Memorie van toelichting

AVaststellingvandebegrotingvandeuitgavenendeontvangstenvanhetInfrastructuurfondsvoorhetjaar2009Nr.2MEMORIEVANTOELICHTINGInhoudsopgaveBlz.A.ARTIKELSGEWIJZETOELICHTINGBIJDEWETSARTIKELEN2Wetsartikel1(uitgaven/verplichtingenenontvangsten)2B.BEGROTINGSTOELICHTING3TweedeKamerderStaten-Generaal2Vergaderjaar2008–2009Persexemplaar1 A.ARTIKELGEWIJZETOELICHTINGBIJDEWETSARTIKELENWetsartikel1(uitgaven/verplichtingenenontvangsten)DebegrotingendieonderdeeluitmakenvandeRijksbegroting,wordenopgrondvanartikel1,derdelid,vandeComptabiliteitswet2001elkjaarafzonderlijkbijdewetvastgesteld.HetonderhavigewetsvoorstelstrektertoeomdebegrotingvanhetInfrastructuurfondsvoorhetjaar2009vasttestellen.AllevoorditjaarvastgesteldebegrotingswettentezamenvormendeRijksbegrotingvoorhetjaar2009.EentoelichtingopdeRijksbegrotingalsgeheelisopgenomenindeMiljoenennota2009.Metdevaststellingvandezewetsartikelenwordtdeindebegrotingsstaatopgenomenbegrotingvanverplichtingen,uitgavenenontvangstenvoorhetjaar2009vastgesteld.Deindiebegrotingopgenomenproduct-artikelenwordeninonderdeelBvandezememorievantoelichtingtoegelicht(dezgn.Begrotingstoelichting).DeministervanVerkeerenWaterstaat,C.M.P.S.EurlingsArtikelsgewijzetoelichtingbijdewetsartikelenPersexemplaar2 B.BEGROTINGSTOELICHTINGInhoudblz.1.Inleidingenleeswijzer42.Infrastructuuragenda63.Deproductartikelen234.Verdiepingshoofdstuk1185.Bijlagen1355.1OverzichtsconstructiekustwachtNederlandNieuweStijl1355.2Afkortingenlijst138BegrotingstoelichtingPersexemplaar3 1.INLEIDINGENLEESWIJZERInleidingNaastdebeleidsbegrotingvanVenW,hoofdstukXIIvandeRijksbegroting,kentVenWookeenInfrastructuurfonds.DooreenapartfondsvoorinfrastructuurkanbeterinvullingwordengegevenaandedoelstellingenzoalsgenoemdindewetophetInfrastructuurfonds,tewetenhetbevorderenvaneenintegraleafwegingvanprioriteitenenhetbevorderenvancontinuïteitvanmiddelenvoorinfrastructuur.Zomaghetfondsjaarlijksesaldi(«meerofminderuitgegeveninenigjaar»)overhevelen–integenstellingtotdebegrotingvanVenW:XII–waardoor(kasmatige)vertragingenenversnellingenvanprojectennietmeteenleidentotbudgettaireknelpunten.HetInfrastructuurfondswordtvoorhetgrootstedeelgevoeddooreenbijdrageuitdebegrotingvanVenW(artikel39.01)enverderuitbijdragenvanuithetFondsEconomischeStructuurversterking(FES).Dezebijdragenwordenondermeerontvangenvoordeinvesteringsimpulsinhetkadervanhetregeerakkoord1998,deBetuweroute,deHSL-Zuid,hetBereik-baarheidsoffensiefRandstad(BOR),prijsbeleidenZuidas.Tenslottewordtvooreenaantalprojectendeuitgavendoorberekendaanderden,zoalsanderedepartementen,lagereoverheden,buitenlandseoverheids-instantiesendeEuropeseUnie.LeeswijzerDefondsbegrotingbegintmetdeInfrastructuuragenda.Hierinzijndeuitvoeringsprioriteitenbeschreven,waarbijzoveelmogelijkdesamen-hangmetdebeleidsdoelstellingenindebegrotingvanVenWisaangege-ven(XII).Ditjaarisnadrukkelijkgekekennaarhetwegnemenvandeverschillendevormenvanoverlap,metnametussendebeleidsagendavanbegrotings-hoofdstukXIIendeuitvoeringsagendavanhetInfrastructuurfonds.DitheeftertoegeleiddatVenWdeuitvoeringsagendaaanzienlijkinomvangheeftkunnenterugbrengenendezezichnubeperkttotdeInfrafondsbredeonderwerpendiehierfeitelijkaandeordezijn.Vervolgenswordendeproductartikelenbehandeld.Deprojectoverzichtenzijndirectachterdeproductenopgenomen.Mutatiesindeprojectsfeerwordenindezebegrotingtoegelichtalsdezefinancieelgroterzijndantienprocentvanhetprojectbudgetofinabsolutezinmeerbedragendan€10mln.ofmeerdaneenjaarafwijkenvandeeerderafgesprokenopleve-ring1.DoordatdeTracéwetisherzienisdemijlpaal«proceduresrond»komentevervallenindeprojectoverzichten.Debegrotingkentverdereenverdiepingshoofdstuk,waarindeoverzich-tenmetdeopbouwvandebeschikbarebedragenzijnopgenomen.Mitspolitiekrelevantisereenondergrensvan€2mln.gehanteerdvoorhettoelichtenvanbegrotingsmutaties.Hetverkeersmanagementenbeheerenonderhoudvanhethoofdwater-systemen(artikel11),hethoofdwegennet(artikel12)endehoofd-vaarwegen(artikel15)wordtdoorRijkswaterstaatgedaanopbasisvanprestatieafsprakenmetdebeleidsdiensten.Dezeprestatieafsprakengevenaanopwelkkwaliteitsniveauhetbeheerenonderhoudzichmoetbevinden.DebekostigingvandeprestatieafsprakenvindtinprincipeInleidingenleeswijzer1InhetMIRTprojectenboekisperaanleg-projectbeschrevenwelkprobleemmethetbetreffendeprojectwordtopgelost.Hierinzijndebelangrijkstebeslismomentenvandeinfrastructuurprojectenvastgelegd.Deonze-kerheidsmargevanderamingneemtafnaar-matehetprojectverderwordtuitgewerkt.Persexemplaar4 plaatsopbasisvaneentarief(P)pereenheidareaal(Q).Indebegroting2008ishetgenoemdetariefmedegebaseerdophetbeschikbarebegrotingsbedrag.Bijdeartikelen11,12en15isnaaraanleidingvandekabinetsreactieophetIBOBeheerenOnderhoudeenuitsplitsingopgenomenvandemiddelenoverdekostenvanhetBeheerenOnderhoud.Daarnaastisbijartikel12naderinzichtverstrektindeafwegingenenbeleidskeuzesdieophetgebiedvanVerkeersmanagementenBeheerenOnderhoudhoofdwe-genzijngemaakt.Indevoorjaarsnota2007(Kamerstuk2006–2007,31061A,nr.2)isdezogenoemde«egalisatiereeks»opartikel12Hoofdwegennetgeïntrodu-ceerd.Dezeaanpassingsreeksvandebeschikbarebudgettenistoenaangebrachtinhetoverzichtvandebudgettairegevolgenvanbeleid.Teneindederelatietussendebeschikbarebedragenenhetonderliggendeprogrammahelderdertepresenterenwordtvanafdezebegrotingdeegalisatiereeksindebetreffendeprojectoverzichteninzichtelijkgemaakt.Bijartikel12inhetprojectoverzicht«planstudiehoofdwegennetvoorennatracébesluit«voordejaren2011en2012wordt«overprogrammering»geïntroduceerd.Metoverprogrammeringwordtgedoeldopeenstukspanningdatwordtvoorzientussende,indiejaren,beschikbarebudgettenendegeraamdekasbehoeftevanhetonderliggendeaanlegprogramma.Tenbehoevevandeinzichtelijkheidtenaanzienvandegerealiseerdeuitgavenenbeschikbarebudgettenopdeafzonderlijkeartikelonderdelenversusdeprogrammeringvandeaanlegprogramma’s,isindebetref-fendeprojectoverzichteneenanalyseopgenomen.Indezeanalysewordtinzichtelijkgemaaktopwelkeartikelonderdelendegerealiseerdeprogramma-uitgavenzijnverantwoord.DebegrotingvanVenWisookdigitaalbeschikbaarophttp://www.rijksbegroting.nl.InleidingenleeswijzerPersexemplaar5 2.INFRASTRUCTUURAGENDA1.InleidingInfrastructuuriseenbelangrijkmiddeldathetministerievanVerkeerenWaterstaat(VenW)inzetomdebeleidsdoelstellingenterealiseren.VenWfinanciertindatkadernietalleenrijksinfrastructuur,maargeeftookfinanciëlebijdragenaangroteregionale/lokaleinfrastructuurprojecten.DeInfrastructuuragendabevateenkortenbondigeweergavevandeuitvoeringsprioriteitenvanhetministerievanVenWophetgebiedvaninfrastructuur.Hetbetreftveelalzichtbareproductendievoortvloeienuitdeprioriteitenindebeleidsagenda.MetdeInfrastructuuragendawordtinzichtgebodenindewijzewaaropVenWinhoudelijkopprogramma-niveaumetinfrastructuurwilomgaan.Hetgaathierbijomdealgemenekadersopbasiswaarvanhetprogrammametinfrastructuurprojectenwordtvormgegeven.Daarnaastwordtindezeagendaopprojectniveauaandachtbesteedaanterealiserenmijlpaleninhetlopendeinfrastructuur-programma.Hetaccentligthierbijophetuitvoeringsjaar2009.Zowordtinzichtelijkgemaaktwelkeprojectenin2009wordenopgeleverdenbijwelkeprojectenin2009eenbeginwordtgemaaktmetdeuitvoering.Vooreennaderetoelichtingopdezeenalleoverigeinfrastructuurprojecten,wordtverwezennaarhetMIRT(MeerjarenprogrammaInfrastructuur,RuimteenTransport)Projectenboek2009.2.Algemenekaders2.1.InfrastructuuralsinstrumentBijderijksinfrastructuurwordteenonderscheidgemaakttussentransport-infrastructuur(hoofdwegennet,spoorwegenenhoofdvaarwegennet)enhoofdwatersystemen.DitonderscheidsluitaanopdeindelingvanhetInfrastructuurfonds,waarbijervoorgekozenisomdeindeNotaMobiliteitbenoemdesectoren(hoofdwegennet,spoorwegen,hoofdwatersystemenenhoofdvaarwegen)afzonderlijkzichtbaartemaken.Bijtransport-infrastructuurwordternaargestreefdomdebereikbaarheidteverbeterenbinnen(wettelijke)kadersvanverkeersveiligheidenkwaliteitvandeleefomgeving.Voorhoofdwatersystemen(waterbeheren-enwaterkeringsprojecten)staatallereersthethebbenenhoudenvaneenveiligenbewoonbaarlandcentraal.Daarnaastwordtgestreefdnaarhetinstandhoudenenversterkenvangezondeenveerkrachtigewater-systemen,waarmeeeenduurzaamgebruikwordtgegarandeerd.DrieelementenkomenterugindemanierwaaropVenWmetderijks-infrastructuuromgaat:1.Debestaandeinfrastructuurwordtbeheerdenonderhoudenomeenvastgesteldebasiskwaliteitvoordieinfrastructuurinstandtekunnenhouden;2.Omhetgebruikvandebeschikbarecapaciteitvandebestaandeinfrastructuurteoptimaliserenwordenvervolgensmaatregelengetroffenomdebenuttingvandecapaciteitvanhoofdwegen,spoorwegenenvaarwegenteverbeteren;3.Tenslottewordt,indienvoorgaandemaatregelenontoereikendzijn,debestaandecapaciteituitgebreiddoornieuweinfrastructuuraanteleggen.Hetgaathierbijzowelomuitbreidingenbinnendebestaandenetwerken(bijvoorbeelddoorverbredingvanwegen)alsomuitbrei-dingenvandenetwerkenzelf(indevormvanvolledignieuwetracés).InfrastructuuragendaPersexemplaar6 2.2Netwerkaanpak/MobiliteitsaanpakEennauweresamenwerkingtussenregioenrijk,gerichteaandachtvoorbereikbaarheidvandeurtotdeurendaarmeebeteropelkaaraangeslotenenfunctionerendenetwerkenzijndekernvandenetwerkaanpak.EenbelangrijkonderdeelisdeSamenwerkingsagendaperregio.Hierinwordenafspraken,actiesenprojectenopgenomen.Hetgaatdanbijvoorbeeldoverkleinschaligemaatregelen–zogenaamdequickwins–waarmeeopkortetermijneengrooteffectkanwordenbehaaldbijdeverhogingvandesamenhangenkwaliteitvandeinfrastructuurnetwerken.Hieroverwordtondermeertweemaalperjaaroverleggevoerdmetderegionalebestuurders.Inhetvoorjaarsoverlegstaatdevoortgangvandeprojectencentraaleninhetnajaarrichtdeaandachtzichinhoofdzaakopnieuweprojectenenbeleidsaccenten.Deuitkomstenvanhetnajaars-overlegin2007zijnopgenomeninbriefaandeTweedeKamervan13december2007(TK,29984,nr.111).Overdeuitkomstenvanhetvoorjaarsoverleg2008isop24juni2008eenbriefnaardeKamergestuurd(TK,31200A,nr.85).Denetwerkaanpakisuitgewerktinnetwerkanalyses(2006)enlandelijkemarkt-encapaciteitsanalyses(LMCA’s)voorweg,spoor,regionaalOVenvaarwegen,diein2007zijnuitgevoerd.Dezeanalysesgavenzichtopwaarpreciesdeproblemenzitten(vanuitdevan-deur-tot-deur-gedachte)enwelkekansrijkeverbeteringenmogelijkzijn.Daarbijisookgekekennaarrelevantebeleidsontwikkelingenzoalsprijsbeleidenverbeteringvanketenmobiliteit.Metdebriefvan19november2007(TK,29644,29984,nr.85)isinzichtgegeveninderesultaten,diezijngeboektinhetkadervandeNetwerk-aanpak,inclusiefdeuitgevoerdeLMCA’s.DeLMCAVaarwegenisop12november2007,samenmetdeBeleidsbriefVarenvooreenVitaleEconomie,aandeTweedekamergezonden.KernboodschapisdatdeNotaMobiliteithetuitgangspuntvoorhetbeleidisendetemakenkeuzes.MetdeuitkomstenvandeLMCA’sisgetoetstofdedoelstellingenuitdezenotavoor2020haalbaarzijnmetdeinzetvandehuidigebeleidsmix.Hetkabinetwilhetopenbaarvervoerperspooreenflinkeimpulsgeven.Degroeiambitievan5%perjaarvoordekortetermijn,zoalsvastgelegdinhetbeleidsprogramma,zijnuitgewerkt.VoordemiddellangetermijnisopbasisvandeLMCA-SpoorhetProgrammaHoogfrequentSpoorvervoer(PHS)ontwikkeld.Metdebegroting2009isdefinancieringvandespoorambitievan€4,5miljardgeregeld.DitbetekentdatdekandidaatstatusisvervalleneneenprogrammavanplanstudiesisopgenomeninhetMIRT2009onderdenoemerProgrammaHoogfrequentSpoorvervoer,naastdeallopendeplanstudieOV-SAAL.VoorhetregionaleopenbaarvervoerisindeNotaMobiliteiteendoelstellingvan2,1%groeiperjaar(tot2020)geformuleerd.DeLMCARegionaalOVtoontaandatdezegroeibinnendehuidigebudgettairekadershaalbaaris.BovendienwijstdezeLMCAopspecifiekegroei-mogelijkhedeninhetspitsvervoerbinnendestedelijkenetwerken.OmdegroeipotentieteversnellenissamenmetdecentraleoverhedenhetActieprogrammaRegionaalOVuitgewerktdatzichrichtopdezekabinets-periodeendoorwerkingkrijgttot2020.Voorhetwegenprogrammaisgeblekendatdemixvanbenutten,beprijzenenbouwenmetalleinzetmoetwordendoorgezet.Defile-problematiekmaakthetnoodzakelijkdaarbijzoveelalsmogelijksnelheidInfrastructuuragendaPersexemplaar7 temaken.Deuitvoeringvanhetprogrammastaatonderdruk,ondermeerdoorprocedure-eisenindebesluitvorming.MethetprogrammaRandstadUrgentenhetkabinetsstandpuntversnellingbesluitvorminginfrastructuurwordteenextraimpulsgegevenaandeuitvoering.DeLMCAwegentoontaandatinzetvandeindeNotaMobiliteitvoorwegengereserveerdebudgettairemiddelennodigisomdedoelenuitdeNotaMobiliteittehalen.OmdeambitievandeBeleidsbriefVarenvooreenvitaleeconomiewaartemakendienthetinvesteringsprogrammavoordevaarwegenonvermin-derdvoortvarenduitgevoerdinclusiefhetversneldwegwerkenvanhetachterstalligonderhoud(zieparagraaf3.1).ZoalsdeLMCAheeftaangetoond,moetdefocusechternietalleenopeengoedvaarwegennetliggen.Eenanderebelangrijkesleutelfactorisdebeschikbaarheidvannatteop-enoverslagmogelijkheden.DaaromheefthetKabinet€55miljoenbeschikbaargesteldvoordeverbeteringvandebereikbaarheidvanbinnenhavens.Opbasisvanregionalenetwerkanalysesvaarwegendienendecentraleoverhedenvoorstelleninvoorquickwinsdieleidentotdergelijkeverbeteringenwaarbijzijzelf50%vandetotalekostendragen.InNotaMobiliteitisaangegevendathetkabinetdemaatschappelijkemeerwaardevandezeehavensvoordeNederlandseeconomiewilversterken.DeambitieisomdeinternationaleconcurrentiekrachtvandeNederlandsezeehavensteverbeteren,binnenderandvoorwaardenvanveiligheid,milieuenleefomgeving.Daarwaarzichknelpuntenvoordoenindebereikbaarheidvanzeehavensvialandofzee,ofindebeschikbareruimtevoorzeehavengebondenbedrijvigheid,isderijksoverheidbereidom–bijeenduidelijkmaatschappelijkbelang–teinvesteren.HierbijligtdeprioriteitbijdeMainportRotterdam.2.3CoalitieenveloppeenMIRTHetkabinetheeftviaverschillendeenveloppen(InfrastructuurenVaarwegen,OpenbaarVervoerenWaterenkust)uithetCoalitieakkoordmiddelengereserveerdophetterreinvantransportinfrastructuurenwater.A.TransportinfrastructuurZoalsreedsin2.2.gemeldwilhetkabinethetopenbaarvervoerperspooreenflinkeimpulsgeven.Voordekortetermijnisinhetbeleidsprogrammadeambitievastgelegdomhetopenbaarvervoerperspoordezekabinets-periodemet5%perjaartelatengroeien.Voorwatbetreftde(vaar)wegengaathetteneersteommiddelenvoorvooralkleinschaligemaatregelen,waarmeeopkortetermijneengrooteffectkanwordenbehaaldbijdeverhogingvandesamenhangenkwaliteitvandeinfrastructuurnetwerken.Hetgaatvoordeperiode2008–2012om:+QuickWinswegen(inclusiefaanpakknooppunten);+QuickWinsvaarwegen;+Ketenversterking(incl.QuickWinsOV)(hiervanis€25miljoenreedstoegevoegdaandebegrotingHoofdstukXII,artikel34;middelenvoorlateretrancheszijngereserveerdopdeaanvullendepost).HetBeleidskaderBenuttenvanbegin2008isuitgewerktineenmaatregelenpakketvoordekorteenmiddellangetermijn.HetkorteInfrastructuuragendaPersexemplaar8 termijnpakketmaaktonderdeeluitvandeMobiliteitsaanpakenrichtzichvooralopdeknelpuntenuitdefiletop-50,enaansluitingenHWN-OWN.Hetomvatdiversemaatregelen,zoalsbeterinformerenvandereizigermetdynamischerouteinformatiepanelen,snellerdetecterenenverhelpenvanincidentenophetwegennet,verlengenvaninvoegstroken,betereaansluitingentussendesnelwegenregionalewegenenbeterafstemmenvanverkeerslichtenbijopenafritten.Indeperiode2009–2012ishiervooreenbedragvan€200miljoengereserveerd.Methetoogopdelangeretermijnstartin2008en2009eenaantalproevenmetinnovatievemaatregelen.Zievooreennaderetoelichtingopdeproevendebeleidsagendabijdebegroting.TotslotstelthetkabinetmiddelenbeschikbaarvooreenpakketDuurzaamVeilig.Ditpakketbestaatuitprojecten,dieinspelenopdewisselwerkingtusseninfrastructuur,voertuigengedrag.Totaalheefthetkabinetvoordegenoemdemaatregelenop(vaar)wegenindeperiode2008–2012€325miljoengereserveerdinhetFES.Tevensisditkabinetvoornemenseentweedetranchespoorsedoorsnij-dingentestartenalsdeevaluatievandeinschrijvings-entoedelings-procedurevandeeerstetranche(positieve)resultatenlaatzien.B.WaterUitderesultatenvandewettelijketweedetoetsingvandeprimairewaterkeringenblijktdateendeelvandezekeringennietmeervoldoetaandewettelijkenorm.Inseptember2007heeftdeStaatssecretarisvanVerkeerenWaterstaateengeactualiseerdHoogwaterbescherming-programma(ziekamerstuk2006–2007,18106,nr.103)aandeTweedeKamergestuurd.DitprogrammaiseropgerichtomalleafgekeurdewaterkeringenuitdeeersteentweedewettelijketoetsingweeraandenormenvandeWetopdeWaterkeringtelatenvoldoen.Hetkabinetheeftinhetkadervanhetbeleidsprogramma«Samenwerken,samenleven»binnendeenveloppe«Waterenkust»voldoendeaanvullendemiddelengereserveerdomditgeactualiseerdeprogrammavolledigtekunnenuitvoeren.Dezereservering,groot€1160miljoen,wordtintranchesnaardeVenW-begrotingwordenovergeboekt.IndevoorliggendeIF-begrotingisde1etranchevan€120miljoenopgenomen.HetKabinetheeftdaarnaastinhetbeleidsprogramma«Samenwerken,samenleven»extramiddelengereserveerdvoorhetuitvoerenvanmaatregeleninhetkadervandeEuropeseKaderrichtlijnWaterenWB21.Dooreeninnovatieveaanpakendoorzakeninsamenhangaantepakken,kunnenbetereresultatenwordengeboektendekostenzolaagmogelijkwordengehouden.VoorstimuleringvandeinnovatieveaanpakheefthetKabinetintotaal€75miljoengereserveerd.Hiertoewordteensubsidie-regelingopgesteld,waarindemiddelenin2tenderswordenweggezet:deeerstein2008(subsidieplafond€35miljoen),detweedeeind2009/begin2010(subsidieplafond€40miljoen).InvoorliggendeIF-begrotingisdeeerstetrancheopgenomen.Tenbehoevevandesynergie-aanpakbinnenKRW/WB21isinhetCoalitieakkoordeenbedragvan€115miljoenbeschikbaargesteld.De7deelstroomgebiedeninventariserendeprojectendiedooreenonafhanke-lijkecommissiewordenbeoordeeldopdevoorafgesteldecriteria.Indevoorliggendebegrotingis€76miljoenopgenomen.InfrastructuuragendaPersexemplaar9 VooreenfinanciëleimpulsvoorKRW-maatregelenindeRijkswaterenisinhetCoalitieakkoordintotaal€340miljoengereserveerd.DezemiddelenwordenindekomendejarennaardeV&W-begrotingovergeboektopbasisvandeindeStroomgebiedbeheersplannentedefiniërenmaatrege-len.NaastbovenstaandezakenheefthetKabinetinhetCoalitieAkkoordookextrabudgettoegekendvoorhetprogrammaInnnovatieDeltatechnologie.Detotaleomvangvoorditprogrammais€40miljoenenzalintranchesnaardeVenW-begrotingwordenovergeboekt.Indevoorliggendebegrotingisde1etranchevan€13miljoenopgenomen.MIRTHetkabinetzietinderealisatievanhetMIRTkansenomdesamenwerkingtussenrijkspartijenonderlingentussenhetrijkendedecentraleoverhe-denverderteverbeterenendebesluitvormingover(rijks)infrastructuurenruimtelijkeontwikkelingenbeteropelkaaraftestemmen.Opbasisvaneenintegraleengebiedsgerichtevisieop(onderdelenbinnen)hetruimtelijkfysiekedomein,wilhetkabinetinvesteringenplegen,dieopelkaarzijnafgestemd,inhoudelijkmetelkaarsamenhangenenuiteindelijktotmeerwaardeleiden.VoorhetwaarmakenvandezekansenenextraambitieheefthetkabinetvooreenstapsgewijzeaanpakrondhetMIRTgekozen,zoweltenaanzienvanhetMIRTProjectenboekalshetMIRTspelregelkader.In2007isheteersteMIRTProjectenboek(2008)uitgebracht.Hierinzijnderelevanteruimtelijkfysiekeinvesteringsprojectenvanderuimtelijkeministeriessamengebrachtengezamenlijkgepresenteerd.InhetMIRTProjectenboek2009worden,inuitbreidingopheteersteMIRTProjecten-boekpergebieddebeleidsopgavenvanhetRijkgeduidendaaraandeverschillenderijksprojectenopgehangen.Ookdesamenhangvanrijksprojectenmetrelevanteregionaleprojectenwordtinbeeldgebracht.2.4HerijkingaanbestedingsresultatenEind2004isdeKamer(TweedeKamer,2004–2005,29800XII,nr.43)geïnformeerdoverdeverwachteberekendeaanbestedingsresultatenà€1,4miljard(prijspeil2004).Hierbijisaangegevendaternogeennaderonderzoekplaatsvindtinzakedeteverwachtenaanbestedingsresultatenbijhetonderdeelaanlegspoor.Deanalysevoorditonderdeelwasdestijdsnognietafgerond.OpvolgendisbijVoorjaarsnota2005(TweedeKamer,2004–2005,30105A,nr.3)eenverwachtresultaataanlegspoorgemeldà€140miljoenindeperiode2005–2010.Daarmeeishettotaalaanindebegrotingverwerkteresultaat€1,54miljard(prijspeil2004)voordesectorenspoor,hoofdwegen,hoofdvaarwegenenhoofdwater-systemenindeperiode2005totenmet2010.DeverwachteaanbestedingsresultatenzijnondermeeringezetomdedoordeTweedeKameringediendeamendementenopdebegroting2005vandekkingtevoorzien.InhetkadervandeVoorjaarsnota2005isaangekondigddatdeberekeninguit2004optweemomentenwordtherijkt.Eeneersteherijkingheeftin2006plaatsgevondentenbehoevevandebegrotingsvoorbereiding2007.Dezeherijkingheeftgeleidttoteenadditioneelverwachtaanbestedingsresultaatvan€149miljoen(prijspeil2006)overdeperiode2005totenmet2010.Hetadditioneelresultaatisverwerktindebegroting2007enisingezetvooreenenveloppevoormaatregelenvoortkomenduitdenetwerkanalyses(€66miljoen),voorhetInfrastructuuragendaPersexemplaar10 programmavanmaatregelenomdeprimairewaterkeringenweeraandeWetopdewaterkeringtelatenvoldoen(€70miljoen)eneenbijdragevoorhetprogrammaFilevermindering(€13miljoen).In2008istenbehoevevandebegrotingsvoorbereiding2009eentweedeherijkingisuitgevoerd.Bijdezeherijkingisdeberekeninguitgevoerdvolgensdesystematiekdieisgehanteerdbijdeinitiëleberekeningin2004endeherijkingin2006.Uitgangspuntisdatdeverwachteaanbestedings-resultatenhoofdzakelijkwordenbepaalddoor:+deomvangvandeaanteganeverplichtingen(grondslag);+deperiodewaarineenverplichtinggerealiseerdwordtinkas(kasjaar-reeks);+deveronderstellingentenaanzienvanmetnamedematevanmarktspanning.Tenaanziendeze3uitgangspuntenisindeherijking2008hetvolgendegeconstateerd:+Grondslag:deomvangvangrondslagwasin2006hogerdanbegroot,onderandereomdattoeneenaantalomvangrijkeprojecteninnovatiefinéénkeerisaanbesteed.+Deperiodewaarinverplichtingenwordengerealiseerdinkasistenopzichtevandeeersteherijkingongewijzigd.+GeconstateerdisdatdemarktspanningindeGrond-,Weg-enWaterbouw(GWW)indeafgelopenjarensterkistoegenomen,waardoordeverwachtingisdatinkomendejarenopaanbestedingenpersaldogeenmeevallenderesultatenmeerwordengeboekt.+Daarnaastisvastgestelddatdeprijsontwikkelingvangrondstoffenhetlaatstejaardusdanigis,datdezeeensterkopdrijvendeffectheeftopdebedragenwaartegenopaanbestedingenwordtingeschreven.Tegenoverdehogeregrondslagin2006dietothogereresultatenleidt,staatdetoenemendemarktspanning,waardoorpersaldodeaanvullendeaanbestedingsresultatenvoordegeheleperiode2005–2010ietshoger(ongeveer€50miljoen)uitkomtdanberekendin2006.Omdathettempowaarindeaanbestedingsresultatenteruglopensnellergaatdanin2004en2006wasvoorzien,enerin2009en2010persaldoaanbestedings-tegenvallersinplaatsvanaanbestedingsmeevallerswordenverwacht,wordtgeadviseerdomde,opgrondvandezetweedeherijkingberekende,relatiefgeringeadditioneleaanbestedingsmeevalleralternatiefaantewenden.InsamenwerkingmethetministerievanFinanciëniseenonderzoekgestartnaardeaardenomvangvandeproblematiekdieontstaatdoordestijgendemarktprijzen.3.Programma’senprojecten3.1BeheerenonderhoudInlijnmetdePlannenvanAanpakendegemaakteafsprakenmetdeKamerendesectorwordtdekomendejarenverderuitvoeringgegevenaanhetinlopenvanhetachterstalligonderhoudenhetuitvoerenvandebenodigdevervangingenbijspoor,wegenenwaterwegen.Binnendebudgettenvoorbeheerenonderhoudwordtvooralsnogeendeelvandekostenvoordelevensduurproblematiekvandestalenkunstwerkeningepast,alsmedeeendeelvandekostenvandenoodzake-lijkevervangingvandebetonverhardingvandeA1tussenHengeloendeDuitsegrens.Hetmeerjarigbeschikbarebudgetvoorhethoofdwegennetdaalthierbijniet.Weliserhierdoorindejaren2009en2010tijdelijkInfrastructuuragendaPersexemplaar11 mindergeldbeschikbaarvoorregulieronderhoud.Naardematewaarinhetmogelijkisdelevensduurproblematiekvoordestalenbruggenintepassen,zonderdekwaliteitvanhetwegennetaantetasten,wordtonderzoekingesteld.Opbasisvandeuitkomstvanditonderzoekvindtbesluitvormingplaatsoverdedefinitieveinpassing.Doormiddelvanactiefkasbeleidwordtgetrachthetopnieuwontstaanvanachterstandeninhetonderhoudaandeverhardingentengevolgevanhetverminderdebudgetvoorregulieronderhoudzoveelalsmogelijktebeperken.DaartegenoverstaatdatindeMidtermReviewbeheerenonderhoud(bijstukbijbegrotingInfrastructuurfonds2007)isgemelddathetachterstalligonderhoudophoofdvaarwegenpasin2020zouzijningelopen.In2007zijndemogelijkhedenomhetinlopenvanhetachterstalligonderhoudteversnellenonderzocht.Indezebegroting2009iseenprogrammagepresenteerdomdeachterstandenreedsuiterlijkin2016wegtewerken.Onderdeelhiervanisdeversneldeaanpakvaneenaantalprioritaireprojectenindejaren2009en2010.DeKamerwordtviaderegulierebegrotingsmomentengeïnformeerdoverderesterendeperiode2007–2010vandeuitvoeringvandePlannenvanAanpak.Voorhetjaar2008zijnbijvoorjaarsnotavanwegeprijsstijgingenmiddelentoegevoegdvoordekustsuppletiesenvoorhetfaalkansgerichtonderhoudaandestormvloedkeringen.Dezeprijsstijgingenlijkenooktespelenin2009enlaterejaren.Daaromiserbeslotenomeenonderzoekuitte(laten)voerennaardeverwachtekostenvoorBeheerenOnderhoudvandeHoofdwatersystemenopdelange(re)termijn.LevensduurKunstwerkenVenWzalin2009hetonderzoeknaardeconditievandekunstwerken(bruggen,viaducten,tunnels)endevoorbereidingvandeverbeteringervanmetkrachtvoortzetten.Deversterking(ofvervanging)vande10stalenbruggendiebinnen5jaarmoetenwordenaangepaktzalwordenvoorbereidenmogelijkkanaleenaanvangwordengemaaktmetdeuitvoering.In2009zalookduidelijkzijnbijwelkebetonnenkunstwerkenmaatregelennodigzijnomderestlevensduurweeroppeiltebrengenenopwelketermijndatmoetgebeuren.Metbehulpvaneenafweegmodel,datgebaseerdisopeenkosten-batenanalyse,wordtperkunstwerkbekekenwelkemaatregelenhetmeestefficiëntzijn.Bijdeprogrammeringvandeaanpakvanzoweldestalenalsdebetonnenkunstwerkenzalwordengestreefdnaarhetzoveelmogelijkcombinerenmetreedsgeplandeofnoodzakelijkewerkzaamhedenaanaanpalendewegvakkenomdeverkeershinderzoveelmogelijktebeperken.Naasteengoedeplanningzullenookanderemobiliteitmaatregelenmaatregelennodigzijnomdeverkeershindertebeperken.Totwelkeextrakostenditeventueelnogkanleidenispasbekendalsdemaatregelenperkunstwerkconcreetzijnuitgewerkt.Voordeversterkingvande10stalenbruggenisindezebegrotingeenbudgetvan€500miljoenuitgetrokken.Definanciëleconsequentiesvandeaanpakvandebetonnenbruggenmoetennoginkaartwordengebracht.InfrastructuuragendaPersexemplaar12 In2009wilVenWondermeerdevolgendemaatregelen/werkzaamhedenuitdePlannenvanAanpakBeheerenOnderhouduitvoeren/inuitvoeringnemen:MijlpaalProjectHoofdwegen+continuerenvanhetwegwerkenvanachterstalligonderhoudvanbruggenenviaducten+GrootvariabelonderhoudA1Hengelo-DuitsegrensHoofdwatersystemen+RenovatieStuwenindeLek+MasterplanHaringvliet(conserveringstaal/elektronicaenbewegingswerken)HoofdvaarwegenProjecteninuitvoering:+AmsterdamRijnkanaal/Lek(baggeren,renovatieoevers,IrensesluizenenBernardsluizen)+Rotterdam-Duitsland(baggerenenrenovatieoevers)+Rotterdam-Belgie/Zeeland(baggeren,renovatiediversesluizencomplexenwaaronderVolkeraksluizen)+KanaalGent-Terneuzen(baggerenenrenovatieoeversensluizencomplexTerneuzen)+Maas;baggerenenkunstwerken(renovatiediversesluizencomplexenwaaronderBornenMaasbracht)+NattebruggenVooreennaderetoelichtingopdestandvanzakenBeheerenOnderhoudwordtverwezennaardetoelichtingopdeproductartikelenennaarhetMIRTProjectenboek2009.3.2AanlegenbenuttingHieronderwordtingegaanopdemijlpalendieVenWopdediverseprojectenbinnendeindeInfrastructuurfondsonderkendesectoren.InfrastructuuragendaPersexemplaar13 HoofdwatersystemenIn2009wilVenWdevolgendemijlpalenrealiseren:MijlpaalProjectOplevering+DiversekleineprojectenHerstelenInrichting+DiversekleineprojectenSaneringWaterbodems+DiverseprojectenuithetHoogwater-beschermingsprogrammaStartrealisatie+DiversekleineprojectenHerstelenInrichting+DiversekleineprojectenSaneringWaterbodems+DiverseprojectenuithetHoogwater-beschermingsprogrammaHoofdwegennetIn2009wilVenWdevolgendemijlpalenrealiseren:MijlpaalProjectOplevering+RW7ZuidelijkeringwegGroningen+A12Veenendaal-Ede+A12Zoetermeer-Gouda+A28/A32KnooppuntLankhorstStartrealisatie+A4Burgerveen-Leiden(ged.nabijLeiderdorp)+A2Everdingen-Deil+A2St.Joost-Urmond+A10TweedeCoentunnel/WestrandwegSpoorwegenIn2009wilVenWdevolgendemijlpalenrealiseren:MijlpaalProjectOplevering+Sloelijn(inclusiefgeluidsmaatregelenopdeZeeuwselijn)+ERTMSlevelII(onderdeelvanprojectAmsterdam-Utrecht)+EenaantalonderdelenvanhetprojectRegionet+DiversegeluidspilotsDaarnaastwordtbijhetonderdeelspoorwegenin2009volopgewerktaandeuitvoeringvandiversegroteaanlegprojectenwaaronderdiverseNieuweSleutelProjecten(NSP’s).InfrastructuuragendaPersexemplaar14 Regionale/lokaleinfrastructuur(>€112,5/€225miljoen)Voordegroteregionale/lokaleinfrastructuurprojecten(>€112,5/€225miljoen)ligtdeverantwoordelijkheidvoorvoorbereiding,aanleg,beheerenonderhoudenexploitatiebijdebetreffenderegionale/lokaleoverheid.VenWleverteenbijdrageindeaanlegkostenvanhetproject.In2009verwachtVenWdatdevolgendemijlpalenzullenwordengerealiseerd:MijlpaalProjectOplevering+DoortrekkingvandeErasmuslijnvanRandstadRailnaarRotterdamCentraal+HettweededeelmetkruisingvanspoorlijnvandeNoordwesttangentinTilburgHoofdvaarwegennetIn2009wilVenWdevolgendemijlpalenrealiseren:MijlpaalProjectOplevering+VaarrouteKetelmeer(fase1)+WalradarNoordzeekanaal+VerruimingTwentekanaal(fase1)Startrealisatie+VaarwegMeppelRamspol(Zwartsluis)VooreennaderetoelichtingoverdestandvanzakenvoorhetlopendeprogrammawordtverwezennaardetoelichtingopdeproductartikelenennaarhetMIRT/SNIPProjectenboek2009.3.3RandvoorwaardenBijdeinfrastructureleinvesteringendoorVenWwordende(wettelijke)randvoorwaardenvanmilieu(metnamegeluidenlucht)ennatuurenlandschap(inpassingenontsnippering)inachtgenomen.InnovatieprogrammaluchtHetInnovatieprogrammaLuchtkwaliteit(IPL)werktinopdrachtvandeministeriesvanVenWenVROMaaninnovatieveoplossingendiebijdragenaanverbeteringvandeluchtkwaliteitopenrondsnelwegen.Defocusligtopsnelwegenbijdichtbevolktegebieden(zogeheten’hotspots’).Daarzalbronbeleidpasoptermijntoereikendzijnomdeluchtkwaliteitwatbetreftstikstofdioxideenfijnstofaandenormentelatenvoldoen.HetIPLheeftopditmomentzespilotsinuitvoering:+KatalytischeafbraakNOXlangssnelwegen;+Optimalisatiegeluidsschermenvooreenbetereluchtkwaliteit;+Invloedvegetatielangssnelwegenopluchtkwaliteit;+Effectreinigensnelwegopfijnstofconcentratie;+Snelwegenoverkappenenluchtbehandelen;+Dynamischverkeersmanagementopbasisvanhetluchtbericht.InfrastructuuragendaPersexemplaar15 In2007en2008wordendemaatregelenopschaalen/ofineenpraktijk-situatiebeproefd.Paralleldaaraanvindtkennisoverdrachtplaatsoverderesultatenvandepilotsenoverdemogelijkhedenvoorimplementatieindepraktijk.Hetprogrammalooptnogdoortoteind2009InnovatieprogrammageluidHetInnovatieprogrammageluid(IPG)isindecember2007afgesloten.Hetprogrammaheeftgeleidtotinvoeringvannieuwemaatregelenenmethodenvoordeaanpakvangeluidhinderlangsrijkswegenenspoorwe-gen.Dezenieuweoplossingenvormeneenaantrekkelijkalternatiefvoorgeluidschermen,diesteedstalrijkerenhogerworden.Bovendienzijndenieuwemaatregelengoedkopereninvisuelezinminderbelastendvoordeomgeving.Zoblijftuitvoeringvanhetgeluidbeleidbetaalbaarenuitvoerbaarenkomendedoelstellingenvanhetgeluidbeleidbeterbinnenbereik.Nieuwemaatregelenzoalshetstillewegdek,tweelaagszoab,scherm-toppen,middenbermschermen,modulairegeluidschermen,raildempers,hetzogenaamdeakoestischslijpen(waarmeederailszodaniggeslepenwordendathetgeluidwordtbeperkt)eneenmaatregelombestaandetreinenforsstillertemaken(dezogenaamdeLL-remblokken)zijnnubeschikbaarvoorgebruik.VeelvandezemaatregelenwordeninmiddelsopgroteschaaltoegepastbuitenhetIPGenleidendaartotkostenreductieeneenbeteremaatschappelijkeacceptatie.InternationaaliserdoorhetIPGingezetophetaanscherpenvangeluidemissie-eisenvanbandenenvoertuigenenhetaanscherpenvantestmethodes.VoorspoorisdeinzetgerichtopdeaanpakvandelawaaiigeEuropesevlootgoederenwagens.MededoordebijdragevanuithetIPGgaandeinternationaleontwikkelin-genopdezedossiersdegoedekantop.Inmiddelsiseenzorgvuldigeafbouwvanhetprogrammaenoverdrachtaandebestaandeorganisatiesbijnavoltooid.OnderdeeldaarvanisdezogenaamdenazorgvanhetIPG.VanuitdezenazorgzullendebestaandeorganisatiesdeactiviteitengerichtopstillerebandenenwegvoertuigenendeaanpakvandeEuropesespoorgoederenvlootvoortzetten.Daarnaastisdedoorontwikkelingvanhetsuperstillewegdekendefinancieringvandeprestatieregelingvoorspoorvervoerdersdiehuntreinenstillermakenonderdeelvandenazorg.Denazorgwordtgefinan-cierduithetIPGbudget.MeerjarenprogrammaOntsnippering(MJPO)AlenkelejarenwordeninhetkadervanhetMJPO,waarinVenWsamenwerktmethetministerievanLNV,provinciesenwaterschappen,ontsnipperingsmaatregelenopgeleverd.EenvoorbeelddaarvanisdeDoorbraak,eennieuwgegravenwatergangvancirca20kmdiedeA35tussenAlmeloenHengelopasseert.Ditprojectstondgeprogrammeerdvoor2009en2010,maarisreedsin2008gerealiseerd.EenandergrootprojectisdepassagebijBlauweStadinoostGroningen.InBlauweStadwordenluxewoningenaaneenwaterplasgebouwd.DewaterplaskrijgteenverbindingonderdeA7endespoorlijnGroningen–NieuweSchans.Deecologischeverbindingisaandezenattepassagegekoppeld.Vanaf2008wordenookdeeersteontsnipperingsmaatregelengetroffenbijhetspoor,zoalsbijIJzerenboschinLimburg.InfrastructuuragendaPersexemplaar16 In2009en2010zullennogdiversekleineremaatregelenbijspoor,kanalenenrijkswegenwordenuitgevoerd.Degrotepassages,dieinafgelopenjarenzijnvoorbereid,zullenin2008en2009gestartwordenomindejarendaarnagereedtekomen.Eind2008enin2009wordenenkelegroteprojectenopdemarktgezet:eind2008o.a.viadeinkoopvan9ecoductenineencontractvoorUtrecht,GelderlandenOverijsselenin2009staatdeinkoopvanminstensnogeens4ecoductenopderol(Noord-Brabant,LimburgenNoord-Holland).Dezeprojectenzullenindekomendejaren(2009–2011)inuitvoeringkomen.Enin2009starteenverkenningnaareenterealiserenecoductoverdeA28nabijDwingelo.IndeA6nabijhetKuinreboszalin2009eenontsnipperingsmaatregelgereedkomen.4.Groteprojecten4.1Afdekkingrisico’sgrotespoorprojectenUltimo2007resteerterinderisicoreserveringeenbedragvanintotaliteitca.