Gewijzigd amendement van het lid Sneller ter vervanging van nr. 14 over een inspanningsverplichting voor de officier van justitie voor het realiseren van alternatieven voor voorlopige hechtenis

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202536 327Vaststelling van het nieuwe Wetboek vanStrafvordering (Wetboek van Strafvordering)Nr. 42 GEWIJZIGD AMENDEMENT VAN HET LID SNELLER TERVERVANGING VAN DAT GEDRUKT ONDER NR. 14Ontvangen 3 maart 2025 De ondergetekende stelt het volgende amendement voor:Artikel 2.5.31 wordt als volgt gewijzigd:1. Voor de tekst wordt de aanduiding «2.» ingevoegd.2. Voor het tweede lid (nieuw) wordt een lid ingevoegd, luidende:1. Indien de officier van justitie met inachtneming van de bepalingenvan deze afdeling de voorlopige hechtenis vordert, vordert hij indienmogelijk tevens de schorsing van de tenuitvoerlegging daarvan, hetzijonmiddellijk, hetzij na een bepaald tijdsverloop, onder vermelding van deaan die schorsing te verbinden voorwaarden.Toelichting De toepassing van voorlopige hechtenis in Nederland krijgt zowelnationale als internationale kritiek.1 Het wordt te vaak en te gemakkelijktoegepast, terwijl alternatieven middels de schorsing onder voorwaardenonvoldoende benut worden (gedragsinterventies, huisarrest, contact-verbod, borgsom, elektrisch toezicht). Uit onderzoek van de EuropeseCommissie blijkt dat een derde van de Nederlandse gevangenispopulatiein voorlopige hechtenis zit, aanzienlijk meer dan het Europese gemiddeldevan 25%.2 Vaak blijkt voorlopige hechtenis achteraf onnodig, te herleidenuit het aantal toegekende schadevergoedingen aan ex-verdachten tercompensatie van de onterecht doorgebrachte tijd in voorarrest.3 Net alsvoor reguliere korte detenties geldt voor korte detenties in het kader vanvoorlopige hechtenis dat deze detentieschade veroorzaken en dat1Memorie van toelichting, pagina 416 en 4172Bijlage bij Groenboek over detentie, Europese Commissie, 2011https://www.eerstekamer.nl/eu/edossier/e110030_groenboek_over_de3Algemene Rekenkamer, Voorarrest: verdachten in de cel; Een kwantitatieve analyse vaninverzekeringstelling en voorlopige hechtenis, Kamerstukken II 2017/18, 29 279, nr. 397 kst-36327-42ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 327, nr. 421 recidivecijfers na detentie hoog liggen.4 De indiener onderschrijft derhalvede ambities van de regering om tegemoet te komen aan de kritiek. Net alsde Raad van State5 vraagt indiener zich echter af of het nu voorliggendevoorstel voldoende effectief is om deze ambities waar te maken en steltzich daarom het voorliggende amendement voor.Het initiatief tot het opleggen van voorlopige hechtenis en hetverzoeken om de schorsing daarvan ligt primair bij de officier van justitie.Indien de officier niet om voorlopige hechtenis verzoekt, kan de rechterdeze doorgaans niet bevelen. Daarnaast is het de officier die de Reclas-sering inschakelt om onderzoek te doen naar mogelijke alternatieven voorvoorlopige hechtenis middels de schorsing onder voorwaarden en omdeze in de praktijk toe te passen. De Raad van State heeft in haar adviesaangegeven dat het wenselijk is om te overwegen of flankerendemaatregelen nodig zijn ten aanzien van het Openbaar Ministerie (OM) omervoor te zorgen dat voorlopige hechtenis daadwerkelijk terughoudenderzal worden toegepast.6 De regering kiest hier echter niet voor. De indienervan dit amendement acht een wettelijke regeling ten aanzien van deofficier van justitie om zich actief in te spannen voor het realiseren vanalternatieven voor voorlopige hechtenis middels de schorsing ondervoorwaarden van groot belang. Een dergelijke wettelijke regeling kanbijdragen aan het terughoudender toepassen van de voorlopigehechtenis, in lijn met het ultimum remedium-karakter dat zowel injurisprudentie als in internationale aanbevelingen centraal staat. Hiermeewordt tevens tegemoetgekomen aan de internationale kritiek op deNederlandse praktijk van voorlopige hechtenis.Sneller4WODC onderzoek «korte detenties nader bekeken» https://open.overheid.nl/documenten/ronl-549ce973-4633-4450-8093-ca69771811f7/pdf5Advies Afdeling advisering Raad van State en Nader rapport, p. 1356Advies Afdeling advisering Raad van State en nader rapport, pagina 135Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 327, nr. 422