Doorbraakaanpak voor het versneld realiseren van woningen

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202532 847Integrale visie op de woningmarktNr. 1350 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSHUISVESTING EN RUIMTE-LIJKE ORDENING Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 12 juni 2025Overheden, sectoren en andere stakeholders hebben op de Woontopafspraken gemaakt om de aanpak van de woningnood naar een volgendefase te brengen. Een fase waarin we toe willen naar versnelde uitvoeringen concrete oplossingen. Eén van de afspraken die ik heb gemaakt is eendoorbraakaanpak voor 20 kansrijke locaties, samen met NEPROM, Aedes,IVBN, VNG en IPO. De essentie van deze aanpak is dat partijen –overheden, markt, corporaties – in gezamenlijkheid de woningbouw oplocaties versnellen, centraal staat «hoe kan het wel?». Drie locatiesdaarvan zijn op de Woontop al nadrukkelijk naar voren gebracht1.Bijgevoegd bij deze brief stuur ik uw Kamer, conform mijn toezegging2,een kaart toe met de locaties waar het kansrijk lijkt om tot concretedoorbraken te komen, voortbouwend en aanvullend op de diverse actiesdie we al ondernemen op grootschalige woningbouwlocaties en anderelocaties door het hele land. Ook licht ik in deze brief de beoogde resul-taten van de doorbraakaanpak toe.Het bereiken van concrete doorbraken op locaties is belangrijk. Wemoeten krachten bundelen, planprocessen parallel plannen, innoveren,problemen oplossen, wederkerige afspraken maken en sneller besluitennemen om de realisatie van woningen te versnellen. De vraag «hoe kanhet wel?» en de wederzijdse bereidheid om op locatieniveau naaroplossingen te zoeken, zijn nu nog belangrijker geworden. Wat exactnodig is om tot een doorbraak te komen, tot welke keuzes en oplossingendie doorbraken leiden en wat daarvan het resultaat is, verschilt per locatie.1Bleizo (5000 woningen), status: na sluiten bestuursovereenkomst tussen provincie Zuid-Hollanden gemeente Lansingerland heeft de gemeente nu de planontwikkeling opgestart. Nieuw-Vennep (6.500 woningen), status: partijen werken aan de planontwikkeling onder leiding vaneen onafhankelijke procesbegeleider, Groot Merwede – Rijnenburg (63.000–75.000 woningen),status: partijen werken aan een financiële strategie en de fasering.2PM verwijzing Commissiedebat kst-32847-1350ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 847, nr. 13501 De doorbraakaanpakDe doorlooptijd van de voorfase van een grote gebiedsontwikkeling isnormaliter 7–10 jaar. Er valt veel te winnen door in die fase versneldplannen te maken en besluiten te nemen. De doorbraakaanpak richt zichop één van de sleutels daarvoor, namelijk het intensiveren van desamenwerking. Zowel tussen medeoverheden als in de publiek-privatesamenwerking. Dat wil zeggen: gezamenlijk impasses doorbreken, zoekennaar haalbare en realiseerbare oplossingen, wederkerige afsprakenmaken, werken vanuit het maatschappelijk belang en versneld knopendoorhakken. De doorbraakaanpak heeft als concreet doel gezamenlijksneller tot een gedragen bestuurlijke overeenkomst te komen.Vanuit de samenleving en Uw Kamer neemt de roep om regie te nemen,termijnen en deadlines te stellen en de voortgang op woningbouwlocatieste monitoren, toe. Aanvullend en voortbouwend op de acties die we alondernemen om concrete belemmeringen in projecten weg te nemen,pakken we met de doorbraakaanpak op locaties de opgaven en dilemma’sdie er zijn gezamenlijk aan om sneller tot oplossingen en beslissingen tekomen. Hierbij ondersteunen het Ministerie van VRO, NEPROM en Aedesde lokale partijen, onder andere via de inzet van kennis en capaciteit zoalshet expertteam Woningbouw. We bepalen heldere termijnen voorbesluitvorming, maken keuzes en gaan compromissen aan met als doelde realisatie van woningen te versnellen. En bespreken de voortgang aande bestuurlijke tafel.Er is geen vastomlijnd stappenplan of blauwdruk die per locatiedoorlopen kan worden; elke