€75miljoen.Hieropwordendevolgendewijzigingenvoorgesteld+Derisicoreserveringmoetmet€15miljoenwordenopgehoogdmethetoogophetrisicoprofielvandeHSL-Zuid.DeKamerishierovergeïnformeerdviadelaatstevoortgangsrapportage.+VerderisdeKamermetdeaanbiedingvande22evoortgangsrappor-tagevandeBetuweroutein2007verzochtintestemmenmeteenonttrekkingvan€14miljoenaanderisicoreserveringomtebeginnenmetdevoorbereidendeingenieurswerkzaamhedenvoordeoplossingmetERTMSlevel1.Ditomzoveelalsmogelijkvertragingtevoorko-men.Dekostenvandevoorgesteldeaanpakbedragencirca€14miljoenmeerdanhetvigerendeplan.Hiermeewordengroterefinanciëlerisico’senhetrisicovanuitvalvandeHavenspoorlijnbijmigratienaarERTMSondervangen.HethuidigeprojectbudgetvoordeaanlegvandeBetuwerouteisontoereikendvoordeuitvoeringvandebenodigdewerkzaamhedenaandeHavenspoorlijn.Afdekkingrisico’sspoorprogramma(in€mln)200420052006200720082009TotaalStandbegroting2008696751esuppletoirebegroting2008–6969–testtrajectHSL15–Migratiehavenspoorlijn–14Standbegroting2009706764.2.Zuiderzeelijn(ZZL)Hetkabinetistotdeconclusiegekomendateensnelleverbindingonvoldoendestructuurversterkendrendementoplevertennietverant-woordisteexploiteren.DaaromkiesthetkabinetconformhetCoalitie-akkoordvooreenalternatiefsamenhangendpakketvoorNoord-Nederland,waarvaninfrastructurelemaatregeleneensubstantieeldeeluitmaken(TK2007–2008,27658,nr42).InfrastructuuragendaPersexemplaar17 HetpakketvoorhetNoordenbestaatdanuithetRegioSpecifiekPakket(ad€1800miljoen),eenaanvullendebijdragevoordeA7ZuidelijkRingwegGroningenfase2(ad€200miljoen)eneenreserveringvan€160miljoen(binnenhetvoordeLMCAspoorgereserveerde€4,5miljard)voordespoordriehoekinNoordNederland.HetkabinetheeftgekozenvooreenRegioSpecifiekPakketvoorNoord-Nederland(RSP-ZZL),waarbijderegiebijderegiokomtteliggen(motieCramer/Roefs,TK2007–2008,27658,nr.41).EenduurzameensuccesvolleuitvoeringvanhetRSP-ZZLvereisthetwerkenvanuiteenintegralevisieenvolgensprogrammatischeaanpak.Metdeprogrammatischeaanpakwordtsamenhangtussenmaatregelenenprojectenbevorderd,eenintegraleafwegingmogelijkgemaakt,deflexibiliteittussenprogrammalijnenenmiddelengewaarborgdeneenconsistentelijnvanhetafgelopenprogrammaKompasvoorhetNoordendoorgetrokken.HetRSPisadditioneeltenopzichtevanregulierbeleid.DefocusvanhetRSPligtopeffectievemaatregelenenprojecten,dieaansluitenbijdeprobleemstellingvoorhetNoorden,zoalsbeschrevenin(deAanvullingop)deStructuurvisieZuiderzeelijn.BijdeuitwerkingvanhetRSPwordtonderscheidgemaakttusseneenruimtelijk-economischprogramma(REP)enprojectenterverbeteringvanhetregionalebereikbaarheid(RB).DetotaleRijksbijdragevoorhetRSPis€1800miljoen,terwijlderegio€670miljoenbijdraagt.Deomvangvanderegionalebijdrageisbepaaldopbasisvandeoorspronkelijkerijks-enregionalebijdragevoordeZuiderzeelijn.RegioSpecifiekPakketZZLBudgetin€mlnRijksbijdrageRegio-nalebijdrage2008200920102011201220132008–20132014–2020TotaalBeschikbaarZZL86714312329427791222383150OV-SAAL82250751301184039471350RegioSpecifiekPakketZZL45934816415950912911800670waarvan–RuimtelijkEconomischProgramma(REP)101010303090210300100–RegionaleBereikbaarheid(RB)35833813412941910811500570InbovenstaandetabelisaangegevenhoedeinzetvandeZZLmiddelenzalzijn.DeuitgavenvoorOVSAALwordenverantwoordophetIFartikel13SpoorwegenenhetpakketRegionaleBereikbaarheid(RB)opIFartikel14Regionalelokaleinfra.HetRuimtelijkEconomischProgramma(REP)wordtverantwoordopdebegrotingvanEconomischeZaken.4.3ProjectMainportontwikkelingRotterdam(PMR)TenaanzienvanhetProjectMainportontwikkelingRotterdamishetHavenbedrijfRotterdaminitiatiefnemervoordeaanlegvanMaasvlakte2.HetRijkleverthieraaneenfinanciëlebijdrage,isverantwoordelijkvoordeInfrastructuuragendaPersexemplaar18 natuurcompensatieendenoodzakelijkevergunningenvoordeaanleg.TevensinvesteerthetRijkindebereikbaarheidvandemainportRotter-dam.Voordeperiodetot2020wordt,metdeverbredingvandeA15inhetprojectMaasvlakte–Vaanplein(MaVa),debereikbaarheidvandemainportoverdewegverbeterd.Hettracébesluitwordtvoorbereid.HetkabinetheeftdeprojectenPMRenMaVaopgenomeninhetprogrammaRandstadUrgent.Debereikbaarheidvandemainportindekomende10tot15jaaris,geziendevoorbereidingvangenoemdeprojecten,afdoendezekergesteld.InfrastructuuragendaPersexemplaar19 BEGROTINGOPHOOFDLIJNENDeonderstaandetabellengevendebelangrijkstewijzingenindeuitgaveneninkomstenaantenopzichtevandeeerstesuppletorebegroting2008(mutaties>€15mln.).EenvolledigoverzichtvandemutatiesisterugtevindeninhetVerdiepingshoofdstuk.Uitgaven(x€1000)Art.200820092010201120122013Standontwerp-begroting2008719367975625758088724725026272996696466738Amendementen–3000Mutaties1esuppletorewet2008–7052215209321599030949–14058104029IBelangrijkstemutatiesInfrastructuur-fonds45779–20–564680402957079710580991.Loonbijstelling2008Div.283792724928056266122668627669Prijsbijstelling2008Div.954561009341084438314488309851882.Kunstwerken(stalenbruggen)1250000100000100000100000800003.NSL:Luchtproblematiek1250000500004.ABvM17253000UitHWN:ABvM12–2530005.Kasschuif12–250000–335000335000–150000–1300006.SpoDoII1310000150002000020000200007.Dekking4,5mlrd(1,35mlrd)1330000900001250001500001600001700008.PakketNoorden17450009300048000164000159000RegionaalspecifiekpakketZZL–RuimtelijkEconomischProgramma(REP)14–10000–10000–10000–30000–30000–RegionaleBereikbaarheid(RB)14–35000–83000–38000–134000–1290009.TunnelveiligheidenSUNIJ-lijn14–38000–25500–1250010.FES/ABvM1780000100001000011.Enveloppewater:SynergieKRW/WB2111228083601444014440136809880Enveloppewater:KRWFES1195002550012.Desaldering:Delflandsekust112200013.Desaldering:Wilhelminakanaal151960014.BijdrageFES:PMR167981932326651115.FESNoordvleugelenveloppeA6/9enZuidas126000023800047800016.DBFM2eCoentunnel12–199836–34063–46085–2648–4801851IIOverigemutaties4125823924–183503946538422–8382Totalemutaties8703723904–239968434946092191049717Standontwerpbegroting2009720719477385728280718812470578948307620484Ad1.Ditbetreftdeloon-enprijsbijstelling2008.Ad2.Detechnischelevensduurvankunstwerkeniskorterdanverwacht.Eris€500mln.beschikbaar,bestemdvoorineersteinstantiehetaanpakkenvanstalenkunstwerken.Ad3.VoordesaneringsopgaveinhetkadervanhetNationaalSamenwerkingsprogrammaLuchtkwaliteit(NSL)wordenextraBegrotingophoofdlijnenPersexemplaar20 middelenad€418mln.ingezetterverbeteringvandelucht-kwaliteitenomruimtelijkeontwikkelingenvlottekunnentrekken.Ad4.VoorhettotaleprojectABvM(zieartikel17)iseenbudgetnoodzakelijkvan€2,45mld.tot2020.DekkingzalconformMinisterraad-besluitondermeerdeelsplaatsvindenvanuithetNoMo-aanlegwegenbudget.Ad5.Hetbetrefthetsaldovandiversekasschuivensamenhangendemetdeprogrammeringvaninfrastructuurophethoofdwegen-net.Ad6.BinnenhetbudgetvoorRegionaallokaleinfrastructuurvindteenherprioriteringplaatstenbehoevevandetweedetranchevoorinvesteringeninspoorsedoorsnijdingen.HiermeekantegemoetwordengekomenaandemotieKoopmans/Roefs.Ad7.Metdebegroting2009isdefinancieringvandespoorambitiesvan€4,5miljardgeregeld.DitbetekentdatdekandidaatstatusisvervalleneneenprogrammavanplanstudiesisopgenomeninhetMIRT2009onderdenoemerProgrammaHoogfrequentSpoorvervoer,naastdeallopendeplanstudieOV-SAAL.Dedekkingisalsvolgtopgebouwd:–OVSAAL:€1,35miljarduithetbudgetvandeZuiderzeelijn,conformkabinetsbesluitvan16november2007;–Erwordt€800miljoenuitdeCA-enveloppevoorOVingezet;–€2mld.wordtgrotendeelsgevondendooreenvermogens-conversie(uitkeringsuperdividend)vanuitNSnaarProRail.DerentevrijvaldiezodoendebijProRailontstaatleverttotenmet2020hetmerendeelvanditbedragop.DitnajaarvindendegesprekkentussendeaandeelhouderendeNShieroverplaats.VoorhetresterendedeelwordtinvolgordevanvoorkeureerstgekekennaarhetviadeleenfacilitietvanProRailbenuttenvanrentevrijvalna2020a.g.v.devermo-gensconversieeneenconcessievergoedingvanNSvoorexclusiefrechtophethoofdrailnet;–DaarbijisafgesprokendatFinanciënwaarnodigeventuelekasritmeverschillenbinnenhetgeneralebeeldzalproberenoptevangen;–Verdervindterbeperkteherprioriteringplaatsbinnenhetaanlegprogrammaspoor.Hetgaathieromeenbedragvanpersaldo€350miljoendieeerdergereserveerdwasvoorprojectendienuinhetlichtvandenieuweambitievoorhoogfrequentspoorvervoerminderurgentzijn.Ad8.DezemutatiebetreftdeverwerkingvandebestuurlijkeafsprakenmethetNoorden(RegioSpecifiekPakket–ZZL).Afgesprokenisdegereserveerdemiddelenalternatiefintezetten.DitbetekentdatdemiddelenvoorhetRuimtelijk-EconomischProgramma(REP)endemiddelenvoorPakketRegionaleBereikbaarheidwordenovergeboektvanuitartikel17ZZLwordenovergeboektnaarartikel14Regionalelokaleinfra.Ad9.Dezemutatiebetreftdetechnischekasschuivendiesamenhan-genmetdefinancieringvandeuitgavenTunnelveiligheidmetroenSUNIJ-LijnendeoverboekingnaarartikelHXII/39.02BDU.BegrotingophoofdlijnenPersexemplaar21 Ad10.DitbetreftdeverwerkingvandemiddelenvoorAndersBetalenvoorMobiliteitdiezijngereserveerdinhetFES.Ad11.DitbetreftdetoevoegingvanmiddelenuithetCoalitieakkoordvoordesynergie-aanpakKRW/WB21.De7deelstroomgebiedeninventariserendeprojectendiedooreenonafhankelijkecommissiewordenbeoordeeldopdevoorafgesteldecriteria.IndevoorliggendebegrotingisditbedragbijhetFESopgevraagd.Ad12.RijkswaterstaatvoertvoorhetHoogheemraadschapDelflandeenwerkaandeversterkingvandedelflandsekustuit.Dekostenvoorhetprojectbedragen€113mln.(€108mln.vanHHSen€5mln.vandeprovincieZuidHolland).VenWontvangtvanhetHHSvoorhetwerk«VersterkingDelflandsekust»100%vergoeding.Bij1esuppletorewet2008isreeds€91mln.verwerkt(ophogingvanzoweldeuitgavenalsdeontvangsten).Indezebegrotingwordthetrestantad€22mln.opgenomen.Ad13.VandeprovincieNoordBrabantendegemeenteTilburgwordtinhetjaar2012eenbijdrageverwachtvanintotaal€19,6mln.tenbehoevevanhetWilhelminakanaal.Ad14.DezemutatiebetreftdetoevoegingvandeFESbijdrageinPMR.Ad15.DitbetreftdeoverboekingvanuithetFESinhetkadervandeenveloppeNoordvleugeltenbehoevevandeA6/9(€3,3mld).Ad16.Dezeboekingisnaaraanleidingvandeconversievande2eCoentunnelnaareenDBFM-constructie.StandvanzakenkabinetsdoelstellingenNr.Project/doelstellingAlgemenedoelstellingbegrotingStatus(invoorbereiding/inuitvoering/afgerond)ProjectProgrammaRandstadUrgent:versterkdeconcurrentieposi-tievandeRandstad34(HXII)en18(IF)deelsinuitvoering,deelsinvoorbereidingDoelstellingenbeleidsprogramma18Stapsgewijzeinvoeringvaneengedifferentieerdekilometer-prijsnaarplaats,tijdenmilieukenmerken34(HXII)en17(IF)deelsinuitvoering,deelsinvoorbereiding19Verbeteringvandebereikbaarheidoverwegenwaterdoorgerichteinvesteringeninhetwegennetwerkendebinnen-vaart34(HXII)en12,15(IF)deelsinuitvoering,deelsinvoorbereiding20Groeiambitievanvijfprojectperjaarvoorhetopenbaarvervoerperspoor34(HXII)en13(IF)deelsinuitvoering,deelsinvoorbereiding26KlimaatbestendigeinrichtingvanNederlandwaarbijwatereenmeerbepalendefactorisbijruimtelijkeafwegignen,inclusieflocatiekeuzes.Meerruimtevoorherstelvannatuurlijkeprocessen(bodem,waterennatuur)31(HXII)en11,16(IF)deelsinuitvoering,deelsinvoorbereiding27Duurzaamwaterbeleidalsschakeltussenecologieeneconomie.Nederland(weer)aandeinternationaletopvaninnovatievedeltatechnologie31(HXII)en11(IF)deelsinuitvoering,deelsinvoorbereiding28Versnellingkustverdedigingenversneldeaanpakvandeversterkingvandebijdetweedewettelijketoetsingafgekeurdeprimairewaterkeringen.Vernieuwddenkenoverwaterveiligheideenplaatsgeveninhetsysteemvoorbeschermingtegenoverstromingen31(HXII)en11,16(IF)deelsinuitvoering,deelsinvoorbereidingBegrotingophoofdlijnenPersexemplaar22 3.PRODUCTARTIKELEN11HoofdwatersystemenOmschrijvingvandesamenhanginhetbeleidOpditartikelwordendeproductenophetgebiedvanhoofdwater-systemenverantwoord.Ditbetreftdeonderdelenwatermanagement,beheerenonderhoud,aanlegenverkenningenplanstudie.Hetwater-systeemomvathetgeheelvanoppervlaktewater,waterbodems,oevers,etc.Hetartikelhoofdwatersystemenophetinfrastructuurfondsisgerelateerdaanhetbeleidsartikel31(integraalwaterbeleid)opdeVenWbegroting(XII).Dedoelstellingvanditbeleidsartikelishetopordekrijgenenhoudenvaneenduurzaamwatersysteemtegenmaatschappelijkaanvaardbarekosten.TabelbudgettairegevolgenvandeuitvoeringOverzichtbudgettairegevolgenvandeuitvoering(x€1000)11.Hoofdwatersystemen2007200820092010201120122013Verplichtingen5512481236582720949705358746567658681523052Uitgaven55092869268481358292252077714368006754963111.01Watermanagement7175487112870918685788831892258965911.01.01Basispakketwatermanagement7175487112870918685788831892258965911.02Beheerenonderhoud25913524125920012321896919429019842322322311.02.01BasispakketB&Owaterkeren17366615565311701611673475156771219976611.02.05BasispakketB&Ointegraalwaterbeheren7687150716511566328911913112122612338111.02.08Grootvariabelonderhoudwaterbeheer85983489031951389463767611.03Aanleg21532134685746670655389543130732149619853411.03.01Realisatieprogrammawaterkeren11583820500429204537246830387323669714073411.03.02Realisatieprogrammawater-beheren99483141853174661181427127434847995780011.05Verkenningenplanstudie471817456596626279962715709233821511.05.01Verkenningenprogrammahoofdwatersystemen2206104376221521010011.05.02Planstudieprogrammawater-keren524631569476116262293702753757911.05.03Planstudieprogrammawater-beheer2460238820931485321648636Vantotaleuitgaven:BijdrageaanBaten-lastendiensten354755331332286596303122307845310410337981Restant19617336135252698661939846929736965721165011.09Ontvangsten52871026033065523493330048002500Productartikel11Persexemplaar23 BudgetflexibiliteitJuridisch verplichtBeleidsmatig verplichtBestuurlijk gebondenBeleidsmatig nog niet ingevuldComplementair noodzakelijk11.01Watermanagement11.02Beheer enonderhoud11.03Aanleg11.05Verkenningenen planstudie0%10%20%30%40%50%60%70%80%90%100%Toelichting:WatermanagementenBeheerenOnderhoudDevoorwatermanagementenbeheerenonderhoudopgenomenbedragenzijnvolledigbeleidsmatigverplicht.DezebedragenzijnnodigomdeprestatieafsprakenterealiserendiehieroverindeServiceLevelAgreementzijnopgenomen.AanlegDeartikelonderdelenWaterkerenenWaterbeherenzijnnagenoeggeheeljuridischverplicht.VerkenningenenPlanstudiesDeverkenningenenplanstudieszijngrotendeelsbestuurlijkgebonden.Hetbetreftprojectenwaarvoorinternationaleverplichtingenzijnaange-gaan(Ontwikkelingsschets2010Schelde-estuarium)enwaarvoorbestuurlijkeafsprakenzijngemaaktmetdeProvincieFrieslandenNoord-Holland(projectextraspuicapaciteitAfsluitdijk).11.01WatermanagementMotiveringMetWatermanagementstreeftVenWnaar:+hetregulerenvandehoeveelheidwaterinhethoofdwatersysteem;+eenduurzaamwatersysteem,datvoorzietindebeschikbaarheidvanvoldoendewatervangoedekwaliteitvoordegebruiker.ProductenBasispakketwatermanagementBinnenhetbasispakketwatermanagementwordendevolgendeactivitei-tenuitgevoerd:+peilbeheerenbedieningvanobjecten;+monitoringeninformatieverstrekking;+crisisbeheersingen-preventie.Productartikel11Persexemplaar24 Deoperationeledoelstellingenvoorhetwaterkwantiteitsbeheervanderijkswaterenzijn:+hetopordebrengenenhoudenvandesamenhangtussenhetregionaal-enhethoofdwatersysteemin2015.Hiermeewordtzowelwateroverlastalswatertekortbestreden.+hetkunnenbeschikkenovervoldoendewaterinderijkswateren,zodatkanwordenvoldaanaandebehoeftendievoortvloeienuitdegebruiksfuncties.Omditterealiserenwordenpeilbesluitennageleefd,wordendewaterakkoordengeactualiseerdenuiteraardnageleefd.Hetwaterpeiliszoveelmogelijkafgestemdopdegebruiksfuncties.+daarnaastwordtzorggedragenvooreenadequateinformatie-voorzieningoverderegulierewaterkwantiteitenwaterkwaliteit.Dithoudtdevergaringenbeschikbaarstellinginvaninterne-enexterneinformatieoverhetwatersysteem.Hetgaatdaarbijbijvoorbeeldomberichtgevingoverhoog-enlaagwater,naderendestormen,verontrei-nigingenenijsvorming.HiermeeisbinnenRijkswaterstaateencalamiteitenorganisatiebelast.MeetbaregegevensbijWatermanagementBasispakketAreaaleenheidOmvangWatermanagementKm2water65250BasispakketPrestatie-indicatorEenheidWaarde2009WatermanagementRWSparticipeertminimaaltienkeerperjaarineenmultidisciplinaireoefening,evalueertopgetredengrotecalamiteitenenoefeningenenvoertafgesprokenverbeter-actiesuitophetgebiedvanwaterkwaliteit,-overlasten-tekort.%80RWSverstrektinformatiebinnenafgesprokentermijnenvanvoldoendekwaliteitbijmaatschappelijkvitaleprocessen%90OmtewetenofRijkswaterstaathaartakenophetgebiedvanwater-managementgoeduitvoert,zijndePIN’svoorditjaargeëntophetoptredenvanbijzondereomstandigheden.Hetopordehebbenvandecalamiteitenorganisatieendeinformatievoorzieningvoormaatschappelijkvitaleprocessententijdevanhoogwater,laagwater,ijsgangofcalami-teuzelozingenzijnzakendiegemetenworden.DitbetekentdatRijkswater-staatminimaal10keerperjaardeelneemtaanmultidisciplinaireoefenin-gen,opgetredengrotecalamiteitenevalueertendeafgesprokenverbeteractiesuitvoert.OokverstrektRijkswaterstaatinformatiebinnendeafgesprokentermijnenvanvoldoendekwaliteitbijmaatschappelijkvitaleprocessen.11.02BeheerenonderhoudMotiveringHetzodaniginconditiehoudenvanhethoofdwatersysteemdatdeprimairefunctievanzowelhetwaterkerenalshetwaterbeherenvervuldkanworden.Productartikel11Persexemplaar25 ProductenBasispakketBeheerenOnderhoudwaterkerenHetbasispakketBeheerenOnderhoudwaterkerenbevat:1.kustlijnhandhaving(conformdebasiskustlijnzandigekustniveau1990);2.beheerenOnderhoudrijkswaterkeringenenstormvloedkeringen(conformdeWetopdewaterkering).ad1.KustlijnhandhavingHethandhavenvandekustlijnwordtgerealiseerddoorhetsupplerenvanzandophetstrandofindevooroever(onderwater).HetNederlandsekustsysteemkenteencontinuverliesaanzanddatjaarlijksgecompen-seerdmoetworden.Vanaf2001wordterookzandgesuppleerdomdezandverliezenopdieperwatertecompenseren.Daarmeewordtdezandhoeveelheidinhetkustfundamentoppeilgehoudenenwordtheteffectvandezeespiegelstijgingtenietgedaan.Dezeespiegelstijgingheefttotgevolgdatdehoeveelheidtesupplerenzandindetijdgezientoeneemt.Ookzijnerlokaleactiviteitenzoalsbestortingen,onderhoudvandammenenstrandhoofden,eveneensmethetdoelomstructurelekusterosietebestrijden.ad2.BeheerenOnderhoudRijkswaterkeringenenstormvloedkeringen+RijkswaterkeringenRijkswaterstaatbeheertenonderhoudtongeveer325kmprimairewaterkeringen.Erwordtvastonderhoudgepleegd,bijvoorbeeldmaaienvandijken.Daarnaastwordtervariabelonderhoudgepleegd.Datbetekentdatdewaterkeringenperiodiekwordengeïnspecteerdendatzonodigtekortkomingenwordenverholpen.Primairewaterkeringenzijnwaterke-ringendieonderdeWetopdewaterkeringvallenomdatzebeschermingbiedentegenhetbuitenwater.HetgaatmetnameomenkelezeedijkenopdeWaddeneilanden,deAfsluitdijk,deHoutribdijk,dedijkvanMarkenendammeninZeeland.NaastdezeprimairewaterkeringenbeheertenonderhoudtRijkswaterstaatook396kmniet-primairewaterkeringen.DezevallennietonderdeWetopdewaterkeringomdatzegeenbescherminghoeventebiedentegenhetbuitenwater.Zebiedenbeschermingtegenhetbinnenwater.Ookdezewaterkeringenvoldoenaaneenbepaaldveiligheidsniveau.+StormvloedkeringenOmonslandtegendezeetebeveiligeniseenaantalstormvloedkeringenaangelegd,diebijhoogwatergeslotenkunnenworden.Ookdestorm-vloedkeringenzijnprimairewaterkeringen(welkevallenonderdeWetopdewaterkering).HetRijkheeftvierstormvloedkeringeninbeheer:deStormvloedkeringOosterschelde,deStormvloedkeringNieuweWaterweg(deMaeslantkering),deHartelkeringendeStormvloedkeringHollandscheIJssel.Hetonderhoudaandekeringenbetreftvoornamelijkhetconserve-renvandeschuiven,hetonderhoudaanwerktuigbouwkundigeenelektronischeonderdelenenhetonderhoudaanhetbesturingssysteem.Naastdezeonderhoudsactiviteitenvindtdebedieningvandezeobjectenplaatsenwordenerperiodiekinspectiesuitgevoerd.Voorhethandhavenvandehuidigefaalkanszijnaanvullendemiddelennoodzakelijk.BasispakketBeheerenOnderhoudintegraalwaterbeherenOnderditprogrammavallenalleactiviteitendienoodzakelijkzijnomhethoofdwatersysteemopeenzodanigkwaliteitsniveautehoudendatditvoldoetaandevigerenderegelgeving.Hierbijvalttedenkenaanbeheerenonderhoudvan:Productartikel11Persexemplaar26 +rijkswaterentenbehoevevanmaatgevendhoogwater(MHW);+stuwendeenspuiendekunstwerken;+rijkswaterentenbehoevevanwaterkwaliteit;+oeversenbodems;+vergunningverleningenhandhaving.OnderhetbasispakketvaltookdevoorbereidingvanrespectievelijkWB21,deimplementatievandeKaderRichtlijnWater(KRW)endeactiviteiteninhetkadervanNatura2000.ZoweldeKRWalsNatura2000strevennaarhetbeschermenvangezondewatersystemendieeenduurzaamgebruikmogelijkmaken.VoordeKRWmoetenstroomgebied-beheersplannenopgesteldworden.DiebepalenwelkemaatregelenophetterreinvanbeheerenonderhoudgenomenzullenmoetenwordenomaandeKRWteblijvenvoldoen.+RijksrederijIn2006heeftdeMinisterraadbeslotentothetinstellenvaneenRijksbredeCivieleRijksrederij(hiernatenoemenRijksrederij).DezeRijksrederijbundeltbinnendeRijksoverheidnautischeactiviteitendiedoorverschil-lendepartijen(LNV,Financiën(Douane),VenWendeKustwacht)apartwerdenuitgevoerdmetalsdoelschaalvoordelentebehalen.Metdezebundelingwordtdenautischekennisverdergeborgd.Innovember2006iseenbusinessplanRijksrederijgoedgekeurdeninseptember2007ishetimplementatieplanRijksrederijgoedgekeurd.DeRijksrederijvaltonderdeverantwoordelijkheidvanRijkswaterstaat.DekerntakenvandeRijksrederijzijn:+Hetterbeschikkingstellenvanvaartuigenvooreenbepaaldetijdsduur(aldannietmetnautischebemanning)meteendoordeopdrachtgevergespecificeerddienstverleningsniveau.+Hetleverenvankennisintensiefadviesaanoverheidsinstellingenbijbeheer,ontwerpenaanbestedingvanvaartuigen.+Hetleverenvankennisintensiefadviesophetgebiedvaneisenaanbemanningen,veiligheidsmanagementenscheepsuitrustingen.DeRijksrederijverkeertthansindeoprichtingsfase.Erwordtoverleggepleegdmetdevakbondenoverdeuniformeringvandearbeidsvoor-waardenendeovergangsregelingenvoorhetdouane-enLNV-personeel.Nadefeitelijkeoprichting,dieisvoorzienper1januari2009,zaleenorganisatieontstaanvan140vaartuigenencirca130fte’s.+KustwachtPer1januari2007isdeKustwachtNieuweStijlvanstartgegaan.DeKustwachtNederlandiseenorganisatiemeteigentaken,bevoegdhedenenverantwoordelijkheden.DedirecteurKustwachtheeftonvoorwaarde-lijkezeggenschapovervierschependie(vrijwel)fulltimekustwachttakenuitvoeren.DaarnaastheefthijtrekkingsrechtenvooreenaantaldagenperjaaropschepenvanRijkswaterstaatenschepenenhelikoptersvanhetministerievanDefensie.DevliegtuigenvanVerkeerenWaterstaatzijneind2007overgedragenaanDefensie.DeopdrachtformuleringvandeKustwachtwordtvoorbereiddoordeRaadvoordeKustwacht.DedirecteurKustwachtmaaktjaarlijkseenActiviteitenplanenBegroting(APB)enlegtditvooraandeRaadvoordeKustwacht.DeMinisterraadsteltvervolgenshetAPBformeelvast.In2009wordthetfunctionerenvandeKustwachtNieuweStijlgeëvalueerd.Alleschepenzijnper1januari2008inbeheerbijdeRijksrederij.Eennaderetoelichtingisalsbijlagebijdezebegrotinggevoegd.Productartikel11Persexemplaar27 GrootVariabelonderhoudwaterbeheerHetbetreftbeheerenonderhoudsactiviteitendieperprojectgroterzijndan€30mln.(vervangingen,mid-lifeonderhoudetc.).MeetbaregegevensbijBeheerenOnderhoudIndekabinetsreactieophetIBOBeleidenOnderhoudistoegezegdomextracomptabeleinformatieteverstrekkenoverdewijzewaaropdemiddelenvoorbeheerenonderhoudwordenaangewend.Hieronderiseenverdelinggegevenvandebeheer-enonderhoudskostenoverdijken,dammenenduinen,overstormvloedkeringen,overkustlijnzorgenoverwater(t.b.v.waterkwaliteiten-kwantiteit).Dezepercentageszijngeba-seerdopeenmeerjariggemiddelde:vanjaartotjaarkanhetactueeluitgegevenpercentagefluctueren.9%18%27%46%Dijken, dammen en duinenStormvloedkeringenKustlijnzorgWater (kwaliteit en kwantiteit)+WaterkerenSupplerenvoorkustlijnzorgin1000m32006200720082009*Strand3400372415701000Onderwater73508976116008000*Ditbetrefteersteschattingenisnoginvoorbereiding.Besluitvormingvindtplaatsdoordebewindsliedeninhetnajaarvoorafgaandaanhetuitvoeringsjaar.Productartikel11Persexemplaar28 TotalehoeveelheidzandsuppletiesRijkswaterstaatperiode1991totenmet2007Omvangareaal:BasispakkettenAreaaleenheidOmvangTotaal-budget2009(x€1000)BeheerenonderhoudwaterkerenDijkenprimairewaterkeringeninkm32522648Stormvloedkeringen433466Nietprimairewaterkeringeninkm3965228Supplerenvoorkustlijnzorggem.inm3900000055674Prestatie-indicatorenBasispakketPrestatie-indicatorEenheidNormAfspraak2009BeheerenOnderhoudWaterkeren+Hetjaarlijkssupplerenvangemiddeld12miljoenm3zandconformeenjaarlijksvastgesteldsuppletieprogrammaomdebasiskustlijntehandhaven.Aantalm3perjaar120000009000000+Deprimairerijkswaterkeringen(dijken,duinen,stormvloed-keringen,etc)enanderewerkendiedirectbuitenwaterkerenvoldoenaandeveiligheidsnormenuitdewetopdewaterkering.%10062Deeersteprestatie-indicatorgeeftdegemiddeldehoeveelheidzandaandieRijkswaterstaatsuppleertvoordeNederlandsekustvolgenseenvastgesteldsuppletieprogrammaomdebasiskustlijnenhetkust-fundamentopordetehouden.Productartikel11Persexemplaar29 Voorhetjaar2008zijnbijvoorjaarsnotavanwegeprijsstijgingenmiddelentoegevoegdvoordekustsuppletiesDezeprijsstijgingenlijkenooktespelenin2009enlaterejaren.Vooralsnogbetekentditdaterminderdan12miljoenm3kanwordengesuppleerd.Detweedeprestatie-indicatorisgerichtophetvoldoenvandeprimairerijkswaterkeringenaandeWetopdeWaterkering(WoW)of,indiendekeringnietaandiewetvoldoet,hetintechnischestaathoudenvandesituatie2006.Indebegroting2008waseenwaardebijdeindicatoropgenomenvan100%.Dithieldindat100%vandekeringeneenzelfdetechnischestaathadalsinhetreferentiejaar2006.Inmiddelsheeftdezogenaamde«tweedetoetsing»plaatsgevondenwaaruitblijktdat62%vandeprimairewaterkeringeninbeheerbijhetRijkvoldoetaandeWoW-eisen.Deze62%correspondeertmetdeeerdere100%.Hetbeheerenonderhoudprogrammaiseropgerichtditpercen-tagevasttehouden.Hetverbeterenvanditpercentagerichting100%(endushetvoldoenaandeWoW)moetwordengerealiseerdviahetaanlegprogramma.+WaterbeherenOmvangareaal:BasispakkettenAreaaleenheidOmvangTotaal-budget2009(x€1000)BeheerenonderhoudwaterbeherenInzeturenvergunningverleningenhandhaving2790034493Spuiendeenstuwendekunstwerken7416663Prestatie-indicatoren:BasispakketPrestatie-indicatorEenheidNormAfspraak2009BeheerenOnderhoudWaterbeherenDespuiendekunstwerkenenstuwenkunnenteallentijdewordengeopend.%100100HetpercentagevandedoorRijkswaterstaatverleendevergunningeninhetkadervanWvo,Wbb,Wbr,OW,Wwhvoldoetaandewettelijketermijnen.%9580Altijdwerkendespuiendekunstwerken,stuwenengemaleniseennoodzakelijkevoorwaardeomdewateraf-enaanvoergoedtekunnenregulereneneenadequaatpeilbeheeruittevoeren.Vergunningverleningenhandhavingzijnbelangrijkewettelijkeinstrumen-tenomdekwaliteitvanhethoofdwatersysteemtebeïnvloeden.Hetbetrefthierallewetten,duszoweldemilieu-alsniet-milieuwetten.+GrootvariabelonderhoudHetbetreftbeheerenonderhoudsactiviteitendievoortvloeienuithetPlanvanAanpakachterstalligonderhoud2003,welkewasbijgevoegdProductartikel11Persexemplaar30 bijdebegroting2004.Inhetkadervanditplaniseenaantalprojectengedefinieerd.ProjectenUitvoeringsperiodeStuwenLek2004–2010Haringvliet2004–2011RecenteontwikkelingentijdensdeaanbestedingvanderenovatievandestuwenindeLekzullennaarverwachtingleidentotzowelmeerkostenalsvertraging.Hieroverwordtuiterlijkindebegroting2010duidelijkheidverschaft.11.03AanlegMotiveringOmeenbijdrageteleverenaanhetvoldoenaandewettelijkenormenvandeprimairewaterkeringeninbeheerbijhetrijkéneenbijdrageteleverenaanhetbeheervanderijkswateren.ProductenRealisatieWaterkerenOpditartikelonderdeelwordendiverseprojectenuitgevoerd.Dezeprojectenhebbenbetrekkingop:1.rivierverruiming,nietzijnderuimtevoorderivier;2.dijkversterkingenherstelenonderzoeksteenbekleding;3.overigeonderzoekenenkleineprojecten;4.resterendewerkzaamhedenDeltaplanGroteRivieren;5.hoogwaterbeschermingsprogramma(inclusiefZwakkeSchakelsKust).DeprojectenwordennadertoegelichtinhetMIRTprojectenboek2008.ad.1.Rivierverruiming,nietzijndeRuimtevoordeRivierLangsdeMaas,deRijn,deWaalendeLekwordenrivierverruimings-projectenuitgevoerdomeengroterewaterafvoertekunnenopvangen.AndereprojectendieinhetkadervanderivierverruimingwordenuitgevoerdbetreffendezogehetenNURG(NadereUitwerkingRivierenGebied)projecten.DeNURG-projectenbeogenookdeontwikkelingvannatuur.Derealisatielaatstgenoemdeprojectenmoetuiterlijk2015afgerondzijn.VoorbeeldenvanprojectendiewordenuitgevoerdomdezedoelstellingterealiserenzijndeprojectenHemelrijkseWaard,BatenburgenhetLexkesveer.Naastdezekleinschaligeprojectenwordteengroot-schaligerivierverruimingvoorbereidinhetprojectRuimtevoordeRiviereninhetprojectMaaswerken(zieartikel16IF).ad.2.DijkversterkingenherstelenonderzoeksteenbekledingVerbeteringvandijkenbestaatuitverhogingen/ofversterkingvandedijkofuitvervangingvandebestaandesteenbekleding.HetprogrammaherstelenonderzoeksteenbekledingWesterscheldeenOosterscheldelooptin2008door.HetherstelvandesteenbekledingeninZeelandwordtin2015opgeleverd.IntotaalzaldanlangsdeWester-enOosterscheldedan321kilometersteenbekledingzijnvervangen.ad.3.Overigeonderzoekenenkleineprojecten+VeiligheidNederlandinKaart-2(VNK-2).MetditstudieprojectwordendekansenopendegevolgenvanoverstromingenvandijkringenenProductartikel11Persexemplaar31 eenaantalkadeslangsdeMaasinNederlandinkaartgebrachtvolgenseennieuwemethode(TK2005–2006,27625nr.60).+Sterkteenbelastingwaterkeringen,waarbijonderanderehetinzichtindegolfvoortplantingindeWaddenzeeenlangsdeNoordzeekustwordtverbeterd.+Hydraulischerandvoorwaarden.DeWetopdewaterkeringstelt(o.a.)datVenWverantwoordelijkisvoorhetperiodiekuitbrengenvanhydraulischerandvoorwaardenenandereinstrumentendiedoorwaterkeringbeheerderswordengebruiktbijdethansvijfjaarlijksetoetsingvandeveiligheidvandeprimairewaterkeringenendiewordengebruiktbijhetontwerpvandiewaterkeringen.