Reactie op het Pamflet 'Kleine vrijwilligers initiatieven, zie ze staan!' van de Haëlla Stichting

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2023–202424 515Preventie en bestrijding van stille armoede ensociale uitsluitingNr. 763 BRIEF VAN DE MINISTER VOOR ARMOEDEBELEID, PARTICIPATIEEN PENSIOENEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 6 juni 2024De vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft op21 december 2023 om een reactie verzocht op het pamflet van de HaëllaStichting en kleine armoede fondsen: Kleine vrijwilligers initiatieven, zieze staan!Met deze brief ga ik in op dit verzoek.Gehoord & gezien wordenDe Haëlla stichting en kleine armoedefondsen verstrekken jaarlijkshonderden kleine giften aan kleine armoede initiatieven. Deze initiatievenworden gerund door vrijwilligers. Ze bedienen vaak mensen die tussenwal en schip vallen bij reguliere voorzieningen en mensen die de overheidmoeilijk bereikt.Deze kleine armoede initiatieven willen graag beter gehoord worden doorde politiek en beleidsmakers en ervaringen delen met het Ministerie vanSZW. Aan dat verzoek kom ik graag tegemoet. Ik vind het heel belangrijkdat hun inzet gezien wordt. Daarom ben ik op 20 maart 2024 op bezoekgeweest bij de Haëlla stichting, voor een gesprek met vertegenwoordigersvan een dertigtal kleine armoede initiatieven. Ik was erg onder de indrukvan de betrokkenheid en inspanningen om mensen in armoede eenhelpende hand te geven.Deze initiatiefnemers hebben hun ervaringen en zorgen samengevat ineen bundel, die ook online beschikbaar is1. Tijdens mijn bezoek en in debundel gaven diverse initiatiefnemers aan dat zij moeite hebben ombetaalbare bedrijfsruimte te vinden. Zo bezocht ik een echtpaar dat vanuit1haella.nl/stichting/kleine-armoede-hulp-initiatieven-spreken-zich-uit kst-24515-763ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2024Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 24 515, nr. 7631 de eigen woonkamer wekelijks tientallen mensen ondersteunt metvoedselpakketten, die om diverse redenen niet in aanmerking komen voorreguliere voedselbanken. Zij vertelden over de grote druk die dit legt ophun privéleven. Toch gaan zij door, omdat ze de mensen die van hulpafhankelijk zijn niet in de steek willen en kunnen laten. Het tekent deenorme betrokkenheid van deze mensen.In het bezoek kwam ook aan de orde dat initiatiefnemers soms weiniggehoor vinden als ze aankloppen bij gemeenten voor (financiële)ondersteuning. Bijvoorbeeld als initiatieven meerdere doelen tegelijkdienen, zoals armoedebestrijding, participatie en het bestrijden vaneenzaamheid.Of er gelden ingewikkelde aanvraag- en verantwoordingsprocedures.Ik heb tijdens mijn overleg met de VNG op 21 maart jl. aandacht gevraagdvoor de ervaringen en zorgen van kleine armoede initiatieven en debundel overhandigd. De VNG heeft toegezegd te bezien hoe kleineinitiatieven onder de aandacht van gemeenten kunnen worden gebracht.Lokale initiatieven zijn heel waardevol voor mensen die hulp nodighebben. Zij kunnen ook een belangrijke schakel zijn tussen informele enformele hulp voor kwetsbare groepen. Daarom is het belangrijk dat ookkleine initiatieven kunnen aansluiten op het lokale netwerk vanmaatschappelijke ondersteuning en dat gemeenten meer oog krijgen voorde behoeften van deze initiatieven.RegeldrukEen ander zorgpunt is de regeldruk die vrijwilligersorganisaties ervaren.Dat geldt overigens niet alleen voor initiatieven die mensen in armoedehelpen, maar breder. In 2023 is onderzoek gedaan naar regeldruk voorvrijwilligersorganisaties en filantropische instellingen. De Staatssecretarisvan VWS en de Minister voor rechtsbescherming hebben de Kamer op19 juni 2023 geïnformeerd over het onderzoek via een Kamerbrief2 en inantwoorden op Kamervragen3.Op dit moment werken zij samen met diverse vrijwilligersorganisaties enfilantropische instellingen maatregelen uit om de regeldruk terug tedringen. Daarnaast werkt het Ministerie van VWS samen met de minis-teries van OCW, Defensie, SZW en diverse vrijwilligersorganisaties aanhet bevorderen van een toekomstbestendige vrijwillige inzet. De Staatsse-cretaris van VWS zal uw Kamer informeren over de voortgang op ditdossier.Toegankelijke overheid en hulp bij geldzakenEen ander belangrijk punt in het pamflet is dat de overheid toegankelijkermoet worden voor mensen in armoede. We zien dat er soms sprake is vanschaamte, wantrouwen, dat er mensen verdwalen in het systeem vaninkomensregelingen en dat veel mensen moeite hebben met digitaalgeldzaken regelen. Daarom is het belangrijk dat er verschillendehulpvormen beschikbaar zijn bij geldzorgen, naast gemeenten ookvrijwilligers, en naast digitale oplossingen ook niet-digitale hulp.2kamerbrief-over-eindrapport-onderzoek-regeldruk-bij-vrijwilligersorganisaties-en-filantropische-instellingen van 19 juni 20233Antwoord op kamervragen, 12 september 2023Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 24 515, nr. 7632 Zoals ik in de tweede voortgangsrapportage4 van de Aanpak geldzorgen,armoede en schulden heb aangegeven, stimuleer ik diverse soorten hulpbij geldzorgen:–Lokale hulp bij geldzorgen, zowel door gemeenten als vrijwilligers,wordt beter vindbaar via de Geldfit website, bellijn, mail en chat. Ookkan men daar checken waar men recht op heeft en antwoord vindenop geldvragen.–Er zijn inmiddels bijna 160 inlooppunten van «Samen erop vooruit»,waar vrijwilligers met mensen kijken hoe zij beter kunnen rondkomenen waar ze recht op hebben. Dit project is een samenwerkingsverbandvan de Alliantie Vrijwillige Schuldhulp (AVS5) met Schuldhulpmaatjeen Geldfit.–Ik draag ook bij aan de Alliantie Vrijwillige Schuldhulp, voor een beterelandelijke dekking van het vrijwilligersnetwerk, bereiken van meerdoelgroepen en het beter toerusten van de (meer dan elfduizend)vrijwilligers die mensen met geldzorgen helpen aan de keukentafel.Via de voortgangsrapportages voor de Aanpak geldzorgen, armoede enschulden zal ik uw Kamer blijven informeren over de ontwikkelingen bijvrijwilligers-initiatieven en de verbinding met andere hulproutes voormensen met geldzorgen.Tot slot wil ik graag de Haëlla stichting, de kleine armoede initiatieven ende vele vrijwilligers bedanken voor hun enorme inzet om mensen inarmoede een helpende hand te bieden.De Minister voor Armoedebeleid, Participatie en Pensioenen,C.J. Schouten4Kamerbrief 2e voortgangsrapportage aanpak geldzorgen, armoede en schulden, 19 december20235In de AVS werken 7 organisaties samen: Schuldhulpmaatje, Humanitas, het Leger des Heils, deLSTA (netwerk thuisadministratie; hier zijn honderden kleine vrijwilligers-organisatiesaangesloten), het Inspraakorgaan Turken (IOT), het Samenwerkingsverband MarokkaanseNederlanders (SMN) en de Organisatie Caribische Nederlanders (OCAN).Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 24 515, nr. 7633