Lijst van vragen en antwoorden over de actuele stand van zaken en openstelling van de tunnels in de A73 te Roermond

31700AVaststellingvandebegrotingsstaatvanhetInfrastructuurfondsvoorhetjaar2009Nr.91LIJSTVANVRAGENENANTWOORDENVastgesteld21april2009DevastecommissievoorVerkeerenWaterstaat1,heefteenaantalvragenvoorgelegdaandeministervanVerkeerenWaterstaatoverdebriefvan10oktober2008inzakeoverdeactuelestandvanzakenendeopenstellingvandetunnelsindeA73teRoermond(Kamerstuk31700A,nr.7).Deministerheeftdezevragenbeantwoordbijbriefvan21april2009.Vragenenantwoordenzijnhiernaafgedrukt.Devoorzittervandecommissie,JagerDegriffiervandecommissieSneep1Samenstelling:Leden:Vendrik(GL),VanderStaaij(SGP),Snijder-Hazelhoff(VVD),Mastwijk(CDA),Jager(CDA),voorzitter,Koopmans(CDA),Gerkens(SP),VanderHam(D66),Haverkamp(CDA),Aptroot(VVD),Samsom(PvdA),Boel-houwer(PvdA),Roefs(PvdA),Jansen(SP),Cramer(CU),Roemer(SP),Koppejan(CDA),Vermeij(PvdA),Madlener(PVV),TenBroeke(VVD),ondervoorzitter,Ouwehand(PvdD),Polderman(SP),Tang(PvdA),DeRouwe(CDA)enVacature(VVD).Plv.leden:Halsema(GL),VanderVlies(SGP),Boekestijn(VVD),Bilder(CDA),Vacature(CDA),Atsma(CDA),VanBommel(SP),Kos¸erKaya(D66),Sterk(CDA),Neppérus(VVD),Dijsselbloem(PvdA),Jacobi(PvdA),Besselink(PvdA),Vacature(SP),Anker(CU),VanLeeuwen(SP),Knops(CDA),Depla(PvdA),Agema(PVV),Verdonk(Verdonk),Thieme(PvdD),Lempens(SP),Waalkens(PvdA),VanHeugten(CDA)enDeKrom(VVD).TweedeKamerderStaten-Generaal2Vergaderjaar2008–2009KST1302370809tkkst31700A-91ISSN0921-7371SduUitgevers’s-Gravenhage2009TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.911 1WanneerzijndetunnelsindeA73gereedmetvolledigfunctionerendeveiligheidssystemen?VanzelfsprekendwordternaargestreefddetunnelsindeA73zosnelmogelijkvollediggereedtehebben.Sindseindnovember2008zijndetunnelszevendagenperweekopen,wattengoedekomtaandebereik-baarheidvandegeheleregio.Voordefinaleafbouwentestenzullendetunnelsnogenigetijdvollediggeslotenmoetenworden.Tothetmomentvanvolledigesluitingzalderhalvedehuidige(veilige)beperkteopenstel-linggehandhaafdblijven.Dooranalyseentestenzijnweinmiddelsindeafgelopenperiodeeengoedestapverdergekomen.DezeaanpakisconformhetadviesvanhetbureauHorvatenPartners.2Heeftdetijdelijkeopenstellingvandetunnelstotextravertraginggeleid?Nee.Erzijntotnutoemeerdan1miljoenmotorvoertuigendoordetunnelgegaan.Ikkannietaangevenwatdeinvloedopdeuiteindelijkedoorloop-tijdisdoordatervoorafgaandaanhetbesluithieroverhelaasgeconsta-teerdmoestwordendateenrobuusteplanningeneenindicatievandedoorlooptijdontbrak.Hetspeculerenoverdedoorlooptijdzouderhalveeenslagindeluchtzijn.Metmijnbesluittothetpartieelopenstellenontstondpaseerstdemoge-lijkheidhetafbouwproceszogoedmogelijkvoortebereidenentegelijkeenflinkdeelvandeverkeersproblematiekinderegioteondervangen.3Kuntueenfeitelijkrelaasgevenoverdebesluitvorminginzakedetunnels,endaarbij:–inzichtelijkmakenwanneerenwaarombeslotenishetoorspronkelijkeontwerp(o.a.devluchtstroken)endeveiligheidssystemen(o.a.deblussystemen)aantepassen;–uiteenzettenwievoorwelkebeslissingverantwoordelijkwas;–definanciëleconsequentiesvandezeaanpassingeninkaartbrengen?HetbesluitvanV&Win2003omdeinhetontwerpopgenomenvlucht-strokenterwaardevancirca20miljoeneuronietaanleggen,isdestijdsnietzozeeringegevendoordewenstebezuinigenopditprojectzelf,maarvooraldoorhetvermijdenvanprecedentwerkingvoorvolgendetunnels.Hettoepassenvanvluchtstrokenintunnelsisnietnodigvoordeveilig-heid,omdatanderevoorzieningenindetunnelzorgdragenvooreenveiligeincidentafhandeling.Bijkleineincidentenwordeneenofmeerrijstrokenafgeslotenenbijgroteincidentenwordtdegeheletunnelafge-sloten,zodatdehulpverleningsdienstenhetincidentviadeveiligetunnel-buis(debuisnaastdeincidentbuis)kunnenbenaderen.Hetinalletunnelsopnemenvanvluchtstrokenzoueenkostenverhoginginordevangroottevanhonderdenmiljoeneneuro’skunnenbetekenen.Innovember2003is,naaandringenvanderegioinhetbestuurlijkoverleg,doormijnambtsvoorgangerbeslotenomhetveiligheidsconceptaantevullenmetmiddelenombeginnendebrandentebeheersenindetunnelzelf,datwilzeggenvooruitlopendophetarriverenvandebrand-weer.Daarbijwerdopinstigatievanderegiogekozenvoorhetbeproevenvaneennieuwsysteemvansprinklersdieinplaatsvanwatereenvormvanschuimverspreidenmetbehulpvangecomprimeerdelucht(druklucht-blusschuimofwelDLS).Ditsysteemwasnognergensindewereldopzo’nschaaltoegepastenhetkonbijdeeerstetoepassingdusnietindeplaatskomenvaneenofmeerconventioneletunneltechnischesystemen.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.912 Indebouwvergunning,welkedoordegemeenteRoermondisverleend,isdeeisomditDLS-systeemindetunnelteinstallerenexplicietopge-nomen.Deregiobleefaandringenoptoepassingvandergelijkeaanvul-lendecomplexeveiligheidssystemen.In2005ginghetA73projectovervandeplanstudiefasenaarderealisatie-fasenadatdeaanlegvandetunneltechnischeinstallatiesindecember2004uit7inschrijvingenwasgegundaanVolkerWessels.InhetzelfdejaarwerdeenkleinschaligeDLS-proefsuccesvolafgerond,maarbleekookdatdekostenvanhetsysteemflinkopliepen.Erwaszorgdathetnogduurderkonworden,terwijldetijdigeopleveringendebetrouwbaarheidnietgegarandeerdkondenworden.Opgrondvandezeconstateringmoesteentechnischgelijkwaardigemaarmeerrobuusteoplossingwordengevonden.MedeopadviesvanbureauHorvat&Partnersisin2006doorV&W,tegendeuitdrukkelijkewensvandegemeenteRoermond,gekozenvoorhetvervangenvanDLSdooreenwatermistsysteem(WMS)aanhettunneldakenDLSuitsluitendindehandbediendebrandblusslangen.Resumerendisditonderdeelvandeveiligheidsvoorzieningen’opproef’zodaternaevaluatieoptermijnbijnieuwetunnelseenafweginggemaaktkanwordenofeendergelijkevoorzieningwelnoodzakelijkisalsonder-deelvanhetveiligheidsconceptvantoekomstigetunnels.4Kuntuuiteenzettenhoeveelgeldinmiddelsisgeïnvesteerdofvoorge-nomenisteinvestereninextramaatregelentenbehoevevandetunnel-veiligheidofalsgevolgvandevertraagdevolledigeopleveringvandetunnels?Definanciëleafsprakenenaanpassingentengevolgevanbesluitvormingoverdetunnelveiligheidtotenmet2006warenalsvolgt:a.OorspronkelijkeaanneemsomVTTIcontractEUR29450000,–(excl.BTW),deaanbestedingwasop28oktober2004,hetgunningsvoorstelop13december2004gereedenhetcontractisop4februari2005getekend.a.DeproefmetDLSisgemaximeerdopcircaEUR16000000.RamingkostenproefprojectDLSEUR16000000–40000000,derhalvewerdbeslotenDLStevervangendooreenWMSenDLShandlines.b.DemeerwerkopdrachtWMS/DLSisbegrootopEUR25000000,–,binnenditbedragzijnop6maart2007driewijzigingsvoorstellen(excl.BTWeninclusiefdestelposten)vastgelegd,plusdeDLShandlinesenschuiminstallaties.•Wijzigingsvoorstel004–2EUR830000,–•Wijzigingsvoorstel004–3EUR3000000,–•Wijzigingsvoorstel039EUR15745000,–•DLShandlinesEUR3079229,–Dekostenvoordetijdelijkeopenstellingbedragentotnutoe€3,8miljoen(incl.BTW),dieaandeaannemerzijnbetaald.Detotalereserveringvoordetijdelijkeopenstellingoverdeperiode1januari2008tothedenbedraagt€10miljoen.Ditbedragisgereserveerdvoordevolgendeitems:Aanbrengentijdelijkeopenstellingbegin2008,Bewaking2008tothedenenOnderhoud2008totheden.DeweergegevenreserveringisexclusiefdekostenvandeTijde-lijkebedieningindienstgebouwmiddenendeVerkeersmaatregelen.5Werdhettunnelontwerpgoedkoperdoorhetschrappenvandevlucht-stroken?Zoja,hoeveelgeldiserdaarmeebespaard?Hetnietaanbrengenvandevluchtstrokenwerdin2003geraamdopEUR20000000,–.