Schriftelijke toelichting opvolging moties meerjarige strategie sportverenigingen en openbare zwembaden in publieke handen houden

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2023–202430 234Toekomstig sportbeleidNr. 389 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN ENSPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 2 april 2024Tijdens het wetgevingsoverleg Sport op 12 februari jl. (Kamerstuk36 410 XVI, nr. 139) heeft het lid Mohandis (GroenLinks-PvdA) c.s. eenmotie ingediend om in samenspraak met vertegenwoordigers van desportverenigingen, te komen tot een meerjarige strategie voor sportver-enigingen1. Daarnaast hebben de leden Mohandis (GroenLinks-PvdA) enVan Nispen (SP) een motie ingediend waarin de regering wordt verzochtsamen met gemeenten tot een plan te komen om openbare zwembadenin publieke handen te houden2. Met deze brief geef ik u zoals verzocht3een toelichting op de wijze waarop ik van plan ben uitvoering te gevenaan beide moties.Uitvoering motie meerjarige strategie sportverenigingenTen aanzien van de verzochte strategie vragen de indieners specifiekaandacht te hebben voor de meest genoemde noodkreten vanuit desportverenigingen op thema’s als verduurzaming van sportaccommo-daties, de financiële gezondheid van sportverenigingen op de langetermijn en het terugdringen van onnodige regelgeving voor vrijwilligersen bestuurders. Ook vragen zij om gemeenten te wijzen op de wettelijkemogelijkheid om het lage OZB-tarief voor verenigingen te hanteren ensport- en cultuurfondsen aan te laten sluiten op de leeftijd 18 tot 21 jaar. Indeze brief ga ik verder in op de wijze waarop ik deze thema’s bij deontwikkeling van de strategie zal betrekken.Financiële gezondheid sportverenigingenTen aanzien van de financiële gezondheid van sportverenigingen heeft hetMulier Instituut vorig jaar onderzoek gedaan naar de gevolgen van de1Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 36 410 XVI, nr. 115.2Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 36 410 XVI, nr. 116.3Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 36 410 XVI, nr. 134. kst-30234-389ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2024Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 30 234, nr. 3891 energiecrisis voor sportverenigingen4. In dit onderzoek is uitvraag gedaanonder sportverenigingen en gemeenten om de energiekosten in beeld tekrijgen en te inventariseren waar zich problemen voordoen en welkemogelijke oplossingen voorhanden zijn. Daarnaast presenteert het MulierInstituut voor het eind van dit jaar de Monitor financiële stromenbreedtesport en een rapport over de financiële weerbaarheid vanverenigingen. Parallel hieraan ga ik in gesprek met de Vereniging Sport enGemeenten (VSG), sportkoepel NOC*NSF en het Register voor Vereni-gingsbestuurders om input te verzamelen voor passende ondersteuningvoor verenigingen. Zowel de onderzoeksresultaten van het MulierInstituut als de signalen van de veldpartijen neem ik mee in mijn analyse.VerduurzamingIn mijn brief over de verduurzaming heb ik uw Kamer reeds geïnfor-meerd5 over de samenwerking met het Nationaal Klimaat Platform. In ditkader verken ik wat nodig is om de verduurzaming van de sportsector teblijven ondersteunen. Ook ben ik in gesprek met VSG over de coördine-rende rol die de 27 VSG-regio’s hierin kunnen vervullen. De uitkomstenvan deze trajecten zal ik betrekken in mijn analyse.Aanpak RegeldrukIn uw motie vragen de indieners ook aandacht voor het terugdringen vanonnodige regelgeving voor vrijwilligers en bestuurders. Sportvereni-gingen krijgen te maken met wet- en regelgeving die belangrijk is voorbijvoorbeeld het beschermen van privacy, het waarborgen van veiligheiden het voorkomen van het gebruik van rechtspersonen voor crimineledoeleinden zoals witwassen en fraude. Het is van belang dat de regeldrukdie wet- en regelgeving met zich meebrengt geen te grote belemmeringvoor vrijwilligersorganisaties