Reactie op toezegging gedaan tijdens het Commissiedebat over verkeersveiligheid van 21 mei 2026 inzake stikstofemissie wegverkeer

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202631 305Mobiliteitsbeleid35 334Problematiek rondom stikstof en PFASNr. 562 BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR ENWATERSTAAT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 30 juni 2026Met deze brief wordt uitvoering gegeven aan een toezegging die isgedaan aan de Kamer tijdens het commissiedebat Verkeersveiligheid van21 mei 2026. Het gaat om de toezegging aan het lid Prickaertz om decijfers over de (afname van de) uitstoot van stikstof door wegverkeer aande Kamer te doen toekomen.Stikstofemissie door wegverkeerWegverkeer draagt bij aan de emissie (uitstoot) van stikstof en daarmeeaan de neerslag van stikstof (stikstofdepositie) in natuurgebieden. Dezestikstofemissie omvat met name stikstofoxiden (NOX), maar wegverkeerzorgt ook voor emissie van ammoniak (NH3). De bijdrage van wegverkeeraan de stikstofdepositie in Natura-2000-gebieden was in 2023 gemiddeld5,7%. kst-31305-562ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 31 305, nr. 5621 De totale uitstoot van stikstof door wegverkeer is de achterliggendedecennia, ondanks de groei in het goederen- en personenvervoer, sterkgedaald en zal richting de toekomst verder afnemen. Onderstaande figuurtoont de verwachte ontwikkeling van de totale stikstofemissie doorwegverkeer.De afname van de stikstofemissie door wegverkeer leidt ook tot eenafname van de bijdrage van wegverkeer aan de stikstofdepositie.Onderstaande figuur toont de (verwachte) ontwikkeling van de stikstofde-positie op Nederlandse natuurgebieden door het wegverkeer inNederland.Figuur 1. Bijdrage aan gemiddelde totale stikstofdepositie op Natura 2000-gebiedenin 202311 RIVM. Monitor Stikstofdepositie 2025. RIVM-MIL_Depositieverdeling-gemiddeld_M2025_20251007.xlsxFiguur 2. Stikstofemissie wegverkeer (kiloton/jaar)11 PBL. 2025. https://www.pbl.nl/publicaties/lichte-actualisatie-van-de-emissieramingen-luchtverontreinigende-stoffen-2025. Tabellenbijlage: tabel 10b.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 31 305, nr. 5622 De daling van de NOX-emissie in het wegverkeer kan voor een groot deelworden toegeschreven aan bronmaatregelen op Europees niveau: deEuropese emissienormen voor nieuwe wegvoertuigen die in de afgelopendecennia stapsgewijs zijn aangescherpt. Ook nationale en lokale maatre-gelen om de instroom van schone voertuigen en de uitstroom vanvervuilende voertuigen uit het wagenpark te stimuleren, dragen bij aandeze daling1. Een voorbeeld hiervan is de vrachtwagenheffing en hetgebruik van de opbrengst hiervan voor verduurzaming van de vervoers-sector.De elektrificatie van het wegverkeer draagt ook bij aan de verdere dalingvan de NOX-emissie, met name na 2030.De geleidelijke vervanging van oudere voertuigen door nieuwe enschonere auto’s zorgt voor een verschoning van het wagenpark en eenafname van de totale stikstofemissies door wegverkeer. De daling van deNOX-emissie door wegverkeer is groter dan de daling van de NH3-emissie.De emissie van NH3 hangt onder meer samen met de toepassing van deSCR-katalysator bij vrachtauto’s en diesel personen- en bestelauto’s. Dezekatalysator zorgt ervoor dat de NOX -emissie sterk afneemt, maar ook datde NH3-emissie iets toeneemt. Per saldo zorgen deze katalysatoren vooreen afname van de stikstofemissie door wegverkeer. De instroom vanelektrische voertuigen zorgt vanzelfsprekend voor een afname van zowelde NOX-emissie