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.913 Zoalsaangegeveninantwoord3ginghettoenomhetvermijdenvanprecedentwerkingnaartoekomstigetunnelsennietzozeeromeenbespa-ringopdeA73tunnelsterealiseren.6Werdendekostenvoordebeveiligingssystemenhogervanwegedekeuzevoorhettunnelontwerpzondervluchtstroken?DoordemeerwerkopdrachtWMS/DLSzijndekostenEUR25000000,–hoger.Voordeopbouwvanditbedragzieantwoord4c.7Kuntuinzichtelijkmakenwatdekostenvoorbeveiligingwarengeweestalserwasgekozenvooreenduurdertunnelontwerp(bijvoorbeeldmetvluchtstrokenofeenanderelementdattotminderveiligheidssystemenhadgeleid)enwatdetotalekostenvoordetunneldanwarengeweest?Nee,hetisvoormijnietmogelijkinzichtelijktemakenwatdekostenvoor«beveiliging»warengeweestalserwasgekozenvooreenduurdertunnel-ontwerp.Devraaggaatuitvandepremissedathetnietopnemenvanvluchtstrokennoodzakelijkerwijstotextraveiligheidssystemenmoestleiden.Datisechternietjuist.HetuitgangspuntvanRijkswaterstaatvoorveiligheidintunnelswasenisomalletunnelsuitterustenmetvoorzieningenconformdeRWSVeilig-heidsRichtlijnen(VR)voortunnels.Dezerichtlijnenbeschrijvendevereistebasisvoorzieningenomaanhetgewenstehogeveiligheidsniveautevoldoen.DeelC(VRC)beschrijftdetechnischeinstallaties.Nochvluchtstrokenintunnels,nochDLSofWMSzijnwettelijkvoorgeschreven.8IshetwaardatdeinschrijvingvanVolkerWesselsTTvoordeaanbeste-dingvandebouwvandetunnelsdehelftbedroegvanhetdoorRijkswa-terstaatbegrotebedrag?Zoja,hoeisditteverklaren?HetiswaardatdeinschrijvingvanVolkerWesselTT44%lagerwasdandebedrijfseconomischeraming.InhetGunningsvoorstelvoordeVTTIRoer-tunnelenTunnelSwalmenvan13december2004wordtaangevoerddathetophoofdlijnenteverklarenvieldoor:hethanterenvanlagereprijzendoordemarkt,tehogeeenheidsprijzeninderamingvoorhetverkeersma-nagementsysteem(MTM)endeglasvezelkabeleneenmateriaalkortingvanVolkerWesselTTvancirca€1mln.9WiebepaaldewelkeextraeisenerwerdengesteldtoendevluchtstrokengeschraptwerdenenwelkerolhaddebrandweervandegemeenteRoer-mondbijdebesluitvorminghierover?Erisdoorbrandweer,gemeenteenRWSgewerktaaneenveiligheids-concept.IneenBestuurlijkoverleg(20november2003)tussendeMinisterenbetrokkenwethouderswerdovereenstemmingbereiktoverhetveiligheidsconceptwaarbijdevluchtstrokenvervieleneningezetwerdopeenDLS.DebrandweerheefteenadviserenderolvoordegemeenteRoermond.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.914 10InwelketunnelsinNederlandzijnervluchtstroken,inwelkenietenopbasiswaarvanwordtdeafweginggemaaktomaldannietvluchtstrokentegebruiken?HetiseenvastelijndaterindeNederlandsetunnelsgeenvluchtstrokenzijn.Welzijnerinenkeletunnels(Vlaketunnel,Wijkertunnel,Thomassen-tunneleninéénvandevierbuizenindeSchipholtunnel)ruimtelijkereserveringenvoorcapaciteitsuitbreidingdietothetmomentwaaropdezenodigzijnfeitelijkealsvluchtstrookwordengebruikt.Hetzijnfunctioneeldusgeenblijvendevluchtstrokenwantzevervallenzodrahetverkeer-saanbodopdebetreffendewegleidttotdeingebruiknamevaneenextrarijstrook.Hettoepassenvanvluchtstrokenintunnelsisnietnodigvoordeveilig-heid,omdatanderevoorzieningenindetunnelzorgdragenvooreenveiligeincidentafhandeling.Bijkleineincidentenwordeneenofmeerrijstrokenafgeslotenenbijgroteincidentenwordtdegeheletunnelafge-sloten,zodatdehulpverleningsdienstenhetincidentviadeveiligetunnel-buis(debuisnaastdeincidentbuis)kunnenbenaderen.11TotwelkeartikelenvanhetBouwbesluitisdetoenamevan33naar52veiligheidsdeelsystementeherleiden?HetaantalsystemendatbenodigdisvoordeveiligheidwordtbepaaldopbasisvandeeisenuitdecombinatievanWetaanvullenderegelstunnel-veiligheid;hetBouwbesluit;VeiligheidsrichtlijnenRWS.Daarnaastwordenpertunnelmethetbevoegdgezagaanvullendeafsprakengemaakt.BijdeafbouwwordtcontractueeleenoverzichtgehanteerdwaarindeaannemerenRWSeen52-taldeelsystemenbeschrijvenvoordeA73tunnelsendatookbinnenhetcontractmanagementwordtonderscheiden.Alsbijlagehebikeenoverzichtbijgevoegdvandeindezetunnelopge-nomensystemenenderegelgevingwaaropdieisgebaseerd.112Ishetmogelijkombijnietvolledigoperationeleveiligheidssystemendetunnelswelvolledigingebruiktenemendoordeinzetvanextraperso-neel?Zoja,bentubereidditideeookteimplementeren?Zonee,welkefunctieskunnennietdoormensenwordenovergenomen;gaathethierbijbijvoorbeeldomhetvoorkomenvanongelukkenofhetbeperkenvandegevolgenvanongelukken?Erisinbeperktemateuitwisselingmogelijktussenautomatischesystemenenmenselijkhandelen.Ookishetdenkbaarompreventieveveiligheidsmaatregelen(bijvoorbeeldcamera’s,intercoms;ventilatie)uitteruilenvoorrepressieve(blussenenredden)maarindepraktijkmoetervooraleengoedevenwichtzijn.Hetstrevenisgerichtophetverkrijgeneenbetrouwbareenstabieleplan-ningvoordeafbouw.Hierbijlaatikanalyserenofenzojaopwelkewijzehetmogelijkisomdetunnelsineersteaanlegvolledigingebruiktenemenzonderalledeelsystemendoordeinzetvanmeerpersoneelofdoorminderautomatisering.Uitgangspuntisweldatdeveiligheidisgeborgd.Alsbijvoorbeeldlokalebedieninginditverbandeengoedeenverkeers-veiligeoptieiswordthiervoorextrapersoneelingezet.1Tervertrouwelijkeinzagegelegd,alleenvoordeleden,bijhetCentraalInformatiepuntTweedeKamer.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.915 13WaaromheeftRijkswaterstaatbeslotentotvervangingvanhetdruklucht-schuimblussysteem(DLS)dooreenwatermistsysteem(WMS),terwijlderegiobestuurdershebbenaangegevenditniettewillen?In2003isdoorhetMinisterieaangegevendathetbijhetDLSgingomeenproefproject/pilotomdathetsysteemnergensterwereldindepraktijkwerdtoegepast.Toenbleekdathetproefproject/pilotmetDLSnietgingleidentoteentoepasbaarsysteem,terwijldeschattingwasdatdekostenzoudengaanoplopenvan16mlntotmogelijkwel40mln,heeftmijnambtsvoorgangerin2006hetbesluitgenomenomdeproefmetDLSstoptezetten.AandeoverweginglageenonafhankelijkesecondopinionvanHorvatenPartnerstengrondslag.Omaandewensenvandegemeententegemoettekomenentegelijkertijdderisico’stebeperken,isgekozenvoorgelijkwaardigedeelsystemen,namelijkWMSaanhettunneldakenDLSvoordehandbediendebrands-langenenleidingeneneenRookDetectiesysteem.14OpgrondvanwelkeartikelenuithetBouwbesluitishetWMSalsalterna-tiefgekomenvoorhetDLS?InzijnalgemeenheidgaathetsysteemvanhetBouwbesluitervanuitdatmenbijhetrealiserenvandoelenenfunctieskanenmagkiezenuitgelijk-waardigeoplossingen.EenblussysteemintunnelsvloeitnietuithetBouwbesluitvoort.DekeuzevoorhetWMSisevenminingegevendoorartikelenuithetBouwbesluit.15IsdeKamerexplicietgeïnformeerdoverdevervangingvanDLSdoorWMS?Zoja,wanneer?Zonee,waaromniet?DeKamerisviahetMIT2005geïnformeerdoverdemeerkostenvanDLS.AangezienhetgingomeentechnischekeuzetussenblusmiddelenbinnendebouwregelgevingenbinnenhettaakstellendprojectbudgetwaservoormijnambtsvoorgangergeenredenomdeKamerexplicietteinformeren.16IsbijdeoorspronkelijkeramingvandekostenvoorhetDLS-project(€15miljoen)explicietrekeninggehoudenmeteentestperiode?Zoja,hoeisditonderbouwd?Nee,deoorspronkelijkeramingwaseenindicatietenbehoevevanhetplanvanaanpakenhetbasisontwerpwaarindestudiekostenenvalidatie-proevennietexplicietwarenopgenomen.17InhoeverreheeftuvanafhetmomentdatbeslotenishetDLStevervangendooreenWMS(juni2006)hettoezichtendemonitoringverscherptengeïntensiveerd?Nahetbesluit,datop31juli2006perbriefdoormijnvoorgangerisgecommuniceerdmetderegio,dathetWatermistsysteem(WMS)zouwordentoegepastindetunnels,lagdenadrukophetinkooptrajectvanhetWMSenvandeDLShulpposten.Nacontracteringvandezeblus-systemenishettoezichtvormgegevendoorinperiodiekegesprekkenmetdeaannemerVolkerWesselsTTtesprekenoverdeplanning,derisico’sendevoortgangvanhetontwerpenuitvoering.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.916 18Welkevande52deelsystemenbestondenin2006,voorwatbetrefttoepassingintunnels,uit«nonproventechnology»?Metnon-proventechnologybedoelik:techniekendieeldersnietalhunwaardeenbetrouwbaarheidbewezenhebben.HetproefprojectDLSwerdderhalveterechtaangemerktals«non-proventechnology».MetWMSwasweltechnischeervaringintunnelsinOostenrijk,maarnietineenNederlandsetunnel.19Ishetwaardatdegroteventilatorenindetunnelsalaaneenopknapbeurttoezijn?Zoja,kuntutoelichtenhoedezesnelleslijtageontstaanis?Opdegroteventilatorenwasgrootonderhoudnoodzakelijk.Hiertoebestondnoodzaakomdatdezeventilatorenvanafhetmomentvanbeperkteopenstellingcontinuingebruikzijngeweest.Ditmaaktedeeluitvandevoorwaardenwaaronderbeperkteopenstellingistoegestaan.Hierdoorhebbendezeventilatorenhetafgelopenjaarmeerdraaiurengemaaktdaninanderetunnelsondernormaleomstandigheden.Ondernormaleomstandighedendraaiendeventilatorenalleenbijgeconsta-teerdenoodzaakzoalsfilevormingofcalamiteiten.20en21Isalbekendwanneerdetunnelsdichtgaanvoordeopknapbeurtvandeventilatorenenwaaromisernietgoedenvollediggecommuniceerdoverdezesluiting?Kandesluitingvandetunnelsvoordeopknapbeurtvandeventilatorengecombineerdwordenmetdevoorzieneeindsluitingvoordeopleveringvandeveiligheidssystemenenkandezesluitingbeperktwordentotdenachtelijkeuren?Zoja,waaromishiernietvoorgekozen?Ingoedoverlegmetdegemeenteendeprovinciezijndetunnelsinhetweekendvan14en15maartgeslotenomeenanalysevandesystemenuittevoerenenonderhoudswerkaandeventilatorenteverrichten.Tijdensdezesluitingzijntevensoverigewerkzaamhedenuitgevoerd.22HoudtRijkswaterstaatbijhetplannenvandesluitingenvandetunnelsrekeningmetgroteevenementeninderegiozoalshetzevenjaarlijksedraakstekeninBeesel?Bijwerkzaamhedenensluitingenwordtinoverlegmetderegiozoveelmogelijkrekeninggehoudenmetevenementen.23Zijnernoglekkagesindetunnel?Zoja,wanneerwordendieaangepaktenwiebetaalthiervoor?Eenlekkageinhettunneldakishersteld.DelekkageineendoorvoerbijhetbluswaterreservoirvandeSwalmentunnelisookhersteld.Dekostenhiervanzijnvoorrekeningvandeveroorzaker.Overigenszijnkleine,vaakvoorkomendelekkagesindevoegconstructiebijdiepliggendetunnelsgebruikelijk.24Waaromzijnnietallelekkages,meteennadatzewerdengeconstateerd,opgelostenwelkerolspeeldeRijkswaterstaathierbij?TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.917 