+InhetkadervanhetinnovatieprogrammaDeltatechnologiewaarvoorditkabinetextramiddelenheeftvrijgemaakt,werkenoverheden,kennisinstitutenenbedrijfslevenconsortiasamenaaneenzestalgrootschaligepraktijkproeven.ad.4.ResterendewerkzaamhedenDeltaplanGroteRivierenDewerkenlangsdegroterivierenmetalsdoelombijeenafvoerbijLobithvan15000m3/secvoldoendeveiligheidtebieden,zijngrotendeelsvoltooid.Inhetkadervanbeschermingtegenhogebuitenwaterstandenzijnlangsdekusteninhetbenedenrivierengebiednogenkelewerkeninuitvoering.Afrondendwordtnogeenaantalsubsidiesverstrekt.Bijvoor-beeldvoordekeringeninHarlingenwaarmeein2008zalwordengestart.ad.5.Hoogwaterbeschermingsprogramma(HWBP)ErwordenmetnamesubsidiesverstrektaanWaterschappeninhetkadervanhethoogwaterbeschermingsprogramma.Onderditprogrammavallendeverbetermaatregelendiezijnvoortgeko-menuitdevijfjaarlijksetoetsingenconformdeWetopdewaterkering.Indebegroting2008ishetprojectZwakkeSchakelsKustaanditprogrammatoegevoegd.Inseptember2007ishetHWBP(inclZwakkeSchakels)aandeTweedeKamergestuurd(zievergaderjaar2007–2008,27625en18106nr103).Uitderesultatenvandewettelijketweedetoetsingvandeprimairewaterkeringenblijktdateendeelvandezekeringennietmeervoldoetaandewettelijkenorm.Inseptember2007heeftdeStaatssecretarisvanVerkeerenWaterstaateengeactualiseerdHoogwaterbescherming-programma(ziekamerstuk2006–2007,18106,nr.103)aandeTweedeKamergestuurd.DitprogrammaiseropgerichtomalleafgekeurdewaterkeringenuitdeeersteentweedewettelijketoetsingweeraandenormenvandeWetopdeWaterkeringtelatenvoldoen.Hetkabinetheeftinhetkadervanhetbeleidsprogramma«Samenwerken,samenleven»binnendeenveloppe«Waterenkust»voldoendeaanvullendemiddelengereserveerdomditgeactualiseerdeprogrammavolledigtekunnenuitvoeren.Dezereservering,groot€1160mln.,wordtintranchesnaardeVenW-begrotingwordenovergeboekt.VooruitlopendopdedefinitievebesluitvormingisindevoorliggendeIF-begrotingisde1etranchevan€120miljoenopgenomen.DebelangrijkemutatiesinhetRealisatieprogrammaWaterkerenzijn:+AanhetHoogwaterbeschermingsprogrammaisdeeerstetranchead€120mln.uitdeaanvullendemiddelentoegevoegdomhetpro-grammaopbasisvande1eende2etoetsing(waaronderdeaanpakvandeAfsluitdijk)uittevoeren.+HetprojectbudgetvoorVersterkingDelflandsekust(«OverigeProductartikel11Persexemplaar32 onderzoekenenkleineprojecten»)ismet€113mln.opgehoogdondergelijktijdigeophogingvandeontvangsten(t.b.v.uitvoeringwerkenderden).+VoorInnovatieDeltatechnologieisuitaanvullendepost€15mln.toegevoegdaan«Overigeonderzoekenenkleineprojecten»RealisatieprogrammaWaterbeherenOnderwaterbeherenvallendevolgendeprojecten:1.Verbeteringwaterkwaliteit2.Overigemaatregelensaneringwaterbodems3.VerruimingvaargeulWesterscheldeincl.NatuurcompensatiePerk-polder4.Tijdelijkeregelingeenmaligeuitkeringbestrijdingregionalewaterover-last.ad.1.VerbeteringwaterkwaliteitMaatregelenterverbeteringvandewaterkwaliteitzijngerichtopderealisatievandedoelenvandeKaderrichtlijnWater(KRW).Hetbetrefteenmixaanmaatregelenonderteverdeleninmaatregelengerichtopdevispasseerbaarheid,helderenschoonwater,herstelvanhabitatsenhetherstelvandenatuurlijkedynamiek.Voorbeeldenvanmaatregelenzijn:vispassages,herstelbeekmondingen,emissiebeheer,saneringwaterbodems,natuurvriendelijkeoevers,creërengetijdenatuurenneven-geulen.In2008ishetsaneringsprogrammaherijkt.Gelijktijdigmetdebegrotingwordthetsaneringsprogrammatot2013aangeboden.VooreenfinanciëleimpulsvoorKRW-maatregelenindeRijkswaterenisinhetCoalitieakkoordintotaal€340miljoengereserveerd.DezemiddelenwordenindekomendejarennaardeVenW-begrotingovergeboektopbasisvandeindeStroomgebiedbeheersplannentedefiniërenmaatrege-len.HetKabinetheeftdaarnaastinhetbeleidsprogramma«Samenwerken,samenleven»extramiddelengereserveerdvoorhetuitvoerenvanmaatregeleninhetkadervandeEuropeseKaderrichtlijnWaterenWB21.Dooreeninnovatieveaanpakendoorzakeninsamenhangaantepakken,kunnenbetereresultatenwordengeboektendekostenzolaagmogelijkwordengehouden.VoorstimuleringvandeinnovatieveaanpakheefthetKabinetintotaal€75miljoengereserveerd.Hiertoewordteensubsidie-regelingopgesteld,waarindemiddelenin2tenderswordenweggezet:deeerstein2008(subsidieplafond€35miljoen),detweedeeind2009/begin2010(subsidieplafond€40miljoen).InvoorliggendeIF-begrotingisdeeerstetrancheopgenomen.Tenbehoevevandesynergie-aanpakbinnenKRW/WB21isinhetCoalitieakkoordeenbedragvan€115mln.beschikbaargesteld.De7deelstroomgebiedeninventariserendeprojectendiedooreenonafhanke-lijkecommissiewordenbeoordeeldopdevoorafgesteldecriteria.Indevoorliggendebegrotingis€76mln.opgenomen.ad.2.OverigemaatregelensaneringwaterbodemsOverigemaatregelenbetreffendesubsidieregelingenSUBBIED(Subsidie-regelingBaggerenbebouwdgebied)enSVB(stimuleringverwerkingbaggerspecie)enmaatregelengerichtopdeverwerkingvanbagger-specie:GVB(landelijkeproefgrootschaligeverwerkingbaggerspecie)enhetdepotHollandschDiep.ad3.VerruimingvaargeulWesterscheldeDeverruimingvandevaargeul(zowelopVlaamsalsNederlandsgrondgebied)wordtuitgevoerdengefinancierddoorVlaanderen.Productartikel11Persexemplaar33 Nederlandfinanciertmaximaal€30mln.opNederlandsgrondgebiedvoorwrakkenberging,kabels-enleidingbeschermingenvaargeulwand-verdediging.DaarnaastwordtinverbandmetEU-verplichtingennatuurcompensatieuitgevoerdbijPerkpolderopbasisvandevorige(2e)verdiepingvandeWesterschelde.ad.4.NationaalBestuursakkoordWater(NBW)Op2juli2003ishetNationaalBestuursakkoordWaterondertekenddoorhetRijk,Provincies,GemeentenenWaterschappenmetalsdoelsamendewaterproblematiekinNederlandaantepakken.Inditkaderheefthetkabinetheefteeneenmaligeimpulsvan€100mln.beschikbaargesteldomeensnellestartvandeuitvoeringvanmaatregelentegenwaterover-lasttebevorderen.Hetakkoordisin2008doorgenoemdepartijenhernieuwd.Omsubsidiestekunnenverstrekkeniseen«Tijdelijkeregelingeenmaligeuitkeringbestrijdingregionalewateroverlast»opgesteld,innauwesamenwerkingmetdeNBW-partijen.Deregelingopengesteldmetingangvan1april2004(Staatscourant27februari2004nr.40/pag.21).Op1juli2004ishetvolledigebudgetvastgelegdinbeschikkingenaan67gemeen-tenenwaterschappen.Indegehonoreerdeaanvragenzijn307projectenopgenomen.De307projectenzijnnaarverwachtingin2010gerealiseerd.Denadrukindeprojectenligtophetvasthoudenenbergenvanovertolligwater.DebelangrijkemutatiesinhetRealisatieprogrammaWaterbeherenzijn:+DepostenSaneringwaterbodems,HaringvlietDeKier,VispassageGraveenBorgharenalsmededeprojectenHerstelenInrichtingzijnindebegrotingsamengevoegdtotéénnieuwepost«Verbeter-programmaWaterkwaliteitRijkswateren».+VanuitSaneringWaterbodems(VerbeterprogrammaWaterkwaliteitRijkswateren)is€12mln.overgeboektvoorhetDepotHollandschDiep.+Aandebegrotingzijndevolgendeprogramma’stoegevoegd.InnovatieKRW/WB21€35mln.,enSynergieKRW/WB21€76mln.Dezeprogramma’smakenookonderdeeluitvanhetVerbeter-programmaWaterkwaliteitRijkswateren.+VoordenatuurpilotIJmeer/MarkermeerisvanhetministerievanLandbouweenbijdragevan€25mln.ontvangen.Productartikel11Persexemplaar34 Projectoverzichtbehorendebij11.03.01:RealisatieprogrammaWaterkerenTotaalBudgetin€mln;prijspeil2008opleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0Deltaplangroterivieren6666666335161200020102010Maatregeleni.r.t.rivierverruiming200198100111716111062820152015DijkversterkingenHerstelsteenbekle-ding1084107249556606474756419720152015Hoogwaterbeschermingsprogramma1710158876991402131771195982720202020Overigeonderzoekenenkleineprojecten337204523559674233123720202020Totaalcategorie0399713572052923723042371411089Begroting(IF11.03.01)205292372304237141Projectoverzichtbehorendebij11.03.02:RealisatieprogrammaWater-beherenTotaalBudgetin€mln;prijspeil2008opleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0ProjectennationaalProefGrootschaligeVerwerkingBaggerspecie(GVB)22229940000020092008Stimuleringsregelingverwerkingbaggerspecie(SVB)663201000020102009Subsidiebaggerenbebouwdgebied(SUBBIED)12312349211927700020112010VerbeterprogrammaWaterkwaliteitRijkswateren97187715242109123815748358diversdiversTijdelijkeregelingbestrijdingregionalewateroverlast10010019402412500020102010ProjectenlandsdeelOostInrichtingIJsselmonding13139112000020102010ProjectenlandsdeelWest-OverigNatuurpilotIJmeer/Markermeer25–0000138402015–IntegraleinrichtingVeluwerandmeer(IIVR)4846125106970020112011NattenatuurprojectenIJsselmeer-gebied303020414000020112011DepotHollandschDiep9076741510000020082008KleinProfijt222000000020052005UitbreidinggemaalcapaciteitIJmuiden515051000000020052005ProjectenlandsdeelZuidAanlegbaggerdepots(voorheenDepotKoerogspolder)181818000000020062006DoorlaatmiddelVeerseMeer202020000000020042004NatuurcompensatiePerkpolder31160133992420132013VerruimingvaargeulWesterschelde303002443341020112011OverigKleineProjecten3230000000Totaalcategorie015824421421751811278558372Begroting(IF11.03.02)1421751811278558Productartikel11Persexemplaar35 11.05VerkenningenenplanstudiesMotiveringOmeenprobleemofeeninitiatiefmeteenmaatschappelijkemeerwaardeophetgebiedvanWaterbeheerteverkennenenomdaarna,indiennodig,uitalternatievendebesteoplossingvoorhetprobleemtezoekenenvoortebereidenvoordeuitvoering.ProductenProgrammaHoofdwatersystemenOpditartikelonderdeelwordendiverseprojectenuitgevoerd.Dezeprojectenhebbenbetrekkingop:1.VerkenningGrevelingenWaterenGetij(voorheen«DoorlaatmiddelBrouwersdam»)2.RampenbeheersingsstrategieOverstromingen3.NatuurontwikkelingsschetsEems4.SluitregimeOosterscheldekering5.ZandhongerOosterschelde6.LeggerPrimairewaterkeringTerschelling7.RivierverruimingStevensweert8.LevensduurWaterkeringen9.AanpassingsluitregimeMaeslantkering10.IntegraleverkenningAfsluitdijk11.ExtraspuicapaciteitAfsluitdijk12.LeggerPrimairewaterkeringenVlieland13.Zandmotor14.Ontwikkelingsschets2010Schelde-estuarium15.Volkerak-Zoommeer16.InnovatieHaaglanden17.SlibproblematiekMarkermeer18.EcologischherstelEem-enGooimeer19.BeekmondingenMaas20.LauwersmeerDeverkenningenenplanstudieszijnookopgenomeninhetMIRT-projectenboek.Verkenningenad.1.VerkenningGrevelingenWaterenGetij(voorheenDoorlaatmiddelBrouwersdam)MetdewensvoorintroductievangetijenvergrotingvandedoorlaatindeBrouwersdamwordtaangeslotenopde4eNotaWaterhuishoudingendedoordeprovincieZeelandopgesteldevisie«DeltainZicht».Hierinstaanhetherstelvanestuarienedynamiekendeverbeteringvandeverbindin-gentussenwatersystemencentraal.Deverkenningonderzoektdemogelijkheidvandeherintroductievangetijenwelkevariantenhetmeesthaalbaarzijn.Metdeintroductievangetijwordteenverbeteringvandewaterkwaliteitenversterkingvannatuurwaardenbeoogd.Daarnaastmoetduidelijkwordeninhoeverreeencombinatievandezedoorlaatmetanderefunctionaliteiten,zoalseenscheepvaartverbindingofeenenergiecentrale,realiseerbaaris.Deverkenningwordtnaarverwachtingeind2008afgerond.ad.2.RampenbeheersingOverstromingenHetsysteemvandeNederlandsewaterkeringenisberekendopgebeurte-nissendiezichvoordoenmeteenwaarschijnlijkheidvan1/250tot1/10000perjaar.Denatuurisechteronvoorspelbaareneenextremegebeurtenisblijftmogelijk.DeTweedeKamerstemdeinjuni2007inmetdelijnuithetProductartikel11Persexemplaar36 KabinetstandpuntRampenbeheersingOverstromingen(TK2006–2007,27625,nr.77).Inhetstandpuntwordteenstrategiegepresenteerdvoordebeheersingvandergelijkeonvoorspelbaregebeurtenissen.Destrategiebestaatuitfysieke/ruimtelijkemaatregelenenorganisatorischemaatrege-len.Watbetreftdeorganisatorischemaatregelenisdedoelstellingomdevoorbereidingeind2008opordetehebben.Hiervooriseenverbeter-programmaonderregievaneenbestuurlijketaskforceuitgevoerd,meteentotaleomvangvan€15mln.(waarvan€10mln.vanVenW).Defysieke/ruimtelijkemaatregelenwordeninhetstandpuntalskansrijkgemarkeerd,maarerisnoggeenkeuzegemaaktvoorinvesteringen.Specifiekvoordeoptiecompartimentereniseennadereverkenninguitgevoerdalsbasisvoorbesluitenhieroverindebeleidsnotitiewater-veiligheid(onderdeelvanhetnationaalwaterplan).ad.3.NatuurontwikkelingsschetsEemsDeverwachtingisdatdedrukvaneconomischgerichteactiviteitenopdemorfologievanhetEems-estuarium,zoalsscheepvaart,verdiepingenenschelpenwinning,indetoekomstverderzaltoenemen.Ditzalwaarschijn-lijkmetnegatieveeffectenopdenatuurgepaardgaan.Inhetnatuur-ontwikkelingsplanwordteenpakketvanconcrete,locatiespecifiekehersteleninrichtingsmaatregelenbeschrevendiebijdragenaandedoelenvoordeKaderrichtlijnWater.Verwachtwordtdatin2008debenodigdeinformatievoorhetintegralegebiedsplanvandeverschillendepartnerswordtontvangen,waarnaoverdevervolgstappenkanwordenbesloten.ad.4.SluitregimeOosterscheldekeringEenverkenningnaarheteffectvanhetsluitregimevandeOosterschelde-keringisin2006opgestart.Directeaanleidingisdemogelijkontoerei-kendheidvandehoogtevandedijkenachterdekering.Aanpassingvanhetsluitregimezoueenalternatiefkunnenzijnvoordijkverbetering.Opbasisvanderesultatenvandeverkenningwordtmedio2008beslotenofenzojawelkevervolgstappennodigzijn.Ad.5.ZandhongerOosterscheldeSindsdeaanlegvandeOosterscheldewerkenstroomterminderwaterinenuitdeOosterschelde.Degetijdengeulenzijntegrootvoordekleinerehoeveelheidwater.Hetwaterstroomtdaardoorlangzamerdanvoorheenenheeftonvoldoendekrachtomsedimentteverplaatsenvandegeulennaarhetintergetijdengebied.Deafbrekendekrachtenwerkennogwel,maardeopbouwendekrachtenniet,waardoordeafbraakvaninter-getijdengebiedoverheerst.Ditprocesstaatbekendals«zandhonger»enheefteennegatieveinvloedopdenatuurwaardenvanditalsNatura2000aangewezengebied,opdewaterveiligheidenopgebruiksfuncties.VenWenLNVzijnin2007gestartmeteenverkenningominzichttekrijgenindeeffectenvanhandhavinghuidigbeleid(=nietsdoen)enwelkebeheersmaatregelenmogelijkzijnomhetverdwijnenvanintergetijden-gebiedentegentegaan.Onderdeelvandeverkenningishetdoenvaneenproeven(o.a.eenproefsuppletie)omtetestenofdemaatregeleneffectiefzijn.Deverwachtingisdatdeverkenningsfasepasin2012zalzijnafgerond.Opbasisvandeuitkomstenvandeverkenningwordtbeoor-deeldofeenplanstudiekanwordengestart,metalsbasiseenhaalbaarenbetaalbaarmaatregelenpakket.Ad.6.LeggerPrimairewaterkeringTerschellingDeligging,vormenafmetingvandeprimairewaterkeringdientdoordebeheerderineenzogehetenleggertewordenvastgesteld.VoorhetWaddeneilandTerschellingisditnognietgedaan.DoorhetvastleggeninProductartikel11Persexemplaar37 deleggerwordtduidelijkgemaaktwatbinnendijksligtenconformdenormuitdeWetopdewaterkeringwordtbeschermdenwatbuitendijksligteneendergelijkwettelijkebeschermingnietheeft.Bekekenwordtofdebestaandewaterkeringmoetwordenverlegd.Doorderegiowordtdrukuitgeoefendommeergebiedenbinnendijkstekrijgendanwaarbijdehuidigeliggingvandeprimairewaterkeringsprakevanis.Ad.7.RivierverruimingStevensweertAlsgevolgvandiverseontwikkelingenindelaatstetienjaarindeMaaszijnwaterstandsverhogingenopgetredenindewaterstandendietotophedennietzijngecompenseerd.Degeconstateerdeproblemenzijnveroorzaaktdoor:+HetversmaldedwarsprofielvandeMaasdooreenaantalautonomeontwikkelingenbijOhéenLaakenStevensweert.+Verminderingvandebergingbovenstrooms,waadoordepiekafvoerengroterworden.+DeverdelingvandeafvoerenoverdehoofdgeulendeOudeMaasisveranderddoordekadesrondRoosteren.ErgaatmeerwaterviadehoofdgeulenminderviadeOudeMaas.Indeverkenningwordtnagegaanwelkeoplossingrichtingenmogelijkzijnenwatdeeffectiviteitdaarvanis.Ad.8.LevensduurWaterkeringenAlsgevolgvano.a.klimaatontwikkelinglooptdegeplandelevensduurvanwaterkeringen,specifiekdegrotestormvloedkeringendieinbeheerzijnbijRijkswaterstaat,terug.Indeperiodieketoetsingwordtmetnameaandachtbesteedaandeveiligheidvandewaterkeringconformdewettelijkenorm.Hetbetreftminofmeereenmomentopname.Daarbijontstaatdusgeeninzichtinhoelangdewaterkeringnogmeekangaan.,hoelangdezenogveiligis.Deverkenningmoetinzichtverstrekkenindesnelheidwaarmeedelevensduurvandezekeringenterugloopt,onderwelkeconditiesdatisenofenzojaersprakeisvaneentoekomstigprobleem.Ad.9.AanpassingsluitregimeMaeslantkeringInnovember2007isdeStormvloedkeringindeNieuweWaterwegteHoekvanHolland,deMaeslantkering,voordeeerstemaalgeslotenvanwegestormcondities.OpgrondvanhetBesluitsluitpeil(1997)wordtnaeensluitingeenevaluatieuitgevoerd.Indeverkenningdienttewordennagegaanoferaanleidingisomhetsluitregimeaantepassenenzojawelkemogelijkhedenervervolgenszijn.Ad.10.OnderzoekIntegraleVerbeteringAfsluitdijk(OIVA)BijdetweederondetoetsenopveiligheidopgrondvandeWetopWaterkeringzijnvoordeAfsluitdijkdiversetekortkomingengeconsta-teerd.Dezehebbenbetrekkingopdedijk(kerendehoogteenonderdelenbekledingonvoldoende)endespui-enschutsluizen(hoogteenstabiliteitonvoldoende).VoordetoekomstigeversterkingvandeAfsluitdijkwordtin2008hetOnderzoekIntegraleVerkenningAfsluitdijk(OIVA)uitgevoerd.Deverkenningismetnamegerichtophetonderzoekenvandemogelijkehaalbaarheidvannadereinnovatieveambities–bovendenoodzakelijkebasisfunctionaliteit–zoalsbijvoorbeeldduurzameenergie,recreatieentoerismeennatuurontwikkeling.Eind2008zalopbasisvaneenmarktver-kenning,binnenOIVA,meerinzichtzijnwelkefunctiecombinatieshaalbaarenbetaalbaarzijn.In2009kaneenplanstudiestartenopbasisvandeuitkomstvandemarktverkenning.Productartikel11Persexemplaar38 Wijzigingenindeverkenningentabel:–UitdeverkenningisgeblekendateropkortetermijngeendraagvlakisvoorhetprojectWaalsNederlandseGrensmaas.DebenodigdemaatregelenuithetprojectvoordeKRW,zijnwelopgenomenindevoorlopigeprogrammeringvoorderijkswaterenna2011.Hierovervindtin2009naderebesluitvormingplaatsinhetkadervanhetStroomgebiedsbeheersplan.–Devolgendeverkenningenzijnnieuwindeverkenningentabelopgenomen:ZandhongerOosterschelde,LeggerPrimairewaterkerin-genAmelandenTerschelling,RivierverruimingStevensweert,LevensduurWaterkeringen,AanpassingsluitregimeMaeslantkeringendeintegraleverkenningAfsluitdijk.Planstudieprogrammawaterkerenad.11.ExtraSpuicapaciteitAfsluitdijkInverbandmetdeuitbreidingvandespuicapaciteitwordteenplanstudieuitgevoerd.MetdezeplanstudiewordtdeMERgemaaktopbasiswaarvanhetdijkversterkingsplanconformdeWetopdewaterkeringwordtopgesteld.NaderonderzoekisvereistvoorzowelhetMERalsooktervoorbereidingvanderealisatie.In2008isdeinschakelingvandemarktnaderonderzocht.Ditheeftgeleidtotdekeuzevaneentraditionelemarktbenadering.Ditbetekentdatdeplanstudiedoorlooptendatderealisatieisvertraagdmettweejaar.DaarnaastwordtdetoekomstigeversterkingvandeAfsluitdijkuitgewerktinhetOnderzoekIntegraleVerbeteringAfsluitdijk(OIVA).Ziepunt10.ad.12.LeggerPrimairewaterkeringenVlielandDeligging,vormenafmetingvandeprimairewaterkeringdientineenzogehetenleggertewordenvastgesteld.VoorhetWaddeneilandVlielandisditnognietgedaan.Debeheerder,Rijkswaterstaat,dientditineenprocedureconformdeAlgemenewetbestuursrechtuittevoeren.DoorhetvastleggenindeleggerwordtduidelijkgemaaktwatbinnendijksligtenconformdenormuitdeWetopdewaterkeringwordtbeschermdenwatbuitendijksligteneendergelijkwettelijkebeschermingnietheeft.Bekekenwordthoedebestaandewaterkeringkanwordenverlegd.Indeverkenningzijnalternatievetracésophoofdlijneninkaartgebracht.Erisnogdiscussieoverdegewensteliggingvandewaterkering.Doorderegiowordtdrukuitgeoefendommeergebiedenbinnendijkstekrijgendanwaarbijdehuidigeliggingvandeprimairewaterkeringsprakevanis.Devoorgestaneverleggingvandeprimairewaterkeringvereistinstem-mingvanGS.DatbetrefteenMER-plichtigbesluitvangedeputeerdestaten.Demilieueffectenwordenineenm.e.r.-procedurenaderuitge-werkt.Verwachtwordtdathetprojectbesluitin2010kanwordengenomenenin2011metdeuitvoeringkanwordengestart.ad.13.ZandmotorHethoofddoelvandepilotZandmotorishetcombinerenvanlangeretermijnveiligheidachterdeDelflandsekustmetmeerruimtevoornatuurenrecreatieinditdeelvandeZuidvleugelvandeRandstad.DepilotZandmotoriseeninnovatieomdithoofddoeltebereiken.Dooreenpilotuittevoerenwordtnagegaanofhetconceptvandezandmotor(veiligheidvergrotenenruimtetoevoegengebruikmakendvannatuurlijkeproces-sen)eensubstantiëlebijdragekanleverenaanbeideaspectenvandehoofddoelstelling.HetprojectiseensamenwerkingvanRijk,Provincieenregionalepartijen.Ineenambitie-overeenkomsthebbenpartijenafsprakengemaaktoverdefinanciering.Productartikel11Persexemplaar39 Debelangrijkstemutatieindeplanstudietabelwaterkerenis:+DeplanstudiesLeggerPrimairewaterkeringenVlielandenZandmotorzijnnieuwindetabelopgenomen.Planstudieprogrammawaterbeherenad.14.Ontwikkelingsschets2010Schelde-estuariumDeOntwikkelingsschets2010Schelde-estuariumvoorzietinmaatregelenvoormeertoegankelijkheid,natuurlijkheidenveiligheidindeSchelde-estuarium,waarbijNederlandenVlaanderennauwsamenwerken.DestructurelesamenwerkingtussenNederlandenVlaanderenwordtvanaf1januari2008ondersteunddoorhetUitvoerendSecretariaat,zoalsvastgelegdinhetVerdragoverdesamenwerkingbeleidenbeheerSchelde-estuarium.VenWleverthiersamenmetanderepartijeneenbijdrageaan.ad.15.Volkerak-ZoommeerBeginjaren’90werdintoenemendemateindezomerblauwalgenbloeiaangetroffen.Ditwordtveroorzaaktdooreencombinatievanhogenutriëntenconcentratiesendelangeverblijftijdvanhetwater.Deblauwalgenbloeileidttotveeloverlastvoorverschillendegebruiksfuncties(oever-enverblijfsrecreatie,wonen,natuur,landbouwwater).Indeplanstudiezijntweealternatievenonderzocht:zoetdoorspoelenenzoutdoorspoelen(MotieVanLith,TK2004–2005,29800XIInr.21).Deplanstudieisbegin2007afgerond.Dezouteoptieiskansrijk,maarkentnogeenaantalonzekerheden.Eenvervolgstudiewordtnadezomer2008afgerond.Hetprojectzalin2015–2017gereedkomen.Ad16.InnovatieHaaglandenHetStadsgewestHaaglandeninclusiefeenaantaldaarbijaangeslotengemeenten,deprovincieZuid-HollandenhetHoogheemraadschapDelflandvoerenopbasisvaneenbijdrageuithetFondsEconomischeStructuurversterkingeenkennisprogrammauitmetdetitel«RuimtevoorwateréneconomischeontwikkelinginHaaglanden».Doorhetsubsidiërenvankennisprojectenenhetopzettenvaneenprogrammabureaudatzorgdraagtvoordeuitwerkingenrealisatievanhetprogrammawordthetontwikkelenenhetverbredenvankennisovernieuwevormenvansamenwerking,beheereninstrumentenentechni-scheinnovatiesophetterreinvandewateropgaveineenverstedelijktedeltagestimuleerd.Ad.17.SlibproblematiekMarkermeerHetMarkermeeristetroebeldoordegrotehoeveelhedenslib.Waterplan-ten,bodemdierenenvissenkomenhierdoornietgoedtotontwikkeling.Diversemaatregelenzijnonderwerpvanonderzoekzoalsverwijderenvanslib,afdekkenvanslib,groterewaterdiepte,incompartimentenindelenvanhetmeerenvergrotingvandedoorstroming.Verwachtwordtdatin2010hetprojectbesluitkanwordengenomen.Ad.18.EcologischherstelEem-enGooimeerOvermatigealgengroeienvertroebelinginhetEem-enGooimeerleidtjaarlijkstotzwemwaterproblemen,sluitingvanstranden,stankoverlastinwoonwijken,langshetwatereninjachthavensenvis-envogelsterfte.HetEem-enGooimeervoldoetnietaandeKaderrichtlijnWater.Onderzochtwordtofhetaanleggenvanslibvangen,uitdunningvandebodem-Productartikel11Persexemplaar40 woelendevisstandenstimuleringvandeontwikkelingvanwaterplantendeoplossingvanhetprobleemis.Verwachtwordtdatin2009hetprojectbesluitkanwordengenomen.Ad.19.BeekmondingenMaasDeuitwisselingvansediment,water,plantenendierentussendebekenendeMaaswordtbelemmerddoorondermeersluizen,stuwenengemalen.HierdoorvoldoetdeecologischekwaliteitnietaandeKRW.Hersteleninrichtingvandebeekmondingenopzodanigewijzedatdebekeneennatuurlijkedynamiekkunnenkrijgenhetgeendevismigratie,macrofaunaenwaterplantentengoedekomt.Verwachtwordtdatin2008hetprojectbesluitkanwordengenomenenmetdeuitvoeringwordtgestart.Ad.20.LauwersmeerDoorhetverdwijnenvandeinvloedvanhetzoutewaterenhetgetijishethuidigepeilbeheervanhetLauwersmeerongunstigvoordenatuurlijkeontwikkelingvanoeversenisdebegroeiingaanhetverruigen.Onderzochtwordtofhetinlatenvanzoutwatermetmogelijkcompense-rendemaatgelentegenzoutindringingeenmogelijkeoplossingis.Debelangrijkemutatiesindeplanstudietabelwaterbeherenzijn:+Destaatssecretarisheeftinoktober2007hetpeilbesluitVeerseMeergenomen.Destartvandeuitvoeringis2010inhetHerstel&Inrichting-programma(realisatieWaterbeheren11.03.02)voorzienvanaf2008t/m2010.+DeprojectorganisatieProSes2010isper1januari2008beëindigd.DestructurelesamenwerkingtussenNederlandenVlaanderenwordtvanaf1januari2008ondersteunddoorhetUitvoerendSecretariaatVlaamsNederlandseScheldecommissie.+DevolgendeplanstudieszijnvanuithetH&Iprogrammaseparaatopgenomenindeplanstudietabel:SlibproblematiekMarkermeerEcologischherstelEem-enGooimeerenBeekmondingenMaas.+DeramingvandekostenvoorVolkerak-Zoommeerisaangepast.Uitdeplanstudieblijktdatdemeestperspectiefvolleduurzameoplossingeenovergangnaareenbrakke,zoutesituatieis,waarmeedeelseenherstelvandeoorspronkelijksituatieplaatsvindt.Grootvoordeelhiervanisdatblauwalgenplagenwordenvoorkomen.Deaanvankelijkekostenramingblijkttelaagingeschat.Deramingdietengrondslagligtaandeduurzameoplossing(zoutevariant)bedraagt€250miljoen.Ditbetrefteennieuwdoorlaatmiddel,hetvoorkomenvanzoutindringingindeVolkeraksluizen,decompensatieinhetbenedenrivierengebiedeneenalternatievezoetwateraanvoervoordeland-entuinbouw.Productartikel11Persexemplaar41 Projectoverzichtbehorendebij11.05.01:VerkenningenprogrammaHoofdwatersystemenVerkenningenIF11.05.01LopendeverkenningenLocatieProbleemIndicatiemodaliteitReferentiekaderGereedLandsdeel(inter)nationaalRampenbeheersingOverstromin-genVeiligheidWaterkerenKabinetsstandpuntrampenbeheersingoverstromingen20062008LevensduurWaterkeringenVeiligheidWaterkerenWoW2009LandsdeelNoordNatuurontwikkelingsplanEemsKaderrichtlijnWaterWaterbeherenKaderrichtlijnWater2008LeggerPrimairewaterkeringTerschellingVeiligheidWaterkerenWoW2008OnderzoekIntegraleVerbeteringAfsluitdijkVeiligheidWaterkerenWoW2009LandsdeelWestAanpassingsluitregimeMaeslant-keringVeiligheidWaterkerenWow2009LandsdeelZuidGrevelingenWaterenGetij(voorheenDoorlaatmiddelBrouwersdam)ecologischewaardenincombinatiemetgebruiksfunctiesWaterbeherenWatervisie2008ZandhongerOosterscheldeVeiligheidenwater-kwaliteitWaterkerenWowenNatura20002011RivierverruimingStevensweertVeiligheidWaterkerenWow2008AanpassingSluitregimeStorm-vloedkeringOosterscheldeVeiligheidWaterkerenWoW2008Projectoverzichtbehorendebij11.05.02:Planstudieprogrammawater-kerenWaterkeren(Hoofdwatersystemen)PlanstudieIF11.05.02BedrageninmlnramingkostenbudgetUitvoeringProjectomschrijvingmin.maxtaak-stellend200820092010201120122013laterperiodeCATEGORIE1Projecten(inter)nationaalExtraspuicapaciteitAfsluitdijk243pbuo2011–2015/2016Overigesteenzetting1682009–2016ProjectennoordLeggerPrimairewaterkeringVlieland614pbuo2011ProjectenwestPilotZandmotorDelflandsekust5060pbuo2012/2025Totaalcategorie1411Legendapbprojectbesluituouitvoeringsopdracht(beschikking)Productartikel11Persexemplaar42 Projectoverzichtbehorendebij11.05.03:Planstudieprogrammawater-beherenWaterbeheren(Hoofdwatersystemen)PlanstudieIF11.05.03BedrageninmlnramingkostenbudgetUitvoeringProjectomschrijvingmin.maxtaak-stellend200820092010201120122013laterperiodeCATEGORIE1Projecten(inter)nationaalBeekmondingMaas8pb/uoProjectenwestSlibproblematiekMarkermeer12pbuoEcologischherstelEem-enGooimeer1260pbuoProjectenzuidVolkerakZoommeer40250pbuo2012–2015/2017Totaalcategorie1Legendapbprojectbesluituouitvoeringsopdracht(beschikking)Productartikel11Persexemplaar43 Artikel12HoofdwegennetOmschrijvingvandesamenhanginhetbeleidOpditartikelwordendeproductenophetgebiedvanRijkswegenverantwoord.Ditbetreftdeonderdelenverkeersmanagement,beheerenonderhoud,aanlegenverkenningenplanstudie.Dedoelstellingenvanhetonderliggendebeleidzijnterugtevindenindebegroting2009vanhetministerievanVerkeerenWaterstaat(XII).Hetinfrastructuurfondsartikelhoofdwegenisgerelateerdaandevolgendebeleidsartikelen:+artikel32:Bereikenvaneenoptimaleveiligheidinofalsgevolgvanmobiliteit;+artikel34:Betrouwbarenetwerkenenvoorspelbarereistijd;+artikel36:Bewaken,waarborgenenverbeterenvankwaliteitleef-omgeving.TabelbudgettairegevolgenvandeuitvoeringOverzichtbudgettairegevolgenvandeuitvoering(x€1000)12.Hoofdwegennet2007200820092010201120122013Verplichtingen2343084454404941399342691065548552236549872915166Uitgaven246730824631112680965295521622555132590647294222212.01Verkeersmanagement6621559233551715569149274490654904712.01.01Basispakketverkeersmanage-ment5214553924551715569149274490654904712.01.02Servicepakketverkeersmanage-ment14070530912.02Beheerenonderhoud10909008741138062158169279688961031990104882812.02.01BasispakketB&O85923974749262789161313884800691488694773212.02.02ServicepakketB&O231661126621996247508914490171042109612.02.04Grootvariabelonderhoud787001287001064001000008000012.03Aanlegenplanstudienatracebe-sluit89816511426221152223100138879369892096043206812.03.01Realisatieprogramma761343105923697751958261847113365053824751112.03.02Planstudienatracèbesluit1368228338617470441877032256527042218455712.04.01GIV/PPS13856429454232725326573325275420159518015812.05Verkenningenenplanstudievoortracèbesluit27346492601340103815477190891387037123212112.05.01Verkenningen012.05.02Planstudievoortracèbesluit273464926013401038154771908913870371232121Vantotaleuitgaven:BijdrageaanBaten-lastendiensten1504124127190910746141016179113337212394931323862Restant96318411912021606351193903711221411351154161835912.09Ontvangsten55987136503782461279127541577969251278Extracomptabel:200820092010201120122013–FES-reserveringZuidasenNoMo*133000530000113497113000113000*DereserveringinhetFESvoordeenveloppeNotaMobiliteit(2011–2020)endeelsdereserveringvoordeZuidaskunnenopditmomentnognietaandebegrotingvanVenWwordentoegevoegd.Ditomdatformeelhetvrijgeven,endaarmeedeverwerkingindebegroting,paskanplaatsvindenalsdezeprojectenvoldoendezijnuitgewerkten/oferbesluitvormingoverheeftplaatsgevonden.Productartikel12Persexemplaar44 Budgetflexibiliteit12.01Verkeers-management12.02Beheer enOnderhoud12.03Aanleg enplanstudie natracébesluit12.04Geïntegreerdecontract-vormen / PPS12.05Verkenning enplanstudie voortracébesluit0%10%20%30%40%50%60%70%80%90%100%Juridisch verplichtBeleidsmatig verplichtBestuurlijk gebondenBeleidsmatig nog niet ingevuldComplementair noodzakelijkToelichtingDevoorverkeersmanagementenbeheerenonderhoudopgenomenbedragenzijnvolledigbeleidsmatigverplicht.DezebedragenzijnnodigomdeprestatieafsprakenterealiserendiehieroverindeServiceLevelAgreementzijnopgenomen.12.01VerkeersmanagementMotiveringMetverkeersmanagementstreeftVenWnaaroptimaalgebruikvaneninformatieoverdebeschikbareinfrastructuurendraagtbijaanhetbereikenvaneenvoorspelbareenbetrouwbarereistijdvandeurtotdeur.ProductenBasispakketVerkeersmanagementBijhetvormgevenvanverkeersmanagementwordtonderscheidgemaaktinvijfmaatregelcategorieën:+verkeersgeleidingbijgrotedrukte;+hulpverleningtenbehoevevandoorstromingeninformatievoorzieningbijpechenongevallen(incidentmanagement);+reistijd-enroute-informatie;+maatregelenterbevorderingvangedisciplineerdensociaalwegge-drag;+voorlichtingoverRijkswegen.Vanuitvijfregionaleverkeerscentraleseneenlandelijkeverkeerscentralewordteenpro-actievesturingvoorgestaan.Hetinstrumentariumvoordezesturingvanhetverkeerwordtsteedsverderverfijnd.Zowordenregelscenario’sgeoptimaliseerd,zijndeafgelopenjarenafsprakenmetpolitieenhulpverlenersgeconcretiseerdenwordtsteedsmeergewerktProductartikel12Persexemplaar45 metmobieleinformatiepanelen.Doelstellingishetgerichtbestrijdenvandefilesrondomverkeersknooppuntenineenregio.BijdeuitvoeringvanverkeersmanagementwordthetRijkswegennetinsamenhangmethetregionalewegennetbeschouwd(gebiedsgerichtverkeersmanagement).Innauwoverlegmetderegionaleoverhedenwordenmaatregel-pakkettenontwikkelddie,vanuitregionaalperspectief,alshetmeesteffectiefwordengezien.Erwordtmomenteelgewerktineentwintigtalsamenwerkingsverbanden(groteenmiddelgrotestedelijkeagglomeraties).Bijeenaantalvandezesamenwerkingsverbandenheeftditreedsgeleidtotmaatregelpakketten.VoorbeeldenhiervanzijndeStadsregioArnhem-Nijmegen,hetSIRE-gebied(regioEindhoven),deregioHaaglandenenhetStadsgewestRotterdam.DeafgelopenjarenisgeïnvesteerdinDynamischVerkeersmanagement(DVM).Metdynamischverkeersmanagementwordtbeoogddebestaandeinfrastructuurbetertebenutten.Incombinatiemethetactiefregulerenvanhetverkeerheeftditgeleidtotverbeterdedoorstromingvanhetverkeerenheeftditduseenpositiefeffectophetaantalvoertuigverlies-uren.Deextrainvesteringenvoordynamischeverkeersmanagementsyste-menin2007en2008hebbeneveneensbijgedragenaaneenverhogingvandeeffectiviteitvanhetverkeersmanagement.MeetbaregegevensbijVerkeersmanagementSpecificatiebedieningsareaalEenheidt/m2007t/m2008t/m2009VerkeerssignaleringKm122412881288VerkeerscentralesAantal666Spits-enplusstrokenAantal252526Doelgroepstroken,inclusiefbus-voorzieningenAantal969696Vorigjaarisindebegroting2008voorverkeersmanagementvoorheteerstgebruikgemaaktvaneenprestatie-indicatordieeenduidinggeeftvandeeffectenvanhetprogramma.DezevorigjaargeïntroduceerdeindicatorgeeftaanhoesnelRijkswaterstaatbetrouwbarereis-enroute-informatieopdeDynamischeRoute-InformatiePanelen(DRIP’s)zetenhoesneldieinformatiebeschikbaarisvoorserviceproviders.Aandereedsbestaandeindicatorwordtditjaareenextraindicatortoegevoegd,dieaangeefthoesnelRijkswaterstaatnaeenongevalterplekkeisomdewegzosnelmogelijkweervrijtekunnengevenvoorhetverkeer.Ergeldendevolgendeprestatieafspraken:Productartikel12Persexemplaar46 IndicatorEenheidWaarde2008Streefwaarde1-1-2009Streefwaarde31-12-2009Opallebemetenwegvakkenwordtgemiddeldoverhetjaarminimaal95%vandetijdbetrouwbarereisenroute-informatiegeleverddiebinnen5min.zowelbeschikbaarisvoordeDRIPsalsvoordeserviceproviders.