Nadere vragen over tijdpad betreffende toezending informatie inzake stelselherziening omgevingsrecht

> Retouradres Postbus 20011 2500 EA Den Haag Aan de voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal Postbus 20017 2500 EA Den Haag Datum 28 september 2020 Betreft Nadere vragen over tijdpad betreffende toezending informatie inzake stelselherziening omgevingsrecht Turfmarkt 147 Den Haag Postbus 20011 2500 EA Den Haag Kenmerk 2020-0000424542 Uw kenmerk 164662.68u Bijlage(n) 2 Pagina 1 van 9 De afgelopen maanden heeft uw Kamer de voorstellen voor de Invoeringswet Omgevingswet, Aanvullingswet bodem Omgevingswet, Aanvullingswet geluid Omgevingswet, de Aanvullingswet grondeigendom Omgevingswet en de Aanvullingswet natuur Omgevingswet plenair behandeld. Deze behandelingen leidden tot een uitgebreide inhoudelijke bespreking en uiteindelijk tot het aannemen van deze wetsvoorstellen. De focus van het gesprek met uw Kamer verschuift de komende tijd naar de voorbereiding op de inwerkingtreding van de Omgevingswet, die per 1 januari 2022 is beoogd. In mijn voortgangsbrief van 24 juni 2020 heb ik een overzicht gegeven van de stand van zaken van die implementatie voor de zomer. Uw commissie heeft mij in reactie op deze brief verzocht om meer duidelijkheid over het tijdpad tot inwerkingtreding. Dit tijdpad moet laten zien wanneer uw Kamer welke informatie kan verwachten over de stelselherziening van het omgevingsrecht. Dit ook vanwege uw verzoek om deze informatie verspreid in de tijd te ontvangen. U verzoekt mij daarnaast om te beschrijven wat de impact is van de uitgestelde inwerkingtreding van de Omgevingswet op daarmee nauw samenhangende wetten, zoals de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. In deze brief reageer ik op deze verzoeken van uw Kamer Tijdpad Uw Kamer verzoekt mij om tot een structurering van de informatie te komen die ik tot aan inwerkingtreding en in de periode daarna met uw Kamer zal delen. Uw Kamer doelt daarbij op een tijdpad waarin, terugkijkend vanaf 1 januari 2022 tot heden, is terug te vinden, wanneer de Kamer welke informatie kan verwachten naar aanleiding van toezeggingen in de diverse plenaire debatten in de eerste helft van dit jaar. Tijdens de debatten over de genoemde wetsvoorstellen in de inleiding van deze brief, is een groot aantal toezeggingen gedaan. In de afgelopen periode bent u Pagina 2 van 9 Datum Kenmerk 2020-0000424542 maandelijks per brief geïnformeerd over de voortgang van de Omgevingswet. In deze brieven is ook ingegaan op een aantal toezeggingen uit de plenaire debatten. In onderstaand tijdpad staat welke informatie uw Kamer de afgelopen maanden heeft ontvangen over de voortgang van de stelselherziening omgevingsrecht en de komende maanden nog zal ontvangen tot aan de beoogde datum van inwerkingtreding. Het grootste deel van de gedane toezeggingen is op maandbasis in te plannen en met naam en nummer in deze tabel opgenomen. Bij een aantal toezeggingen bleek het nu niet mogelijk om die detailplanning te maken. Dit betreft bijvoorbeeld doorlopende toezeggingen of toezeggingen die betrekking op de monitoring en evaluatie na inwerkingtreding. In een aanvullende tabel zijn deze toezeggingen weergegeven. In de bijlage treft u daarnaast een compleet overzicht van de stand van zaken van alle toezeggingen aan. De toezeggingen uit het debat over de Aanvullingswet natuur zijn nog niet in deze overzichten opgenomen omdat deze nog niet geregistreerd zijn. Zoals gezegd, zend ik u regelmatig voortgangsbrieven waarin ik de voortgang op het gebied van de wetgeving, het DSO en de implementatie beschrijf. Elk half jaar wordt deze voortgangsinformatie aangevuld met de resultaten van de implementatiemonitor. Maandelijks informeer ik u over de voortgang van de aansluitingen op het DSO. Deze terugkerende informatie heb ik gearceerd in de tabel. Daarmee markeer ik het onderscheid met eenmalige informatie. Na inwerkingtreding zal ik u jaarlijks informeren over de voortgang, de monitoringsresultaten en een jaarlijkse rapportage doen toekomen van de onafhankelijke evaluatiecommissie (conform motie K 34985). De monitoring en evaluatie worden ingericht conform de diverse moties en toezeggingen die hierover gedaan zijn. Daarnaast zijn er nog andere toezeggingen die betrekking hebben op de periode na inwerkingtreding. Daarover zal ook aan uw Kamer gerapporteerd worden. De informatie die ik u toestuur heeft als doel om voldoende zicht te geven op de haalbaarheid van de voorgestelde datum van 1 januari 2022. Mijn voorstel is om hierover eerst het gesprek met de Tweede Kamer te voeren. Na afronding van het debat in de Tweede Kamer stel ik voor om het debat met uw Kamer te voeren. Pagina 3 van 9 Datum Kenmerk 2020-0000424542 2020 Datum Informatie Toezegging/ Motie Reeds verzonden informatie april 2020 1 april Aankondiging uitstel inwerkingtredingsdatum Voortgang wetgeving, DSO en implementatie TO2439 TO2438 Aansluitcijfers DSO TO2868 TO2851 Gateway implementatie DSO Beschrijving minimale criteria voor inwerkingtreding mei 2020 4 mei Voortgang wetgeving, DSO en implementatie TO2439 TO2438 Aansluitcijfers DSO TO2868 TO2851 Nulmeting monitor vergunningen en meldingen TO2854 Inrichting landelijke voorlichtingscampagne TO2869 Verzoek EK oplevering BIT-advies tweede fase TO2852 20 mei Aankondiging voorgenomen nieuwe datum van inwerkingtreding juni 2020 24 juni Voortgang wetgeving, DSO en implementatie, Roadmap DSO TO2439 TO2438 Aansluitcijfers DSO TO2868 TO2851 Resultaten implementiemonitor TO2439 TO2882 TO2879 Nulmeting rechtspraak T02442 Stand van zaken oefenset met toepasbare regels van de bruidsschat TO2866 Aanpak evaluatie en monitoring na inwerkingtreding TO2857 Inrichting van de evaluatiecommissie en onderwerpen evaluatie TO2849 TO2905 TO2887 Inrichting en onderwerpen monitoring en evaluatie TO2850 TO2856 TO2859 TO2862 TO2863 TO2864 TO2903 Lessons learned van de Crisis- en herstelwet TO2872 Plan van aanpak monitoring toegankelijkheid DSO TO2881 Eerste doorkijk ondersteuning na inwerkingtreding TO 2855 Pagina 4 van 9 Datum Kenmerk 2020-0000424542 Stand van zaken ontsluiten informatie over natuur via DSO Motie Bromet Kamerstukken II 2019/20, 34985, nr. 56 De informatiepositie van burgers bij participatietrajecten Motie-Verheijen 33.118, S (herdruk) Verplichting opstelling van participatiebeleid Motie Nooren Kamerstukken I 2019/20, 34986, AA Resultaten meting tav voldoen aan WCAG-standaard ten aanzien van toegankelijkheid voor blinden en slechtzienden TO2881 Diverse toezeggingen inzake participatie TO2860 TO2861 TO2862 TO2255 Planning aanvullen DSO met gegevens uit de Centrale Voorziening Geluidsgegevens TO2897 juli 2020 Aansluitcijfers DSO TO2868 TO2851 Nog te verzenden informatie september 2020 Brief tijdlijn en stand van zaken toezeggingen, de onderhavige brief TO2883 Aansluitcijfers DSO TO2868 TO2851 Informeren bij ILT naar openbaar maken onderzoeksrapport bij antwoorden kamervragen TO2874 oktober 2020 Voortgang wetgeving, DSO en implementatie TO2439 TO2438 Aansluitcijfers DSO TO2868 TO2851 Stand van zaken financiële aspecten TO2853 Voldoende aanbod kennisuitwisseling decentrale overheden TO2876 Bespreking succes- en faalfactoren participatie met VNG TO2861 november Aansluitcijfers DSO TO2868 en TO2851 Tweede Gateway Implementatie DSO december Voortgang wetgeving, DSO en implementatie TO2439 TO2438 Aansluitcijfers DSO TO2868 TO2851 Resultaten implementiemonitor TO2439 TO2882 Pagina 5 van 9 Datum Kenmerk 2020-0000424542 TO2879 Verduidelijken instrumenten kostenverhaal TO2906 Toegankelijkheid beraadslagingen verbeteren TO2899 2021 Eerste kwartaal maart Voortgang wetgeving, DSO en implementatie TO2439 TO2438 Aansluitcijfers DSO TO2868 en TO2851 Invulling monitoring DSO op toegankelijkheid TO2881 Tweede kwartaal juni Voortgang wetgeving, DSO en implementatie TO2439 TO2438 Aansluitcijfers DSO TO2868 TO2851 Resultaten implementiemonitor TO2439 TO2879 Informatie opzet landelijke voorlichtingscampagne TO2868 Gemeentes eraan herinneren MERen op te stellen TO2871 (Jaarlijkse) Informatie lessons learned Crisis- en herstelwet TO2872 Derde kwartaal september Aansluitcijfers DSO TO2868 TO2851 Vierde kwartaal