Delekkageswarennietdermategroot,datzedirectnadatzegeconsta-teerdwaren,moestenwordenverholpen.Eriseenmomentgekozenwaaropzominmogelijkhinderwasvoorhetverkeerendeomgeving.25WaaromlaatRijkswaterstaatpompenplaatsenindevluchtgangvandetunnelsomhetopkomendgrondwaterwegtepompenenkandeaannemerverantwoordelijkgesteldwordenvoordezeuitgaven?Hetwaterkwamvankleinevaakvoorkomendeengebruikelijkelekkagesbijdiepliggendetunnelsenvanwerkzaamhedenindetunnelwaarbijwaterisvrijgekomen,alsmedevanbluswaterenschoonmaakwater.Omdatdetunnelovereengrootdeelnagenoeghorizontaalligt,zijnklei-nerepompjesaangebrachtomwateraftevoeren.Deaannemerkanenhoeftdusnietverantwoordelijktewordengesteld.Hetgebruikvandevluchtgangenwordthierdoornietbelemmerd.26Ishetwaardatersprakewasvaneengrootdrukverliesindetunnel?Zoja,hoewerdditveroorzaakt,hoeishetopgelostenwieheeftdekostendaarvoorgedragen?Deoverdrukindevluchtgangenwasaandelagekant.OmeenrookvrijevluchtgangtekunnengaranderenisopkostenvanRWSeenlucht-compressorbijgeplaatstwaardoorditnuisopgelost.27Welkenadelenvoordeveiligheidheefthetversperdofopgebrokenzijnvandevluchtgangenhoewordtditopgelost?Belemmeringenindevluchtgangzoudendirecteengevolgvoordeveilig-heidhebben.Erzijnechtergeenbelemmeringenombijbrandsneleenveiligeruimtetebereiken.Indetijdelijkesituatiewordtmennaardeanderetunnelbuisgeleidwaarhetverkeerbijbrandonmiddellijkwordtstilgelegd.Indedefinitievesituatiemaaktmengebruikvandevluchtgang.28WaaromwordenhogevrachtwagenseerdertegengehoudenbijdeSwal-mentunneldanbijdeRoertunnel?Ditheefttemakenmethetonderliggendewegennet.BijdeSwalmen-tunnelisereerdereenafritbeschikbaaromdetehogevoertuigenomteleiden.29Waaromzijndevluchtdeurenniet2meter10hoogzoalsvereistis,maarslechts1meter90;kandittemakenhebbenmethetfeitdaterextraasfaltindeRoertunnelisgestort?Vande44vluchtdeurenindeRoertunnelzijner6stuks5centimetertelaag.Ditisbekendbijhetgemeentelijkbouwtoezichtenerwordtmetdegemeenteoverlegdovereengoedetechnischeoplossing.30WiedraagtdekostenvoorhetextraasfaltdatindeRoertunnelisgestort?Dekostenvanhetextraasfaltwordendoordeopdrachtnemersbetaald.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.918 31WaaromiserindeRoertunnelnietoveraleenbereikvoormobieletele-foons?Inbeidetunnelsisviaalleprovidersmobieletelefoniemogelijk.32Deeltudeopvattingdateenmobieletelefooneenbelangrijkeveiligheids-voorzieningvanburgerskanzijnendathetdaaromvoordehandligtomoveralinNederlandauto-entreintunnelstevoorzienvanantennesys-temen?Demobieletelefoonisintunnelsnietnoodzakelijkalsveiligheids-voorzieningenhetbelanghiervanvoordeveiligheidmoetnietoverschatworden.Erzijnanderevoorzieningenindetunnelwaarmeeincidentenkunnenwordengedetecteerd.RWSverleentechteraltijdmedewerkingindieneenprovider,tenbehoevevanmobieletelefonie,gebruikwilmakenvandeindetunnelsaanwezigeHF-installatie.Ditismetenkelebeperktetechnischeaanpassingenteeffec-tueren,maaraangezienhethiergaatomdecommunicatie-infrastructuurvaneenderdepartijneemtRWShierinniethetvoortouw.33Ishet«integraletestprogramma»,datvolgensbrief31700Anr.7zouwordenuitgevoerdnaafrondingvandefysiekebouw,inmiddelsuitge-voerd?Zoja,watzijnderesultatendaarvan?Nee,iniedergevalzullentotmetdedefinitieveopenstellingnogtestenplaatsvinden.34Waarommoetenerruimeenjaarnadegeplandeopleveringnogonder-delenwordenafgebouwdenwanneerzijndezeafbouwperikelenopge-lost?Zoalsbekendheeftdecomplexiteitindesamenhangtussendeverschil-lendeinstallatiesdevoortgangvandeafbouwvandetunneltechnischeinstallatiesbelemmerd.Hetbetreftdanmetnamehetbesturingssysteem.Bijdelopendeanalysesisdeoptienaarvorengekomenomvoordeverkeerssignaleringgebruiktemakenvaneenstandaardoplossing,zoalsdieookeldersinNederlandwordttoegepast.Dezestandaardoplossingkomtindeplaatsvandetotnutoevoorzienemaatwerkoplossingwaarbijverkeerssignaleringentunnelbedieninginééngeïntegreerdbesturings-systeemwordtondergebracht.Doorhiergebruiktemakenvaneenstukproventechnologygaathetrisicoprofielomlaag,waardoordeafbouw-planningbetrouwbaarderwordtendeveiligheidsbeoordelingopditpuntminderproblemenopzalleveren.35MoetuitdeformuleringvandeheerBeguin(hoofdingenieur-directeurvanRijkswaterstaatLimburg)«Derestpuntenmeteengevolgvoordeafbouwenveiligheidvandetunnelwordenmetdeomgevinggedeeld.»,inzijnbriefd.d.17februari2009aandeburgemeestervanRoermond,wordenafgeleiddaterookrestpuntenzijndienietmetdeomgevingwordengedeeld?Zoja,kuntudezepuntentoelichten?Restpuntenwordenmetdeaannemerbesproken.AlserrestpuntenzijndierelevantzijnvoordeafbouwendeveiligheiddanwordendieTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.919 besprokenmetdegemeentealszijndehetbevoegdgezagvanuithetBouwbesluitc.q.deTunnelwet.Restpuntendieinditopzichtnietrelevantzijn,bijvoorbeeldkleinerest-punteninfacilitaireruimten,wordennietopdeagendageplaatst.36Wiedraagtnudekostenvoordeverdereafbouwvandetunnels?HetRijkalsopdrachtgeverdraagtdekostenvandebouwtotenmetdeoplevering.Deaandachtisthansgerichtopdefinaleopenstelling.Hierbijwordt,naaraanleidingvanhetadviesvanhetbureauHorvatenPartnersdatikugezondenhebmetmijnbriefvan12maart2009,gewerktmet«probleemmanagementinplaatsvancontractmanagement».Hierbijpasthetommetelkaartotnadereafsprakentekomendievoorkomendatdenoodzakelijkesamenwerkingwordtgehinderddoordecontractuelediscussie.Ditneemtnietwegdatikmijhetrechtvoorbehoudomtebezienofhetnodigisomnaderoverlegtehebbenmetdeaannemerofarbitrageofrechterlijketussenkomstinteroepennadeafbouwenopenstelling.37KuntuuiteenzettenhoeRijkswaterstaathaarcontroletaakheeftuitgeoe-fendtijdensdebouwvandetunnels?DeopdrachtvandebouwvandetunnelsisgesplitstintweeDesign&Constructcontracten.Eéncontractvoordecivielewerkzaamhedenenééncontractvoordeverkeers-entunneltechnischeinstallaties.Voorbeidecontractenisdecontractbeheersinguitgevoerdvolgensdewerkwijzevansysteemgerichtecontractbeheersing.Hierbijzijnopbasisvandegeïnventariseerderisico’sdekwaliteitssystemen,deprocessenendeproductenvandeopdrachtnemergetoetst.BijdetoepassingvanD&Choudtdeopdrachtgeverbewustafstandtothetontwerpendedetaillering.Inde,aanuwKamer,toegezondenAuditVertragingTunnelcontractA73ZuidtreftueenbeschrijvingendeanalysevandetoepassingvanhetD&CmetsysteemgerichtecontractbeheersingbijdeA73tunnels.38Kuntueenoverzichtgevenvanwelkebestuurlijkeenambtelijkegesprekkenhebbenplaatsgevondentussengemeente,provincieenRijkenkuntudeKamerdeverslagenvandezegesprekkendoentoekomen?IkbenbereidudeverslagenvandebestuurlijkeoverleggentoetezendenzodatdezevertrouwelijkterinzagewordengelegdvoordeledenvanuwKamer.Deverslagenworden«vertrouwelijk»verstrektomdatdeverslagen,afzon-derlijkeninonderlingverbandbezien,informatiebevattenoveropvat-tingen(endaartoeaangevoerdeargumenten)vanéénofmeervertegen-woordigersvandebijhetoverlegoverhetprojectbetrokkenbestuursorganen.Hetisnaarmijnoordeelvangrootbelangdatzijvrijelijkdemogelijkheidhebbenenbehoudenomhunopvattingenteuitenzonderdatzijdaarmeenaderhandwordengeconfronteerd.Gelethieropenookopdeomvangvandegebundeldeverslagen,verzoekikuomdegebundeldeverslagenvanhetbestuurlijkoverlegvertrouwelijkterinzageteleggenbijuwKamer.1Vooruwkennisnamevandebestuurlijkeoverwegingenenbesluitenvoegendeambtelijkeverslagengeeninformatietoe.Deambtelijkeover-1TerinzagegelegdbijhetCentraalInforma-tiepuntTweedeKamer.