%vandebemetenrijbaanlengte90%90%90%Opdedrukstetrajectenvanhetrijkswegennetbedraagtdeaanrijtijdbijincidentenindespitstenhoogste15minuten.%vandegevallenNieuweindicator80%80%Opdeoverigerijkswegenbedraagtdeaanrijtijdbijincidentenindespitstenhoogste30minuten.80%80%BasispakketAreaaleenheidOmvangTotaal-budget2009(x€1000VerkeersmanagementRijbanenmetverkeerssignalering(km)12885517112.02BeheerenonderhoudMotiveringHetRijkswegennet(endeonmiddellijkeomgevingdaarvan)ineendusdanigestaathoudendathetvervullenvandeprimairefunctiegewaarborgdis(hetfaciliterenvanvlot,veiligencomfortabelvervoervanpersonenengoederenonderderandvoorwaardevaneenkwalitatiefhoogwaardigmilieu).ProductenHetbeheerenonderhoudvanrijkswegenomvatmaatregelengerichtopverhardingen,bruggenenviaducten,verkeersvoorzieningen,landschapenmilieuenexploitatie.BasispakketbeheerenonderhoudEenvoorwaardevooroptimaalgebruikvanhetwegennetisbetrouwbaar-heidvandeinfrastructuurvanwegen,bruggen,viaducten,tunnels,aquaducten,matrixborden,verkeerscentralesenverkeersvoorzieningen.DitonderderandvoorwaardevaneenkwalitatiefhoogwaardigmilieuronddeRijkswegen.Dezekanalleenwordengegarandeerdindiendeinfrastructuurpreventiefbeheerdenonderhoudenwordt.Ditintegenstel-lingtotcorrectiefonderhoud,waarbijdebeheerdergeconfronteerdwordtmetfunctieverliesendegebruikerongewildvooronaangenameverras-singenwordtgeplaatst.Zowelhetpreventiefalshetcorrectiefonderhoudvaltonderhetbasispakket.Binnendebudgettenvoorbeheerenonderhoudwordtvooralsnogeendeelvandekostenvoordelevensduurproblematiekvandestalenkunstwerkeningepast,alsmedeeendeelvandekostenvandenoodzake-lijkevervangingvandebetonverhardingvandeA1tussenHengeloendeDuitsegrens.Hetmeerjarigbeschikbarebudgetvoorhethoofdwegennetdaalthierbijniet.Weliserhierdoorindejaren2009en2010tijdelijkmindergeldbeschikbaarvoorregulieronderhoud.NaardematewaarinhetmogelijkisdelevensduurproblematiekvoordestalenbruggeninteProductartikel12Persexemplaar47 passen,zonderdekwaliteitvanhetwegennetaantetasten,wordtonderzoekingesteld.Opbasisvandeuitkomstvanditonderzoekvindtbesluitvormingplaatsoverdedefinitieveinpassing.Doormiddelvanactiefkasbeleidwordtgetrachthetopnieuwontstaanvanachterstandeninhetonderhoudaandeverhardingentengevolgevanhetverminderdebudgetvoorregulieronderhoudzoveelalsmogelijktebeperken.Servicepakketbeheerenonderhoud+PlanvanaanpakBeheerenOnderhoud2004–2010Indeperiode2004t/m2010loopteenimpulsBeheerenOnderhoudRijkswegen.Metdeimpulsbeheerenonderhoudwordendemeesturgenteonderhoudsachterstandenaangepakt.In2007isVenWerconformplanningingeslaagdomhetachterstalligverhardingsonderhoud(totaal1300km)wegtewerken.Ophetgebiedvankunstwerkenendeelektro-nicavoorhetdynamischverkeersmanagementmoetennogwelachter-standenweggewerktworden.Omverkeersoverlastzoveelmogelijktoteenminimumtebeperken,wordendezewerkzaamhedengoedafgestemd,zowelonderlingalsmetdewerkzaamhedendievoortkomenuithetaanleg-enfileplan,hetZSM-programmaalsmededewerkzaamhedenvananderewegbeheer-ders.+ServicepakketMeerVlotHetservicepakket«MeerVlot»beoogteenaantalkleinschaligeverbeterin-genvoorhetgoederenvervoerterealiseren.In2008en2009ligthetaccentopdebeveiligingvanverzorgingsplaatsenuitdeTop-20zoalsbesprokenmetdeTweedeKamer.Ditbetreftdeaanpakvande20meestonveiligeverzorgingsplaatsen.+ServicepakketMeerVeiligDein2007ingesteldeimpulsverkeersveiligheidvoordeniet-autosnelwegendieinbeheerzijnbijhetRijk,wordtin2009gecontinueerd.Totenmet2010wordtergeïnvesteerdinenerzijdshetversneldrealiserenvanessentiëleherkenbaarheidskenmerkenenanderzijdsineenaantalkosten-effectieveverkeersveiligheidsmaatregelen,zoalshetaanbrengenvanbermverhardingofhetombouwenvaneenkruispunttotrotonde.+ServicepakketMeerKwaliteitLeefomgevingBinnenditservicepakketwordenbijdragengeleverdaandemeerjaren-programma’svoorontsnipperingenenbodemsanering.Eenvoorbeeldvaneenontsnipperingsprojectishetplaatsenvaneenecoductofeendassentunnel.Hierdoorwordentweegescheidennatuurgebiedenmetelkaarverbonden.Deontsnipperingswerkenwordenuitgevoerdinsamenspraakmetallebetrokkenen.Hiermeeontstaateenrealistisch,uitvoerbaarontsnippe-ringsprogrammadataansluitopenisafgestemdmetdeontsnipperings-maatregelenvanandereoverheden.GrootVariabelonderhoudIndeperiode2009totenmet2011wordtereengrootvariabelonderhoudsprojectuitgevoerd.DebetonwegA1tussenHengeloendeDuitsegrensisaanheteindvanzijntechnischelevensduurgekomen.DezewordtgeslooptenvervangendooreenZOAB-weg.Vande274stalenbruggeninhethoofdwegennetisbijvooraloudereexemplarenintoenemendematesprakevanernstigescheurvorminginProductartikel12Persexemplaar48 destalenrijdekken.Dezescheurvormingwordtveroorzaaktdooreenaanzienlijkhogerebelastingmetzwaarvrachtverkeerdanindertijdbijhetontwerpkonwordenvoorzien.DeMoerdijkbrugen3kleinerebruggenzijnalhersteld.Dekomende5jaarzullenderijdekkenvannog10grotestalenbruggenduurzaamversterktof(gedeeltelijk)vervangenmoetenworden.Devolgendestalenbruggenzullendekomendevijfjaarwordenaange-pakt:vastebruggenbeweegbarebruggenScharberg(Elsloo)GideonbrugGalecopperbrugScharsterrijnbrugBeek(Geleen)KetelbrugMuidenKruiswaterbrugEwijkKreekrakMeetbaregegevensbijbeheerenonderhoudRijkswegenHieronderiseenverdelinggegevenvandebudgettenvoorhetbeheerenonderhoudvanverhardingen,bruggenenviaducten(kunstwerken),systemenvoordynamischverkeersmanagement(DVM),arealenvoorlandschapenmilieuenexploitatie.Dezepercentageszijngebaseerdopeenmeerjariggemiddelde:vanjaartotjaarkanhetactueeluitgegevenpercentagefluctueren.VerdelingkostenbeheerenonderhoudBasispakketHoofdwegennet31%21%15%9%11%13%VerhardingenKunstwerkenDVMVerkeersvoorzieningenLandschap en MilieuExploitatieProductartikel12Persexemplaar49 +BasispakketBeheerenonderhoudSpecificatieareaalrijkswegent/m2007t/m2008t/m2009Rijbaanlengte(inkm)Hoofdrijbanen563557945796Rijbaanlengte(inkm)Verbindingswegenenop-enafritten*125913291335Areaalasfalt(inkm2)Hoofdrijbanen71,973,974,1Areaalasfalt(inkm2)Verbindingswegenenop-enafritten*10,811,111,1Groenareaal(inkm2)188198198BasispakketAreaaleenheidOmvangTotaal-budget2009(x€1000)Beheer,onderhoudenontwikkelingOppervlaktewegdekinkm285,2627891Voorhetjaar2009hanteertVenWdezelfdetweeprestatie-indicatorenalsindevorigebegroting,namelijkeenindicatordiedeconditievandewegenaangeeftenééndiedekwaliteitvanbruggenenviaducteninhetrijkswegennetweergeeft.Hiermeewordtinzichtgebodenindeprestatiesophetgebiedvanbeheerenonderhoud.Ergeldendevolgendeprestatieafspraken:IndicatorNormAfspraak2009Deverhardingvanderijkswegenvoldoetaanalleonderhoudsnormen95%95%*Debruggen,viaductenentunnelsinderijkswegenvoldoenaanalleonderhoudsnormen90%85%*uitgaandevanvolledigebeperkingvandebudgetverminderingdooractiefkasbeheer+ServicepakketBeheerenonderhoudDebekostigingvanhetservicepakketishieronderweergegeven.ServicepakketTotaalbudget2009(x€1000)PlanvanaanpakBeheerenOnderhoud55609Meervlot8469Meerveilig18671Meerkwaliteitleefomgeving16875Totaal99624Productartikel12Persexemplaar50 +GrootvariabelonderhoudBudget(x1000)Totaal200920102011201220132014Kunstwerken500000500001000001000001000008000070000SloopennieuwbouwA1Hengelo-Duitsegrens638002870028700640012.03Aanleg,benuttingenplanstudienatracébesluitMotiveringDoormiddelvanvoorbereidingenuitvoeringvaninfrastructuurprojectenwordtbereiktdatdenoodzakelijkecapaciteitbeschikbaarisenkomtomdeverwachteverkeersgroeitefacilitereneneenbetrouwbaarnetwerkterealiserenmetvoorspelbarereistijden.Daarbijwordtrekeninggehoudenmetdekadersvanveiligheidenleefbaarheid.ProductenRealisatieprogrammahoofdwegennetBenuttinghoofdwegennet+ProgrammaFileverminderingIn2006ishet«ProgrammaFilevermindering»gestartomdelandelijkewerkzaamhedenenspecifiekeprojectenophetgebiedvanfilebestrijdingteondersteunen.Opditartikelwordenmetnameprojectenuitdecategorieënreguliere-enincidentelefilesuitgevoerd.In2009wordteengrootaantalprojectendiebewezensuccesvolzijngeblekengecontinueerd,zoalsdeinzetvanhetgroenegolfteamendiversemaatregelenomdeincidentelefilesteverminderen.+DynamischVerkeersmanagementIn2007heeftVenWeenstartgemaaktmeteeninvesteringsprogrammavoordynamischverkeersmanagement(DVM).Indeperiode2009–2012wordteenbedragvan€200mln.eurogeïnves-teerd.Hetgaatdanmetnameomeenbeterebenuttingvandewegen,metnameopdefile-top50enomhetverbeterenvanaansluitingentussendesnelwegenregionalewegen.BijditinvesteringsprogrammahoudtVenWookrekeningmethetgrootonderhoudomdehindervoordeweggebruikertebeperken.MethetoogopdelangeretermijnstartVenWeenaantalproevenopdieheteffectvanmeerinnovatieveverkeersmaatregelenmoetbeproeven.ZowordtopderingAmsterdameenproefmetsturendverkeersmanagementuitgevoerdgerichtopeenmeergecoördineerdeinzetvanmaatregelenophetgebiedvanVerkeersmanagement.Hiervooris€50mln.uitgetrokken.InRotterdamzaleenproefwordenopgestartwaarinsamenwerkings-modellenwordenbeproefdophetgebiedvanmobiliteit.Erzaleenproefwordenuitgevoerddiedemogelijkhedenvanin-cartechnologieonder-zoekt.Ookwerdenereenviertalproevenuitgevoerdnaarheteffectvandynamischesnelhedenopveiligheid,doorstromingenmilieu.Hiervooris€12mln.uitgetrokken(2008).Deresultatenvandezeproevenzijnin2009beschikbaar.TotslotzetVenWinhetkadervanDVMinopnogverdereverbeteringvandereisinformatieaandeweggebruiker.Productartikel12Persexemplaar51 FileplanZSMEengrootaantalmaatregelenvaltonderhetfileplanZichtbaarSnelMeetbaar(ZSM).Hierondervallenenerzijdsmaatregelenterbeperkingvanstructurelefiles(plus-,spits-enbufferstroken,aanpassingeninknooppunten,reguliereweguitbreidingenentoeritdoseerinstallaties)enanderzijdsmaatregelenterbestrijdingvanincidentelefiles,zoalsdeDRIP’s(dynamischerouteinformatiepanelen)enverbeteringvannetwerkmanagement.Verkeersveiligheidishierbijeenbelangrijkerandvoorwaarde.Hetgaatintotaalom55projecten:33projectendieonderdeSpoedwetWegverbreding(ZSM1-pakket)vallenen22projectenonderhetZSM2-pakket.DezeZSM-maatregelenwordeninhoofdzaakopdebelangrijksteknelpuntenuitdefiletop50uitgevoerd.DedoorlooptijdvandezeprojectenisalsgevolgvandevernietigingvanhettracébesluitvandeA4Burgerveen-LeidendoordeAfdelingBestuurs-rechtspraakvandeRaadvanStateextratoegenomen.Deambitievanhetkabinetisomdedoorlooptijdvandeprojectenteverkortenenhettempoindezeregeerperiodeflinkoptevoeren,zoalsookdecommissieElverdingheeftaanbevolen.Concreetzullentoteind2009tweeprojectenwordenopgeleverd,tewetendeA12Veenendaal–EdeendeA28/A32KnooppuntLankhorst.Deluchtonderzoekenwordenvoortvarendterhandgenomen.Vooreind2009ishetdebedoelingdatdeministervanVenWeengrootaantalwegaanpassings-entracébesluitenondertekent,waaronderdebesluitenvoordeA9Velsen-Raasdorp-BadhoevedorpendeA12Woerden-Gouda.Deambitieisomvóórheteindevandezekabinetsperiodedebesluitvor-mingvooralleZSM-projectenafterondenenhetgrootstedeelvandeprojectenopteleveren.+OverigerealisatieprojectenDevolgendeprojectenzijnopengesteldenwordenopgenomenonderdekleineprojecten/afrondingprojecten:–Rw37Hoogeveen–Holsloot–Emmen–Duitsegrens;–Rw35Wierden–Almelo;–Rw4Dinteloord–BergenopZoom,omleidingHalsteren.HetonderdeelKlutsdorpwordtnaarverwachtinguitgevoerdinhetprojectRw4Dinteloord–BergenopZoomexclusiefomleidingHalsteren(zieplanstudietabel).Hetproject2eCoentunnel/WestrandwegisvanhetplanstudieprogrammaovergegaannaarGeïntegreerdecontractvormen(12.04),terwijlhetprojectRW34OmleidingOmmenvanhetplanstudieprogrammaisovergegaannaarhetRealisatieprogramma.Verderiserdevolgendebelangrijkemutatieinderealisatietabel:–HetprojectRw73wordtin2008opgeleverdi.p.v.2007alsgevolgvaneenvertraginginhetgereedkomenvandetunneltechnischeinstalla-ties.Daarnaasthebbendevolgendefinanciëleaanpassingenplaatsgevonden:–Rw2Holendrecht-Oudenrijn:verhogingmet€22mln.doortoevoegingvanbijdragenvanderden–Rw12DenHaag-Goudabenutting:verhogingmet€69mln.doortoevoegingvanbijdragenvanderdenen€43mln.overhevelingvanuithetprogrammabudgetvanFileplan–ZSM.Productartikel12Persexemplaar52 –UithetFESis€50mln.toegevoegdvoorQuickWinswegen.PlanstudieprogrammanatracébesluitErzijndevolgendemutatiesindetabelplanstudienaTB:–Rw9Koedijk-DeStolpen.Opleveringwordt2011i.p.v.2009inverbandmetdelopendeberoepsprocedurebijdeRaadvanState;–Rw4Burgerveen-Leidenwordt2014i.p.v.2011,inverbandmetdevernietigingvanhetTBdoordeRaadvanStateendeluchtkwaliteits-problematiek.–Rw34Ommenisovergegaannaarrealisatie;–HetbudgetvoorZSM1+2isverhoogdmet€715mln.naar2151mln.inverbandmet:+ToevoegingZSM-1aprojecten+€904mln.+StopzettenstudieA15Papendrecht–Hardinxveld-Giessendam–Gorinchem(ZSM2)–/–€49mln.+OverhevelingbudgetA12Zoetermeer–Zevenhuizen–Goudanaarregulieraanleg–/–€43mln.+Toevoegenbijdragenvanderdent.b.v.A20Knp.Gouwe(aansl.Moordrecht)(ZSM2)+€26mln.(ProvincieenSpoor).+BijdrageuithetMJPOt.b.v.ecoductKabeljauwt.b.v.A50Valburg–Grijsoord(ZSM2)+€8mln.+OverhevelingbudgettenA1Eemnes-Eembrugge,A1/28Knpt.Hoevelaken,A28DenDolder–DeUithof(alleZSM2)enA27Utrecht-Noord–Eemnes,A28Utrecht–Leusden-zuidenLeusden-zuid–Knpt.Hoevelaken(alleZSM1)t.b.v.A28Utrecht(DeUithof)–Amersfoort(Knpt.Hoevelaken)(ZSM2)–/–€185mln.+ToevoegenprojectA12Woerden–Knpt.Oudenrijn(ZSM2)+€22mln.+Toevoegenprijscompensatie+€32mln.–VanhetprojectRw12UtrechtWestishetdeelprojectaansluitingenWoerden-LinschotenenWoerden-Oostalsafzonderlijkprojectinderealisatietabelopgenomen.Productartikel12Persexemplaar53 Projectoverzichtbehorendebij12.03.01:RealisatieprogrammahoofdwegennetTotaalBudgetin€mln;prijspeil2008opleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0ProjectenlandsdeelNoordA7RondwegSneek777716218202120102010A7ZuidelijkeringwegGroningen,fase11181174431162720092009N31Zurich-Harlingen2727712820082008ProjectenlandsdeelOostA2Everdingen-Deil-Zaltbommel-Empel4634599785141944620102010N34omleidingomOmmen3474512151120112011N35Zwolle-Almelo(traverseNijverdal)23122829101441487610320132013ProjectenlandsdeelRandstadA12Utrechtwestbenutting,aanslui-tingenWoerden-LinschotenenWoerden-Harmelen51143072010A2Holendrecht-Oudenrijn1325129338518031124716136520122012A12DenHaag-Goudabenutting234121802546572620092009N14Wassenaar-Leidschendam(incl.aansl.Hubertusviaduct)407400356361520082008ProjectenlandsdeelZuidA2RondwegDenBosch267264666091453220102010A2TangentenEindhoven65564818012017015528220102010A2/A76MaatregelenpakketLimburg1)8584141917201520112010N57Veersedam-Middelburg18418337415748120102010A73/74Venlo-MaasbrachtismA74,N68enOTR2)8388376871181912220082007OverigA10AmsterdampraktijkproefFES5005301052010Dynamischverkeersmanagement26262159775752010Kleineprojecten/Afrondingprojecten2121411243015151810nvtVerkeersveiligheidinfrastructuur-pakkethoofdwegennet111114222QuickWinsFES5044913202011Afronding–11Totaaluitvoeringsprogramma559420189911107899397154253RealisatieuitgavenopIF12.03.01mbtplanstudieprojecten27611229Egalisatiereeks–208–241–34574497223Begroting(IF12.03.01)10599785834716512481BetreftamendementVanHijum(29800A,nr.8);aanlegspitsstrookA2St.Joost-UrmondenaanpassingaansluitingNuthopA76;budgetverhoogdmet€10mlnregionalebijdrage.2Opleveringbegin2008betreftA73.3N34omleidingomOmmenistoegevoegdaanhetRealisatieprogramma.Productartikel12Persexemplaar54 Projectoverzichtbehorendebij12.03.02en12.05.02:PlanstudiehoofdwegennetvoorennatracébesluitBedragin€mln.RamingkostenBudgetPlanningUitvoeringProjectomschrijvingmin.max.taak-stellend200820092010201120122013laterperiodeCATEGORIE1(natracébesluit)ProjectennationaalInnovatieprogrammaGeluidenLucht,incl.maatregelengeluid1842004–2010ZSM1+2(SpoedwetWegverbreding)21512003–2015ProjectenlandsdeelRandstadA4Burgerveen-Leiden2,3681tb2002–2014ProjectenlandsdeelWest-overigN9Koedijk-DeStolpen762009–2011CATEGORIE1(voortracébesluit)Tracé/-projectbesluitt/m2009ProjectenlandsdeelNoordN31Leeuwarden189tb2011–2014N33Assen-Zuidbroek141tb2010–2014ProjectenlandsdeelOostA50Ewijk-Valburg5)312tb2011–2014ProjectenlandsdeelRandstadA1/A6/A9Schiphol-Amsterdam-Almere63231tb2011–2017A2Oudenrijn-Deil;OTBgesplitstinOudenrijn-EverdingenenEverdingen-Deil1,2185tb2009–2012A15Maasvlakte-Vaanplein111320tb2010–2015ProjectenlandsdeelWest-overigN50Ramspol-Ens99tb2010–2013ProjectenlandsdeelZuidA4Dinteloord-BergenopZoom,exclusiefOmleggingHalsteren280tb2010–2013N61Hoek-Schoondijke126tb2010–2013N62TunnelSluiskil127A73/74Venlo-MaasbrachtismA74,N68enOTR838tb2010–2012Tracé-/projectbesluitna2009ProjectenlandsdeelOostA12Ede–Grijsoord9tb2012–2013A12/A15BereikbaarheidregioArnhem-Nijmegen8)761tb2012–2015N18Varsseveld-Enschede146tb2011–2014ProjectenlandsdeelRandstadA2Amsterdam-Utrecht(Holendrecht-Maarssen)2x5rijstroken746tb2011–2012A4Delft-Schiedam655tb2011–2015A9OmleggingBadhoevedorp303tb2012–2015A10Zuidas(hoofdweggedeelte)10133tb2011–2014A13/A16/A20Rotterdamtb2012–2020A27/A1/A28DriehoekUtrecht–Hilversum–Amersfoorttb2014–2020A27/A1/A28RingUtrechttb2014–2020N11Leiden-ZoeterwoudeAlphena/dRijntbProjectenlandsdeelWest-overigA9Alkmaar–Uitgeesttb2011–2012ProjectenlandsdeelZuidA2PassageMaastricht540tb2010–2016A27Utrecht(Lunetten)–Hooipoldertb2013–2018Productartikel12Persexemplaar55 Bedragin€mln.RamingkostenBudgetPlanningUitvoeringProjectomschrijvingmin.max.taak-stellend200820092010201120122013laterperiodeN62Goes–Vlissingen822011–2014Totaalcategorie111966CATEGORIE2ProjectenlandsdeelZuidA2Maasbracht-Geleentb2014–2018Totaaluitvoeringsprogramma(excl.FES-res.NoMo)176515123491310571417Overprogrammering–400–400Begroting(IF12.03.02/12.05.02)176515123451365714171ProjectinhetkadervanBereikbaarheidsoffensiefRandstad.2TracébesluitisgesplitstinOudenrijn-EverdingenenEverdingen-Deil.3BetreftingetrokkendeelvanhettracébesluitbijLeidenenLeiderdorp.4ExclusiefhetaanHSL-zuidovergedragendeelvandeuitvoeringvanhetgebundeldegedeeltevandeverbredingvanA4.5TaakstellendbudgetbetreftgedeelteA50Ewijk-Valburg.A50Valburg-GrijsoordisZSMII.6HierinisopgenomenA6/A9,kruisingnatteasA1engroeneuitweg.7Openstelling2x5in2011.8Taakstellendbudgetisinclusief€112,5mln.aanregiobijdrageen€262,5mln.aangeanticipeerdeinkomstendooreenvormvanbeprijzing.A12Ede–Grijsoordwordttevenshieruitgefinancierd.9ProjectinclusiefbudgetstaaninrelatiemetA12/A15BereikbaarheidregioArnhem-Nijmegen.10Exclusieffinancieringad€186mln.uitFES-budgetNoordvleugel.11Inclusiefaan-enontsluitendeinfrastructuurmainportRotterdam.Legendatbtracébesluit12.04GeïntegreerdecontractvormenMotiveringDoormiddelvanuitvoeringvandezeinfraprojectenwaarbijsprakeisvanPubliek-Privatefinancieringwordtbereiktdatdenoodzakelijkecapaciteitbeschikbaarisom,rekeninghoudendmetdeaspectenveiligheidenleefomgeving,eenbetrouwbaarnetwerkterealiserenmetvoorspelbarereistijden.ProductenOp22april2008isdeTweedeCoentunnelgegundalsDBFM-contract.HetbudgetvoordeTweedeCoentunnel,endedaarmeeinéénprojectsamenhangendeWestrandweg,isdaaromovergeheveldnaarditartikelonderdeel.Eindjuniheeftookdezogehetenfinancialcloseplaatsgevonden,waarmeededefinitieveverplichtingkonwordenvastgelegd.Productartikel12Persexemplaar56 Projectoverzichtbehorendebij12.04GeïntegreerdecontractvormenhoofdwegennetTotaalBudgettenin€mln.OpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0ProjectenlandsdeelNoordN31Leeuwarden-Drachten(exclB&O)12712532593620072008ProjectenlandsdeelWest-overigenRandstadAflossingtunnels18751010484950515151575N11AlphenadRijn-Bodegraven,betalingPPS-constructie767630291720042004ProjectenlandsdeelZuidA102eCoentunnel32117119871601531408967130220122012A59Rosmalen-Geffen,PPS284289981615151414149820052005ExploitatieWesterscheldetunnel21398765153565048484848947Totaalcategorie048774322953272662532021802922Begroting(IF12.04)2953272662532021801Aflossingtunnels:uitgavent/m2007betreftvanaf2005;verplichtinglooptt/m2026.2ExploitatieWesterscheldetunnel:uitgavent/m2007betreftvanaf2005;verplichtinglooptt/m2033.3Verplichtinglooptt/m2037enisincl.Westrandweg.12.05VerkenningenplanstudievoortracébesluitMotiveringOmeenprobleemofeeninitiatiefmeteenmaatschappelijkemeerwaardeteverkennenendaarna,indiennodig,uitalternatievendebesteoplossingvoorhetprobleemtezoekenenvoortebereidenvoordeuitvoering(planstudievoortracébesluit).ProductenVerkenningenBijditonderdeelgaathetomdeuitvoeringvanverkenningenopbasisvanhetMIT-spelregelkader.Wijzigingindeverkenningentabel:–A73Ewijk-Rijkevoort:starten2009oflater;–A1corridorApeldoorn-Deventer:gereed;–RegioZwolle/A28:gereed;–A10Noord;–A7zuidelijkeringwegGroningenfase2:gereed;–N50Hattemerbroek-Ramspol:gereed;Planstudieprogrammavóórtracébesluit–TweedeCoentunnel/WestrandwegisovergegaannaarGeïntegreerdeContracten;–Rw4/9omleggingBadhoevedorp:regionalebijdrageistoegevoegd;–RingZwolle/N35Zwolle-Wijthmen:€3mln.gereserveerdvoorkortetermijnaanpakbinnenkleineprojecten;–VoorN35Zwolle-Wijthmen-Heinois€16mln.beschikbaaruitamendementVanHijum;–Rw15Maasvlakte-Vaanplein:€12mln.toegevoegdvoor2espoorBotlekbrug;–Rw10Zuidas:€30mln.toegevoegdvoordeZuidasondernemingeneriseendeelvandeFES-geldentoegevoegd;Productartikel12Persexemplaar57 –Schiphol-Amsterdam-Almere(A6/A9,kruisingnatteasA1engroeneuitweg)opgenomenvoor€3,231mld;–A50Ewijk-Valburg:opleveringisalsgevolgvandeluchtkwaliteits-problematiekvertraagd;–A2Maasbracht-Geleen:InhetBestuurlijkOverlegvoorjaar2008isafgesproken,datvooruitlopendopdedefinitieveoplossing,eenspitsstrookinnoordelijkerichtingwordtaangelegd.Hierdooriseendefinitieveoplossingwaarschijnlijkpasin2016–2018nodig.Projectoverzichtbehorendebij12.05.02VerkenningenplanstudievoortracébesluitDeplanstudiesvoortracébesluitzijnopgenomenonder12.03.Projectoverzichtbehorendebij12.05.01VerkenningenALopendeVerkenningenLocatieProbleemReferentiekaderGereedLandsdeelRandstadA10NoordBereikbaarheidBestuurlijkoverlegMITnajaar2006AsLeiden-Katwijk(HollandRijnland)BereikbaarheidenruitelijkeopgavenNotaoverlegMIRTdecember2007DenHaaginternationalestad(onderdelenScheveningenBoulevardenWFG)RandstadUrgent2009VerkenninghaaglandenBereikbaarheidinsamen-hangmetruimtelijkeopgaven,openbaarvervoer,functionerentoeleidendewegenenonderliggend(stedelijk)hoofdwegennetLMCAHoofdwegenVerkenningRuitRotterdamBereikbaarheidinrelatietotruimtelijkeordening,economie,verkeerenvervoer,landschapennatuurLMCAHoofdwegen2009LandsdeelZuidA58BergenopZoom(Markiezaat)–Eindhoven(Batadorp)BereikbaarheidBestuurlijkoverlegMIRTvoorjaar20072009PilotMIRT-verkenningZuidoostvleugelBrabant-stadBereikbaarheidinrelatietotruimte,economie,land-schapenleefbaarheidBestuurlijkoverlegMIRTvoorjaar20072008LandsdeelOostA1GebiedsgerichteverkenningcorridorApeldoorn–Deventer-AzeloBereikbaarheidBestuurlijkoverlegMITnajaar20062008A28/N35GebiedsgerichteverkenningRegioZwolleBereikbaarheidBestuurlijkoverlegMITnajaar20062008A73corridorEwijk-RijkevoortBereikbaarheidNotaMobiliteitLandsdeelNoordA7ZuidelijkeRingwegGroningen,fase2BereikbaarheidBestuurlijkoverlegMIT20042009Productartikel12Persexemplaar58 B(Mogelijk)testartenVerkenningenLocatieProbleemToelichtingLandsdeelRandstadA7Hoorn–AmsterdamBereikbaarheidA9Alkmaar–AmsterdamBereikbaarheidAlmere–’tGooiBereikbaarheidHetbetrefteeninter-modaleverkenning.Relatiemetruimtelijkeontwikkeling,metnameSchaalsprongAlmere(2030)LandsdeelOostA2Culemborg–GeldermalsenBereikbaarheidLandsdeelZuidA67Eindhoven–Venlo(corridor)BereikbaarheidN57-N59knooppuntOosterscheldekering–HellegatspleinBereikbaarheidProductartikel12Persexemplaar59 Artikel13SpoorwegenOmschrijvingvandesamenhanginhetbeleidOpditartikelwordendeproductenophetgebiedvanSpoorwegenverantwoord.HetproductartikelSpoorwegenisgerelateerdaandebeleids-doelstellingenenbeleidsinstrumentenzoalsbeschrevenindebegroting2009vanVerkeerenWaterstaat(XII)bijbeleidsartikelen:+artikel32:Bereikenvaneenoptimaleveiligheidinofalsgevolgvanmobiliteit;+artikel34:Betrouwbarenetwerkenenvoorspelbarereistijd;+artikel35:Mainportsenlogistiek;+artikel36:Bewaken,waarborgenenverbeterenvankwaliteitleef-omgeving.TabelbudgettairegevolgenvandeuitvoeringOverzichtbudgettairegevolgenvandeuitvoering(x€1000)13Spoorwegen2007200820092010201120122013Verplichtingen1813743315560421953751573261172764115790701632662Uitgaven202654124505442741843277109924878042324742222358913.02Onderhoudenvervanging136736015196911633831173310413625501280118128166913.02.01Regulieronderhoud61653266829165645365842457673858288358922513.02.02Groteonderhoudsprojecten41275048817848593257604127580322671731383113.02.03Rentelasten11933612173412415012398112403112394212526513.02.04Betuweroute2784630300343163840836758405854540613.02.05Kleineinfraenoverigeprojecten19089621118833298033625034922030599120794213.03Aanleg50721561677666891878411483771959092139691313.03.01Realisatieprogrammapersonen-vervoer47044057410664420977561483159359092139691313.03.02Realisatieprogrammagoederen-vervoer3677542670247098500612613.04Geintegreerdecontractvormen/PPS14589614474113838313927114017914148914277613.05Verkenningenenplanstudies607116933630071111461014735631221440223113.05.01Planstudieprogrammapersonen-vervoer5469161580274256635289069624298430764313.05.02Planstudieprogrammagoederen-vervoer6027756264555108256660692309458813.05.03Verkenningenprogramma.Vantotaleuitgaven:ApparaatsuitgavenDGP20901653500500000Restant194526524488912741343277059924878042324742222358913.09Ontvangsten3066676562179448221498279667304837334464HSA155827232996498120667144837164464Overig306663098017119«Mandjespoor»13000090000125000150000160000170000Extracomptabel200820092010201120122013–EnveloppeFESOV2013–2020:PHS21000030000400006000060000750001€2mld.wordtgrotendeelsgevondendooreenvermogensconversie(uitkeringsuperdividend)vanuitNSnaarProRail.DerentevrijvaldiezodoendebijProRailontstaatleverttotenmet2020hetmerendeelvanditbedragop.Ditnajaarvindendegesprekkentussendeaandeelhou-derendeNShieroverplaats.VoorhetresterendedeelwordtinvolgordevanvoorkeureerstgekekennaarhetviadeleenfaciliteitvanProRailbenuttenvanrentevrijvalna2020a.g.v.devermogensconversieeneenconcessievergoedingvanNSvoorexclusiefrechtophethoofdrailnet.DaarbijisafgesprokendatwaarnodigFinanciëneventuelekasritmeverschillenbinnenhetgeneralebeeldzalproberenoptevangen.2Erwordt€800mln.uitdeCA-enveloppevoorOVingezet.Productartikel13Persexemplaar60 Budgetflexibiliteit13.02Onderhouden vervanging13.03Aanleg13.04Geïntegreerdecontract-vormen / PPS13.05Verkenningenen planstudies0%10%20%30%40%50%60%70%80%90%100%Juridisch verplichtBeleidsmatig verplichtBestuurlijk gebondenBeleidsmatig nog niet ingevuldComplementair noodzakelijkToelichtingOnderhoudenvervangingDitbetreftdejaarlijksebeschikkingaanProRailvoorbeheerenonderhoudspoor.AanlegDitbetreftderealisatieaanlegpersonen-engoederenvervoer.Voorhetbestuurlijkgebondengedeeltewordenindeloopvan2008en2009beschikkingenafgegevenaanProRail.Geïntegreerdecontractvormen/PPSBetreftContractHSA.VerkenningenenplanstudiesDebedragenvoorZuidasWTC(€250mln.)enOV-SAAL(€22mln.)zijnaangemerktalsbestuurlijkgebonden.13.02OnderhoudenvervangingMotivatieDeMinisterisverantwoordelijkvoorbeheerenonderhoudvandehoofdspoorweginfrastructuur.Hetbestaandespoornetvertegenwoordigteengrootmaatschappelijkgeïnvesteerdkapitaal.Instandhoudingvanditgoedisdeeersteprioriteit.Onderhoudenvervangingzijnnoodzakelijkomdekwaliteitvanhetspoorteverbeteren.ProductenHetbetrefthiervervangingen,debeheer-enonderhoudskostenvandeinuitvoeringzijndeofgerealiseerdeaanlegprojectenendeeffectenvangroei.Productartikel13Persexemplaar61 TevenswordenhierdeactiviteitenvanProRailverantwoorddiesamen-hangenmetspoorverkeersleidingendeactiviteitenophetgebiedvancapaciteitsmanagementencapaciteitsstudieszoalsdoorProRailuitge-voerd.Bijdevaststellingvanderijksbijdragevoorhetonderhoudspoorwordtrekeninggehoudenmetdeinkomstenvandegebruiksvergoeding.DedoorProRailteontvangengebruiksvergoedingwordtinminderinggebrachtopdedoorhetRijktesubsidiërenuitgaven.Inhetonderhouds-budgetwordteenonderscheidgemaakttussen+regulieronderhoud;+groteonderhoudsprojecten;+rentelasten;+exploitatieBetuweroute;+kleineinfraenoverigeprojectenReistijdverbeteringVandeindebegroting2008gereserveerde€83,3mln.(amendementVanHijum/Dijkma;KamerstukkenII,30800A,nr.18)wordt€48mln.aangewendvoormaatregelenomtekomentotreistijdverbeteringenindelandsdelen,voordeprojectenBeilen,Heerlen-SittardenhetextraperronteDeventer.Deoverigemiddelenzijngereserveerdvoormogelijkemaatregelennaaraanleidingvanhetonderzoeknaarrijdenmet160km/uuropdaarvoorreedsgeschiktebaanvakken.ActieplanGroeiophetspoorEris€203mln.beschikbaarindezebegrotingsperiodevoordeuitvoeringvanmaatregelenuithetActieplanGroeiophetspoor.Hetbetrefteenpakketvanmaatregelenomdeambitievan5%groeiperjaarindezeKabientsperiodevoorhetpersonenvervoerpertreininNederlandbinnenbereiktebrengen.Hetpakketmaatregelendatindezebegrotingsperiodewordtuitgewerkteningevoerdbestaatuitdevolgendeonderdelen:1.voor-ennatransport;2.informatievoorziening;3.kaartjesenkennismaking;4.treinaanbod;5.spreidingvandemobiliteit.Aangeziendemaatregelendieopditmomentreedszijngestartmetnamebetrekkinghebbenopdeketenmaatregelenenreisinformatieisdegehele€203mln.opgenomenonderditartikelonderdeel.Gaandewegzaleennadereinvullingvandebudgettenplaatsvindenoverdeexactemaatrege-lenindevolgendebegrotingendeverdelingoverdeInfraartikelen13.02/13.03endeelsHXII.DaarnaastwordterinoverlegmetondermeerNSenouderenorganisatiesgewerktaankortingsmogelijkhedenvoorstudentenenwordtgewerktaandetreintrainingvoorsenioren.Ditbetreftniet-infrastructurelemaatrege-len.OokwordtgewerktdoorNSaanhetbiedenvanmeertreinaanbodmetnameindedalurenendeweekends.ToegankelijkheidSpoorNSenProRailwerkensamenaanhettoegankelijkmakenvanhetspoorsysteemvoormensenmeteenfunctiebeperking.In2009zaleenbegingemaaktkunnenwordenmetdeversneldeuitvoeringvanhetImplementatieplanToegankelijkheidSpoor.In2008zijndemogelijkhedenomhetImplementatieplanToegankelijkheidSpoorteversnellenonder-zocht,zodatdedoelstellingenzoveelalsmogelijkvoor2018gerealiseerdProductartikel13Persexemplaar62 kunnenworden.Oorspronkelijkwas2030deeinddatum.Bijhetonderzoeknaarversnellingsmogelijkhedenisrekeninggehoudenmeteffectiviteitendoelmatigheid:hetheeftgeenzinomperronaanpassingenterealiserenalsernoggeenmaterieelmetlage-vloerinstaprijdt.ProRailstemtdeperronaanpassingendusafmetvervoerders.OutputsturingInlijnmetdebeheerconcessieheeftdeministervanVerkeerenWater-staatbeslotenper1januari2008overtegaanopoutputsturingvoorProRail.DitisgebeurdnadatdooreenexternbureauisvastgestelddatProRailheeftvoldaanaandeinbeheerconcessiegesteldeeisenendatProRailklaarisomopoutputtesturenenopoutputtewordengestuurd.Datbetekentvooreengrootdeelvandeinhetbeheerplan2008opgeno-menindicatoreneenresultaatsverplichtinginplaatsvaneeninspannings-verplichting.EenoverzichtvandeindicatorenendedaarvooropgenomenrichtwaardenengrenswaardenisopgenomeninhetbeheerplanvanProRail.InhetMIRT-projectenboekismeergedetailleerdeinformatieopgenomenoverhetbudgetvoorbeheerenonderhoudspoor.Dieinformatiezalvanafdezebegrotingverderwordenuitgebreidmetinformatieoverdeinhetkadervanoutputsturingrelevanteprestatie-indicatoren.OpverzoekvandeKamerisonderzoekuitgevoerdnaareenaantalaspectenvanhetfunctionerenvanProRail.DeministerheeftdeKamerinseptember2007geïnformeerdoverdeopzetvanditonderzoek(Kamer-stuk29984,nr97).HetonderzoekisuitgevoerddeelsdoorMcKinseyinopdrachtvanV&WendeelsdoorBSLinopdrachtvandeNma.Deresultatenvanditonderzoekzullenwordenbetrokkenbijdeevaluatievandespoorwegwet.13.03AanlegSpoorwegenMotivatieDeministerisverantwoordelijkvoordeuitbreidingvandehoofdspoor-weginfrastructuur.DezewordtinbelangrijkemategefinancierdmetmiddelenuitdeRijksbegroting.Opdithoofdproductwordenalleuitgavenbegrootdienoodzakelijkzijnvoor:+deuitvoeringvannieuwbouwprojectenspoor.