locatie heeft eigen «doorbraak-agenda» enbevindt zich op een ander moment in de gebiedsontwikkeling. Het kangaan om locaties die op de korte termijn gerealiseerd worden en die nudreigen vast te lopen of vertragen, maar ook daar waar men in delocatiekeuze of planontwikkeling dreigt vast te lopen.Bijgevoegd vindt u het overzicht van de kansrijke locaties waarvan hetMinisterie van VRO, NEPROM, Aedes, betreffende gemeenten en de lokaleontwikkelaars en corporaties onderkennen dat versnelde besluitvormingnodig en mogelijk is en partijen bereid zijn om daaraan bij te dragen. Delocaties liggen voor een deel in de aangewezen grootschalige woning-bouwgebieden (waar het Rijk intensieve langjarige betrokkenheid heeft),maar ook op andere plekken in het land. Bij de inventarisatie van dezelocaties is rekening gehouden met factoren zoals grondposities, statusvan planologische uitwerking, betrokkenheid van marktpartijen enwoningcorporaties, lopende afspraken, zicht op financiële dekking. De lijstis niet exclusief; zo blijven we via onder andere de regionale versnellings-tafels gezamenlijk ook werken aan het wegnemen van belemmeringen inconcrete projecten. Hiermee en met de doorbraakaanpak geef ik invullingaan de motie van Welzijn c.s.3 om tot een aanpak te komen die bijdraagtaan het verminderen van het woningtekort en versnellen van de bouw vanwoningen door heldere termijnen te stellen.Inzet is dat de doorbraakaanpak bijdraagt aan het inlopen van hetwoningtekort door een versnelde planontwikkeling van minimaal 100.000woningen op de geselecteerde kansrijke locaties. Concrete doelstellingvoor de korte termijn is dat we nog in 2025 op tenminste vijf locatiesdoorbraken realiseren. In 2026 streven we naar nog een aantal doorbrakendie in totaal optellen tot het genoemde aantal woningen. Hoe dezedoorbraken eruit zien en het exacte resultaat ervan verschilt per locatie.Voorbeelden van doorbraken zijn:3Kamerstuk 32 847, nr. 1291Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 847, nr. 13502 −Een hoofdlijnenakkoord over de inrichting en financiering van eenpubliek/private samenwerking (gebiedsexploitatie maatschappij), zoalsin de Gnephoek. Hier zijn partijen in korte tijd gekomen van eersteinitiatief tot hoofdlijnenakkoord.−In december 2024 heeft het Expertteam Woningbouw op initiatief vanhet Ministerie van VRO en de Landelijke Versnellingstafel Woningbouwals bemiddelaar een overeenkomst bereikt tussen gemeente Baren-drecht, betrokken corporaties en grondeigenaar over de herprogram-mering en financiële voorwaarden van het sociale programma in fase1 van de gebiedsontwikkeling. In februari hebben gemeente en Prorail,nadat het overleg daarover vast dreigde te lopen, alsnog nadereafspraken gemaakt over de levering van een grondpositie ten behoevevan dezelfde gebiedsontwikkeling. Deze stappen zijn belangrijke ennoodzakelijke doorbraken om het tempo vast te houden.−Provincie Zuid-Holland en de gemeente Lansingerland zijn in driemaanden gekomen van principe akkoord tot bestuursovereenkomstover de ruimtelijke invulling van Bleizo-West.In het uiterste geval dat er wel mogelijkheden zijn maar een bestuurlijkepatstelling dreigt, kan ik mijn verantwoordelijkheid nemen en waar nodigen helpend mijn bevoegdheid op grond van de Omgevingswet inzettenom een locatie aan te wijzen voor woningbouw.Tot slotOp de Woontop hebben we afspraken gemaakt om te komen tot 100.000nieuwe woningen per jaar. Er zijn al voorbeelden die hebben laten zien dathet wel kan: krachten bundelen en knopen doorhakken. Het is belangrijkdat dit op veel meer plekken in het land gebeurt; we kunnen het demensen die een huis zoeken immers niet uitleggen dat we te lang metelkaar praten. Over de voortgang van de doorbraakaanpak en de eersteresultaten zal ik uw Kamer nog dit jaar informeren.De Minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening,M.C.G. KeijzerTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 847, nr. 13503