december Voortgang wetgeving, DSO en implementatie TO2439 TO2438 Aansluitcijfers DSO TO2868 TO2851 Resultaten implementiemonitor TO2439 TO2882 TO2879 2022 1 januari 2022 Beoogde datum Inwerkingtreding Omgevingswet Pagina 6 van 9 Datum Kenmerk 2020-0000424542 Datum Informatie Toezegging Doorlopend tot afronding regelgeving Effecten regelgeving op administratieve lasten TO2249 Doorlopend Informatiepositie burgers bij participatie in implementatieprogramma TO2431 Doorlopend contact Ten aanzien van het aspect ‘ondermijning’ koppeling maken met het ministerie van J&V TO2889 Doorlopend RIVM apart monitoren effecten van geluidsnormen op burgers TO2895 In 2020 In 2020 Eerste Kamer nader informeren over granuliet TO2885 Najaar 2020 Informeren over uitkomst gesprekken tussen IPO en VNG over bevoegdheidsverdeling geluidproductie regionale industrieterreinen TO2891 Najaar 2020 Toezenden van resultaten over werking software DSO TO2865 Najaar 2020 Afschrift brief Tweede Kamer inzake rijksvastgoedbedrijf TO2904 Najaar 2020 BIT advies en beleidsreactie Eind 2020 Bij doorlichting milieurecht bewijslast BBT meenemen TO2873 Eind 2020 Uitvoeringsagenda VTH aan Kamer aanbieden TO2877 Eind 2020 Effecten van piekgeluiden overdag op de gezondheid betrekken bij de brief inzake het rapport over de WHO-normen TO2892 Eind 2020 Voorhang AMvB categorieën van ontwikkelingen financiële bijdrage TO2900 Eind 2020 Meewegen hardheidsclausule bij afbakening AMvB TO2901 Eind 2020 Kamer informeren over bestuurlijke afspraken uitvoeringsprogramma Convenant Bodem en Ondergrond TO2884 In 2021 In de loop van 2021 Dialogen met partners over politiek-democratische cultuur TO2908 In de loop van 2021 Informatie privacy aspecten uitbouw DSO TO2867 In de loop van 2021 Met overheden het onderwerp ‘politiek-democratische cultuur’ bespreken TO2880 In de loop van 2021 Handhaving geluidproductie brommers onder aandacht van de VNG brengen TO2898 Na inwerkingtreding Na inwerkingtreding Terugkerende evaluatie onafhankelijke toetsing door commissie MER TO2446 Na inwerkingtreding Onderzoek naar uitvoering Rijksregels en de Kamer daarover informeren TO2875 Na inwerkingtreding Een steekproef doen naar doorwerking van nationale belangen in de omgevingsplannen TO2878 Na inwerkingtreding Monitor VTH meenemen inzake bodem TO2886 Pagina 7 van 9 Datum Kenmerk 2020-0000424542 Na inwerkingtreding Bij de evaluatie van de Aanvullingswet geluid ingaan op complexiteit en balans tussen beschermen en benutten TO2893 Na inwerkingtreding Jaarlijkse rapportage monitoringsresultaten Aanvullingswet geluid Omgevingswet TO2894 Na inwerkingtreding Onderzoeken werking voorstellen kostenverhaal en financiële bijdrage TO2902 Na inwerkingtreding Mogelijkheden burgers om transparantie overheidsinformatie te toetsen TO2444 Na inwerkingtreding M.e.r. beoordelingsplicht bij diepe plassen monitoren TO2888 Na inwerkingtreding Ervaringen ambtenaren inzake complexiteit regelgeving bodem monitoren TO2907 Na inwerkingtreding In de evaluatie de bescherming van de burger en balans benutten en beschermen meenemen in het kader van bodem TO2909 Gevolg verschuiving inwerkingtreding Omgevingswet voor samenhangende wetgevingstrajecten De leden van de vaste commissies voor Infrastructuur, Waterstaat en Omgeving en Economische Zaken en Klimaat / Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit hebben gevraagd welke gevolgen het uitstel van de inwerkingtreding van de Omgevingswet heeft voor samenhangende wet- en regelgeving. Als voorbeeld noemen zij de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. Met de afronding van de behandeling van de wetsvoorstellen van de invoeringswet en de aanvullingswetten en de bijbehorende besluiten in uw Kamer nadert de bouw van het wettelijke stelsel zijn voltooiing. Daarnaast zijn voor de inwerkingtreding van het nieuwe stelsel twee andere wetstrajecten relevant. Dit betreft de wijziging van de Bekendmakingswet (de Wet elektronische publicaties1) en de wijziging van de Algemene wet bestuursrecht in verband met het nieuwe omgevingsrecht en nadeelcompensatierecht.2 Het