+devoorbereidingvandeuitvoeringvandezeprojecten.ProductenRealisatieprogrammaaanlegpersonenvervoerAanbestedingsresultatenProRailheeftaangegevenvoor€238mln.aanaanbestedingsresultaataanlegspoorteverwachtenindeperiode2005–2012.Tothetvoorjaar2007ishiervan€156mln.gerealiseerd.Inaanvullingopdezealgereali-seerdeaanbestedingsmeevallerswordenindebegroting2009deonderstaandeaanbestedingsmeevallersverwerkt:+ExtraperroncapaciteitAmsterdamZuid2eeilandperron(€1,9mln.);+DenHaagCentraalaanpassenemplacement(€0,2mln.);+Sloe:geluidsmaatregelenZeeuwselijn(€2,0mln.);Hetrestant(€78mln.)istechnischverwerktophetproject2efaseBetrouwbaarBenutten.Naastdeaanbestedingsmeevallerswordenvoordeonderstaandeprojectendeprojectkostenverlaagdalsgevolgvanhetvrijvallenvandepostonvoorzien:+IntegraleSpooruitbreidingAmsterdam-Utrecht(€4,9mln.);Productartikel13Persexemplaar63 +GeluidspilotGoederenvervoer(€1,5mln.).Metdevrijvalisrekeninggehoudenbijdeoverigeknelpuntenophetspoor.Onderstaandeprojectenzijnlangerdaneenjaargeledenindienstgesteldenwordennietmeeralsafzonderlijkeprojectenopgenomen,maaronderdepostnazorg:+BB21deelproject25KV.BB21DedeelprojectenpilotGSMRenbijdrageGSMRzijnvolledigafgerondenuithetprojectbudgetgehaald.Hetdeelproject25KVisafgeslotenenderesterendewerkzaamhedenzijnovergeheveldnaardepostnazorggereedgekomenhalten/lijnen.Daarnaastisbegin2008geblekendatervertragingzouoptredenomdeBetuweroute,hetA15-tracéendeHavenspoorlijn,metdevolledigefunctionaliteitconformhetprogrammavaneisen,ingebruiktenemen.OmmetdeingebruiknamevanhetA15-tracéniettehoevenwachtentotdezevolledigefunctionaliteitbeschikbaaris,isgekozenvooreengefaseerdeingebruikname.Hierdoorzoudevolledigefunctionaliteitinstappenbeschikbaarkomen.DezekeuzeheeftalsconsequentiedatextrawerkzaamhedenuitgevoerdmoetenwordenenhetBB21-projectteamlangerinstandgehoudenmoetworden.Ditheeftgeleidtoteenextrabenodigdbudgetvan€8mln.endezegeldenzijntoegevoegdaanhetdeelprojectontwikkelingBev21.GeluidTijdensdeuitvoeringvanhetInnovatieprogrammaGeluidisonderzoekgedaannaar(bron)maatregelenomgeluidsoverlastvanspoorwegentereduceren.Uitonderzoekisgeblekendathetstillermakenvanlawaaiigmaterieeldemeestkosteneffectieve(bron)maatregelis.OmdezemeestkosteneffectievemaatregeltoetepasseniserdoorProRaileenfinancieelinstrumentontwikkeldomvervoerders/wagoneigenarentestimulerenomhunlawaaiigmaterieelomtebouwen.HiermeewordtbeoogddatermeerstilleenminderlawaaiigekilometersinNederlandwordengereden.Voordefinancieringvanditfinancieelinstrumentis€20,6mln.overgeboektnaarBeheerenInstandhouding.Daarnaastiser€3,6mln.overgeheveldnaarhetprojectNSPBredavoorhetrealiserenvangeluidsschermenmeteenhogerekwaliteitdanoorspronkelijkalssaneringgeraamdwasomopdezemanierinhetstationskwartieraantesluitenopdereedsgereali-seerdeschermenvoordeHSL.AkiplanenveiligheidsknelpuntenHetbinnenditprojectbudgetgereserveerdebedrag(€20mln.)voordeaanlegvaneenongelijkvloersekruisingvoorhetspooropdespoorlijnGouda–Rotterdam(Moordrecht)isgeletopdesamenhangenhetgelijktijdigaanbestedenovergeheveldnaarartikel12.03(projectA20aansluitingMoordrecht).SpoDoIIHetkabinetstarteentweedetranchespoorsedoorsnijdingenenstelthiervoor€142mln.terbeschikking.Ondermeeropbasisvandeevaluatievandeeerstetranchewordtbezienopwelkewijzeinvullingwordtgegevenaanhetvervolg.OokdetweedetranchezalgerichtzijnophetProductartikel13Persexemplaar64 stimuleren,datreedsbestaandeplannenvoordecentraleoverhedenopkortetermijnwordenuitgevoerd.Detweedetranchestartnaarverwach-tinginhetnajaarvan2008.KleineprojectenDeprojectenCapaciteitsvergrotingHilversumenOverwegLarensewegwordenalséénprojectuitgevoerd.Daartoewashetdeelcapaciteits-vergrotingaleerdervanuitRegionetaanhetprojectoverwegLarenseweg(onderdeelKleineProjecten)toegevoegd.TenbehoevevaneenkapophetnieuweperronvanstationHilversumisnu€2mln.overgeheveldvanhetbudgetRegionetnaarKleineProjecten.HSAClaimHSLvervoerderHSAheeftcontractueelrechtopeenschadevergoedingvanwegedeverschuivingvandeaanvangsdatum,hetmomentwaaropHSAcommerciëletreindienstenoverdeHSL-Zuidmoetaanbieden,van1april2007naar1oktober2008.NadeverschuivingvandeAanvangs-datumindecember2006zijngesprekkentussendeStaat(VenWenFinanciën)enHSAgestartoverdeomvangvandevergoeding.Naonderzoekdooreenonafhankelijkeaccountantiseenovereenkomstgeslotenovereenschadevergoedingvanongeveer€37,5mln.Deexacteomvangvandevergoedingwordtopbasisvannacalculatievastgesteldnadeaanvangsdatumenhetontvangenvaneenfinanciëleverantwoor-dingvanHSA.Deverwachtingisdatdefinaleafrekeninginhetvoorjaarvan2009zalplaatsvinden.VooruitlopendopdefinaleafrekeningheeftHSAviatweevoorschottenintotaal€25mln.vandeschadevergoedingreedsontvangen.Amsterdam-UtrechtDeimplementatievanhetbeveiligingssysteemERTMSisontkoppeldvandeingebruiknamevanhet4-sporigetrajectAmsterdam-UtrechtmetdeconventionelebeveiligingomdatBombardiernietinstaatbleekbeidegelijktijdiginbedrijftestellen.Dezeontkoppelingheeftgeleidtotextradoorlooptijd,buitendienststellingen(verbussingskosten),testen,etc.waardoordekostenvoordeimplementatiezijntoegenomen.DaarnaastishetdualsignalingconceptgewijzigdenmoetERTMSalsoverlaywordengeïmplementeerdwaardoorvooralleseingevingscircuitsopAmsterdam-Utrechtwijzigingswerkmoetwordendoorgevoerd.Bovenstaandeoorzakenleidentoteenkostenstijgingvan€11mln.Verderheefteeninleveringplaatsgevondenvan€4,9mln.vandepostonvoorzienzodaterpersaldosprakeisvaneentoenamevandeprojectkostenmet€6mln.TrajectOostperronverleningDewijzigingindeprojectkostenwordtveroorzaaktdoorhetuitderealisatiecijfershalenvaneenafgerondenafgeslotendeelvandewerkzaamheden.Devertragingwordtveroorzaaktdoorgeluids-maatregelenbijdebrugbijWestervoort.Bijdezebrugmoetenrail-demperswordentoegepast.Hetgebruikvanraildempersopzichisvrijgegeven,maarnognietincombinatiemeteenbrug.NSPArnhemCentraalActualisatievandebusinesscasebijNSPArnhemlaateentekortzienophetbusdeelvandeOVterminal.HettekortisweggenomendoorextrabijdragenvanArnhem,StadsregioArnhemNijmegenenProvincieGelderland.DaarbijishetRijkakkoordgegaanmeteenverlagingvandebijdragevanArnhementercompensatiedaarvaneenhogerebijdrageProductartikel13Persexemplaar65 vanhetRijk(€4mln.)inhettreinendeelvandeOVterminal,zodathettekortevenredigisgedeelddoorRijk,gemeenteenregionaleoverheden.NSPRotterdamBeslotenisdathetMinisterievanVerkeerenWaterstaathetgeraamdetekortoprealisatievanhetDefinitiefOntwerpvandeOV-terminalfinanciert.HetbudgetvoorhetNSPRotterdamisdaarombijgesteldvan€191mln.naar€251mln.TijdensdefasewaarinhetVoorlopigOntwerpvandeOV-terminalisuitgewerkttoteenDefinitiefOntwerpisgebleken,datersprakeisvaneenforsverschiltussenhetbeschikbarebudgetendegeraamdekostenvanditontwerp.Hetverschilisweggenomendooreenextrabijdragevan€44,6mln.vanVenW.DaarnaastisbeslotenomdedekkingsgarantiesvanhetRijkenvandegemeenteRotterdamvanbeiden€11,9mln.,zoalsvastgelegdindeUitvoeringsovereenkomst,intezettenalsbudgetvoorhetNSPRotterdam.Dedekkingsgarantieswarendestijdsbedoeldalsextrabufferinhetgevalvaneenaanbestedingstegenvaller.DebesluitvormingoverhetDefinitiefOntwerpvandeOV-terminalheeft,metnamealsgevolgvandeforsefinanciëleconsequenties,eenlangereperiodegevergd.DedatumvaningebruiknamevandeOV-terminalisdaardoorvertraagdvan2010/2011naar2011/2012.RegionetInhetkadervanRegionetisdeplanstudieTransformatorwegafgerond.EeneventuelerealisatiehiervanisvoorzieninhetHerstelplanSpoor2efase.Uitdeplanstudieisdeaanbevelinggekomenomruimtevooreentoekomstigeextra2edive-under-spoortereserveren.Eendergelijkereserveringsmaatregelvergrootoptermijndetoekomstigebenutting-smogelijkhedenvandespoorringrondAmsterdamaanzienlijk.Deextrainvesteringskostenvandezemaatregelad€4mln.zijninoverlegmethetPlatformBereikbaarheidNoordvleugelovergeboektvanuithetRegionetbudgetnaarhetHerstelplanSpoor2efasedatisopgenomeninhetprogrammabeheerenonderhoud.RijswijkDelftOpverzoekvanDelftzijnadditionelemiddelentoegezegdvooruitbreidingvandescope.Ineersteinstantie€20mln.extravooreentoekomstvasteliggingvandespoortunnelterhoogtevandeDSMendeKampveldwegenvervolgens€40mln.extravoorhet4-sporiguitgravenvandetunnel.Alsgevolgvaneenlangeretijdbenodigdvoordeaanbestedingenscope-uitbreidingisdeindienststellingverschovenvaneind2011naar2013.Naaraanleidingvanhetbestuurlijkoverlegvan13mei2008isdoorVenW€2mlnextratoegezegd.HieroverisdeKamerschriftelijkgeïnfor-meerd.HanzelijnBijdeaanlegvandeHanzelijnzalwordengeanticipeerdopderealiseringvaneenby-passvoordeIJsselbijKampen,inhetkadervanhetprojectRuimtevoordeRivier.Definancieringvandezeaanvullingvindtgezamen-lijkeningelijkemateplaatsdoorrespectievelijkoverboekinguithetbudgetRuimtevoordeRivier(V&W),alsmededoorhetministerievanVROMendeprovincieOverijssel.HetprojectbudgetvoordeHanzelijnisinditkaderaangepastmeteenbedragvan€10mln.Ditishetaandeelindefinancieringvandeby-passuithetbudgetRuimtevoordeRivier.TervoorkomingvankapitaalvernietigingzalbijdeaanlegvandeHanzelijnendebovengenoemdeby-passwordengeanticipeerdopeentoekomstigeProductartikel13Persexemplaar66 uitbreidingvandeN50,voorzoverhetgaatomwerkzaamhedendieeenuitvoeringstechnischesamenhangvertonenmetdeaanlegvandeHanzelijnendeby-pass.Metdezeaanpassingiseenbedragvan€12,7mln.gemoeid.Dezegeldenzijnovergeheveldvanuitartikel12entoegevoegdaanhetprojectbudgetHanzelijn.NSPBredaOpverzoekvanBredaisdebijdrageverhoogdvoorhetrealiserenvangeluidschermenmeteenhogerekwaliteitdanoorspronkelijkalssaneringgeraamdwasomopdezemanierinhetstationskwartieraantesluitenopdereedsgerealiseerdeschermenvoordeHSL.DaarnaastisersprakevaneenverschuivingvandeindienststellingmeteenhalfjaaralsgevolgvanhetvindenvanbesparingeninhetDefinitiefOntwerpenhetverkrijgenvaneenhuurgarantievoordekantoreninhetnieuwtebouwenOVTerminalcomplex.RealisatieprogrammaaanleggoederenvervoerAslastenclusterIIDewijzigingindeprojectkostenwordtveroorzaaktdoorhetuitderealisatiecijfershalenvaneenafgerondenafgeslotendeelvandewerkzaamheden.PagerisicoreductieDewijzigingindeprojectkostenwordtveroorzaaktdoorhetuitderealisatiecijfershalenvaneenafgerondenafgeslotendeelvandewerkzaamheden.SpoorontsluitingNWHoekMaasvlakteDewijzigingindeprojectkostenwordtveroorzaaktdoorhetuitderealisatiecijfershalenvanhetafgerondeenafgeslotendeelvandewerkzaamhedenvanSpoorontsluitingNWHoekMaasvlakte1efase.VerbindingssporenECTDewerkzaamhedenzijnafgerondenhetprojectisafgesloten.SloelijnOpditbudgetheefteencorrectieplaatsgevondenalsgevolgvaneeneerdere,tenonrechte,doorgevoerdeverlaging.Projectoverzichtbehorendebij13.03.01:Spoorwegenpersonenvervoer;realisatieBedragenin€mln.incl.btwTotaalBudgetOpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0ProjectennationaalBenuttenBB21(ontw.Bev21,VPT+,VPT2)158276135185diversdiversGeluid(empl.eninnovatieveontwikkelin-gen)527736512diversdiversProductartikel13Persexemplaar67 Bedragenin€mln.incl.btwTotaalBudgetOpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigKleineprojecten264622428112diversdiversHSAClaim38101513Amsterdam–Utrecht–Maastricht/HeerlenIntegralespoor-uitbreidingAmsterdam–Utrecht9859789253615362006/20072006/2007Stationsenstations-aanpassingenKleinestations3777651111212121114diversdiversOverigeprojecten/lijndelenenz.Afdekkingrisico’sspoorprogramma’s7675706AKI-planenveiligheids-knelpunten437038821330273332312diversdiversIntensiveringSpoorinsteden(I)3013011196015151151561diversdiversIntensiveringSpoorinsteden(II)142101520202057diversdiversNazorggereedgekomenlijnen/halten61613286664diversdiversOntsnippering878689999936diversdiversTrajectOost(perronver-bredingen)62228182022004–20082004–2007TrajectOostuitv.convenantDMB20320041522383636522010/2015ProjectenLandsdeelOostUtrecht–Arnhem–ZevenaarSporeninArnhem233230251343634722192007–20122007–2012ArnhemCentraal(t.b.v.NSP)827714182120920102010ProjectenLandsdeelRandstadAmsterdam–Utrecht–Maastricht/HeerlenVleuten–Geldermalsen4/6sp.(incl.RSS)51040102719254548910996983482005e.v.2005e.v.Stationsenstations-aanpassingenAmsterdamCSspoor10/15777772–1332004/07/132004/2007DenHaagCentraal(t.b.v.NSP)105104318133624832008/20112008/2011DenHaagemplacement1011100020062006DenHaagCS:terug-bouwensporen11/122323015105320122012FietsenstallingAmster-damCS3333141199712008/20122008/2011RotterdamCentraal(t.b.v.NSP)251191362030596131142011/20122010/2011OV-terminalstations-gebiedUtrecht(VINEX/NSP)32131615214161723636382009/20132009/2013Overigeprojecten/lijndelenenz.Regionet(inclusiefverkeersmaatregelenSchiphol)17918212314239281413diversdiversProductartikel13Persexemplaar68 Bedragenin€mln.incl.btwTotaalBudgetOpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigRijswijk–Schiedamincl.spoorcorridorDelft839232541136672731111620132011ProjectenLandsdeelWest–overigHaarlemmermeer–AlmereExtraperroncapaciteitA’damZuid(2eeiland-perron)33353210020062006Overigeprojecten/lijndelenenz.Hanzelijn710871051128100164220236119903020122012ProjectenLandsdeelZuidStationsenstations-aanpassingenBredaCentraal(t.b.v.NSP)52486138165520122011Totaalcategorie065552101574644776832591397640Begroting(IF13.03.01)5746447768325913971Inclusiefdetoegevoegdemiddelenad€60mln.inhetkadervanhetStrategischAkkoord2002.2Hetbetreftdeprojecten:knelpuntBaarnenHilversumLarenseweg.3TenlastevanhetprogrammaiseenbeschikkingafgegevenvoordestationsTilburgReeshof,AlmereOostvaarders,ArnhemZuidenYpenburgHaaglandenenHelmondBrandevoort.UiteenanalysevanProRailisgeblekendattot2010daarnaastiniedergevaldedoorderegio’sbeoogdenieuwestationsGroningenEuropark,SassenheimenBleiZoinaanmerkingkomenvooreenrijksbijdrageuithetprogramma,mitsvoldaanwordtaandedoorhetRijkopgesteldevoorwaarden.Omstreeks2010zaleennadereprioriteringplaatsvindenvoordeperiodena2010.4Opgenomenishetprogrammatotenmet2010alsmededemiddelenvanuitNaNOVvoorverdiepteliggingspoorbijAlmelo.5InclusiefdehaltenVathorst,def.HalteLeidscheRijnwestenLeidscheRijnCentrum.Doorderegioisvoorfinancieringaangeboden.6VoorheenHSL-Oost(Utrecht-Arnhem-Duitsegrens).7Inclusief€10mln.uitbudgetRuimtevoordeRiviervoorbypassihkvIJsseldelta8Inclusief€61mln.uit€4,5mld.pakketPHSalsgedeeltelijkedekkingvoordemeerkosten.Productartikel13Persexemplaar69 Projectoverzichtbehorendebij13.03.02:Spoorwegengoederenvervoer;realisatieBedragenin€mln.incl.btwTotaalBudgetOpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0ProjectennationaalAslastenClusterII4649402111div/20102009PAGErisicoreductie1822366320092008GeluidspilotGoederen-vervoer121492120092008ProjectenLandsdeelWest–overigSpoorontsluitingNWHoekMaasvlakte162113320072007ProjectenLandsdeelZuidSloelijn/geluidmaatregelenZeeuwselijn84823232171220092009Totaalcategorie017694432596Begroting(IF13.03.02)43259613.04Geïntegreerdecontractvormen/PPSMotivatieDeStaatbetaaltvoordebeschikbaarheidvandeHSL-infrastructuur,zoalsdezedoorhetconsortiumInfraspeedisontworpen,gebouwd(enkeldebovenbouw)enwordtonderhouden(onder-énbovenbouw),conformdecontractueleovereenkomsttussenbeidepartijen.ProductenHetkabinetheeftinjanuari1999ingestemdmethetmodelvoorprivatise-ringvandeHSL-Zuid.DepubliekprivatesamenwerkingkomtbijdeonderdelenInfraprovider,vervoerenstationselkopafzonderlijkewijzetotstand.Eind2001zijndecontractenmetdeInfraproviderendeVervoerdergetekend.Vanafaugustus2004isdeInfraproviderbegonnenmethetwerkaandebovenbouw.VoordeonderbouwgeldtdatdeHSL-zuid-onderdelengefaseerdwordenopgeleverdvoordestartvandewerkzaamhedenvandeInfraprovider.Ophetzuidelijkedeelwasdeeersteopleveringaugustus2004.Delaatsteopleveringinhetnoordelijkedeelwasdecember2005.Debovenbouwvanhetzuidelijkdeelisopgeleverdinjuli2006enhetnoordelijkdeelindecember2006.Productartikel13Persexemplaar70 Projectoverzichtbehorendebij13.04.01:GeïntegreerdecontactvormenspoorTotaalBudgetin€mln.OpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigReeksInfraprovider(IP):beschikbaarheids-vergoeding(13.04)35613571194145138139140141143252120072007Totaalcategorie0(incl.reeksInfraprovider)35611941451381391401411432521Begroting(IF13.04)14513813914014114313.05VerkenningenenplanstudiesMotivatieHetRijkverkentenstudeertopverbeteringenofuitbreidingvandevervoersmodaliteitenperspoor.Opditartikelonderdeelwordenuitgavengeraamd+VoordoorProRailuittevoerenplanstudiesendevoordeplanstudie-projectengereserveerdemiddelen+Voorzelfuittevoerenstudies.PlanstudiespoorpersonenTrajectOostenVERAZoalsreedsindebriefaandeTweedekamervan3december2007(VenW/FMC/2007/2672)aangegeveniseendeelvandezebudgetteninhetlichtvandeambitiesminderurgent.DitbudgetisdanooktoegevoegdaanhetprogrammavervolgopLMCA-spoor/PHS.Hetgaatintotaalompersaldo€350mln.Eendeelhiervanca.€7mln.betrefthetruimtelijkmogelijkmakenvaneenkeerspoorinDriebergen-Zeist.Indiendittoekomstvastis,wordtditalsnogtoegevoegdaanLMCA-spoor/PHS.ProgrammahoogfrequentspoorvervoerDeLMCA-spoorheeftinzichtengegevenindekansenenmogelijkhedenvanhogerefrequentiesophetspoorenhetverwerkenvanhetgroeiendegoederenvervoer.OpbasisvandezeLMCA-spooris–passendbijdeambitiesvanditKabinett.a.v.5%groeiperjaarindezeKabinetsperiode–geconcludeerddatdeNotaMobiliteitaanpassingvereistgeziendemarktontwikkelingentot2020endatzichmeerknelpuntenvoordoendanindeNoMoisvoorzien.Deambitievoordemiddellangetermijnbevatdevolgendespeerpunten:1.HoogfrequentspoorvervoeropdedrukstetrajectenindeRandstad.Hetbetreftzesintercity’sopdedrukstetrajectenindebrederandstadenmaatwerkvoorSprintersalsmedehetverwerkenvanhetgroeiendegoederenvervoer.2.SamenhangenderegionaleOV-systemenwaarvanhetspoorvervoer,metnamedeSprinters,deruggengraatvormtmetgoedeaansluitin-genophetoverigeOVendeanderemodaliteitenProductartikel13Persexemplaar71 3.Kwalitatiefgoedereistijdennaardelandsdelen,tevensintevullenviamaatregelenuithetpakketreistijdverbeteringen4.Toekomstvasteroutestrategievoorhetgoederenvervoer,dieaansluitbijdebehoeftenvanhetgroeiendegoederenvervoerenpersonenver-voerendieruimtescheptophetbestaandenetvoormeerpersonen-treinenIndebeleidsbriefvan19november2007isaangegevendaternaaraanleidingvanderesultatenvandeLMCA-spooreenaantalkandidaat-planstudiesspoorzalwordengestartendatnaardebenodigdeaanvul-lendemiddelenvoorspoorzalwordengezocht.Devoorbereidingistoen–vooruitlopendophetdaadwerkelijkverkrijgenvandeplanstudiestatus–directgestartomgeentijdteverliezen.Tevensisaangegevendatdestandvanzakenzalwordenbetrokkenbijdemobiliteitsaanpakendeintegraleprioriteitstelling.FinancieringspoorambitieMetdebegroting2009isdefinancieringvandespoorambitiesvan€4,5miljardgeregeld.DitbetekentdatdekandidaatstatusisvervalleneneenprogrammavanplanstudiesisopgenomeninhetMIRT2009onderdenoemerProgrammaHoogfrequentSpoorvervoer,naastdeallopendeplanstudieOV-SAAL.Dedekkingisalsvolgtopgebouwd:–OVSAAL:€1,35miljarduithetbudgetvandeZuiderzeelijn,conformkabinetsbesluitvan16november2007;–Erwordt€800miljoenuitdeCA-enveloppevoorOVingezet;–€2mld.wordtgrotendeelsgevondendooreenvermogensconversie(uitkeringsuperdividend)vanuitNSnaarProRail.DerentevrijvaldiezodoendebijProRailontstaatleverttotenmet2020hetmerendeelvanditbedragop.Ditnajaarvindendegesprekkentussendeaandeelhou-derendeNShieroverplaats.VoorhetresterendedeelwordtinvolgordevanvoorkeureerstgekekennaarhetviadeleenfacilitietvanProRailbenuttenvanrentevrijvalna2020a.g.v.devermogens-conversieeneenconcessievergoedingvanNSvoorexclusiefrechtophethoofdrailnet;–DaarbijisafgesprokendatFinanciënwaarnodigeventuelekasritme-verschillenbinnenhetgeneralebeeldzalproberenoptevangen;–Verdervindterbeperkteherprioriteringplaatsbinnenhetaanleg-programmaspoor.Hetgaathieromeenbedragvanpersaldo€350miljoendieeerdergereserveerdwasvoorprojectendienuinhetlichtvandenieuweambitievoorhoogfrequentspoorvervoerminderurgentzijn.Metdebegroting2009isdefinancieringvandezespoorambitiesvan€4,5mld.geregeld.Indezebegrotingisde€4,5mld.alsvolgtverdeeld:OV-SAAL(€1,35mld.),enhetresterendedeel(€3,15mld.)alsalgemenepostvoorhoogfrequentspoorvervoer.VoorhetresterendedeeliseenprogrammavanplanstudiesopgenomenonderdenoemerProgrammaHoogfrequentSpoorvervoer,naastdeallopendeplanstudieOV-SAAL.DemiddelenvoorhetresterendedeelzijninclusiefdespoorsemaatregelenvoorNoord-Nederland(€160mln.uitmotieKoopmans,Kamerstuk27658,nr.41)eneenaanvullendebijdrageaandespoortunnelDelfttervoorbereidingoptoekomstigevier-sporigheid(€63mln.).Alsdebenodigdestudiesdaartoeaanleidinggevenzalmetingangvandebegroting2010eenverdereverfijningenkostenramingvanindividueleProductartikel13Persexemplaar72 projectenkunnenwordenbepaald.Daarbijzullenookmaatregelendienodigzijnbuitendeplanstudiecorridorsinbeeldwordengebracht,omdattreinenookverderrijdenophetnet.Denetwerksamenhangvereistindezefasevanplanstudiesdaterdenodigeflexibiliteitisindeaanwendingvande€4,5mld.omdemeesteffectievewijzevanaanbestedingtekunnenwaarborgen.planstudies(scopeenpakket)Indezebegrotingzijndereedsgestartekandidaat-planstudiesomgezetindehierondergenoemdeplanstudies.Begin2008isinoverlegmetdespoorsectorpartijenenderegionaleoverhedeneenbelangrijkestapgezetbinnendediverseplanstudiesdoormiddelvaneennaderebepalingvandeexactescopeonderzoeksvariantenenonderzoeksgebied.TevensisdoorProRailaangegevenwelkeanderemaatregelenaandeordezijnbijeennogintensieverebenutting.Ditheeftbeterzichtgegevenopdeaardenomvangvandetenementypemaatregelen.Dezelaatstestandvanzakenisopgenomenindezebegroting.Hetbeeldisdatdeplanstudiesmetdevolgendescopemoetenwordenuitgevoerd:–toekomstvasteroutestrategiegoederenvervoer–Utrecht–DenBosch,–DenHaag–Rotterdam,–Utrecht–Arnhem;–Inventarisatievanketenvoorzieningen(fietsenPenR)voorhethoofdrailnetIndebegroting2010enhetMIRT2010zalopbasisvandetussen-resultatenvandeplanstudieswaarmogelijkennodigeennadereonderverdelingwordenaangegeven,inclusiefdebijbehorendekostenra-mingen.OokzaldanaangegevenwordenwelkdeelbetrekkingheeftoponderhouddatvervolgenszalwordenovergeboektnaarartikelonderdeelIF13.02.OVSAAL(Schiphol–Amsterdam–Almere–Lelystad)Op20maart2008,(KamerstukkenII,31089,nr.14)heefthetkabinethaarbesluitoverdeafrondingvandeeerstefaseOVSAALaandeTweedeKameraangeboden.Hetkabinetwilopkortetermijnmaatregelentreffenomhetaanbodvantreindienstenopdezecorridoruittekunnenbreidenendekwaliteitvandetreindienstintermenvanreistijdenbetrouwbaar-heidteverbeteren.Hiertoewordteenbedragvan€531mln.geïnvesteerdinhetspoortussenSchipholenLelystad.HetgaatmetnameomuitbreidingenvanhetbestaandespoortenoostenentenwestenvanstationAmsterdamZuideneenpartieleuitbreidingvandeFlevolijnnaarviersporeninAlmere(tussendestationsAlmereMuziekwijkenAlmereCentrumentussendestationsAlmereBuitenenAlmereOostvaarders).Naastditinvesteringsbedragwordtvoordeperiode2014–2020eenbudgetvan€75mln.gereserveerdtenbehoevevanhetbeheerendeinstandhoudingvandezemaatregelennarealisatie.DemaatregelenwordenindetweedefasevanhetprojectOV-SAALconformdegebruike-lijkeplanstudieproceduresnaderuitgewerkt,zodatnogdezekabinets-periodehetuitvoeringsbesluitkanwordengenomen.Hetkabinetheefttevensbeslotennadereuitwerkingtegevenaanspoormaatregelendieopmiddellangetermijn(2020)opdezecorridorProductartikel13Persexemplaar73 nodigzijn.VooraanvullendeuitbreidingenvanhetspoorindeSAALcorridortot2020wordteenbudgetvanmaximaal€744mln.gereser-veerd.IndetweedefasevanhetprojectOVSAALwordtnaderonderzochtomwelkemaatregelenhetdangaat.Hetkabinetzalin2009eenbesluitnemenoverdespoormaatregelenopdemiddellangetermijn(2020),inclusiefdefinanciering.IntotaalisvoorhetprojectOVSAALeenbudgetvan€1,35mld.(pp.2007)gereserveerd;hetbudgetisafkomstigvanartikel17Megaprojectenverkeerenvervoer.DezeoverboekingisonderdeelvandebesluitvormingvanhetkabinetoverdeZuiderzeelijn.Uiteindelijkzal€75mln.wordenovergeboektnaarartikelonderdeel13.02Onderhoudenvervanging.Planstudiespoorgoederen–VerkenningenspoorgoederenSpooraansluitingen2emaasvlakteDehavenvanRotterdamiseenbelangrijkemainport.Hetvervoerperspoorgroeitjaarlijks,ennaingebruiknemingvandeTweedemaasvlaktevanaf2013)wordteenversnellingvandiegroeiverwacht.Dehuidigespoorcapaciteitisdushoogstwaarschijnlijkonvoldoendeomdever-wachtegroeivanhetspoorgoederenvervoeroplangeretermijntekunnenopvangen.Omditteprobleemoptelossenzijnzowelverbeteringenvanhetvervoersproces(logistiek)alsuitbreidingenvandespoorinfrastructuurnoodzakelijk.DoorrecentestudiesinhetRotterdamsHavengebiedishetinzichtgegroeiddatersprakeisvaneensamenhangendlogistiekprocesophetspoor,datinfrastructuurdoorhethele«havenspoorcomplex»heenbenut(vanafdeMaasvlaktetotenmetKijfhoek).Voorhetanalyserenvandeproblematiekenhetvindenvandegoedeoplossingenzalgewerktwordenmeteenintegraleaanpak,waarbijgekekenmoetnaarhettotale«spoorcomplex»inhethavengebied.Dusnietalleendieoplossingenwelkeliggenindesfeervaninfrastructuuruitbreidingof-aanpassingDegeografische(infrastructurele)scopebetreftdespoorweginfrastructuurinhetRotterdamsehavengebied;grofwegvanMaasvlakte2totenmetKijfhoek.Delogistiekescopegaatzoveralsnoodzakelijkdanwelmogelijkis.AanvankelijkzaldattussenrailterminalsendeNederlandsegrenszijn;laterindienmogelijkennoodzakelijkverderdelogistiekeketenin.Descopevandeverkenningbetreftzowellogistiekonderzoekalsinfrastructuur.HierbijwordenookRailservicecentraenemplacementenbetrokkenomdieredenzijndeeerderseparaatopgenomenverkenningennusamengevoegd.Productartikel13Persexemplaar74 Projectoverzichtbij13.05.01Spoorwegenpersonenvervoer;planstudieBedragenin€mln.incl.btwRamingBudgetUitvoeringProjectomschrijvingmin.max.taak-stellend200820092010201120122013laterperiodeCATEGORIE1ProjectennationaalTrajectOost4ProgrammaHoogfequentSpoorvervoer1,43089pbuo2013–pmProjectenLandsdeelRandstadAmsterdamZuidas:deelstation(tbvNSP)93tb2010–pmAmsterdamZuidasWTC4-sp+keersporen2321tb2010–pmOVSchiphol-Amsterdam-Almere-Lelystad3,41350tb5DiversenKleineprojectenTotaalcategorie1(BegrotingIF13.05.01)48771InclusiefPakketvoorhetNoordenad€160mln.2Inclusief€100mln.FESbijdrage.3InclusiefkostenB&Iad€75mln.4Onderdeelpakket€4,5mld.(€PHS3089mln,OVSaal€1350mln,Delft€61mln).5Kortetermijnmaatregelen.ZieMIRT-bladvooruitgebreidetoelichting.Projectoverzichtbij13.05.02Spoorwegengoederenvervoer;planstudieBedragenin€mln.incl.btwRamingBudgetUitvoeringProjectomschrijvingmin.max.taak-stellend200820092010201120122013laterperiodeCATEGORIE1ProjectennationaalGoederenrouteR’dam-NoordNederland(GoeNoord)75pb/uo2009–2013AslastenClusterIII37uo2010–2015OptimaliseringGoederencorridorR’dam-Genua10uo2010–2012ProjectenLandsdeelOostGoederenrouteElst-Deventer-Twente(NaNOV)147uo2010–2015ProjectenLandsdeelZuidGoederenverbindingAntwerpen-Roergebied(IJzerenRijn)1PMPMOverigeprojectenKleineprojecten/studies10Totaalcategorie1(BegrotingIF13.05.02)2791InclusiefvoorbereidingskostenTracéMERstudie/OTBProductartikel13Persexemplaar75 Projectenoverzichtbij13.05.03AlopendeverkenningenLocatieProbleemReferentiekaderGereedLandsdeelRandstadSpooraansluiting2eMaasvlakteachterlandverbindingCapaciteitstekort/OntsluitingEuropesespoorwegennetPKBTweedeMaasvlakteProductartikel13Persexemplaar76 Artikel14Regionaal,lokaleinfrastructuurOmschrijvingvandesamenhanginhetbeleidOpditartikelwordendeproductenophetgebiedvanRegionale/lokaleinfraenhetRegioSpecifiekPakket(RSP-ZZL)verantwoord.Deproductenvanditartikelzijngerelateerdaandebeleidsdoelstellingenenbeleidsinstrumentenzoalsbeschrevenindebegroting2008vanVerkeerenWaterstaat(XII)bijbeleidsartikelen32Hetbereikenvanoptimaleveiligheidinofalsgevolgvanmobiliteiten34Betrouwbarenetwerken,voorspelbarereistijdeneneengoedebereikbaarheid.TabelbudgettairegevolgenvandeuitvoeringOverzichtbudgettairegevolgenvandeuitvoering(x€1000)14.Regionaal/lokaleinfra2007200820092010201120122013Verplichtingen297339311022116247103393101087207462199862Uitgaven18961436550827335527784229397836092138104714.01Groteregionaal/lokaleprojecten14609119566322783818361624541719494222014214.01.01Verkenningen14.01.02Planst.Progr.Reg/lok183193367378676429563768296309614.01.03Realistieprogrreg/lok14426018632722046017685221585411811315704614.02RegionaleMob.Fondsen435231698450000014.03RSP–ZZL:rijksbijdrage45517942264856116598016090514.03.01RSP–ZZL:RBprojecten0152225378338561852418016714.03.02RSP–ZZL:RBmobfondsen020295304430507395073914.03.03RSP–ZZL.REPprojecten1000010000100003000030000VantotaleuitgavenApparaatsuitgaven:1865366000BijdrageaanBaten-lastendiensten1782505651761188404171Restant188646364950272698277075293790360517380876Ontvangsten14.09Ontv.Reg./lokaleinfra1128989000001Afhankelijkvandeinvullingvanhetspecifiekpakketbij14.3zullenaanvullendeBLSbijdragennodigzijn.Ditzalmoetenwordengefinancierduitdebestaandemiddelenvanhetpakket.Productartikel14Persexemplaar77 BudgetflexibiliteitJuridisch verplichtBestuurlijk verplichtBeleidsmatig gebondenBeleidsmatig nog niet ingevuldComplementair noodzakelijkGrote regionale projectenRSP-ZZL Pakket Bereikbaarheid0%10%20%30%40%50%60%70%80%90%100%Toelichting+DepostGroteregionaleprojectenisvoor100%juridischvastgelegd;+VoorhetRSP-ZZLPakketBereikbaarheidisonlangseenovereenkomstgetekenddoordeMinisterendebestuurdersuithetNoorden.14.01Groteregionale/lokaleprojectenMotivatieInditonderdeelwordenalleendeaanlegprojectenbehandeldwaarvooreenaparteprojectsubsidiewordtverleend.Ominaanmerkingtekomenvooreenapartprojectsubsidiemoetendekostenvandemeestkosten-effectieveoplossinghogerzijndandegrenswaardenindeBDU(respec-tievelijk€112,5mln.en€225mln.).Voordebeschikbarebedragenperprojectwordtverwezennaardeprojectoverzichtenregionale/lokaleinfrastructuurProjectoverzichten.Metdesubsidieverleningvoordeprojectendiebovenbovengenoemdegrenswaardeuitkomenwordendevolgendedoelennagestreefd:+hetverminderenvandecongestieproblematiekopdeweg.Metnamedebereikbaarheidbinnendeeconomischekerngebiedenendebereikbaarheidvandeurtotdeurisdaarbijvangrootbelang;+deverbeteringvanhetopenbaarvervoeropnetwerkniveau(bijvoor-beeldprojectendieleidentotsnelheidsverhogingvandevoertuigen,lagereexploitatiekostenen/ofhogerevervoerwaarde(meerreizigers));+hetverbeterenvandeverkeersveiligheid.ProductenVerkenningenVoorregionale/lokaleinfrastructuurprojectenwordtgeenapartverkenningenprogrammaopgenomeninhetMIRT.Indebegrotingzijndanookgeenmiddelenvoorditproductopgenomen.Deverkenningenwordenonderverantwoordelijkheidvanderegionaleoverheiduitgevoerdenpasnatoetsingaldannietopgenomeninhetplanstudieprogramma.Productartikel14Persexemplaar78 PlanstudieprogrammaregionaallokaalVaneenprojectdatindeplanstudietabelisopgenomenwordendekostenvandemeestkosteneffectievevariantalsbasisvoorderijksbijdrageaangemerkt(onderaftrekvandeeigenbijdragevan€112,5mln.resp.€225mln.).Wijzigingenprojecteninplanstudieprogramma:NieuwindeplanstudiefaseisdeOWN-wegverbindingTrekvliettracé.Voorditprojectisconformdebestuurlijkeafsprakenvaneind2007eenbijdragevan€225mln.gereserveerd.RealisatieprogrammaregionaallokaalHierondervallendeuitgaven(subsidies)voorderealisatievangroteinfrastructuurprojectendiedoorderdenwordenaangelegd.Wijziginginhetrealisatieprogramma:–HetprojectNoordZuid-lijnzalnieteerderdanin2015ingebruikwordengenomen.Dezevertragingishetgevolgvanhetgebruikvaninnovatievetechnieken.DekostenstijgingvanditprojectkomtvoorrekeningvanAmsterdam,omdatdeRijksbijdragealslumpsum-bijdrageisvastgesteld.–RijnGouwelijnOost.DoordediscussieinLeidenoverhettracédoordebinnenstadheefthetprojectvertragingopgelopen.Deopleveringisnuvoorzienvoor2015,waarbijoostenwestgelijktijdigingebruikwordengenomen.–DemijlpalenvanhetprojectMaastrichtmaaskruisendverkeerzijnvertraagdomdathetnoodzakelijkebestuurlijkebesluitvormingsprocesmedio2008nognietwasopgestart.