Reactie op de motie van de leden Bromet en Grinwis over het onderdeel uit de stikstofwet over het vergunningsplichtig maken van intern salderen voor 4 december 2024 naar de Kamer sturen (Kamerstuk 36600-XIV-29)

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202536 600 XIVVaststelling van de begrotingsstaten van hetMinisterie van Landbouw, Visserij,Voedselzekerheid en Natuur (XIV) en hetDiergezondheidsfonds (F) voor het jaar 2025Nr. 67 BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, VISSERIJ, VOEDSEL-ZEKERHEID EN NATUUR Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 2 december 2024Bij de behandeling van de begroting van mijn departement voor het jaar2025 heeft uw Kamer op 17 oktober 2024 de motie van de leden Brometen Grinwis aangenomen (Kamerstuk 36 600 XIV, nr. 29). In de motie wordtverzocht om een onderdeel uit het wetsvoorstel «Wijziging van deOmgevingswet (omgevingswaarde stikstofdepositie 2030 en vergunning-plicht voor stikstofgerelateerde wijzigingen)» naar de Kamer te sturenvóór 4 december a.s., namelijk het onderdeel over het vergunningplichtigmaken van intern salderen.De griffier van de vaste commissie voor Landbouw, Visserij, Voedselze-kerheid en Natuur heeft mij op 21 november 2024 gevraagd om uspoedig, en in elk geval voor het commissiedebat Stikstof, NPLG ennatuur van 4 december, te informeren over de opvolging van deze motie(brief van 2024Z18484/2024D45289).In deze brief informeer ik u over de uitvoering van deze motie. Tevensgeef ik opvolging aan de motie-Ouwehand (Kamerstuk 36 410 XIV, nr. 66,1 februari 2024), waarin wordt geopperd om een vergunningplicht internsalderen in te voeren, onder meer om schaalvergroting van veehouderijenen oneerlijke concurrentie voor kleinschalige bedrijven tegen te gaan.AchtergrondHet onderdeel vergunningplicht intern salderen maakte deel uit van hetconceptwetsvoorstel uit 2023 tot versnelling van de wettelijke stikstofdoel-stelling (omgevingswaarde) van 2035 naar 2030. Het onderdeel voorzag ineen vergunningplicht voor stikstofgerelateerde wijzigingen van een reedstoegestane activiteit die stikstofdepositie kan veroorzaken op daarvoorgevoelige natuurwaarden in een Natura 2000-gebied, zoals voor het ingebruik nemen van latente ruimte in bestaande toestemmingen. Het kst-36600-XIV-67ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2024Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 XIV, nr. 671 wetsvoorstel is in februari 2023 in consultatie gebracht,1 maar hetvervolgproces is door het aftreden van het kabinet-Rutte IV tot stilstandgekomen.Motie-Bromet/GrinwisDe motie overweegt dat het feit dat voor intern salderen geen natuurver-gunning nodig is, kan leiden tot meer stikstofuitstoot omdat latente ruimtewordt ingeruild voor meer dieren. Ik zal mij de komende tijd beraden overde wenselijkheid van het invoeren van een vergunningplicht voor internsalderen. Daarbij zal ik het wetsvoorstel vergunningplicht intern salderenen de ontvangen consultaties uit 2023 en eventuele alternatieven opnieuwin ogenschouw nemen.Vraagstukken die beantwoord moeten worden, zijn bijvoorbeeld de tebereiken doelen van een vergunningplicht, de reikwijdte, toezicht enhandhaving en de beweging naar doelsturing.Voorop staat de vraag of een natuurvergunningplicht voor intern salderende beste manier is om het in de motie geschetste probleem – eentoename van de feitelijke stikstofuitstoot door het opvullen van latenteruimte – aan te pakken. Die vraag is ook bij de inspraak nadrukkelijk aande orde gesteld. Daarvoor is nodig om opnieuw de problematiek in kaartte brengen en de mogelijke instrumenten te bekijken.Door het ontbreken van een vergunningplicht voor intern salderen heefthet bevoegd gezag nu geen zicht op wijzigingen van de stikstofemissiebinnen de vergunde stikstofruimte, en kan het de toelaatbaarheid van diewijzigingen dus ook niet vooraf beoordelen.Ook voor de ondernemer kan het wenselijk zijn om wijzigingen vast telaten leggen in zijn natuurvergunning. Dit biedt rechtszekerheid. Vooronder andere PAS-melders kan een vergunningplicht intern salderenperspectief bieden.We zien nu dat het vergunnen van innovatie ingewikkeld is.Daar tegenover staat dat een vergunningplicht intern salderen leidt totextra regeldruk voor ondernemers. Daarnaast is uit de consultatie van hetwetsvoorstel gekomen dat ondernemers vrezen dat een vergunningplichtintern salderen innovatie in de weg kan staan, zowel voor agrarischebedrijven als voor de industrie.Voorts verwacht ik nog dit jaar twee uitspraken van de Afdeling bestuurs-rechtspraak van de Raad van State (de Afdeling) over intern salderen. Hetbetreft de uitspraken in hoger beroep tegen de uitspraken Amercentraleen Rendac van de rechtbank Oost-Brabant, waarin de rechtbank deelsafstand neemt van de jurisprudentie van de Afdeling dat voor internsalderen geen natuurvergunning nodig is. De uitspraak van de Afdeling indeze zaken zal betrokken worden bij de verdere aanpak.Ik zie overigens op voorhand juridisch geen ruimte om een eventuelevergunningplicht te beperken tot veehouderijen. Voor zo’n beperking lijktuit een oogpunt van rechtsgelijkheid moeilijk een objectieve rechtvaar-diging te vinden, omdat ook bij andere sectoren sprake is van latenteruimte die bij ingebruikname tot een toename van feitelijke emissies kanleiden.1www.internetconsultatie.nl/wijzigingomgevingswaardestikstof2030envergunningplicht. Hier isook de tekst van het conceptwetsvoorstel in te zien.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 XIV, nr. 672 Zoals hierboven geschetst vind ik het van belang om de voor- en nadelenvan een vergunningplicht intern salderen goed op een rij te zetten, en ishet relevant om de uitspraken van de Raad van State over Rendac enAmercentrale te kennen. Ik wil u medio 2025 een brief intern salderen metdaarin mijn voorstellen doen toekomen.De Minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur,F.M. WiersmaTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 XIV, nr. 673