voorstel voor de Wet elektronische publicaties is inmiddels door uw Kamer aanvaard en tot wet verheven (Stb. 2020, 262). Het voorstel voor de wijziging van de Algemene wet bestuursrecht is op dit moment bij de Tweede Kamer aanhangig. Het is de bedoeling om de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen tegelijk met de Omgevingswet, dus op 1 januari 2022, in werking te laten treden. Dit is tot 1 Het bij koninklijke boodschap van 6 juni 2019 aangeboden voorstel van wet tot wijziging van de Bekendmakingswet en andere wetten in verband met de elektronische publicatie van algemene bekendmakingen, mededelingen en kennisgevingen (Wet elektronische publicaties) (Kamerstukken 35 218). 2 Het bij koninklijke boodschap van 10 juli 2019 aangeboden voorstel van wet tot wijziging van de Algemene wet bestuursrecht en enkele andere wetten in verband met het nieuwe omgevingsrecht en nadeelcompensatierecht (Kamerstukken 35 256). Pagina 8 van 9 Datum Kenmerk 2020-0000424542 uitdrukking gebracht in de gezamenlijke verklaring met VNG, IPO en Unie van Waterschappen over de beoogde nieuwe inwerkingtredingsdatum van de Omgevingswet die ik u dit voorjaar heb toegestuurd.3 Op die manier kan de uitvoeringspraktijk de implementatie van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen in samenhang voorbereiden. Ondertussen staat de wereld niet stil. Buiten de sporen van de stelselherziening komt er ook regelgeving tot stand die onderdelen van het stelsel wijzigt. Dat gebeurt bijvoorbeeld bij de implementatie van Europese wet- en regelgeving. Daarbij wordt een aanpak gevolgd die robuust is voor de verschoven inwerkingtredingsdatum van de Omgevingswet. Deze regelgeving bevat namelijk zowel wijzigingen van het huidige recht, als van het toekomstige nieuwe stelsel. Bij inwerkingtreding is het nieuwe stelsel daardoor actueel en voorafgaand daaraan wijzigt het huidige recht. Voorbeelden daarvan zijn de wijzigingen van het Bouwbesluit 2012 en het Besluit bouwwerken leefomgeving, onder andere in verband met bijna energieneutraal bouwen (Stb. 2019, 501 en Stb 2020, 84). Dezelfde aanpak zal gekozen worden voor de regeling van andere onderwerpen tot aan het moment van inwerkingtreding van het nieuwe stelsel. Deze aanpak van wijziging onder het huidige en toekomstige recht leidt ertoe dat wijzingen, waar nodig en wenselijk, nog onder het huidige recht in werking kunnen treden. Deze wijzigingen zijn niet afhankelijk van de inwerkingtreding van de Omgevingswet en omgekeerd is de inwerkingtreding Omgevingswet niet afhankelijk van de beoogde wijzigingen. Aansluitmonitor augustus 2020 In de bijlage 2 bied ik ook wederom de maandelijkse aansluitmonitor op het Digitaal Stelsel Omgevingswet aan, zoals die ook op de website van het implementatieprogramma Aan de Slag wordt gepubliceerd. De rapportage laat een kleine terugloop zien in het aantal overheden dat zich heeft aangemeld voor aansluiting op het DSO, benodigd voor het kunnen registreren van vragenbomen en ontvangen van vergunningaanvragen. Navraag leert dat dit komt doordat overheden in sommige gevallen een andere leverancier overwegen en nieuwe aanbestedingen zijn gestart. Het betrof hier deels partijen die al aangesloten waren, zodat ook dat aantal teruggelopen is. Ook blijkt dat de aansluitingen van enkele overheden op een nieuwe datum ingepland moeten worden. De komende maand worden alle overheden die zich nog niet hebben aangemeld benaderd om de planning te actualiseren. Indien nodig worden zij geholpen via de Regionale Implementatie Ondersteuners (RIO ’s) en het migratieteam om hun aansluitingen gereed te krijgen, zodat zij het jaar 2021, zoals zij wensten, kunnen gaan gebruiken om met het DSO te gaan oefenen. 3 Brief d.d. 20 mei inzake nieuwe inwerkingtredingsdatum: Kamerstukken I 2019/20, 33 118, BE Pagina 9 van 9 Datum Kenmerk 2020-0000424542 Ik vertrouw erop dat ik uw Kamer met deze brief het gewenste inzicht heb gegeven in de informatie die uw kamer zal ontvangen over de implementatie van de Omgevingswet. De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, drs. K.H. Ollongren