–HetprojectEindhovenBOSEisvertraagddoorhetbesluitookanderealternatieventeonderzoeken.Projectoverzichtbij14.01.02Regionale/lokaleinfrastructuur;planstudieBedragenin€mln.RamingkostenBudgetPlanningUitvoeringProjectomschrijvingmin.max.taak-stellend200820092010201120122013laterperiodeCATEGORIE1(voortracébesluit)ProjectenlandsdeelWestTrekvliettrace450225pbuo2012–2015ParallelstructuurGouweknooppbuo2011–2015ProjectenlandsdeelZuidEindhovenBOSE9541053pbuo2012–2014Maastrichtmaaskruisendverkeer120275nnbpbpruo2012–2014CATEGORIE2Projecten(inter)nationaalProjecteninvoorbereidingnnbvariabelnnb2010evLegendapbprojectbesluitprproceduresronduouitvoeringsopdrachtnnbnognaderbepalenProductartikel14Persexemplaar79 Projectoverzichtbij14.01.03Regionale/lokaleinfrastructuur;realisatieTotaalBudgetin€mln.OpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0ProjectenlandsdeelOostNijmegen2estadsbrug717116312420122011ProjectenlandsdeelRandstadNoordZuidlijnNoord-WTC1115011414558715310713721959520152013N20117817831404127192020122011RijnGouwelijnOost1441433141413120152010Randstadrail(incl.voorbereidingskostenenaanlanding)887886811422592006/092006/08ProjectenlandsdeelWest-overigBeneluxmetro(excl.Bodemsanering)26606606555ProjectenlandsdeelZuidDuurzaamVeiligWest-ZeeuwsVlaanderen111183TilburgNoordwest-tangent55520102008OverigAfrekeningDecentralisa-tieGDU5052464Experimenteerprojecten7479661234745Totaalcategorie032302017187220176216117157140Begroting(IF14.01.03)1872201762161171571Deelsinvesteringsimpuls19982Deelsinvesteringsimpuls199414.02RegionalemobiliteitsfondsenMotiveringOverheelNederlandwordenverschillenderegionalemobiliteitsfondsengebruikt.Dezefondsenzijngevoedopbasisvanzevenimpulsen:1.impulsuithetBereikbaarheidsoffensiefRandstad;2.impulsuithetamendementDijsselbloem;3.impulsvoorregionalebereikbaarheiduithetKwartjevanKok;4.impulsuithetamendementVanHijum;5.impulsuitamendementVanderStaaij;6.impulsvoorquickwinseerstetranche;7.impulsvoorquickwinstweedetrancheketenversterkingProductenRijksbijdrageDemiddeleninhetkadervanhetBereikbaarheidsoffensiefRandstad(BOR;inclusiefdeterugsluisopbrengsten)enhetamendementDijssel-bloemzijnvollediguitgekeerddoorVenW.Voordeandereimpulsenwordenookin2008middelenbeschikbaargesteld.Hetgaatom:Impulsregionalebereikbaarheid.InhetkadervandebestedingvanhetKwartjevanKokgeeftVerkeerenWaterstaateengerichteimpulsvoorregionalebereikbaarheidvanintotaal€360mln.totenmet2010.Productartikel14Persexemplaar80 In2003ismeteenaantalregio’safgesprokendateendeelvandezeimpuls(€55mln.)zalwordeningezetvoornetwerk/pakketmaatregelenindebetreffenderegio’s.HetgaatomdeZuidvleugel(StadsgewestHaaglandenenStadsregioRotterdam),deRegioTwente,hetKnooppuntArnhem–NijmegenenhetSamenwerkingsverbandNoord-Nederland.ImpulsuitamendementVanHijum.Hiermeeis€140mln.beschikbaargesteldvoordeverbeteringvanhet(onderliggende)wegennet.Besloteniseendeelvandezemiddelen(€15mln.voorhetSamenwerkingsverbandRegioEindhovenen€15mln.voorGelderland/Overijssel)intezettenvoorkansrijkenetwerk/pakketmaatregelen.Financieringhiervanverlooptviaderegionalemobiliteitsfondsen,onderdebestaandevoorwaarden.Demiddelenkomenbeschikbaarindeperiode2006–2009.ImpulsvoorquickwinseerstetrancheIn2006zijnvoorelfstedelijkegebiedennetwerkanalysesuitgevoerd.Opbasisvandeuitkomstendaarvanisvoordekortetermijn(periode2007–2010)€66mln.beschikbaargesteldvoordeuitvoeringvanzogenaamdequickwins.Hetgaatommaatregelen,diedetoegangtotdestadverbeteren,diedesamenhangenkwaliteitvandeinfrastructuur-netwerkenverhogenendieopkortetermijnenmetbeperktemiddelenzijnterealiseren.Financieringhiervanlooptviaderegionalemobiliteits-fondsen,onderdebestaandevoorwaarden.ImpulsvoorquickwinstweedetrancheIndecember2007zijnaandeTKderesultatengemeldvandebestuurlijkeafspraken.Inhetkadervandenetwerkaanpakisbeslotentoteeninstellingvaneentweedetranchequickwins.Detweedetranchebestaat,netalsdeeerstetrancheuit2006,uitmaatregelenwaaroverdebesluitvormings-proceduressnelmoetenzijnafgerondendieopkortetermijneenzichtbarebijdragekunnenleverenaandeverbeteringvandebereikbaar-heidvandeurtotdeur.Hetgaathierbijomhetverbeterenvanreizigers-informatie,uitbreidingvanP&R-terreinenenuitbreidingvanfietsenstallin-genbijdeNS-stations.Metdetweedetrancheis€80mln.gemoeidwaarvan€55mln.uitdeenveloppeOV.Demaatregelenwordengefinancierdopfifty-fiftybasisdoorrijkenregio.OmsnellerealisatietebevorderenismetderegionalebestuurdersafgesprokendathetRijkdebijdragein2008viademobiliteitsfondsenbeschikbaarstelt.14.03RSPZuiderzeelijn,pakketRegionaleBereikbaarheidMotiveringHetkabinetheeftgekozenvoorhetRegionaalSpecifiekPakket(RSP)Zuiderzeelijn.Hetpakketomvateenruimtelijk-economischprogramma(REP)enprojectenterverbeteringvanderegionalebereikbaarheid(concretebereikbaarheidsprojectenenregionaalmobiliteitsfonds).ProductenIntotaalgaathetomvijfconcretebereikbaarheidsprojecten.Derijksbij-dragevoordeA7ZuidelijkeRingwegGroningenfase2isinclusief€200mln.uithetMIRT.Deinzetvandemiddelenuithetregionaalmobiliteitsfondsiseendecentraleverantwoordelijkheid.Hetfondsisbeschikbaarvoorprojecten,dieinprincipekunnenwordengerealiseerdvóór2020.BinnenhetREPwordtonderscheidgemaakttusseneenrijksdeel(regierijk)eneenregionaaldeel(regieregio).Voorhetrijksdeelwordt€150Productartikel14Persexemplaar81 mln.vanderijksbijdrageingezet.Voorhetregionaaldeelwordt€250mln.ingezet(€150mln.rijk+€100mln.regio).DevoorwaardenvoorhetRSPzijnbeschreveninhetconvenantrijk-regio(TK2007–2008,27658,nr.43).ProjectoverzichtRegiospecifiekpakketZuiderzeelijnBudgetin€mln.ProjectomschrijvingKostenTotaalRijk2008200920102011201220132014–2020TotaalregioConcretebereikbaarheidspro-jecten1,21.4101.2101554398580937200Begroting(IF14.03.01)121001554398580937RegionaalMobiliteitsfonds507203005151355370Begroting(IF14.03.02)5070203005151355Ruimtelijkeconomischprogramma3001010103030210100Begroting(IF14.03.03)30001010103030210TotaalRSP201704594491661611502670Begroting(IF14.03)2.01704594491661611502OverigeafsprakenLMCASpoor:spoordriehoek160160TotaalRijksbijdrageNoord-Nederland2177045944916616116621Hetbetreftdevolgendeprojecten:A7ZuidelijkeRingwegGroningen(ZRG)fase2;BereikbaarheidLeeuwarden;BereikbaarheidAssen;N50Rampspol-EnsenOpenbaarvervoer/spoor.Detotalerijksbijdrageisinclusief€200mlnuithetMIRTt.b.vdeA7ZRGfase2.2Uithetregionaalmobiliteitsfondswordteenbijdragevan€100mln.(prijspeil2007)geleverdaandeconcreteprojecten.Dezebijdragevervalt,indiennarealisatievandeconcreteprojectenisgeblekendatdezebijdragenietnodigis.Productartikel14Persexemplaar82 Artikel15HoofdvaarwegennetOmschrijvingvandesamenhanginhetbeleidOpditartikelwordendeproductenophetgebiedvanRijksvaarwegenverantwoord.Ditbetreffendeonderdelenverkeersmanagement,beheerenonderhoud,aanlegenverkenningenplanstudie.Dedoelstellingenvanhetonderliggendebeleidzijnterugtevindenindebegroting2009vanVerkeerenWaterstaat(XII)envindenhunoorsprongindeNotaMobiliteit.HetproductartikelHoofdvaarwegennetisgerelateerdaandevolgendebeleidsartikelen:+artikel33:Hetverkleinenvanveiligheidsrisico’s;+artikel34:Betrouwbarenetwerkenenacceptabelereistijdenrealiseren;+artikel35:Mainportsenlogistiek;+artikel36:Eenschoner,zuinigerenstillerverkeerenvervoerrealiseren.TabelbudgettairegevolgenvandeuitvoeringOverzichtbudgettairegevolgenvandeuitvoering(x€1000)15.Hoofdvaarwegennet2007200820092010201120122013Verplichtingen626117725725764508942746979690748754819028Uitgaven58540659080374695876560976363677300868505415.01Verkeersmanagement7504188879889358362072899796708175015.01.01BasispakketVerkeersmanage-ment7504182730827938259872899796708175015.01.02ServicepakketVerkeersmanage-ment61496142102215.02Beheerenonderhoud40694036944049721348156040866141008639428215.02.01BasispakketB&Ohoofd-vaarwegen30365422210230709731529935130334781134123415.02.02ServicepakketB&Ohoofd-vaarwegen2534138552299082723427664216812223515.02.04Grootvar.onderh.hoofdvaarwe-gen7794510878616020813902729694405943081315.03Aanlegenplanstudienatracé-besluit88201935391264431019541294881280636801615.03.01RealisatieprogrammaHoofd-vaarwegen85421915611264431019271269071099735147415.03.02Planstudieprogrammanatracébesluit278019780272581180901654215.05Verkenningenplanstudievoortracébesluit1522438945343679847515258815518914100615.05.01Verkenningen6284126908069807685398741898015.05.02Planstudieprogrammavoortracébesluit8940262552629890399144049146448132026Vantotaleuitgaven:Bijdrageaanbaten-lastendiensten436365374463471855500718486526488473471903waarvan15.03Aanlegenplanstudienatracébesluit152561364512396931211036117658141Restant14904121634027510326489127711028453521315115.09Ontvangsten994018472324134064032490283505000Productartikel15Persexemplaar83 BudgetflexibiliteitJuridisch verplichtBeleidsmatig verplichtBestuurlijk gebondenBeleidsmatig nog niet ingevuldComplementair noodzakelijk15.01Verkeers-management15.02Beheer enonderhoud15.03Aanleg enplanstudie natracébesluit15.05Verkenning enplanstudie voortracébesluit0%10%20%30%40%50%60%70%80%90%100%Toelichting:VerkeersmanagementenBeheerenOnderhoudDevoorverkeersmanagementenbeheerenonderhoudopgenomenbedragenzijnvolledigbeleidsmatigverplicht.DezebedragenzijnnodigomdeprestatieafsprakenterealiserendiehieroverindeServiceLevelAgreementzijnopgenomen.AanlegenplanstudienatracébesluitenVerkenningenplanstudievoortracébesluitDecategoriebestuurlijkgebondenhoudtindatgedeeltedatinafsprakenmetderegioaanplanstudieswordtuitgevoerd.Decategoriebeleidsmatigverplichtbetreftlopendec.q.testartenprojectendienognietvolledigtotjuridischeverplichtingenhebbengeleidalsmededeagentschapbijdragenvanVenW(deinternekostenvanRWS)opdediverseprojecten.15.01VerkeersmanagementMotiveringDeactiviteitenbinnenhetbasispakketverkeersmanagementwordenuitgevoerdomeenvlotterenveiligerscheepvaartverkeerophethoofd-vaarwegennetterealiseren.ProductenBasispakketVerkeersmanagementHoofdvaarwegenBijverkeersmanagementgaathetmetnameomdevolgendeactiviteiten:+verkeersbegeleiding,bedieningvanobjectenenvaarwegmarkering;+monitoringeninformatieverstrekking;+vergunningverleningenhandhaving;+crisisbeheersingenpreventie.Productartikel15Persexemplaar84 Inhetgoederenvervoeroverwateristot2020eengroeivoorziendievooralmetverkeersmanagementwordtgefaciliteerd.Daarnaastmoetdebetrouwbaarheidenreistijdopordewordengebracht.Operationelebeleidsdoelstellingenophetgebiedvanverkeersmanagementzijn:+hetzoveelmogelijkbeperkenvandegemiddeldestructurelewachttijdbijsluizenopdehoofdvaarwegen;+hetafstemmenvandebedieningvanbruggenensluizenopdevraagvanuitdemarkt.DebedieningvansluizenenbeweegbarebruggenzalconformhetbeheersplanRijkswateren2009–2012wordenuitgevoerd.Waarmogelijkenzinvolwordtsamenmetdeandereoverhedennaarcentralebedieningopvaarroutesovergeschakeld.Vanzelfsprekendwordtgetrachtdebedieningzodaniginterichtendatwachttijdenenstremmingenzoveelmogelijkwordenbeperkt.Eengoedeinformatievoorzieninghieroveraangebruikersisdaarbijvangrootbelang.MethettoezichtophetwaterdatdoorRijkswaterstaat(o.a.samenmetKLPD)wordtuitgevoerdwordtgepoogddeveiligheidvoordegebruikersteborgen.Dittoezichtheeftookeenpreventievewerking.Ingevalvancalamiteiten,zoalsschadeenverontreinigingen,wordthieroverbericht.Hiervooriseencalamiteitenorganisatieoperationeel.CoalitieakkoordEnveloppeInvesterenin(vaar)wegen.DitkabinetheeftindeenveloppeInfrastructuuren(vaar)wegen€175mln.gereserveerdinhetFESvoormaatregelenophetgebiedvanvaarwegenindeperiode2008–2012(zieookdetoelichtingonder15.03).Eendeelvandezeimpulsisbedoeldom,conformdedoelenuitdeNotaMobiliteit,hetvaarwegennetbetertebenutteneneenbetrouwbarereistijdopvaarwegenteondersteunen.Dezeimpulszalwordengebruiktvoorinnovatievemaatregelengerichtop:+hetverbeterenvandeinformatievoorzieningtussengebruikersenvaarwegbeheerders(waaronderimplementatievanRiverInformationServices(RIS));+hetverbeterenvanverkeersbegeleidingenbedieningstijdenvankunstwerken(bv.viacentralisatievanbedieninginverkeerscentrales).MeetbaregegevensbijbasispakketverkeersmanagementTenaanzienvanverkeersmanagementiserhetvolgendeareaal:AreaaleenheidOmvangVerkeersmana-gementBegeleidevaarweginkm1372,5Bediendeobjecteninaantallen108Productartikel15Persexemplaar85 Voorhetjaar2009geldtdevolgendeprestatieafspraak:BasispakketPrestatieindicatorEenheidWaarde2009VerkeersmanagementDepasseertijdbetreftdetijddiehetkostvoorschepenomsluizenenbruggentepasseren.HetIVS(InformatieenVolgsysteemvoordeScheepvaart)registreertdezetijd.Hiervoorgeldteenvastgesteldaantalminutenpersluisofbrug.Denormisdatdepassertijdvoordehoofdtransportasin99%,vooreenhoofdvaarwegin90%envoordeoverigevaarwegenin85%vandepassagesmoetwordengerealiseerd.%waaropdepasseertijdwordtgerealiseerd•opeenHoofdtransportas•opeenHoofdvaarweg•opeenoverigevaarweg80%75%70%Dezeprestatieafspraakismeergerichtopdegebruiker;hetgeefteenbeeldoverdewachttijdenalsgevolgvanhetonderhoud.ServicepakketVerkeersmanagementHoofdvaarwegenDeinvoeringvanAIS(AutomaticIdentificationSystem)transpondersmaaktdeeluitvandeimplementatievanRiverInformationServices(RIS)inNederland.DeinvoeringvanRISvloeitvoortuitdeEURISrichtlijn(2005/44).Schepen,uitgerustmetAIS-transponders,wordenautomatischaange-meldbijenkunnengevolgdwordendoordeverkeerscentralesvanRijkswaterstaat(RWS).Ditmaakthetmogelijkom:+deveiligheidvanhetscheepvaartverkeerteverhogen;+debestaandeinfrastructuurbetertebenuttenendaarmeedekomendejarendegroeivanhetscheepvaartverkeerbeteroptevangen;+efficiencywinstterealiserenbijdeRWSverkeerspostenenbedienings-centrales.Innovember2006heeftdeMinistervanVerkeerenWaterstaateenconvenantafgeslotenmet4brancheorganisatiesuitdebinnenvaart.InditconvenantisafgesprokendatdeStaatbereidisom,gedurendedeperiodevanvrijwilligeinvoering,eendeelvandekostenvandeaanschafeninstallatievanAISaanboordvanbinnenvaartschepenvoorhaarrekeningtenemen.HierbijgeldtalsaannamedatdeEuropeseCommissiehiermeeakkoordgaat.15.02BeheerenOnderhoudMotiveringBeheerenonderhoudwordtuitgevoerdomhethoofdvaarwegennetwerkineenstaattehoudendienoodzakelijkisvoorhetfaciliterenvanvlot,veilig,duurzaamencomfortabelvervoervangoederen.ProductenBasispakketBeheerenonderhoudHoofdvaarwegenEenvoorwaardevoorhetoptimaalgebruikenvanhetvaarwegennetisdebetrouwbaarheidvandeinfrastructuurvandevaarwegen(baggeren),kunstwerkenenverkeersvoorzieningen.Dezekanalleenwordengegaran-deerdindiendeinfrastructuurpreventiefbeheerdenonderhoudenwordt.Productartikel15Persexemplaar86 Daarnaastvindtcorrectiefonderhoudplaats,waarbijdebeheerdergeconfronteerdkanwordenmetonverwachtfunctieverliesendegebruikerongewildminderservicekanwordengeboden(stremmingen,beperkingen).Zowelhetpreventiefalshetcorrectiefonderhoudvaltonderhetbasis-pakket.RijkswaterstaatvoertditbeheerenonderhouduitopbasisvanhetBeheersplanRijkswateren2009–2012.Deactiviteitenrichtenzichophetonderhoudquadiepteenbreedtevandevaarwegomdescheepvaart(beroeps-enrecreatievaart)zogoedalsmogelijktefaciliteren.Naastditonderhoudvandebodemsbetreftditookdekunstwerkenendevaarweg-markeringen.ServicepakketBeheerenonderhoudHoofdvaarwegen+OverdrachtBrokx-NatDenogovertedragenvaarwegeninhetkadervanBrokx-natzijninbeeldgebrachtineeneindbalansopbasiswaarvandeTweedeKamerin2002isgeïnformeerdhoeditproceszalwordenafgerond(TweedeKamer,28600,XIInr.17).In2005heefteenaantalgroteoverdrachtenplaatsgevonden.Erresterennunogeenpaarkleinereovertedragenvaarwegenofdelendaarvan.Bijelkeovereenstemmingoverdeoverdrachtwordtapartbezienofdeoverdrachtsovereenkomstkanwordengesloten.+Fries-GroningsekanalenDeRijksbijdragevoorhetonderhoudvandeFries-GroningsekanalenisvastgelegdineenconvenantdatgeslotenismetdeprovinciesFrieslandenGroningen.DebijdragebetreftdevaarwegLemmer-DelfzijlalsmedehetvanHarinxmakanaalenhetWinschoterdiep.DehoogtevandeRijksbijdrageisindenegentigerjarenvastgesteld.InhetrapportCommissie-Brinkman«Andersgestuurd,beterbestuurd»isvoorgesteldomdevaarwegLemmer-DelfzijlvandeprovinciesFrieslandenGroningenovertedragenaanhetRijkenomhetvanHarinxmakanaalenhetWinschoterdieptefinancierenviahetprovinciefonds.Inhieropvolgendbestuurlijkoverlegin2006isafgesprokendatdevaarwegLemmer-DelfzijlinbeheerenonderhoudblijftbijdeprovinciesFrieslandenGroningenwaarbijhetbeheerenonderhoudendeverantwoordingsrapportagesin2008inlijnkomenmetdeoverigeHoofdvaarwegeninbeheerbijRijkswaterstaat.VoorhetvanHarinxmakanaalenhetWinschoterdiepisafgesprokendatgestreefdwordtnaareenafkoopsomvoorhetbeheerenonderhoud.DitisvastgelegdineenintentieverklaringtussendeMinistervanVerkeerenWaterstaatendebetrokkenprovincialebesturen.Grootvariabelonderhoudhoofdvaarwegen+PlanvanAanpakBeheerenonderhoud(impuls)Deontwikkelingvandebudgettenvoorbeheerenonderhoudheeftinhetverledengeengelijketredgehoudenmetdekostenvanbeheerenonderhoud.Ongewildleiddedittoteengeleidelijkeovergangvanpreventiefnaarcorrectiefonderhoud,waarbijgeprioriteerdisnaarvaarwegklasse.Inhethoofdlijnenakkoordisdaarombijdebegroting2004beslotentothetgevenvaneenimpulsaanhetBeheerenOnderhoudvanRijkswaterwegenindeperiodetotenmet2010(ziehiervoorhet«PlanvanAanpakBeheer&Onderhoud»,gevoegdbijdebegroting2004).Omdeverkeersoverlastzoveelmogelijktoteenminimumtebeperken,zullendewerkzaamhedengoedafgestemdworden,zowelonderlingalsmetwerkzaamhedendievoortkomenuithetaanlegprogrammaalsmedemetwerkzaamhedenvanuithoofdwatersystemen.Productartikel15Persexemplaar87 +NOMOachterstalligonderhoudIndeverdiepingsbijlagebijdebegrotingvanhetInfrastructuurfondsvoorhetjaar2004(16september2003)ishetplanvanaanpakvoorhetwegwerkenvanbeheerenonderhoudachterstandenopdeRijks-waterwegentotenmet2010opgenomen.InhetHoofdlijnenakkoordisdestijds€700mln.beschikbaargesteldomeendeelvanhetachterstalligonderhoudopdebelangrijksteHoofdtransportassenintelopen,dezogenoemde(eerste)Impuls.Indeaanloopnaardevoorliggendebegrotingisgewerktaaneenprogrammavanonderhoudsactiviteitent.b.v.hetinlopenvanhetachterstalligonderhoudaandevaarwegenindeperiodevanaf2010waarvoorinhetkadervandeNotaMobiliteitca.€900mln.isgereser-veerd.Metditprogrammazaldevolledigenogresterendeachterstandt.a.v.hetbeheerenonderhoudRijksvaarwegenwordeningelopen.Ditwasoorspronkelijkinhetjaar2020.Metdehuidigeplanningzalreedsin2016devolledigeachterstandzijningelopen.DitconformdeuitdrukkelijkewensvanTweedeKamerensector.Onderzoekheeftuitgewezendatdetechnischeuitvoeringvandezeversnellingrealiseerbaaris.Deuitwerkingvanhetprogrammaheeftgeleidtotreallocatievandeonderhoudsmid-delen.Daarvoorisechterweleenforseaanpassingvandebegrotingnoodzakelijk.Indezebegrotingishetversneldinlopenvanachterstalligonderhoudverwerkt.Hieronderstaataangegevenwelkeprojectenzullenwordenaangepakteninwelkeperiodedeverwachteuitvoeringplaatsvindt.TevensisdeverdelingvandebeschikbareNOMO-middelenvoorachterstalligonderhoudvaarwegenperprojectindicatiefaangegeven.NOMO:GrootVariabelOnderhoudProjectenUitvoerings-periodeIndicatiefbudget(€mln.)OnderhouddamwandenenvaarwegenZeeland2010–201666OeversAmsterdam-Rijnkanaal(damwandenenmeerplaatsen)2008–2016178RenovatieHavenhoofdenIJmuiden2011–201460Totaal304Productartikel15Persexemplaar88 NOMO:OverigachterstalligonderhoudProjectenUitvoerings-periodeIndicatiefbudget(mln.€)Achterstalligbasisonderhouddiverseregio’s2007–2016144OnderhoudoeversenbodemsBrabantsekanalen2009–201545OnderhoudOeversenbodemsvaarwegenZuid-Holland2007–201560RenovatiekunstwerkenLimburgenIJsselmeer-gebied2007–2016100OnderhoudOeversenbodemsMaasroute2008–201674Aanpassingbodembescherming,sluizenenbruggenenoverigekunstwerkeni.v.m.hogerebelastingNoord-Holland2011–201550OnderhoudvaargeulenNederRijn,IJssel,Twentekanalen,MeppelerdiepenZwarteWater2009–201690Renovatiesluizenenin-enaflaatwerkenTwentekanalenDelden/HengeloenSpoolder-sluis2009–201316RenovatiestalenboogbruggenUtrecht2011–201438Totaal617Opdeonderstaandekaartisdeliggingvandebelangrijksteprojectenweergegeven.Productartikel15Persexemplaar89 MeetbaregegevensbijBeheerenonderhoudhoofdvaarwegenIndekabinetsreactieophetIBOBeleidenOnderhoudistoegezegdomextracomptabeleinformatieteverstrekkenoverdewijzewaaropdemiddelenvoorbeheerenonderhoudwordenaangewend.Terinvullingdaarvanishierondereenverdelinggegevenvandebeheer-enonder-houdskostenoveroevers,bodems,kunstwerken,verkeersvoorzieningenenexploitatie.Dezepercentageszijngebaseerdophetmeerjariggemiddeldbenodigdebudget:vanjaartotjaarkanhetactueeluitgegevenpercentagefluctueren.VerdelingkostenBeheerenonderhoudHoofdvaarwegen9%16%28%6%41%oeversbodemskunstwerkenverkeersvoorzieningenexploitatieTenaanzienvanbeheerenonderhoudiserhetvolgendeareaal:AreaaleenheidOmvangBeheer,onderhoudenontwikkelingVaarweg(inkm)4378Voorhetjaar2009geldtdevolgendeprestatieafspraak:BasispakketPrestatieindicatorEenheidNormAfspraak2009BeheerenOnderhoudDeVaarbakdientconformdenormuithetvaarwegplanquavaarwegdiepteen-breedte,opbasisvanvaarweg-markeringen,opordetezijn.%vandetijddatvaarbakopordeisHoofdtransportasHoofdvaarwegOverigevaarweg959080757070Productartikel15Persexemplaar90 Dezeindicatorgeefteenbeeldvandevoortgangvanhetwegwerkenvandeachterstandeninbeheerenonderhoud.GrootvariabelonderhoudInhetplanvanaanpakvoorhetinlopenvanachterstalligonderhoudzijnvoordeHoofdvaarwegendevolgendeprojecteninuitvoering:ProjectenUitvoerings-periodeAmsterdamRijnkanaalbaggerenenrenoverensluizenenoevers2005–2010Amsterdam-Lemmer/IJsselmeer2004–2010BaggerenIJssel2008–2010Vervangingvaartuigen2006–2010KanaalGent-Terneuzen,baggerenenoevers2004–2010Maas:baggerenenkunstwerken2004–2010/2012Noordzeekanaalbaggeren2004–2008Rotterdam-België/Zeeland:renovatieo.a.Volkeraksluizenenbaggeren2005–2010Rotterdam-Duitsland:baggerenenoevers2005–2009Wrakkenberging2009–2010Nattebruggen2004–2010/201415.03AanlegenplanstudienatracébesluitMotiveringOnderditprogrammavallenalleactiviteitendienoodzakelijkzijnvoordeaanleg-enplanstudieactiviteitenbijhethoofdvaarwegennetwerknadathettracébesluitgenomenis.ProductenRealisatieprogrammahoofdvaarwegenNaarverwachtingzijndevolgendeprojectenin2009gereed:+VaarrouteKetelmeer(fase1);+VerruimingTwentekanalen(fase1).Tenopzichtevandebegroting2008isbijenkeleprojectensprakevanmutaties.DezezijnperprojectopgenomenentoegelichtinhetMIRT-projectenboek.PlanstudieprogrammanatracébesluitHettracébesluitvoorhetprojectomleggingZuid-Willemsvaart,gedeelteMaas-DenDungen+afbouwDenDungen-Veghel,isinjuli2008genomen.Erisinmiddelseenbestuursovereenkomstgeslotenmetderegio.Hettaakstellendbudgetisverhoogdvanwegedetoevoegingvanenkeledeel-projectenenimplementatievanafsprakenuitdebestuurs-overeenkomst.CoalitieakkoordEnveloppeInfrastructuuren(vaar)wegen.InhetCoalitieakkoordheeftditkabinetindeenveloppeInfrastructuuren(vaar)wegen€55mln.inhetFESgereserveerdvoor(quickwin)maat-regelenophetgebiedvanbinnenhavensenvaarwegenindeperiode2008–2011.Doormiddelvandeeerstesuppletorebegrotingover2008(samenhangendemetdeVoorjaarsnota)zijndezegeldenuithetFESovergeboekt.MethetamendementAnkerisdaarlater€7mln.aantoegevoegd.DeregionaleoverhedenisgevraagdomeennetwerkvisieopvaarwegenProductartikel15Persexemplaar91 enbinnenhavensteontwikkelenenopbasisdaarvantekomenmetvoorstellendieeenduidelijkemeerwaardebetekenenvoorhetvervoeroverwater.VenWsteltde€62mln.intweetranchesbeschikbaar.Overdetoekenningvandequickwinsvindtbesluitvormingplaatsinhetnajaar2008.Projectoverzichtbehorendebij15.03.01:RealisatieprogrammaHoofd-vaarwegenBedragenin€mln.TotaalOpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0ProjectenlandsdeelNoordVaarwegLemmer-Delfzijlfase1;verbeteringtotklasseVa203202119610918172420132012ProjectenlandsdeelOostTwentekanalen,verruiming(fase1)626257520092010ProjectenlandsdeelRandstadLekkanaal,verbredingkanaalzijdeenuitbreidingligplaatsen19191015320122009ProjectenlandsdeelWestoverigVerbeterenvaargeulIJsselmeer(Amsterdam-Lemmer)161611112120102010VaarrouteKetelmeer(excl.EU-bijdrage)2415513620092009RenovatieNoord-zeesluizenIJmuiden2352352312220072007WalradarNoordzeek-anaal2417261620102009ProjectenlandsdeelZuidMaasroutefase1,brugverhogingenRoosterenenEcht222221120072007Maasroutefase1,voorhavensenwacht-plaatsen717270120042004Maasroute,modernise-ringfase248349310133432303418312na2012na2012TweedeSluisLith5857561120022002Zuid-Willemsvaart;renovatiemiddendeelklasseII59594933420082008Wilhelminakanaal796256823372012n.v.t.Zuid-Willemsvaart;vervangingsluizen4,5en68080342213251320112010BurgemeesterDelen-kanaalOss2222008n.v.t.OverigWalradarsystemen65651015101110992013n.v.t.Kleineprojecten93878472n.v.t.n.v.t.Ligplaatsvoorzieningen46420072007QuickWinsvaarwegenFES5501520202011n.v.t.Productartikel15Persexemplaar92 Bedragenin€mln.TotaalOpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigAmendementAnker-binnenhavens7072008n.v.t.TBBV/SBV282728n.v.t.n.v.t.Afronding–1–21–1–1Totaalcategorie016897668212610212711051321RealisatieuitgavenopIF15.03.01m.b.t.planstudieprojecten10Begroting(IF15.03.01)9212610212711051Projectoverzichtbehorendebij15.03.02/15.05.02:Planstudieprogrammavoor-ennatracébesluitBedragenin€mln.RamingkostenBudgetUitvoeringProjectomschrijvingmin.max.taak-stellend200820092010201120122013laterperiodeCATEGORIE1(natracébesluit)ProjectenlandsdeelZuidBouw4esluiskolkTernaaien8uo2013Maasroute,moderniseringfase2,verbredingJulianakanaal67tbuo2010–2017Zuid-Willemsvaart,gedeelteMaas-DenDungen+afbouwDenDungen-Veghel433tbuo2009–2014Totaalcategorie1natracébesluit(IF15.03.02)508CATEGORIE1(voortracébesluit)Tracé-/projectbesluitna2009ProjectenlandsdeelNoordVaarwegLemmer-Delfzijlfase2;verbeteringtotklasseVa1pmpnpbuo2012–2020VerdiepingvaarwegEemshaven-Noordzee40pbuo2010–2011ProjectenlandsdeelOostVaarwegMeppel-Ramspol(keersluisZwartsluis)32pbuo2010–2013BovenloopIJssel43pnpbuo2012–2014VerruimingTwentekanalen(fase2)encapaciteitsuitbreidingsluisEefde112pnpbuo2011–2016Waal,toekomstvisie1772006–2015ProjectenlandsdeelRandstadLekkanaal/3ekolkBeatrixsluis194tbuo2012–2015Amsterdam-Rijnkanaal,verwijderenkeersluisZeeburg162010–2012Productartikel15Persexemplaar93 Bedragenin€mln.RamingkostenBudgetUitvoeringProjectomschrijvingmin.max.taak-stellend200820092010201120122013laterperiodeProjectenlandsdeelWest–overigDeZaan1pm2012–2014VaarwegIJsselmeer-Meppel13pnpbuo2012–2013CapaciteitsuitbreidingligplaatsenAmsterdam-Lemmer7pbna2010VerkeerssituatieSplitsingHollandschDiep-DordtseKil9uo2011–2012Totaalcategorie1voortracé-besluit(IF15.05.02)643Totaalcategorie111511Rijksbijdrageisafhankelijkvanonderhandelingenenplanstudie.Legendapnprojectnotatbtracébesluitpbprojectbesluituouitvoeringsopdracht(beschikking)15.05VerkenningenplanstudievoortracébesluitMotiveringOnderditprogrammavallenalleactiviteitendienoodzakelijkzijnvoordeverkenning-enplanstudieactiviteitenbijhethoofdvaarwegennetwerkvoordathettracébesluitgenomenis.ProductenVerkenningenDeverkenningverdiepingvaarwegEemshaven-Noordzeeisafgerondenhetprojectisovergegaannaardeplanstudiefase.Naarverwachtingwordenalleoverigelopendeverkenningenin2008afgerond.Opditmomentwordtnognietvoorziendatnieuweverkennin-genin2009zullenwordengestart.Planstudieprogrammavóórtracé-/projectbesluitOverdevoortgangvanhetplanstudieprogrammavoortracébesluitishetvolgendetemelden:+VerwachtwordtdathettracébesluitvoordeMaasroutefase2(Julianakanaal)eind2008wordtgenomen.+HetprojectbesluitMeppel-Ramspol(Zwartsluis)isvertraagddooronderhandelingenmetderegio,maarwordtin2008verwacht.+Lekkanaal/3ekolkBeatrixsluis:recentevervoersgegevenstonenaandateenknelpuntbijdeBeatrixsluiseerderoptreedtdanverwacht.DaaromisbeslotenomdeprocedureweeroptepakkenenonderanderedeMERtelatenactualiseren.DitleidttotvertragingdiedeelswordtgecompenseerddoorhetvolgenvandeverkorteTracéwet-procedure.Hettaakstellendebudgetbleekin2008nietvoldoendetezijnvoordebestudeerdeoplossing.Omditbudgettekorttedekkenishettaakstellendebudgetverhoogd.+DevoortgangvandeplanstudiesWaal,Bovenloop-IJsselenIJsselmeer-Meppelisvertraagddoorcapaciteits-problemenbijVerkeerenWaterstaateninhetgevalvandeWaalookdoordenatuur-regelgeving.Productartikel15Persexemplaar94 +DeplanstudiesWilhelminakanaalenBurgemeesterDelenkanaalzijnafgerondendeprojectenzijnnaarderealisatiefasegegaan.CoalitieakkoordEnveloppeRegionaaleconomischbeleid:Sterkeregio’s.InhetCoalitieakkoord(enveloppeRegionaaleconomischbeleid)heefthetkabinetmiddelengereserveerdbinnenhetFES.DemiddelenzijnbestemdvoorfinanciëleondersteuningdoorhetRijkvanregionaleknelpuntenvannationaalbelang,zoookvoordebereikbaarheidvanzeehavens(verdie-pingvaarwegEemshaven-Noordzee).DemiddelenkomenbeschikbaarnabesluitvormingconformhetFES-kader.Hetprojectoverzichtvandeplanstudiesvóórtracebesluitisopgenomenonder15.03.Projectoverzichtbij15.05VerkenningenA.LopendeverkenningenLocatieProbleemReferentiekaderGereedNationaalGrensoverschijdendeverkenningmaritiemetoegankelijkheidkanaalzoneGent-Terneuzen,waarondercapaciteitbinnenvaartsluisTerneuzenCapaciteitentoegankelijkheid3eMemorandumvanOvereenstemmingVlaanderenenNederland2008LandsdeelNoordCapaciteitsuitbreidingligplaatsenLemmer-DelfzijlCapaciteitenVeiligheidNotaMobiliteit2008LandsdeelOostCapaciteitsuitbreidingligplaatsenIJsselCapaciteitenVeiligheidNotaMobiliteit2008LandsdeelRandstadCapaciteitsuitbreidingligplaatsenAmsterdam-RijnkanaalCapaciteitenVeiligheidNotaMobiliteit2008CapaciteitJulianasluisGoudaCapaciteitNotaMobiliteit2008VerbredingMaasgeulCapaciteitentoegankelijkheidHavenmeesterconvenant20032008OptimalisatievoorhavenIJmuiden:LichterenbulkcarriersCapaciteitenVeiligheidNotaZeehavens2008ZeetoegangIJmondCapaciteitentoegankelijkheidNotaZeehavens2008LandsdeelWest–overigCapaciteitsuitbreidingovernachtingsplaatsenMerwedesCapaciteit2008LandsdeelZuidCapaciteitsluizenOost-WesttakMaasrouteCapaciteitNotaMobiliteit2008CapaciteitsuitbreidingligplaatsenindeRijn/ScheldeverbindingCapaciteitenVeiligheidNotaMobiliteit2008Hiernawordenverkenningengepresenteerddiemogelijktotrealisatiezullenleidenvaninfrastructureleprojectenindeperiode2015–2020.Voordeperiode2015–2020iseenoverzichtmetpotentiëleknelpuntenbeschikbaar(medeopbasisvandeNotaMobiliteit),diemogelijkoptermijntoteeninfrastructureleoplossingkomen.VoordezepotentiëleknelpuntenwordthetreguliereMIRT-proces(verkenning,planstudie,realisatie)doorlopen.Perknelpuntzaleerst–viaeennieuweMIRT-verkenning,eenbestaandeplanstudiewaarvandescopewordtgewijzigdofeennetwerkanalyse–denutennoodzaakvaneeninfrastructureleoplossingwordenbekeken.VervolgenswordenindieperiodeprioriteitenbepaaldenzaleenconcreteProductartikel15Persexemplaar95 programmeringwordengemaakt,diepastbinnendefinanciëlerandvoor-waarden.Daarwaartenopzichtevandezealgemenetoelichtingaanvul-lendedanwelandereafsprakenaandeordezijn,wordtdittoegelicht.B.MogelijktestartenverkenningenLocatieProbleemToelichtingNationaalInnovatieprojectverkeersmanagementvaarwegen(RIS/Centralebediening)BereikbaarheidenVeiligheidLandsdeelNoordSluisLemmer(kolkenligplaatsen)CapaciteitenVeiligheidLandsdeelOostBruggenenvaarwegprofielTwentekanalenCapaciteitenVeiligheidVerkenningIJssel(fase2)CapaciteitLandsdeelZuidKreekraksluizenCapaciteitEventueleinvesteringenenuitvoeringstermijnzijnmedeafhankelijkvanafsprakenmetVlaanderen,opbasisvanhetSchelde-RijnVerdrag.LigplaatsenEngelenCapaciteitenVeiligheidVerkenningZuid-Willemsvaart(beperkt)klasseIVCapaciteitHetgaathierbijomeeneventueleverdereverruimingvandevaarwegnaar(beperkte)klasseIV.VolkeraksluizenCapaciteitProductartikel15Persexemplaar96 Artikel16Megaprojectenniet-VerkeerenvervoerOmschrijvingvandesamenhanginhetbeleidIndezebegrotingiseenonderscheidgemaakttussendeMegaprojectenVerkeerenVervoerenniet-VerkeerenVervoer.OnderhetartikelMegapro-jectenniet-VerkeerenVervoervallen:+ProjectMainportontwikkelingRotterdam(PMR);+RuimtevoordeRivier;+Maaswerken.HetprojectartikelisgerelateerdaanBeleidsartikel35Mainportsenlogistiek.TabelbudgettairegevolgenvandeuitvoeringOverzichtbudgettairegevolgenvandeuitvoering(x€1000)16.Megaproj.niet-Verk.enVerv.2007200820092010201120122013Verplichtingen149527504699532103310505371452374580440738Uitgaven12585716689328810535670179104577254462306616.01ProjectMainportontwikkelingR’dam314323743314413593042679040569827230116.01.01PlanstudiePMR000000016.01.02RealisatieprogrammaPMR3143237433144135930426790405698272301116.02RuimtevoordeRivier7627010345319718428556032300533001230971716.03Maaswerken46444396975948035211412503683441048Vantotaleuitgaven:–Bijdrageaanbaten-lastendienst24430229322183422456224462170921076–Restant10142714400226412833424576859975083560199016.09Ontvangsten134787000002000020000200001DeTweedeenEersteKamerzijninhetnajaarvan2006akkoordgegaanmetdehersteldePKBPMR,hetBestuursakkoord(juni2004)endeUitwerkingsovereenkomstenvandeafzonderlijkedeelprojecten(september2005).DePKBPMR,deel4,dedefinitievetekstnaparlementaireinstemming,isuitgebracht(ziepublicatievandePKBindeStaatscourantop19december2006).HetProjectMainportontwikkelingRotterdamisopbasisvanhetakkoordvandeplanstudie-inderealisatiefaseterechtge-komen.Productartikel16Persexemplaar97 