als de NH3-emissie.Onderstaande figuur toont de ontwikkeling van de gemiddeldeNOX-emissie per gereden kilometer door personenauto’s op Nederlandsewegen in de periode tot en met 2024. Hieruit volgt dat de NOx-emissie pergereden kilometer in de afgelopen 20 jaar met meer dan 60% isafgenomen.1https://www.pbl.nl/system/files/document/2025-03/pbl-2025-emissieramingen-luchtverontreinigende-stoffen-2025-5494.pdfFiguur 3. Stikstofdepositie door wegverkeer op stikstofgevoelige natuur in Natura2000-gebieden (mol/ha/jaar)11 RIVM. Monitor Stikstofdepositie 2025. RIVM-MIL_Depositieverdeling-gemiddeld_M2025_20251007.xlsxTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 31 305, nr. 5623 De verdere verschoning van personenauto’s in 2025 blijkt uit de toenamevan het aandeel elektrische en hybride voertuigen in de nieuwverkopen: in2025 was – zoals het lid Prickaertz ook aangaf – ongeveer 85% van denieuw verkochte voertuigen volledig elektrisch of hybride.2 Hierdoorwaren er begin 2026 ruim 2 miljoen auto’s volledig elektrisch of hybride.Dat is bijna een kwart meer dan een jaar eerder. Daardoor rijdt momenteelruim 1 op de 5 personenauto’s geheel of gedeeltelijk elektrisch.3De stikstofuitstoot van personenauto’s, bestelauto’s en motoren verschiltper locatie en is onder meer afhankelijk van het snelheidsregime.Onderstaande figuur toont de gemiddelde NOX-emissie per geredenkilometer op snelwegen, bij verschillende geldende maximumsnelheden.Uit bovenstaande figuur volgt een duidelijk verschil in gemiddeldeNOX-emissie op wegen waar een maximumsnelheid geldt van 120 km/uurof 130 km/uur en waar een maximumsnelheid geldt van 100 km/uur. Doorde verschoning van het wagenpark neemt het absolute verschil in emissieaf richting de toekomst, maar een verhoging van de maximumsnelheidvan bijvoorbeeld 100 km/uur naar 130 km/uur blijft voorlopig leiden tot2https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85898NED/table?dl=D588D3https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/15/bijna-kwart-meer-auto-s-met-elektromotorFiguur 4. Gemiddelde NOX-emissie door personenauto’s op Nederlandse wegen (gram/voertuigkilometer)11 https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85347NED/table?dl=D588CFiguur 5. Gemiddelde NOX-emissie door personenauto’s, bestelauto’s en motoren opsnelwegen (gram/voertuigkilometer)11 TNO. Emissiefactoren 2026.https://publications.tno.nl/publication/34645855/QaoTaHsi/TNO-2026-emissiefactoren.xlsx. Dit is de NOX-emissie van wegverkeer op een weg met die maximum-snelheid, rekening houdend met de werkelijk gereden snelheid en dynamiek. Dit is dus niet deemissie die hoort bij een rijsnelheid die overeenkomt met de aangegeven maximumsnelheid. Eris uitgegaan van emissiefactoren op een snelweg zonder trajectcontrole.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 31 305, nr. 5624 een toename van de NOX-emissie en daarmee veelal ook tot een toenamevan stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden.Naast stikstof zijn in voorkomende gevallen ook geluidsnormen enweginrichting belemmeringen voor het verhogen van de maximum-snelheid. Een verkeersbesluit voor het verhogen van de maximum-snelheid kan vanzelfsprekend alleen worden vastgesteld als dit niet leidttot onaanvaardbare effecten met betrekking tot verkeersveiligheid, klimaatof natuur en met inachtneming van de normen voor luchtkwaliteit en degeluidsproductieplafonds.De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,V.P.G. KarremansTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 31 305, nr. 5625