiden tot grote afbakeningsvraagstukken. Zois er momenteel geen uniforme lijst van erkende tekortberoepen;bestaande bronnen lopen uiteen qua detailniveau en tijdshorizon. Ookkomt het jaarlijks actualiseren van de lijst de voorspelbaarheid enconsistentie van het overheidsbeleid niet ten goede.Daarnaast is het bij de toetsing of een werknemer valt binnen de categorietekortberoepen onrealistisch te verwachten dat de Belastingdienst kanbeoordelen welke werkzaamheden een werknemer in de praktijk daadwer-kelijk verricht en of de werknemer daarom onder het tekortberoep valt.Een werknemer zou in zo’n geval aanspraak kunnen maken op deregeling, omdat hij of zij op papier een tekortberoep vervult, terwijl in depraktijk hele andere werkzaamheden worden verricht. Per 1 januari 2012wordt de voorwaarde voor de expatregeling of sprake is van specifiekedeskundigheid die niet of schaars aanwezig is op de Nederlandsearbeidsmarkt ingevuld middels een salariscriterium. Bij de toenmaligewetswijziging is aangegeven dat het onwenselijk is om sectoren enberoepen uit te zonderen van het salariscriterium, omdat dit ten kostegaat van de eenvoud en eenduidigheid van de regeling.11Bij de regionale capaciteitstoets is het voorts de vraag wat dit in een kleinland als Nederland betekent, op welke manier de Belastingdienst dit dientte toetsen en op welke manier verschuivingen van oververhitte gebiedenen verhuizingen door werknemers hierin interfereren. Ook is onduidelijkhoe een dergelijke toetsing zou moeten gebeuren indien een beschikkingexpatregeling wordt aangevraagd voorafgaand aan de verhuizing naarNederland of wanneer iemand kort na de aanvraag verhuist etc.9Kunde, Kosten en Keuzes, pag. 310Kunde, Kosten en Keuzes, Figuur 3.30, pag. 6811Kamerstuk 33 003, nr. 17Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 544, nr. 13063 Het beoordelen wat tekortberoepen zijn en de regionale capaciteitstoets,alsmede de beoordeling of werknemers daar al dan niet onder vallen, zijnniet-fiscale taken waarvoor de Belastingdienst de kennis noch deinfrastructuur heeft en mede daarom niet in staat is dergelijke criteria uitte voeren.Ten aanzien van de afbouw met een inkomensplafond is de uitvoer-baarheid sterk afhankelijk van de vormgeving. In de uitvoeringstoets metbetrekking tot het inmiddels teruggedraaide amendement Omtzigt waarinde expatregeling in drie stappen werd afgebouwd, werden de nodigeuitvoeringsgevolgen voorzien.12 Ook uitvoeringsgevolgen voor software-ontwikkelaars zouden ten aanzien van deze aanpassing moeten wordenuitgevraagd.Als laatste hecht ik eraan op te merken dat in de motie gevraagd wordtdeze wijzigingen via een wetsvoorstel voor 1 december 2025 voor teleggen. Het voorbereiden van een gedegen wetsvoorstel kost tijd. Denkdaarbij bijvoorbeeld aan een zorgvuldige uitvoeringstoets en adviseringdoor de Raad van State. Graag geef ik uw Kamer daarom in overwegingom voortaan ruimere deadlines te stellen.De Staatssecretaris van Financiën,E.H.J. Heijnen12Kamerstuk 36 418, nr. 63Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 544, nr. 13064