BudgetflexibiliteitJuridisch verplichtBeleidsmatig verplichtBestuurlijk gebondenBeleidsmatig nog niet ingevuldComplementair noodzakelijk16.01PMR16.02Ruimte voorde rivier16.03Maaswerken0%10%20%30%40%50%60%70%80%90%100%ToelichtingPMRHetaandeLandaanwinningverbondenproductNatuurcompensatieisjuridischverplichtophetbudgetvoorplanschade/nadeelcompensatiena,welkebestuurlijkgebondenis.OokdebijdrageaandeGroeneverbindingisjuridischverplicht.DekostenvoordeUitvoeringsorganisatiezijncomplementairnoodzakelijk.RuimtevoordeRivierHetprojectRvdRPKBdeel4isvooreensubstantieeldeelbestuurlijkgebonden.DebestuurlijkeverplichtingenPKBdeel4wordengedurendehetprojectomgezetinjuridischeverplichtingen.Dejuridischeverplichtingop1januari2009bestaatvoornamelijkuitverplichtingenvooruitgavenm.b.t.totplanstudiesdienaaraanleidingvangoedgekeurdeplannenvanaanpakzijnverplichtaandedecentraleinitiatiefnemersenRijkswaterstaat.MaaswerkenBuitenhetdeelvandeMaaswerkenwaarvoorjuridischeverplichtingenzijnaangegaan,zoalsdeelprojectenvoorrivierverruimingendekaden,zijnerbestuurlijkeverplichtingenvoordeuitwerkingsovereenkomstenmetderegioenhetconsortium.16.01ProjectMainportontwikkelingRotterdamMotivatieHetProjectMainportontwikkelingRotterdam(PMR)heefteentweeledigedoelstelling:+hetversterkenvandepositievandemainportRotterdamen+hetverbeterenvandekwaliteitvandeleefomgevinginRijnmond.Productartikel16Persexemplaar98 Indriedeelprojectenwordtdezedubbeledoelstellingverwezenlijkt.Datzijn«BestaandRotterdamsGebied(BRG)»(uitgevoerddoordegemeenteRotterdam),«750hectarenatuur-enrecreatiegebied»(uitgevoerddoordeprovincieZuid-Holland)en«Landaanwinning»(uitgevoerddoorHaven-bedrijfRotterdamNV(HbR)).InsamenhangmetdeLandaanwinningdientvoldoendenatuurcompensatietewordengerealiseerd.VenWbeschouwtPMRalseenbijdrageproject,waarbijdeverantwoorde-lijkheidenrisico’svoordeuitvoeringbijanderepartijenzijnneergelegd.UitzonderingvormtdenatuurcompensatiewaarvanRWSisbelastmetdeuitvoering.LNVenVROMzijnhetaantesprekenvakdepartementvoorrespectievelijkde750haenhetBestaandRotterdamsGebied(BRG).VenWishetvakdepartementvoordelandaanwinning.VerkeerenWaterstaatisinhetkadervandeProcedureregelingGroteProjectenaangewezenalscoördinerendprojectministerie.AlszodanigisdeministervanVenWverantwoordelijkvoordeoverall-projectbeheersing.DeministervanVenWheeftdeprojectbeheersingzodanigingerichtdathijadequaatkanrapporterenoverdeprocessendieleidentotderealisatievandedeelprojectenensturingkangevenaandeuitvoeringvanhetdeelprojectNatuurcompensatiedatrechtstreeksonderzijnverantwoorde-lijkheidvalt.ProductenIn2006heefthetParlementdehersteldePKBPMRvastgesteldeningestemdmethetBestuursakkoord(juni2004)endeUitwerkings-overeenkomstenvandeafzonderlijkedeelprojecten(september2005).DePKBPMR(deel4:dedefinitievetekstnaparlementaireinstemming),isuitgebracht(zieStaatscourantvan19december2006).In2007en2008zijndebestemmingsplan-envergunningsproceduresendereguliereberoepsproceduresdoorlopen.Destartvandedaadwerke-lijkeaanlegwerkzaamhedenvandelandaanwinningvindtplaatsindetweedehelftvan2008.Devolgendeproductenwordenonderscheiden:1.Landaanwinning:DitbetreftdevastebijdragevandeRijksoverheidindekostenvandeaanlegvandebuitencontour.2.BTW:Ditbetreftdeniet-compensabeleBTWoverdebuitencontournaarratovandeoverheidsbijdrageendeNatuurcompensatie.3.Onvoorzien:Dezepostdientterdekkingvandieprojectposten,waarvoorbijdebepalingvanhetbudgetnogonvoldoendemogelijkhe-denwarenomeen100%-ramingoptestellen(bijvoorbeeldinhetgevaldatderamingennognietvoldoendehardkunnenwordengemaakt).DaarnaastkaneenberoepwordengedaanopdepostOnvoorzien,indienersprakeisvaneenvolledignieuwesituatie(zgn.Onvoorzienonvoorzien).Dezepostonvoorzienheeftbetrekkingopallerisico’swaarvoorhetRijkverantwoordelijkis(metnamenatuur-compensatie).4.Aan-enontsluitendeinfrastructuur:VanuithetprojectPMRwordteenbijdrageverschaftaandeaanpassingvandeachterlandverbindingen(A15).5.Uitvoeringsorganisatie:Ditbetreffendekostendiesamenhangenmetdecoördinatievanhetprojectendeprojectbeheersing.6.750haNatuur-enrecreatiegebied:DitbetreftdevastebijdragevanhetRijkvoordeomvormingvanagrarischgebiednaarnatuurgebiedmetrecreatiefmedegebruikentotopenluchtrecreatiegebiedmetnatuur-waarden.DedeelbijdragevanVenWisin2006volledigbetaaldaandeStichtingNationaalGroenfonds.Productartikel16Persexemplaar99 7.GroeneVerbinding:DitbetreffendekostenvoordeverbindingtussenMidden-IJsselmondeenhetstedelijkgebiedvanRotterdam-Zuid.DitiseenVenW-bijdrage.8.BestaandRotterdamsGebied:Ditbevateenserieprojectenomhetbestaandehavengebiedbetertebenuttenendekwaliteitvandeleefomgevingteverbeteren.DitbudgetisbijeersteSuppletoirewet2007overgeboektnaarVROMalseerstverantwoordelijkdepartement.9.Natuurcompensatie:DitbetreftdeinstellingvaneenBodem-beschermingsgebied,deaanlegvandeDuincompensatieDelflandenhetMonitorings-enEvaluatieprogramma.VoortswordthieruithetStimuleringsprogrammaZeelandendeeventuelePlanschade/Nadeelcompensatiegefinancierd.In2009wordtgeenvandeproductenafgerond.MeetbaregegevensProjectMainportontwikkelingRotterdam+2008:Afrondingproceduresmetbetrekkingtotlandaanwinningennatuurcompensatie.+2008:Afrondinginstellingbodembeschermingsgebiedenstartrealisatieduincompensatie.+2008:Eersteplonslandaanwinning.+2013:Landaanwinninggereed;eersteoverslag.+2021:Deelprojecten750hanatuur-enrecreatieterreinenBRGafgerond.+2033:TweedeMaasvlaktevollediggerealiseerdeninwerking.Projectoverzichtbij16.01.02PMR;realisatieTotaalBudgetin€mln.prijspeil2008opleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0ProjectMainportontwik-kelingRotterdamUitvoeringsorganisatie12525114222211pmpm750ha303030000000020212021Groeneverbinding30290878700020112011BestaandRotterdamsGebied(BRG)20212021LandaanwinningVoorfinancieringFESmonitoringsprogramma222000000020072007VoorfinancieringFESnatuurcompensatie21031023122226115420pmpmLandaanwinning67766400003423350020132013BTWBuitencontour129126000065640020132013Aan-enontsluitendeinfrastructuur337331000000226111pmpmOnvoorzien31071050000004166pmpmTotaalcategorie0144046243136427406272198Begroting(IF16.01.02)2431364274062721AlsgevolgvandeuitspraakvandeRaadvanStatevan26januari2005inzakedePKB+heeftin2005en2006eenhersteltrajectgelopen.Dekostenhiervanzijnopgenomenonderuitvoeringsorganisatie.2Indejaren2021e.v.iseenbedragvan€10mln.beschikbaarvoornatuurcompensatie,welkenietindeopbouwtabelisopgenomen.3Hiervanisnog€55,9mln.gereserveerdinhetFES.Productartikel16Persexemplaar100 16.02RuimtevoorderivierMotiveringIn2005heefthetkabinetdeel1vandePKBRuimtevoordeRiviervastgesteldensamenmetdemilieueffectrapportageterinzagegelegd.Nadeinspraakronde(deel2)heefthetkabinetop22december2005indeel3eendefinitiefstandpuntingenomen(PKB,TK2004–2006,30080,nrs.1–6).Indezomer2006endecember2006hebbendeTweedeKamerenEersteKamerdePKBunaniemaanvaard.Defasevanplanstudieisingezetenbeloopttotuiterlijk2010.Verwachtwordtdatvanaf2008deeersteprojecteninuitvoeringzullengaan.VooruitlopenddaaropzijndeprojectenZuiderklipenHondsbroeksePleijalgestart.MetdePKB(deel4)wilhetkabinettweedoelstellingenbereiken:1.Hetophetvereisteniveaubrengenvandebeschermingvanhetrivierengebiedtegenoverstromingen.DithoudtindatdeveiligheidlangsdeRijntakkenenhetbenedenstroomsedeelvandebedijkteMaas(vanafHedikhuizen)uiterlijkin2015inovereenstemmingmoetwordengebrachtmetdewettelijkevereistenorm.2.Eenbijdrageleverenaanhetverbeterenvanderuimtelijkekwaliteitvanhetrivierengebied.Daarmeewordthetrivierengebiedecono-misch,ecologischenlandschappelijkversterkt.ProductenDePKBbevateenbesluitoverdevoor2015uittevoerenmaatregelenéndeplaatswaarzegetroffenmoetenworden.Hierbijwordtbovendieneendoorkijknaardeverderetoekomstgegeven.Omflexibiliteitintebouwenisgekozenvooreenprogrammatischeaanpak.Dekostenvanhetmaatregelenpakketzijngeraamdop€2,2miljard.Op1april2008isvoor31vande39maatregelen(80%)deplanfasegestart.In2008wordendeeersteprojectbeslissingengenomen,waarnaderealisatiefasevoordezeprojectenkanaanvangen.ConformdeprocedureregelinguitvoeringgroteprojectenontvangtdeTweedeKameriederjaartweevoortgangsrapportages.MeetbaregegevensbijRuimtevoordeRivierHetvereisteveiligheidsniveauinhetrivierengebiedronddeRijntakkenmoetuiterlijkin2015inovereenstemmingzijngebrachtmeteenmaatgevendeafvoervan16000m3/sbijLobith.Projectoverzichtbij16.02RuimtevoordeRivier;realisatieBedragenin€mln.TotaalopleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0ProjectennationaalUitvoeringskosten197519411148517927329330028045220152015Planstudiekosten606033178220102010Projectorganisatieenprojectmanagement14714457110101010103820152015EUenprojectgebondenontvangsten10010020202040Totaalcategorie02282204103197286323330310530Begroting(IF16.02)103197286323330310Productartikel16Persexemplaar101 16.03MaaswerkenMotiveringOpditonderdeelwordendeuitgavenvandeMaaswerkenverantwoord.NadetweehoogwatersindeRijnendeMaas,indecember1993enjanuari1995,ishetDeltaplanGroteRivierentotstandgekomen.VoordebestrijdingvandewateroverlastlangsdeMaasisdeMaaswerkenopgestartmetdetweeprojectenZandmaasenGrensmaas.BelangrijkstedoelstellingvandeonderdelenZandmaasenGrensmaasishetverbeterenvandebeschermingvaninwonersvanLimburgenNoordBrabanttegenhoogwatervandeMaas.BinnendeMaaswerkenwordtuitvoeringgegevenaandeMaasroute.DeMaasroutedraagtbijaaneenverbeterdebevaarbaarheidtussenTernaaienenhetMaas-Waalkanaal.ProductenHetprojectZandmaaskentdevolgendedoelstellingen:+Hoogwaterbescherming,opzodanigewijzedatdebevolkingachterdekadenvandeZandmaas(dieaangelegdzijninhetkadervanhetDeltaplanGroteRivieren)eenbeschermingsniveauvan1:250jaarin2015wordtgeboden.+Hetindeperiodetot2015realiserenvanbeperktenatuurontwikkelingindeZandmaas.HetprojectGrensmaaskentdevolgendedoelstellingen:+HetdoorrivierverruimingverlagenvandehoogwaterstandenindeMaasmetalsmaatstafdatuiterlijkin2017degebieden,diedoordeopbasisvandeDeltawetGroteRivierenaangelegdekadeszijnbeschermd,eenbeschermingsniveauvan1:250hebben.+Hettotontwikkelingbrengenvantenminste1000hanatuurbinnenhetGrensmaasgebiedindeperiodetot2018.Ditgekoppeldaanhetecologischherstelvanderivierzoalsvastgelegdindeintentieverkla-ringvoorhetMaasdalinLimburgvan26november1992.+Hetwinnenvantenminste35miljoentongrindvoordenationalebehoefte.DeuitvoeringvandeMaaswerken(deZandmaasendeGrensmaas)looptookin2009door.VoordeZandmaas(oplevering2015)ligtdenadrukopdeuitvoeringvankadeversterkingeninstedelijkgebied(Roermond,Venlo,Gennep).In2008isdaarnaastgestartmetderealisatievandehoogwater-geulenenverdiepingsmaatregelen.Ditlooptdoorin2009.VoordeGrensmaas(oplevering2017)ligtdenadrukoprivierkundigemaatregelen.ConformdeprocedureregelinguitvoeringgroteprojectenontvangtdeTweedeKameriederjaartweevoortgangsrapportages.MeetbaregegevensbijMaaswerkenPrestatie-indicatorenZandmaasGrensmaasHoogwater-bescherming70%in2008/100%in2015100%in2017Natuurontwikkeling556ha(plus60hacompen-satie)Tenminste1000haDelfstoffenTenminste35mln.tonProductartikel16Persexemplaar102 Projectoverzichtbij16.03Maaswerken;realisatieBedragenin€mln.TotaalopleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0ProjectennationaalZandmaas5335222163250313733379720172017Grensmaas140138608944444620222022Totaalcategorie0674276405935413741142Begroting(IF16.03.01enIF16.03.02)405935413741Productartikel16Persexemplaar103 Artikel17MegaprojectenverkeerenvervoerOmschrijvingvandesamenhanginhetbeleidIndezebegrotingiseenonderscheidgemaakttussendeMegaprojectenVerkeerenVervoerenniet-VerkeerenVervoer.OnderhetartikelMegapro-jectenVerkeerenVervoervallen:+Westerscheldetunnel(RWS)+Betuweroute+Hogesnelheidslijn-zuid(RWS)+Andersbetalenvoormobiliteit+ZuiderzeelijnHetprojectartikelisgerelateerdaanBeleidsartikel32(veiligheidinmobiliteit),34(betrouwbarenetwerkenenacceptabelereistijden)en35(mainportsenlogistiek).+artikel32:Bereikenvaneenoptimaleveiligheidinofalsgevolgvanmobiliteit;+artikel34:Betrouwbarenetwerkenenvoorspelbarereistijd;+artikel35:Mainportsenlogistiek.TabelbudgettairegevolgenvandeuitvoeringOverzichtbudgettairegevolgenvandeuitvoering(x€1000)17.MegaprojectenVerkeerenVervoer2007200820092010201120122013Verplichtingen213388118856140025175660220000150000210000Uitgaven34187141482514001017566022000015000021000017.01Westerscheldetunnel123735417.02Betuweroute1542601811761017.03Hogesnelheidslijn17843620105117.03.01RealisatieHSL–Zuid16637819365817.03.02RealisatieHSL–Zuidspoorwe-gen1421216817.03.03RealisatieHSL–Zuidhoofdwe-gen10637522517.04Andersbetalenvoormobiliteit*74682524414000017566022000015000021000017.05Zuiderzeelijn1584Vantotaleuitgaven:Apparaatsuitgaven11220BijdrageaanBaten-lastendiensten302Restant34199640330314001017566022000015000021000017.09Ontvangsten83472226400000*Ditbetreft€2,45mld.voorABvM.Erwordtnogbeoordeeldinhoeverredeuitgavennaarvorenindetijdmoetenwordengehaald.Deverwerkingvandeuitkomstzalindevolgendebegrotingsvoorbereidingplaatsvinden.Productartikel17Persexemplaar104 BudgetflexibiliteitJuridisch verplichtBeleidsmatig verplichtBestuurlijk gebondenBeleidsmatig nog niet ingevuldComplementair noodzakelijkWesterscheldetunnelBetuwerouteHSL ZuidABVM0%10%20%30%40%50%60%70%80%90%100%17.02BetuwerouteMotivatieHetprojectBetuweroutebehelstdeaanlegvaneen160kilometerlange,tweesporigelijndieexclusiefbestemdenontwikkeldisvoorgoederen-vervoer.DeroutewordtaangelegdtussendeRotterdamsehavenendeDuitsegrensbijZevenaar-Emmerich.DestroomcontainershuttlesperspoornaarhetEuropeseachterlandgroeitsterk.GoederenvervoerperspoorisbelangrijkvoordebereikbaarheidvandeNederlandseindustrieenzeehavens.DeBetuweroutewordtaangelegdomindetoenemendevraagnaargoederenvervoeroverspoortevoorzien.ProductenDeBetuweroutekanruwwegopgedeeldwordenintweedelennamelijkdeHavenspoorlijnenhetA15-tracé.HetgedeelteHavenspoorlijn,hetbestaandestukspoortussendeMaasvlakteendeWaalhaveninhetRotterdamseHavengebiedisdubbelsporiggemaakt,emplacementenzijnuitgebreidenknelpuntenopgeheven.DeHavenspoorlijnisop10juli2004officieelindienstgenomen,zijhetvoorlopignogmetdieseltractieenbeveiligingssysteemATB-EG.Hetstrevenisomindecember2008hetbeveiligingssysteemERTMSlevel1inteschakelenenzosnelmogelijkdaarna(minimumbouwtijdis3maanden)hetelektrischrijdenonder25kVmogelijktemaken.DezeplanningisafhankelijkvandeinstroomvanvoldoendeERTMS-diesellocomotievenenhetbetrouwbaarfunctionerenvanhetnieuwebeveiligingssysteeminsamenhangmetdelocomotieven.MigratienaardenieuwesystemenisimmerspasmogelijkalshetrisicoopstagnatievanhetspoorgoederenvervoervanennaardeRotterdamsehavenzokleinmogelijkis.Op16juni2007isdenieuwbouwvanhetA15-tracégeopendenwerdbeperktgebruikvandeBetuweroutemogelijk.Nadatdevervoerdersgeleidelijkdebeschikkingovergecertificeerdelocomotievenenmachinis-Productartikel17Persexemplaar105 tenhebbengekregenzalnaarverwachtingeind2008hetA15-tracévolledigingebruikwordengenomen.Tevensisin2008gestartmetdeimplementatievandenieuwesystemen(25kVenERTMS)opdebestaandeinfrastructuurvandeHavenspoorlijn.Zodradezesystemenin2009inbedrijfzijngenomenishetBetuweroute-projectvoltooid.Financiering:VandeEuropeseUniewordenvoorhetprojectBetuweroutebijdragen(onderandereTEN-gelden)ontvangen.DezebijdragenwordenjaarlijksaangevraagdbijdeEuropeseUnieeninfasenuitgekeerd.Indetotalefinancieringvanhetprojectwordtthansuitgegaanvaneenbedragvan€172,5mln.Totenmet2007isdoordeEuropeseUnie€168mln.betaald.Deopditproductartikelopgenomenbedragenzijnvoorhettotaleprojectalsvolgtopgebouwd:+reguliereSVVmiddelen;+bijdrageuithetFES;+bijdrageprivatefinancieringvoorgefinancierduitFES;+bijdragevandeEuropeseUnie;+bijdrageGelderland;+bijdrageVROMvoorgeluidsmaatregelenCalandbrug;+bijdrageProRail.EentoelichtingopdereedsgedaneuitgavenendeverdereplanningenorganisatievanhetprojectisopgenomenindevoortgangsrapportagesaandeTweedeKamerinhetkadervandeprocedureregelinggroteprojecten.Meetbaregegevensbij17.02BetuwerouteProjectoverzicht17.02Betuweroute:TotaalBudgetin€mln.OpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0Betuweroute20072007ReguliereSVV-middelen716719545171FES-middelen282628142826Privaat8438438394FinancieringProrail979797BijdrageGelderland888BijdrageVROM141414EU-ontvangsten1731671685Afronding1Totaalcategorie0467744971810000Begroting(IF17.02.01)1810000Productartikel17Persexemplaar106 17.03Hogesnelheidslijn-zuidMotivatieMethetvaststellenvandePKBHSL-ZuidisbeslotentotaansluitingvanNederlandophetEuropesenetvanhogesnelheidslijnen.DeHSLzuidbewerkstelligteenmilieuvriendelijkeverbindingtussendeEuropesemainportsenvormtdaarmeeeenbelangrijkeschakelinhetinternationaleennationalelangeafstandsverkeer.ProductenHogesnelheidslijn–zuidOp29april1997isdePlanologischeKernbeslissingHSL-Zuiddoorhetkabinetgoedgekeurdenop15april1998ishetTracébesluitgenomendoordeministersvanVenWenVROM.Indecember1999ishetboor-tunnelcontractgegund,injuli2000zijnde5contractenvoordecivieleonderbouwgegund,enbegin2001ookhetcontractrailaansluitingen.Debouwwerkzaamhedenaanhettracézijninmiddelsnagenoeggereed.Devolgendeactiviteitenresterennogtotheteindevanhetproject:+afwikkelenrestpuntenbouwfase;+afrondenERTMS-migratie;+uitvoerentestprogramma;+faciliterentrein-/baanintegratieenproefbedrijfHSA;+inregelenvanhetvervoerssysteem.Deverwachtingisdatdezewerkzaamhedenin2009zullenzijnafgerond.VoordeontwikkelingvandeHSL-stationswordtgestreefdnaarapartelokalevormenvanpubliekprivatesamenwerking.DitwordtnaderuitgewerktindeNieuweSleutelprojecten.Inderegulierevoortgangs-rapportageswordendebelangrijksterisico’snadertoegelicht.Ookwordtdaaraangegevenmetwelkemaatregelenderisico’szoveelalsmogelijkwordenbeheerst.DeplanningvandeaanlegvandeHSL-Zuidisweerge-geveninhetonderstaandebalkenschema,enisconformde22eVoort-gangsrapportage.Hogesnelheidslijn-Zuid:railwegenpersonenvervoerDitproductbetreftderealisatievandeaansluitingvanstationBredaCSviabestaandspoorophethogesnelheidsspoor.DegelijktijdigerealisatievandezeaansluitingisdoordeMinistertoegezegdaandegemeenteBreda.Hogesnelheidslijn-Zuid:hoofdwegenBijdeverbredingenverleggingvandeA16(Moerdijk–Galder)endeA4(Burgerveen–Leiden)bestaangroteraakvlakkenmetdeplanningenbouwvandeHSL-Zuid.DaaromisbeslotendatdeverbredingenverleggingvandeA16enhetdeelvandeA4waardezeparallellooptmetdeHSL-Zuid,wordenuitgevoerdonderverantwoordelijkheidvandeprojectorganisatieHSL-Zuid.Financiering:Deinditproductartikelopgenomenbedragenzijnalsvolgtopgebouwd:+reguliereSVV-middelen;+eenbijdrageuithetFES;+debijdrageuitprivatefinanciering;+debijdragenvandeEuropeseUnie;+ontvangstenderden;DeontvangstenvandeHSAwordenverantwoordopartikel13vandezebegroting.Productartikel17Persexemplaar107 Meetbaregegevensbij17.03Vanafbegin2002wordtderisico-analyseperkwartaalgeactualiseerd.Inderegulierevoortgangsrapportageswordendebelangrijksterisico’snadertoegelicht.Ookwordtdaaraangegevenmetwelkemaatregelenderisico’szoveelalsmogelijkwordenbeheerst.DeplanningvandeaanlegvandeHSL-Zuidisweergegeveninhetonderstaandebalkenschema,enisconformde22eVoortgangsrapportage.Figuur1:vigerendeplanningper31december2007Productartikel17Persexemplaar108 Projectoverzicht17.03HSL-ZuidTotaalBudgetin€mln.OpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigCATEGORIE0HSL-Zuid(IF17.03.01)602659785825201––––2008/20092006/2007–ReguliereSVVmiddelen(incl.FESBOR)260125612400201–Fesregulier171017101710–Privaat940940940–EU-ontvangsten193192193–Ontvangstenderden10093100–Risicoreservering482482482HSL-Zuidspoorwegen(17.03.02)115118115HSL-Zuidhoofdwegen(17.03.03)101210171012Totaalcategorie0(excl.reeksInfraprovider)71536952201––––Begroting(IF17.03)201–––17.04AndersBetalenvoorMobiliteitMotiveringGeziendeernstvandefileproblematiekheefthetkabinetgekozenomindezekabinetsperiodeeenstarttemakenmetAndersBetalenvoorMobiliteit:betalenvoorgebruikinplaatsvanbezit.Inhetnajaarvan2007heefthetkabinetbeslotenhoediestarteruitgaatzien.Gekozenisomdedaadwerkelijkinvoeringvandekilometerprijsmedio2011testartenmethetvrachtvervoeronderdepremissiedatversnellingtenopzichtevanhetkritiekepadmogelijkis.Vanaf2012totenmet2016zaldekilometerprijsvoordeoverigevoertuigenwordengeïmplementeerd.Tegelijkertijdzullendebestaandeautobelastingennaarratowordenafgeschaft.Delastenwordendaarmeeeerlijkerverdeeldoverdeweggebruikers,doordatmensendieveelrijdenmeerbetalendanmensendieminderrijden.Overhetgeheelgenomengaanalleautomobilistensamennietméérbetalen.Einddoelvanhetprojectiseenlandelijkekilometerprijsvoorallewegengedifferentieerdnaartijd,plaatsenmilieukenmerken.Verwachtwordtdatdeinvoeringvandekilometerprijszalleidentotgedragsveranderingenvandeweggebruikers.ProductenIn2008ishetzgn.PartieleUitvoeringsbesluitaandeTweedeKamergezonden.OpgrondvanditPUBisgestartmetdezogenaamdeProofofConcept(PoC).Dezeproefzalwordenuitgevoerdmetbehulpvan60000personenauto’s.Indezegrootschaligetestzalhetheletechnischeconceptvandekilometerbeprijzingwordenbeproefd.Indeloopvan2009zaldePoCwordeningerichto.a.doordeaanbestedingvandeleveringeninbouwvandeOnBoardUnitsendebouwvanhetbackoffice.Volgensdeplanningwordtin2010metdeuitvoeringvandePoCgestart.DeresultatenenervaringenvandePoCvormendeinputvoorhetImplemen-tatiebesluitdatgenomenzalwordenalvorensovertegaantotdefeitelijkeuitrolvanhetgehelesysteem.Productartikel17Persexemplaar109 Ronddejaarwisseling2008/2009zaldeWetKilometerprijswordenaangebodenaandeStaten-Generaalvoordeparlementairebehandeling.Devaststellingvandezewetiseenbelangrijkemijlpaalinhetprojectenishetstartpuntvoordevolgendefasevanhetproject.AanhettrajectvandebehandelingvandewetisookdeopstellingvandelagereregelgevingzoalsdeAMvBverbonden.Inhetkabinetsbesluitvan30november2007vormendezgnmobiliteits-projecteneenessentieelonderdeel.Sindsdienisuitgebreidoverlegdmeteenreeksvanpartijenbestaandeuitverschillendeoverhedenengrotebedrijvenoverdezeprojecten.Ditheeftgeleidtoteenprogrammadatindeloopvan2009inuitvoeringzalwordengebracht.17.05ZuiderzeelijnMotiveringHetkabinetistotdeconclusiegekomendateensnelleverbindingonvoldoendestructuurversterkendrendementoplevertennietverant-woordisteexploiteren.DaaromkiesthetkabinetconformhetCoalitie-akkoordvooreenalternatiefsamenhangendpakketvoorNoord-Nederland,waarvaninfrastructurelemaatregeleneensubstantieeldeeluitmaken(Kamerstuk2007–2008,27658,nr.42).DevoordeZZLgereserveerdemiddelenwordenovergeboektnaarart13Spoorwegen(OV-SAAL;ad€1350mln.),art14Regionale,lokaleinfra(PakketRegionaleBereikbaarheid;ad€1500mln.)endebegrotingvanEZ(RuimtelijkeEconomischProgramma;ad€300mln.).Productartikel17Persexemplaar110 Artikel18OverigeuitgavenOmschrijvingvandesamenhanginhetbeleidArtikelbevateenaantaluiteenlopendeonderwerpen.BijelkonderdeelzalhetverbandmethetartikeluitdebegrotingvanHoofdstukXIIwordenvermeld.MetdeaanRailinfrabeheerBV–onderdeelvanProRailBV–(18.5)verstrekteleningwerdenmiddelenbeschikbaargesteldomdedoelstellin-gendiebetrekkinghebbenophetonderhoudvanhetspoor,zoalsbeschreveninartikel34BetrouwbarenetwerkenenvoorspelbarereistijdenvandebegrotingvanVenW(HoofdstukXII),uittevoeren.DedoelstellingenvanhetIntermodaalVervoerzijnopgenomeninHoofdstukXIIvandebegrotingvanVerkeerenWaterstaat.Hetproduct-artikelheeftbetrekkingopbeleidsartikel35,Mainportenlogistiek.TabelbudgettairegevolgenvandeuitvoeringOverzichtbudgettairegevolgenvandeuitvoering(x€1000)18.Overigeuitgaven2007200820092010201120122013Verplichtingen437135785351552504395331012429015875Uitgaven42934598265375456071535586242901587518.01Saldovandeafgeslotenrekeningen18.03Intermodaalvervoer112622195671264618.04Gebiedsgerichteaanpak(UPR)1853453917371736018.05Railinfrabeheer3508934987351423496651799523713918.06Externeveiligheid12576791273119280018.07Mobiliteitsonafhankelijkekennisenexpertise599265986744638756655762587518.07.01Nationalebasisinform.voorz.enov.uitgaven.599265986744638756655762587518.07.02SubsidiesalgemeenVantotaleuitgaven:Apparaatsuitgaven1155606605000BijdrageaanBaten-lastendiensten5992638066296337562057175830Restant369425229146519491295299662371844518.09OntvangstenOntvangsten3532334753351423496651799523713818.10OntvangstenVoordeligsaldo469655783543Productartikel18Persexemplaar111 BudgetflexibiliteitJuridisch verplichtBeleidsmatig gebondenBestuurlijk verplichtBeleidsmatig nog niet ingevuldComplementair noodzakelijkIntermodaalvervoerGebiedsger.Aanpak (UPR)Ext VeiligheidMob afhkennis enexpertise0%10%20%30%40%50%60%70%80%90%100%Dedoelstellingvan18.05Railinfrabeheeristechnischvanaard(zieookontvangsten);debudgetflexibiliteitisnietvantoepassing.18.03IntermodaalvervoerMotiveringRealisatievandedoelenisinbelangrijkemateafhankelijkvananderefactoren,zoalshetgedragvanverladers,vervoerdersenconsumentenenbestuurlijkeafsprakentenaanzienvanhetruimtelijkbeleid.Heteffectvandezebeleidsdoelstellingisdatdebereikbaarheidvaneconomischbelangrijkegebiedenverbeterd.ProductenTerminalbeleidUitdeEconomischeImpactStudieRailgoederenvervoer(EISR)studieblijktdatereenbehoeftebestaataanenkelegroteterminalsopdeprimaireassenvanhetspoornetwerk,voornamelijktenbehoevevanhetfaciliterenvandeoverslagvanwegnaarspoorenomgekeerd,maarooktenbehoevevanhetaccommoderenvaninnovatievemogelijkhedenals«trailers-on-trains».Nieuweindustriegebieden,zoalsMaasvlakteII,dienentewordenontsloten.DegroeivanhetcontainervervoerviarailsvanafhetRotterdamsehavengebiedkanleidentotcapaciteitsknelpuntenopdeRailservicecentra.Onderzochtzalwordenof,enzoja,wanneereropkortedanwelmiddel-langetermijncapaciteitsknelpuntenzullenontstaanenwelkemaatregelengenomenkunnenwordenomdezeknelpuntenopteheffen.SubsidieregelingOpenbareInlandTerminals(SOIT)DoelvandeSubsidieregelingOpenbareInlandterminalswashetbiedenvandemogelijkheidomdecapaciteitvanhetinfrastructurelenetwerkoptimaaltebenutten.DoorhetverstrekkenvansubsidiesaandeopenbareoverslagterminalsishetterminalnetwerkversterkteniseenmodalshiftProductartikel18Persexemplaar112 gestimuleerd.Metbehulpvandezesubsidieszijnnieuweopenbareoverslagterminalsgerealiseerdenisdecapaciteitvanbestaandeoverslagterminalsvergroot.DeuiterstetermijnomaanvragenopgrondvandeSOITintekunnendienen,isreedsop1januari2004verstreken.Alleingediendeaanvragenzijninmiddelsinbeschikkingenvastgelegd.Deafwikkelingvanallegehonoreerdeprojectenzalafhankelijkvandeplanningenuitvoeringnaarverwachtingdoorlopennaar2009.Projectoverzicht18.03IntermodaalvervoerTotaalBudgetin€mln.OpleveringProjectomschrijvinghuidigvorigt/m2007200820092010201120122013laterhuidigvorigMulti-enmodaalvervoerSOIT202116112diversdiversTotaalcategorie02016112Ruimtevoorplanstudies143Begroting(IF18.03.01)126318.04Gebiedsgerichteaanpak(ProgrammaRandstadUrgent)MotiveringDitkabinetsprojectisbegonnenalsUrgentieprogrammaRandstad,maarbijdepresentatieinjuni2007gedooptalsprogrammaRandstadUrgent.MetRandstadUrgentwilhetkabineteraanbijdragendatdeRandstadzichontwikkelttoteenduurzameenconcurrerendeEuropesetopregio.Nederlandisgebaatbijeensterkeeconomie.Datisgoedvooronzewelvaartenvoordewerkgelegenheid.DeRandstadalsgrootstedelijkeregiolevertdaareenbelangrijkebijdrageaan.WatgoedisvoordeRandstadisgoedvoorNederland.Maar:deRandstadstaatinternationaalonderdrukenslibtdicht.Datisslechtvoordeeconomieenhetmilieu.DuspakkenwedeRandstadaanzodatdebereikbaarheid,deeconomischedynamiekendeleefbaarheidverbetert.DeRandstadheeftdepotentieuittegroeientoteenduurzameeconomi-schetopregio.Omdekansentepakkenishethardnodigomdebereik-baarheid–overdewegenmethetOV–teverbeteren.Daarbijkomtdathetvoorbedrijvenaantrekkelijkmoetzijnomzichmethunwerknemershiertevestigen.Nietalleennu,maarookindetoekomst.Wonenindebuurtvangroen,natuurenwateriseensterkpuntvandeRandstad.OmdeconcurrentiemetandereWest-Europeseregio’saantekunnen,zettenhetkabinet,provincies,gemeentenenstadsregio’ssamenhunschouderseronderomdeproblemenindeRandstadaantepakken.VoorhetprogrammaRandstadUrgentiseenselectiegemaaktvanruim35projecten.Doordezeselectiekanalleenergiezichrichtenopeensnelresultaat.DezeprojectenvrágenomeenoplossingendragenbijaandeontwikkelingvandeRandstad.Doenwatmoetgebeurenenwanneerhetnodigis,knopendoorhakken,datisdeaanpakvanRandstadUrgent.Ommeterstemakenenvertragingvanprojectentevoorkomen,gaatdebestuurlijkecultuurvanstroperig-Productartikel18Persexemplaar113 heidenjarenlangeongelimiteerdeuitloopvanbesluitvormingopdeschop.Hetgaatomdoorzetten,vooreensterkeRandstadeneensterkNederland.DebasisvoorhetprogrammaRandstadUrgentwordtgevormddoorharde,bestuurlijkeafsprakendiezo’nveertigbestuurdersop29oktober2007hebbengemaakt.ProductenDeprojectendieinhetprogrammaRandstadUrgentzijnopgenomen,hebbenbetrekkingopeenurgentprobleemofeenbijzonderekans.ZezijnvanRandstedelijk,nationaalofinternationaalbelang.Inhoofdstuk3vanhetMIRTiseenkaartopgenomenmetdaarindeprojectenvanRandstadUrgent.Indathoofdstukalsmedeopdeproject-bladenzijndezenaderbeschreven.18.05RailinfrabeheerMotiveringDeaandelenvanRailinfrabeheerB.V.