Reactie op een brief van het Presidium inzake de reikwijdte van artikel 68 Grondwet

28362Reikwijdtevanartikel68GrondwetNr.4BRIEFVANDEVICE-PRESIDENTVANDERAADVANSTATEAandeVoorzittervandeTweedeKamerderStaten-Generaal’s-Gravenhage,12juli2002Naaraanleidingvandestukkenoverdereikwijdtevanartikel68vandeGrondwetvraagikgraaguwaandachtvoorhetvolgende.IneenbriefvanhetpresidiumvanuwKamervan24april2002aandeleden(Kamerstuk28362nr.3),wordtgesuggereerdeen(externe)instantietelatenbeslissenovereengeschiltussendeTweedeKamereneenbewindspersoonoverdenakomingvandeinlichtingenplichtexartikel68.MetdezesuggestieiseenprincipieelpuntindeverhoudingtussenregeringenKamerinhetgedinggebracht.Inonsparlementairestelselisimmers,alshetgaatomdebeoordelingvanhetoptredenvanbewindslieden,nietzijndestrafrechtelijkegedra-gingen,geenandereinstantiedandeKamerzelfcompetent.IneengeschiltussendeKamereneenbewindspersoonzijnermaartweemoge-lijkheden:òfdeKamerlaatzichdoordebewindspersoonovertuigen,òfdebewindspersoonlegtzichbijdewensvandeKamerneer.DatgeldtookalseenindividueellidvandeKamerofeenKamerminderheidexartikel68vandeGrondwetominlichtingenverzoekt.Hetisdeessentievandevertrouwensregel,dieookindeconclusievanpunt2(pagina3)vandenotitievandeMinistervanBinnenlandseZakenenKoninkrijksrelatiesinzakedereikwijdtevanartikel68Grondwetisneergelegd(Kamerstuk28362nr.2).Desuggestieindebriefvan24aprilgaataandieessentievoorbij.Datvervultmijmetenigezorg.Waarschijnlijkvormtdeaanleidingvoordesuggestieindebriefvanhetpresidiumdepassageindezelfdenotitievandeminister(pagina4)onderhethoofd«kanfeitelijknietwordenafgedwongen».DiepassagehandeltoverhetverzoekominlichtingenvaneenindividueelKamerlid.Deministerwijsterindiepassageechteropdatdedaarbeschrevenopeen-volgingvanweigeringeninhogematetheoretischis.Depassagezouaanhelderheidhebbengewonnenals,naaranalogievandezinoverdeWOBindiezelfdealineaaanhetslotzouzijntoegevoegd:enwaaroverinlaatsteinstantiedeKamerbeslist.Datisookdeconclusieindeeerstealineavanpunt6(pagina12).Inditverbandvestigikookdeaandachtoppagina7TweedeKamerderStaten-Generaal2Vergaderjaar2001–2002KST62933ISSN0921-7371SduUitgevers’s-Gravenhage2002TweedeKamer,vergaderjaar2001–2002,28362,nr.41 vandenotitiewaarinvanafregel11duidelijkwordtdatartikel68vandeGrondwetdeKamereenruimerrechtopinformatiegeeftdandeWOBaandeburger.Deaanwijzingvaneen(externe)instantiediebeslistofeenministerterechtinlichtingenweigertrespectievelijktoetstofvertrouwelijkheidnodigis,verdraagtzichdaaromnietmetonzeconstitutieenzoueenverderejuridificeringvandepolitiek-bestuurlijkeverhoudingenbete-kenen.Datdatgevaarsteedsopdeloerligt,blijktbijvoorbeeldookuitdediscussieindeopenbarecommissievergaderingvan21mei2001overhetwetsontwerpRaadvoordeRechtspraak.IndiediscussiekwamdevraagaandeordeofeengeschiltussendeministerendeRaadvoordeRecht-spraaknietaandeHogeRaadzoumoetenwordenvoorgelegd.OoktoenvielnietintezienwaaromdeKamerwanneereenzobelangrijkbeginselvandedemocratischerechtsstaatalsdeonafhankelijkheidvanderechtertenopzichtevanhetbestuurinhetgedingis,nietzichzelfalsscheidsrechter/controleuropvoert,maarbijeenvandepartijentebiechtzougaan.Gelukkigisvandiegedachteafgezien.Alserzichindepraktijkregelmatigproblemenbijhetverschaffenvaninlichtingenaanindividueleledenzoudenvoordoen,danmoetdeKamerdiezelfoplossen.Zijzoudaarvoorbijvoorbeelduithaarmiddeneencommissiekunnenaanwijzen,diedeKamerovereengeschilineenconcreetgevaladviseert.Juistwaaromalomwordtgepleitdeeigenverantwoordelijkheidvandevolksvertegenwoordigingtenopzichtevanderegeringscherpertemarkerenzoudedoorhetpresidiumgesuggereerde«oplossing»eenverkeerdeindrukkunnenwekkenrespectievelijkaverechtskunnenwerken.Hetspreektvanzelfdatikgraagbereidbendesgewensthetbovenstaandenadertoetelichten.DeVice-PresidentvandeRaadvanState,H.D.TjeenkWillinkTweedeKamer,vergaderjaar2001–2002,28362,nr.42