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.9110 leggendiendenimmerstervoorbereidingopdeberaadslagingindebestuurlijkeoverleggenenderhalveachtikhetintegraalverstrekkenvandeverslagenvanhetambtelijkoverlegnietpassend.39Kuntuuiteenzettenhoeudevoortgangvanditprojectindegatenheeftgehoudenenopwelk(e)moment(en)uwministerieheeftingegrepenofbijgestuurd?Ikhebmevanafhetmomentdatbleekdathetprojectniettijdigopgele-verdkonworden,doordeDGRWSperiodieklateninformeren.Vervol-genshebikdezorgvoordeaansturingbijdeRWSophethoogsteniveaubelegd.Enikhebomoptiesgevraagdvoordeafbouwenmetdeaannemergesproken.Erzijninoverlegmetderegiomaatregelengetroffenomdeverkeersdoor-strominggoedenveiligtewaarborgen.Intussenzijneralverbeteringenopbasisvandesecondopiniondoorge-voerdzoalshetaanstellenvaneenregisseur,hetovergaanvancontract-managementopprobleemmanagement,etc.DeDADheeftinmijnopdrachtonderzoekverricht.OokzijnerinmijnopdrachtsecondopinionsverrichtdoorHorvat&Partners.Overdeuitkomstenhiervanendedoormijinganggezetteverbeteracties,hebikuwKameropdehoogtegesteldmetmijnbrievenvanrespectievelijk14juli2008,10oktober2008envan12maart2009.40KuntuuiteenzettenhoeudenktdatdebijdetunnelsindeA73opge-tredenproblemenindetoekomstvoorkomenkunnenworden?TenaanzienvandeA73gaathetprojectteampreciesnawelkwerkernoodzakelijkerwijsnogmoetgebeuren,welketestennodigzijnenwelkerisico’sernogresteren.DitbeeldwordtgevalideerddoorHorvath.Onder-deelvanditproceszalzijnomtebezienoferdeelsystemenachterwegegelatenofvereenvoudigdkunnenworden,metbehoudvanhethogeveiligheidsniveau.Inhetalgemeeniseenbelangrijkelesomvanafhetbeginvoldoendezichttehebbenopderisico’sdieverbondenzijnaandergelijketechnischcomplexeprojecten.ProblemenzoalsopgetredenbijdeA73kunnenindetoekomstvoorkomenwordendoortekiezenvoortechnischmindercomplexesystemenmetbeproefdetechnologieof–bijnieuwetechno-logie–vanafhetbeginvanhetprojectrealistischallerisico’soptafelteleggen.Daarnaastzalikdoorbijdergelijkeprojectenvoorafbezieninhoeverredetoepassingvancomplexetechnischesystemen(wettelijk)noodzakelijkis.VerdertreftRWSinmijnopdrachteenaantalmaatregelenomindetoekomsttekomentoteenbeheerstprocesvanrealisatie:–VersterkingvandesturingdoorRWSopdeaanpakvandetunnel-technischeinstallatiesbijinfrastructureleprojectenwaarineentunnelisopgenomen.Hetgaathieromdesturingvanuitzowelhetproject-niveaualsvanuithetlijnmanagementophetbestuurlijkniveauvandeopdrachtnemers.–Kennismanagementwaarbijbijanderecomplexeprojectendeerva-ringenmetdeA73wordeningebracht.–Ikhebeentijdelijkeorganisatie’TaskforceTunnels’opgericht.DezetaskforcebestaatuiteenmultidisciplinairRWS-teamwaarbijtevenskennisenexpertiseuitdemarktwordtingezetomdegewenstebeheersingtebereiken.–OokwordendeaanbevelingenvandeDADenvanHorvatbijkomendeTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.9111 projecteninachtgenomen.DerapportenmetdezeaanbevelingenhebikutoegezondenmetmijnbrievenaanuwKamervanrespectievelijk14juli2008en12maart2009.OverigenswilikbenadrukkendatdesluitingenvandetunnelsindeA73metnamewordenveroorzaaktdoormeldingenvantehogevrachtwa-gens.Hetbeelddatdetunnelscontinuegeslotenwordenwegensonregel-matigheden,isderhalvenietcorrect.HetaantalmeldingenvantehogevrachtwagensligtbovendienaandeonderkantvandegemiddeldenvoorNederlandsetunnels.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700A,nr.9112