(alsonderdeelvanRailInfraTrust(RIT))zijnper1juli2002overgedragenaandeStaatderNederlanden.Metingangvan2005opereertRIBmetRailverkeerleidingenRailnedonderdenaamProRail.ProRailkanmetingangvan1januari2001nietmeervoorzienindefinancieringvandeinvesteringendoorhetaantrekkenvanleningenopdekapitaalmarkt.DaaromwasdemogelijkheidgeschapendatProRailgebruikkonmakenvanzogenaamdeschatkistleningenviaeenleningvanhetministerievanFinanciënaanVenW.ProductenOpditonderdeelwordtderenteoverenaflossingvandezeschatkist-leningenverantwoorddieindeperiode2001/2002zijnverstrektaanProRail.HetbetrefthierdeleningendiedoorhetMinisterievanFinanciënaanVenWbeschikbaarzijngesteldomvervolgensdoorVenWaanProRailtewordenuitgeleend.Intotaalisopdezewijze€806mln.aanProRailbeschikbaargesteld(€483mln.in2001en€323mln.in2002).Deaflossingenvindenplaatsin2011en2012.18.06ExterneveiligheidMotiveringMetVROMisovereengekomenomditbudget(€53,7mln.)overtehevelennaarVenW.HetbudgetisbestemdvoorhetoplossenvanexterneveiligheidsknelpunteninhetkadervandeNotaVervoerGevaarlijkeStoffen(NVGS).Hiervanwordt€20mln.verantwoordopartikel13.Hetresterendebedrag(€33,7mln.)dientnognaarartikel12en15tewordenovergeheveld.18.07ModaliteitsafhankelijkekennisenexpertiseMotiveringDenationalebasisinformatievoorzieningheeftbetrekkingophetverzame-len,bewerkenenverstrekkenvangegevensvooreenlimitatiefaantalinformatiebestandenbetreffendedewaterstaatkundigetoestandvanhetland,hetverkeertewaterenhetwegverkeer.HetgaatomtakendiewettelijkbijRijkswaterstaatzijnneergelegdengeldenalsstandaardvoorgebruikinNederland.ProductenVoorbeeldenvannationalebasisinformatiezijn:+InformatiebestandenbetreffendedegeometrischeinfrastructuurinNederlandzoalshetNAP-peilmerkennetwaarmeebelangrijkehoogte(laagte)verschillenwordenbeoordeeldofhetActiefGPSProductartikel18Persexemplaar114 Referentiesysteem(AGRS.nl)datdebasisvormtvooreenbetrouwbaarenuitermatenauwkeuriggebruikvanGPSinNederland;+Opstellenvanwaterstandsverwachtingenengevenvanstormvloed-waarschuwingenaanbeheerdersvanwaterkeringenenanderenaandehandvanberekeningenmetatmosferischemodellenenwater-bewegingsmodellen,gekoppeldaanmeetgegevensuitverschillendeautomatischemeetnetten.Deoverigeuitgavenbetreffendeuitgavenvoorgrensoverschrijdendenetwerkoverleg.Productartikel18Persexemplaar115 Artikel19BijdragenanderebegrotingenRijkOmschrijvingvandesamenhanginhetbeleidOpditartikelwordendeontvangenbijdragenverantwoord,dietenlastevandebegrotingvanVerkeerenWaterstaatkomen.Dedoelstellingenvanhetonderliggendebeleidzijnterugtevindenindebegroting2007vanVerkeerenWaterstaat(XII).Hetproductartikelisgerelateerdaanartikel39BijdragenaanhetInfrastructuurfonds.DaarnaastwordtopditartikeldebijdragetenlastevanhetFondsEconomischeStructuurversterking(FES)verantwoord.TabelbudgettairegevolgenvandeuitvoeringOverzichtbudgettairegevolgenvandeuitvoering(x€1000)19.BijdragenanderebegrotingenRijk2007200820092010201120122013Ontvangsten648530860858487380258780335371658387221736700724219.09T.l.v.begrotingVenW504195546692596202356657119361851586449967629074519.10T.l.v.FES144335314165891177902123216098068077176972649719.09TenlastevanbegrotingVenWMotiveringDitbegrotingsartikelistechnischvanaard.19.10TenlastevanhetFESMotiveringDitbegrotingsartikelistechnischvanaard.Productartikel19Persexemplaar116 ProductenIndevolgendetabelwordtdebijdrageuithetFESuitgesplitstnaardeverschillendecategorieënvanprojecten.UitsplitsingbijdrageFES(x€1000)20082009201020112012201312mld.impuls974542867054829020435000Bor237178230840343039VoorfinancieringGIS–32000–33000–34000–35000–35000BISK/Procesensysteeminnovatie17083890A2Maastricht500050005000AmsterdamZuidas150002500060000Versterkingdijken(amendement18Snijder-Hazelhoff)239127890Compartimenteringdijken1805Haaglanden12411259EnveloppeNoordvleugelA6/960000238000478000BenuttingHWN:Progr.Filevermindering49786BenuttingHWN:DVM50000BenuttingSpoor:Moordrecht1000010000W4-Leiderdorp24158PMR408240447199273617BeschermingOVtegenterroristischeaanslagenAnderBetalenvoorMobiliteit800001000010660QuickWinsWegen/Aanpakknooppunten4000400090001300020000QuickWinsVaarwegen150002000020000PraktijkproefverbeteringdoorstromingA10Amster-dam500030000100005000SynergieKRW/WB21(pijler3)228083601444014440136809880InnovatieKRW(pijler3)1etender950025500Totaalart19.101416589117790212321609806807717697264971Vanaf2011zijnervooreendrietalprojecten/programma’sbinnenhetFESgeldengereserveerdopartikel15Projecteninvoorbereiding.Ditzijn:deNoordvleugelenveloppe/Zuidas,enveloppeNotaMobiliteitendeprojectreserveringvoorProjectMainportontwikkelingRotterdam(PMR).Dezegeldenkunnenpaswordenvrijgegevenalsdezeprojectenvoldoendezijnuitgewerkten/oferbesluitvormingoverheeftplaatsgevonden.Productartikel19Persexemplaar117 4.VERDIEPINGSHOOFDSTUK11HoofdwatersystemenOpbouwuitgavenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)11Hoofdwatersystemen200820092010201120122013Standontwerpbegroting2008724623772746852474733120629316547043Amendementen1esuppletorewet2008–59086–1974027650–319953985–32404Nieuwemutaties271476057642396760184676734992Standontwerpbegroting2009692684813582922520777143680067549631Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)200820092010201120122013nieuwemutaties:1Loonbijstelling3130305233033646367939912Prijsbijstelling10316110601218210297874974623NatuurpilotIJmeer/Markermeer13000800040004InnovatieKRW(pijler3)9500255005SynergieKRW/WB212280836014440144401368098806InnovatieDeltatechnologie300030003000300030007HWB-programmapijler3uitaanvullendepost10000100001000010000100008DesalderingprojectversterkingDelflandsekust22000Overigemutaties–1079–396–529–365–341–341Totaal271476057642396760184676734992Ad1,2.Ditbetreftdeloon-enprijsbijstelling2008.Ad3.BetreftdebijdragevanhetministerievanLandbouwvoordenatuurpilotIJmeer/Markermeer.Ad4.HetKabinetheeftextramiddelengereserveerdvoorhetuitvoerenvanmaatregeleninhetkadervandeEuropeseKaderrichtlijnWaterenWB21.VoorstimuleringvandeinnovatieveaanpakheefthetKabinetintotaal€75miljoengereserveerd.IndevoorliggendeIF-begrotingisdeeerstetrancheopgenomen.Ad5.Tenbehoevevandesynergie-aanpakbinnenKRW/WB21isinhetCoalitieakkoordeenbedragvan€115miljoenbeschikbaargesteld.De7deelstroomgebiedeninventariserendeprojectendiedooreenonafhankelijkecommissiewordenbeoordeeldopdevoorafgesteldecriteria.Indevoorliggendebegrotingisdeeerstetranchead€76mln.bijhetFESopgevraagd.VerdiepingshoofdstukPersexemplaar118 Ad6.HetKabinetheeftinhetCoalitieAkkoordextrabudgettoege-kendvoorhetprogrammaInnnovatieDeltatechnologie.Detotaleomvangvoorditprogrammais€40mln.enzalintranchesnaardeVenW-begrotingwordenovergeboekt.Indevoorliggendebegrotingisde1etranchevan€15mln.opgenomen.Ad7.Hetkabinetheeftinhetkadervanhetbeleidsprogramma«Samenwerken,samenleven»binnendeenveloppe«Waterenkust»aanvullendemiddelengereserveerdomhetgeactuali-seerdeHoogwaterbeschermingsprogrammavolledigtekunnenuitvoeren.Dezereservering,groot€1160miljoen,wordtintranchesnaardebegrotingvanVenWwordenovergeboekt.Vooruitlopendopdedefinitievebesluitvormingisindevoorliggendebegrotingde1etranchevan€120mln.t/m2020opgenomen.Ad8.RijkswaterstaatvoertvoorhetHoogheemraadschapDelflandeenwerkaandeversterkingvandedelflandsekustuit.Dekostenvoorhetprojectbedragen€113mln.(€108mln.vanHHSen€5mln.vandeprovincieZuidHolland).VenWontvangtvanhetHHSvoorhetwerk«VersterkingDelflandsekust»100%vergoeding.Bij1esuppletorewet2008isreeds€91mln.verwerkt(ophogingvanzoweldeuitgavenalsdeontvangsten).Indezebegrotingwordthetrestantad€22mln.opgenomen.Opbouwontvangstenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)11Hoofdwatersystemen200820092010201120122013Standontwerpbegroting200850171030949000Amendementen1esuppletorewet2008524332035514001130048002500Nieuwemutaties22000Standontwerpbegroting20091026033065523493330048002500Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)ontvangsten2008200920102011201220121.DesalderingprojectversterkingDelflandsekust22000Totaal0002200000Ad1.Ziedetoelichtingonderad8.VerdiepingshoofdstukPersexemplaar119 12HoofdwegennetOpbouwuitgavenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)12Hoofdwegennet200820092010201120122013Standontwerpbegroting2008287788729386903090307186043019697902105468Amendement31200A,nr.67Koopmans,Roefs,DeKrom–30001esuppletorewet2008–3392814354628934466236471106528718Nieuwemutaties–72495–301271–424435328847149751308036Standontwerpbegroting2009246311126809652955216225551325906472942222Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)Uitgaven2008200920102011201220131Loonbijstelling20081386012252126311071110827113902Prijsbijstelling20084020241294433462548227214292823Kunstwerken(stalenbruggen)50000100000100000100000800004NSL:Luchtproblematiek50000500005Naarart.17:ABvM–2530006Kasschuif65000–380000–500000115000–300000–870007Desaldering:Hogerebijdragen4130–149875100300008Vanart.13:div.proj.40008400847432069Naarart.15:ZW-vaart–1100010DBFM2eCoentunnel–199836–34063–46085–2648–480185111VanFES:enveloppeNoordvleugelenZuidas60000238000478000Diversen149846–1681411996–14891487Totaal–72495–301271–424435328847149751308036Ad1,2.Ditbetreftdeloon-enprijsbijstelling2008.Ad3.Detechnischelevensduurvankunstwerkeniskorterdanverwacht.Eris500mln.beschikbaar,bestemdvoorineersteinstantiehetaanpakkenvanstalenkunstwerkenenvervolgensvoordebetonnenkunstwerken.Mochtenermiddelenresteren,wordendezeingezetomeenstarttemakenmetdeaanpakvandebetonnenkunstwerken.Ad4.VoordesaneringsopgaveinhetkadervanhetNationaalSamenwerkings-programmaLuchtkwaliteit(NSL)wordenextramiddelenad418mlningezetterverbeteringvandelucht-kwaliteitenomruimtelijkeontwikkelingenvlottekunnentrekken.Ad5.VoorhettotaleprojectABvM(zieartikel17)iseenbudgetVerdiepingshoofdstukPersexemplaar120 noodzakelijkvan€2,45mrd.tot2020.DekkingzalconformMinisterraad-besluitondermeerplaatsvindenvanuithetNoMo-aanlegwegenbudget.Ad6.Hetbetrefthetsaldovandiversekasschuivensamenhangendemetdeprogrammeringvaninfrastructuur.Ad7.DitbetreftmetnameontvangstenalsgevolgvanbijdragenvandecentraleoverhedenvoordeuitvoeringvanhetprojectRw12DenHaag-Gouda,benuttingenRw4Dinteloord-BergenopZoom.Ad8.VanuithetspoorprogrammawordenbedragenbeschikbaargesteldvoordeverplaatsingvanhetstationNijverdal(4mln)enhetongelijkvloersmakenvandespoorkruisingterhoogtevandeafslagMoordrechtophetbaanvakRotterdam-Goudaomlegging(20mln).Ad9.TenbehoevevandeomleggingvandeZuid-Willemsvaartwordt€11mln.overgeboektnaarartikel15.Ad10.Dezeboekingisnaaraanleidingvandeconversievande2eCoentunnelnaareenDBFM-constructie.Ad11.DitbetreftdeoverboekingvanuithetFESinhetkadervandeenveloppeNoordvleugeltenbehoevevandeA6/9(€3,2mlrd)enZuidas(€0,1mlrd.).Opbouwontvangstenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)12Hoofdwegennet200820092010201120122013Standontwerpbegroting20081794291797730836120004500096000Amendementen1esuppletorewet2008–4705638269107063333152969155278Nieuwemutaties413022000–998730100300000Standontwerpbegroting2009136503782461279127541577969251278Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)ontvangsten2008200920102011201220131.Desaldering:Rw12DH-Gouda4130–149875100300002.BestuursakkoordRijk-Provincies22000500025000Totaal413022000–998730100300000VerdiepingshoofdstukPersexemplaar121 Ad1.Ditbetreftontvangstenalsgevolgvanbijdragenvandecentraleoverhedenvoordeuitvoeringvandeprojecten(zieookuitgavenad7.).Ad2.Dezeboekingisnaaraanleidingvanhetbestuursakkoordin2008vanhetRijkmetdeProvincieswaarbijisovereengekomendatdeprovincieseenbijdrageleverenvoormedefinancieringvanRijksinfrastructuurprojectenuithetMIRT.HetgaatomRandstadUrgentprojecteninNoord-enZuidholland(A6/A9enFlessehalsA12,gedeelteDenHaag–Gouda).VerdiepingshoofdstukPersexemplaar122 13SpoorwegenOpbouwuitgavenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)13Spoorwegen200820092010201120122013Standontwerpbegroting2008241706424832492584897225980621823521908061Amendement31200A,nr.38Samson01esuppletorewet2008–220141303542002044396–5719389844Nieuwemutaties55494128240166182183602299583225684Standontwerpbegroting2009245054427418432771099248780423247422223589Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)Uitgaven2008200920102011201220131Loonbijstelling20086966696869686964696569652Prijsbijstelling20082898329917314072659325432213413ProgrammaHoogfrequentSpoor30000900001250001500001600001700004Hanzelijn4000400020005VanIF/14:SpoDo10000150002000020000200006NaarIF/12:diversen–4000–8400–8474–32067Diversekasschuiven–8000–6000–11000–20000–20000Diversen154517553281125171867378Totaal55494128240166182183602299583225684Ad1,2.Ditbetreftdeloon-enprijsbijstellingstranche2008Ad3.Metdebegroting2009isdefinancieringvandespoorambitiesvan€4,5miljardgeregeld.Ditbetekentdatdekandidaatstatusisvervallenendateenprogrammavanplanstudiesisopgeno-meninhetMIRT2009onderdenoemerProgrammaHoogfre-quentSpoorvervoer,naastdeallopendeplanstudieOV-SAAL.Dedekkingisalsvolgtopgebouwd:–OVSAAL:€1,35miljarduithetbudgetvandeZuiderzeelijn,conformkabinetsbesluitvan16november2007;–Erwordt€800miljoenuitdeCA-enveloppevoorOVingezet;–€2mld.wordtgrotendeelsgevondendooreenvermogens-conversie(uitkeringsuperdividend)vanuitNSnaarProRail.DerentevrijvaldiezodoendebijProRailontstaatleverttotenmet2020hetmerendeelvanditbedragop.DitnajaarvindendegesprekkentussendeaandeelhouderenNShieroverplaats.VoorhetresterendedeelwordtinvolgordevanvoorkeureerstgekekennaarhetviadeleenfacilitietvanProRailbenuttenvanrentevrijvalna2020a.g.v.devermogens-conversieeneenconcessievergoedingvanNSvoorexclusiefrechtophethoofdrailnet;VerdiepingshoofdstukPersexemplaar123 –DaarbijisafgesprokendatFinanciënwaarnodigeventuelekasritmeverschillenbinnenhetgeneralebeeldzalproberenoptevangen;–Verdervindterbeperkteherprioriteringplaatsbinnenhetaanlegprogrammaspoor.Hetgaathieromeenbedragvanpersaldo€350miljoendieeerdergereserveerdwasvoorprojectendienuinhetlichtvandenieuweambitievoorhoogfrequentspoorvervoerminderurgentzijn.Ad4.DezemutatiebetrefteenoverboekingvanuitIF/artikel16,projectRuimtevoordeRivier,voordebypassindeIJssel.Ad5.VoordetweedetrancheSpoorsedoorsnijdingenwordtbudgetvrijgemaakt.HiermeekantegemoetwordengekomenaandemotieKoopmans/Roefs.Ad6.VanuithetspoorprogrammawordenbedragenbeschikbaargesteldvoordeverplaatsingvanhetstationNijverdal(4mln)enhetongelijkvloersmakenvandespoorkruisingterhoogtevandeafslagMoordrechtophetbaanvakRotterdam-Goudaomlegging(20mln).Ad7.Hetbetrefthetsaldovandiversekasschuivensamenhangendemetdeprogrammeringvaninfrastructuur.Opbouwontvangstenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)13Spoorwegen200820092010201120122013Standontwerpbegrotingt-1330468632996498120667144837164464Amendementen1esuppletorewett-1124293119Nieuwemutaties3108790000125000159000160000170000Standontwerpbegrotingt76562179448221498279667304837334464Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)ontvangsten2008200920102011201220131.Mandjespoor30000900001250001500001600001700002.BestuursakkoordRijk–Provincies9000Diversen1087Totaal3108790000125000159000160000170000Ad1.OmdeambitiesvoorhetPHStekunnenrealiserenwordtvooreenbedragvan€2mld.aanvullendedekkinggevonden.Zieookhetgesteldeonderdeuitgaven(ad3.).VerdiepingshoofdstukPersexemplaar124 Ad2.Dezeboekingisnaaraanleidingvanhetbestuursakkoordin2008vanhetRijkmetdeProvincieswaarbijisovereengekomendatdeprovincieseenbijdrageleverenvoormedefinancieringvanRijksinfrastructuurprojectenuithetMIRT.HetgaatomhetprojectOV-SAALinFlevoland.VerdiepingshoofdstukPersexemplaar125 14RegionalelokaleinfraOpbouwuitgavenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)14Regionalelokaleinfra200820092010201120122013Standontwerpbegroting20082544252348782198672550071927101734411esuppletorewet20089250517671–23817–10672–1042964130Amendement31474A,nr.8Cramer10000Nieuwemutaties8578208068179249643178640143476Standontwerpbegroting2009365508273355277842293978360921381047Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)Uitgaven2008200920102011201220131.Loonbijstelling20081616159882.Prijsbijstelling20083756398444714328482644683.Enveloppeketenversterking,tranche200850005000500050005000Enveloppeketenversterking,tranche200950005000500050004.UitZZL:PakketNoorden4500093000480001640001590005.TunnelveiligheidenSUNIJ-lijn0–38000–25500–12500006.NaarSpodoII–20000Overigemutaties–194–194–194–194–194Totaal8578208068179249643178640143476Ad1,2.Ditbetreftdeloon-enprijsbijstellingtranche2008.Ad3.Detotaleuitgavenvoordetweedetranchequickwinsis€79,6mln.Hiervankomt€55mln.uitdeenveloppeOVvanhetCoalitieakkoord.Vanuitdezeenveloppeisindebegroting2008reeds€25mln.opgenomenopHXIIvoorketenversterking(artikel34).Dezemiddelenwordennuovergeboektnaarditartikel.Deoverige€30mln.wordtgefinancierduitdetranche2009ende(nogteontvangen)tranche2010vandeenveloppeOV.Ad4.Dezemutatievanuitartikel17.05isinhetkadervandeafsprakennaaraanleidingvanhetpakketvoorhetNoorden/RegioSpecifiekPakket(ad€1800mln.).BijdeuitwerkingvanhetRSPwordtonderscheidgemaakttusseneenruimtelijk-economischprogramma(REP)datuitgevoerdwordtdoorEZenprojectenterverbeteringvanhetregionalebereikbaarheid(RB).Ad5.Dezemutatiedebetreftdetechnischekasschuivendiesamen-hangenmetdefinancieringvandeuitgavenTunnelveiligheidmetroenSUNIJ-LijnendeoverboekingnaarartikelHXII/39.02BDU.VerdiepingshoofdstukPersexemplaar126 Ad6.BinnenhetbudgetvoorRegionaallokaleinfrastructuurvindteenherprioriteringplaatstenbehoevevaninvesteringeninspoorsedoorsnijdingen.Opbouwontvangstenvnafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)14Regionalelokaleinfra200820092010201120122013Standontwerpbegroting2008290001esuppletorewet2008–11NieuwemutatiesStandontwerpbegroting20092898900000VerdiepingshoofdstukPersexemplaar127 15HoofdvaarwegennetOpbouwuitgavenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)15Hoofdvaarwegennet200820092010201120122013Standontwerpbegroting2008555291647297668630723359705993696578Amendementen31200A,nrs.20VanderStaayen25Anker01esuppletorewet2008882879616706411862133541–25338Amendementen31474A,nrs.7en9Cramer15000Nieuwemutaties116842004526338216563347413814Standontwerpbegroting2009590803746958765609763636773008685054Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)Uitgaven2008200920102011201220131Loonbijstellingtranche20084075460848004984491450342Prijsbijstellingtranche20087534876990249744951493343.DesalderingZWV,ged.Maas-DenDungen228276184.DesalderingWilhelminakanaal196005.Overboekinguitartikel12110006.DesalderingWalradarNoordzeekanaal70637.Overigemutaties75–395–768–690–554–554Totaal116842004526338216563347413814Ad1,2.Ditbetreftdeloon-enprijsbijstellingtranche2008.Ad3.DedesalderingheeftbetrekkingopbijdragenvanuitderegiotenbehoevevandeZuidWillemsvaart,gedeelteMaas-DenDungenenafbouwdenDungen-Veghel.Ad4.VandeprovincieNoordBrabantendegemeenteTilburgwordtinhetjaar2012eenbijdrageverwachtvanintotaal€19,6mln.tenbehoevevanhetWilhelminakanaal.Ad5.TenbehoevevandeomleggingvandeZuid-Willemsvaartwordt€11mln.overgeboektuitbegrotingsartikel12(RondwegDenBosch).Ad6.DezedesalderingheeftbetrekkingopdebijdragevanhetHavenbedrijfAmsterdamtenbehoevevandeWalradarNoordzeekanaal.VerdiepingshoofdstukPersexemplaar128 Opbouwontvangstenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)15Hoofdvaarwegennet200820092010201120122013Standontwerpbegroting20081746525350396882280087505000Amendementen1esuppletorewet20081007–13302072Nieuwemutaties70632282761819600Standontwerpbegroting200918472324134064032490283505000Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)ontvangsten2008200920102011201220131.ZWV,ged.Maas-DenDungen228276182.Wilhelminakanaal196003.WalradarNoordzeekanaal7063Totaal70632282761819600Ad1.DezeontvangstenhebbenbetrekkingopbijdragenvanuitderegiotenbehoevevandeZuidWillemsvaart,gedeelteMaas-DenDungenenafbouwdenDungen-Veghel.Ad2.VandeprovincieNoordBrabantendegemeenteTilburgwordtinhetjaar2012eenbijdrageverwachtvanintotaal€19,6mln.tenbehoevevanhetWilhelminakanaal.Ad3.DoorhetHavenbedrijfAmsterdamwordtbijgedragenindekostenvandeWalradarNoordzeekanaal.VerdiepingshoofdstukPersexemplaar129 16MegaprojectennietverkeerenvervoerOpbouwuitgavenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)16Megaprojectennietverkeerenvervoer200820092010201120122013Standontwerpbegroting2008177783278816313348762773756188401853Amendementen1esuppletorewet2008–13612908942595167841501–51350Nieuwemutaties27222007581148814855272563Standontwerpbegroting2009166893288105356701791045772544623066Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)200820092010201120122012Verplichtingen/uitgaven1.Prijsbijstelling20082482394245085268529958322.Loonbijstelling20082402582502392332203.NaarIF13:Hanzelijn–4000–4000–20004.BijdrageFES(PMR)79819323266511Totaal27222007581148814855272563Ad1,2.Ditbetreftdeloon-enprijsbijstellingtranche2008.Ad3.DezemutatiebetrefteenoverboekingnaarIF/artikel13,projectHanzelijn,voordebypassindeIJssel.Ad4.DezemutatiebetreftdetoevoegingvandeFESbijdrageinPMR.Opbouwontvangstenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)16Megaprojectennietverkeerenvervoer200820092010201120122013Standontwerpbegroting2007700000200002000020000Amendementen1esuppletorewet2007NieuwemutatiesStandontwerpbegroting2008700000200002000020000VerdiepingshoofdstukPersexemplaar130 17MegaprojectenVerkeerenVervoerOpbouwuitgavenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)17Megaprojectenverkeerenvervoer200820092010201120122013Standontwerpbegroting20081329881538593051121226866204896284891esuppletorewet2008256984–108849–212112–74686–456489–469489Nieuwemutaties248539500082660172000–1400051000Standontwerpbegroting2009414825140010175660220000150000210000Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)Verplichtingen/uitgaven2008200920102011201220131.Prijsbijstelling200815062.RegionaalspecifiekpakketZZL–RuimtelijkEconomischProgramma(REP)–10000–1000010000–30000–30000–RegionaleBereikbaarheid(RB)–35000–83000–38000–134000–1290003.FES/ABvM8000010000106604.Wegen/ABvM2530005.Kasschuif–65000130000165000220000150000–430006.SaldoHSL20078347Totaal248539500082660172000–1400051000Ad1.Ditbetreftdeprijsbijstellingtranche2008.Ad2.DezemutatiebetreftdeverwerkingvandebestuurlijkeafsprakenmethetNoorden(RegioSpecifiekPakket-ZZL).Afgesprokenisdegereserveerdemiddelenalternatiefintezetten.DitbetekentdatdemiddelenvoorhetRuimtelijk-EconomischProgramma(REP)wordenovergeboektnaarEZendemiddelenvoorPakketRegionaleBereikbaarheidwordenovergeboektnaarartikel14Regionalelokaleinfra.Ad3,4,5.DitbetreftdeverwerkingvandefinancieringvandekostenvanAndersBetalenvoorMobiliteituitdemiddelendiezijngereserveerdindeNotavoorMobiliteitenviahetFES.Dezekasschuifheefteenvoorlopigkarakterenvolgtgrotendeelsuitdeinvesteringendiealindezekabinetsperiode(420mln.)dienentegeschiedenomtijdigeenrobuustsysteemvoordekilometerprijstehebben(startvoorzienin2011).Ad6.DehogereontvangstenHSLover2007zijnbijVoorjaarsnotaspiegelbeeldigverwerktaandeontvangstenkant.Ditwordtnugecorrigeerddoordeuitgavenkanthiervoorbijtestellen.VerdiepingshoofdstukPersexemplaar131 18OverigeuitgavenOpbouwuitgavenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)18Overigeuitgaven200820092010201120122013Standontwerpbegroting20085361853040540895330812428315805Amendementen1esuppletorewet2008515440616692265–79–82Nieuwemutaties1054308313240149152Standontwerpbegroting20095982653754560715355862429015875Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)Uitgaven2008200920102011201220131Loonbijstelling20089295895960612Prijsbijstelling20082192132241818991Diversen743Totaal1054308313240149152Ad1,2.Ditbetreftdeloon-enprijsbijstellingstranche2008.Opbouwontvangstenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)18Overigeuitgaven200820092010201120122013Standontwerpbegroting2008349873514234966517995237138Amendementen1esuppletorewet2008783309NieuwemutatiesStandontwerpbegroting200981829635142349665179952371380VerdiepingshoofdstukPersexemplaar132 19BijdragenanderebegrotingenRijk19.09TenlastevanbegrotingVerkeerenWaterstaatOpbouwontvangstenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)19.09TenlastevanbegrotingVenW200820092010201120122013Standontwerpbegroting2008562080961124646482727613154163650686209168Amendement31200A,nr.67Koopmans,RoefsendeKrom–30001esuppletorewet2008–8972432891119857–53738–53717–53749Nieuwemutaties–543076098168609107355138616125326Standontwerpbegroting2009466925962023566571193618515864499676280745Voordetoelichtingwordtverwezennaarhetgesteldeonderartikel39indeVerdiepingsbijlagebijdebegrotingvanVenW(XII).19.10TenlastevanhetFondsEconomischeStructuurversterkingOpbouwontvangstenvanafdevorigeontwerpbegroting(x€1000)19.10Tenlastevanhetfondseconomischestructuur-versterking200820092010201120122013Standontwerpbegroting2008126432212842831403060425259478876–27894Amendementen1esuppletorewet20086048749759390003800031890Nieuwemutaties91780–156140–209900517421261003754391Standontwerpbegroting2009141658911779021232160980680771769726497Specificatieamendementenennieuwemutaties(x€1000)2008200920102011201220131Kasschuiftbvinfrastructuurfonds–200000–2350004350002Invest.&expl.ABvM8000010000106603InnovatieKRW(pijler3)9500255004PMR798193232665115SynergieKRW/WB212280836014440144401368098806EnveloppeNoordvleugel:A6/960000238000478000Totaal91780–156140–209900517421261003754391VerdiepingshoofdstukPersexemplaar133 Ad1.TeneindedeFES-bijdrage12mld.guldenpakketinovereen-stemmingtebrengenmetdefinancieringsbehoeftebinnenhetInfrastructuurfondswordteenkasschuifvanuit2009en2010naar2011aangebracht.Ad2.DeFES-bijdageaanhetprojectAndersBetalenvoorMobiliteitheeftbetrekkingopdeeenmaligeinvesteringenindesysteem-kostenvankilometerheffing.Ad3.DezebijdragevanhetFESbetreftde1etenderendeuitvoeringskostentenbehoevevanhetprogrammaInnovatieKaderrichtlijnWater.Ad4DezemutatieshebbenbetrekkingopdeFES-bijdrageProjectMainportRotterdamvoordeonderdelen;achterland-verbindingenenonvoorzien.Ad5TenbehoevevanhetprogrammasynergieKaderrichtlijnWaterenWaterbeleid21steeeuwwordteenbedragvan€76mln.opgevraagd.Ad6DitbetreftdeoverboekingvanuithetFESinhetkadervandeenveloppeNoordvleugeltenbehoevevandeA6/9(€3,3mld).VerdiepingshoofdstukPersexemplaar134 5.BIJLAGEN5.1BIJLAGEOVERZICHTSCONSTRUCTIEKUSTWACHTNEDERLANDNIEUWESTIJLDeKustwachtNederlandnieuwestijlissinds1januari2007actief.DeministervanVenWisalscoördinerendministervoorNoordzee-aangelegenhedenverantwoordelijkvoorhetprocesvantotstandkomingvangeïntegreerdbeleidenhetactiviteitenplanenbegrotingvoordeNoordzee.DeministervanDefensieisbeheerdervandeKustwachtwatbetekentdatdezeverantwoordelijkisvoorhetopstellenvanhetactiviteitenplanenbegrotingKustwachtNLalsmededeuitvoeringdaarvanmetinzetvaneigenentoegewezenmensenenmiddelen.AllebijdeKustwachtbetrokkenministeriesbehoudenhuneigenwettelijkeverantwoordelijkheden.HetintegralebeleidendaarvanafgeleideactiviteitenplanenbegrotingwaaroverdeministerraadbeslistwordenzodanigconcreetdatelkeministerzichdaaroverinhetparlementkanverantwoordenenvormeninfeiteeenintegraalcontracttussendeverschillendedepartementenendeKustwachtNL.HetonderstaandeoverzichtkanwordenbeschouwdalsdebasisvoorhetdoorDefensieopgesteldeactiviteitenplanenbegroting2009–2013enwordtdoorVenWgepubliceerdinderolvancoördinerendministerie.DecijfersentoelichtingenzijndoordebetreffendedepartementenbijVenWaangeleverd.IndeoverzichtsconstructiewordteenonderscheidgemaaktindeuitgavenvandeKustwachtzelfendeuitgavendiededeelnemendedepartemententenbehoevevandeKustwachtverrichten.Debenodigdebudgettenvoordetenbehoevevandekustwachtintezettenschepenendevliegtuigenzijnmetde1esuppletoirebegroting2008overgeheveldnaardebegrotingvanDefensie(KustwachtNL).Defensie/kustwacht+BetreftdeuitgavenbudgetteninbeheervandeKustwachtNL.+DefensieisbeheerdervanhetKustwachtcentrum,nagenoegdegehelepersonelebezettingisDefensiepersoneel.HetKWCishetinformatie-centrumvandeNoordzee,waarhetactuelebeeldvan(scheeps-)acti-viteiten,(veiligheids-)incidentenenverontreinigingenopdeNoordzeebeschikbaaris.+HetuitgavenbudgetKustwachtisbegin2008structureelverhoogddoordeoverdrachtvandeexploitatiebudgettenvoordeKustwacht-schepen(tebetrekkenvandeRijksrederijinoprichting)endeexploitatiebudgettenvoorde2Kustwachtvliegtuigen.In2009zijnaanvullendefondsenbeschikbaarvoorhetcompleterenvanhetwalradarproject.Aanvullendaanhetoverzichtzijndoordedepartementendevolgendeopmerkingengemaakt.VerkeerenWaterstaat+Metterugwerkendekrachtvanaf1mei2008ishetfinanciëlebeheervandetweeKustwachtvliegtuigenovergedragenaandeKustwachtNL.DeinzetvandevliegtuigenisgerichtopbeheeroverdeNoordzee,nalevingwetgeving,opsporendrenkelingenenbestrijdingvanmilieuverontreinigingen.HetmateriëlebeheervandevliegtuigenisovergedragenaanhetCommandoLuchtstrijdkrachten(Defensie/CLSK).BijlageOverzichtsconstructieKustwachtNederlandnieuwestijlPersexemplaar135 +DeinzetvanhetEmergencyTowingShipWakerisonderdeelgewordenvanhetuitgavenbudgetKustwachtNL.Defensie+DebijdragevandeKoninklijkeMarechausseebedraagt11VTE’n.Hiervoorzijndeintegralemiddensommenopgebracht.+Dekostenvande14vliegerstenbehoevevandeKustwachtvliegtuigenzijnonderdeelvandebegrotingvanCLSK.+DezeaanvullendebijdragenvanDefensieaandeKustwachtNLzijnonderdeelvanhetkostenbudgetKustwachtNL.Financiën+DebijdragevandeDouanebedraagt20VTE’n.Hiervoorzijndeintegralemiddensommenopgebracht.DeinzetvandetenbehoevevandeDouaneintezettenschepenisonderdeelgewordenvanhetuitgavenbudgetKustwachtNL.Landbouw,NatuurenVoedselkwaliteit+VisserijtoezichtbetreftdeinzetvanAIDophetNCPenininternationaalverband.DeinzetvanhetschipdeBarendBiesheuvelisonderdeelgewordenvanhetuitgavenbudgetKustwachtNL.+VoordepersonelebijdragevandeAID(13,5VTE’n)zijndeintegralemiddensommenopgebracht.BinnenlandseZakenenKoninkrijksrelaties+ActiviteitenenbedragenzijnafkomstiguitdeagentschapsbegrotingvandeKLPD.+Inzethelikoptersgeschiedtopafroepvoorluchtwaarnemingofspoedeisendezoekvluchten.+Depersoneleenmateriëleinzetbetreftenerzijdsdejustitiëleafwerkingvangeconstateerdestrafbarefeitenenstrafrechtelijkeonderzoekenalsmededecoördinatieenanderzijdsdeinzetbijcalamiteitenvan5zeevaartuigen,bomverkenners,duikers,RampenIdentificatieTeam,speedboten,LOCCenmobielecommunicatie-units.EconomischeZaken+ActiviteitenenbedragenzijnafkomstiguitdebegrotingvanStaats-toezichtopmijninstallaties.+Betreftgebruikpolitiehelikoptersvoormijnbouwcontroles,kosteninspecteursenanalysewatermonsters.Justitie+VooralsnogisgeblekendatJustitiegeenkostenmaaktdiespecifiekzijntoeterekenenaandeKustwacht.BijlageOverzichtsconstructieKustwachtNederlandnieuwestijlPersexemplaar136 OverzichtsconstructieKustwachtNederlandNieuweStijlDepartementBegrotingenhoofdproductActiviteitDoel200820092010201120122013Defensie/kustwachtXUitvoeringKustwacht-takenCentralecoördinatiekustwachttaken229132408322915228722287722877<mditsubtotaaleigenuitgavenkustwacht229132408322915228722287722877VenWIFinzetvaarwegmarkering,loodsen,liaison,luchtwaarnemersbijdragenaanveiligvaarwater,handhavingvialuchtsurveillance359023352335233523352335DefensieXinzetKmar-personeelvoorgrensbewaking,lucht-waarneming,liaison&HH-desk/inzetvliegersDornieruitvoeringgrensbewaking/luchtsurveillances176517651765176517651765FinanciënIXBinzetDouane-personeelfraudecontrole133513351335133513351335LNVXIVinzetAID-personeelvisserijcontrole141014101410141014101410BZKVIIinzetKLPD-personeel&helikopteralgemenehandhaving/wetgevingscheepvaart-verkeer/bemanning-controle220922092209220922092209Econ.ZakenXIIIstaatstoezichtopmijninstallatiesmijnbouwcontrole272727272727subtotaaluitgavenanderedepartemen-ten1033690819081908190819081TotaleuitgaventenbehoevevandeKustwacht332493316431996319533195831958BijlageOverzichtsconstructieKustwachtNederlandnieuwestijlPersexemplaar137 5.2AFKORTINGENLIJSTA.APB=ActieplanenbegrotingAMVB=AlgemeneMaatregelvanBestuurATB=AutomatischetreinbeveiligingssystemenB.BCF=BTWCompensatiefondsBDU=BrededoeluitkeringBERZOB=BereikbaarheidZuid-OostBrabantoverwaterB&O=BeheerenonderhoudBISK=BesluitsubsidiesinvesteringenkennisinfrastructuurBKL=BasiskustlijnBLS=Baten-LastenstelselBPRW=BeheerplanvoorderijkswaterenBOR=BereikbaarheidsoffensiefRandstadBRG=BestaandRotterdamsGebiedC.CS=CentraalstationD.DBFM=DesignBuildFinanceMaintenanceDGP=Directoraat-generaalpersonenvervoerDGR=DeltaplangroterivierenDRIP=DynamischerouteinformatiepanelenDUU=DirecteuitvoeringsuitgavenE.ERTMS=EuropeanRailTrafficMangementSystemEISR=EconomischeImpactstudieRailgoederenvervoerETCS=EuropeanTrainControlSystemEU=EuropeseUnieF.FES=FondseconomischestructuurversterkingFTE=Full-timeequivalentG.GDU=GebundeldedoeluitkeringGIS=GeluidsisolatieprojectSchipholGPS=GlobalPositioningSystemGVB=GrootschaligeVerwerkingBaggerspecieH.ha=HectareHBR=HavenbedrijfRotterdamH&I=Herstel&InrichtingHSA=HighSpeedAllianceHSL=HogesnelheidslijnI.IBO=InterdepartementaalBeleidsonderzoekICES=InterdepartementaleCommissievoorEconomischeStructuurversterkingBijlageAfkortingenlijstPersexemplaar138 IF=InfrastructuurfondsIPG=InnovatieprogrammaGeluidIRMA=INTERREGRijnenMaasactiviteitenIVM=IntegraleVerkenningMaasK.KBA=KostenBatenAnalyseKLPD=KorpsLandelijkePolitieDienstenKRW=(Europese)KaderrichtlijnWaterL.LMCA=LandelijkemarktencapaciteitsanalysesM.MER=MilieuEffectRapportageMHW=MaatgevendhoogwaterMIT=MeerjarenprogrammaInfrastructuurenTransportMIRT=MeerjarenprogrammaInfrastructuurRuimteenTransportMJPO=MeerjarenprogrammaontsnipperingMLN=MiljoenMTR=Mid-termreviewBeheerenOnderhoudN.NAP=NieuwAmsterdamsPeilNBW=NationaalBestuursakkoordWaterNS=NederlandseSpoorwegenNSP=NieuwesleutelprojectenNV=NaamlozevennootschapNVGS=NotavervoergevaarlijkestoffenNVVP=Nationaalverkeers-envervoersplanO.OV=OpenbaarvervoerP.PAGE=PlanvanaanpakgoederenemplacementenPKB=PlanologischekernbeslissingPMR=ProjectmainportontwikkelingRotterdamPPC=PublicPrivatePPS=PubliekprivatesamenwerkingPU=ProductuitgavenPVVP=Provinciaalverkeers-envervoersplanR.RIT=RailInfraTrustRVVP=Regionaalverkeers-envervoersplanRW=RijkswegenRWS=RijkswaterstaatS.SAAL=SchipholAmsterdamAlmereLelystadSOIT=SubsidieregelingopenbareinlandterminalsSNIP=SpelregelkadernatteinfrastructuurprojectenSRK=SchelderadarketenSUBBIED=SubsidieregelingBaggerenbebouwdgebiedBijlageAfkortingenlijstPersexemplaar139 SVB=StimuleringverwerkingbaggerspecieSVV=StructuurschemaverkeerenvervoerT.TCI=TijdelijkeCommissieInfrastructuurTEN=TranseuropesenetwerkenU.UPR=UrgentieprogrammaRandstadUWO=UitwerkingsovereenkomstV.VBS=VerkeersbegeleidendeSystemenVenW=MinisterievanVerkeerenWaterstaatVNK=VeiligheidNederlandinKaartVINEX=VierdenotaruimtelijkeordeningextraVROM=MinisterievanVolkshuisvestingruimtelijkeordeningenmilieubeheerW.WB21=Waterbeheer21eeeuwWST=WesterscheldetunnelWTC=WorldtradecentreZ.ZSM=Zichtbaar,slimenmeetbaarZZL=ZuiderzeelijnBijlageAfkortingenlijstPersexemplaar140