vormt, waardoor hun maatschappelijkeimpact significant zou afnemen.Naar aanleiding van de signalen van verschillende (branche)organisatiesheeft het kabinet onderzoek laten doen naar de aard, omvang enachterliggende oorzaken van de ervaren regeldruk bij vrijwilligersorgani-saties en filantropische instellingen. Het kabinet vindt het belangrijk dat deregeldruk ten gevolge van wettelijke verplichtingen van de verschillendedepartementen werkbaar blijft voor vrijwilligersorganisaties, waarondersportverenigingen. De Staatssecretaris van VWS en de Minister voorRechtsbescherming werken op dit moment een aanpak uit om regeldrukte verminderen voor sportverenigingen, vrijwilligersorganisaties enfilantropische instellingen. Tijdens het Wetgevingsoverleg Sport op12 februari jl. heb ik toegezegd dat de Staatssecretaris van VWS u inmaart zou informeren over de aanpak regeldruk, waarbij onder andereook de inzet van het instrument vrijwilligersvergoeding zou wordenmeegenomen. Inmiddels is duidelijk geworden dat de termijn opschuift endat deze aanpak in het tweede kwartaal aan uw Kamer wordt gestuurd.Ook de uitkomsten van deze ontwikkeling neem ik mee in mijn analyse.Onroerende Zaak Belasting (ozb)De motie verzoekt de regering gemeenten erop te wijzen dat zij het lageozb-tarief kunnen hanteren voor verenigingen.Uw Kamer heeft het onderwerp van het lage ozb-tarief controversieelverklaard, daarom is het niet opportuun daar nu uitspraken over te doen.4Gevolgen energiecrisis voor sportverenigingen – Mulier Instituut.5Kamerbrief over verduurzaming sportsector | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl.Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 30 234, nr. 3892 Er is een extern onderzoek uitgevoerd naar of en hoe de uitvoerings- entoepassingsvraagstukken van art. 220f lid 2 Gemeentewet, die hetmogelijk maakt een lager tarief in de ozb in rekening te brengen voorsportaccommodaties, dorpshuizen en ander sociaal belang behartigendeinstellingen, het beste geadresseerd kunnen worden. De resultaten van ditonderzoek heeft uw Kamer op 22 december jl. van de Minister van BZKontvangen6. Gezien de controversieel verklaring van uw Kamer is in debrief niet ingegaan op de conclusies van het onderzoek en is hierovergeen standpunt ingenomen.Het is aan uw Kamer om al dan niet opvolging te geven aan één van dedoor de onderzoekers verkende alternatieven. Tot slot wil ik erop wijzendat gemeenten nu al meerdere mogelijkheden hebben om sportvereni-gingen te ondersteunen. Allereerst kunnen gemeenten sportverenigingenondersteunen door het verstrekken van een subsidie op grond van dezogeheten «verordening compensatieregeling ozb maatschappelijkeobjecten». Voorts kunnen gemeenten op objectieve gronden voorbepaalde onroerende zaken een specifieke vrijstelling voor de onroerend-zaakbelasting instellen.Sport- en cultuurfondsen laten aansluiten op de leeftijden 18 tot 21 jaarIn de kamerbrief die ik u voorafgaand aan het wetgevingsoverleg van12 februari jl. heb gestuurd7, heb ik uitgebreid toegelicht op welke wijzede fondsen werken om de leeftijden 18 tot 21 jaar te ondersteunen. Ik gain gesprek met het Jeugdfonds Sport en Cultuur én het VolwassenenfondsSport en Cultuur om vanuit de bestaande werkwijzen deze doelgroepgezamenlijk goed te ondersteunen. Daarnaast loopt een onderzoek via hetMulier Instituut om de gemeentelijke regelingen voor mensen met lageinkomens in kaart te brengen. Over de uitkomsten van deze gesprekken enhet onderzoek informeer ik uw Kamer naar verwachting in het najaar van2024.Vervolg procesMet genoemde thema’s ben ik aan de slag. Komende periode zal ik eenaantal zaken uitzoeken en met diverse partijen in gesprek gaan om teverdiepen op welke thema’s sportverenigingen grote knelpunten ervarenen welke extra stappen gezet kunnen worden.Het Sportakkoord zet bijvoorbeeld in op het gericht ondersteunen vansportverenigingen en het ondersteunen van vrijwilligers. Tegelijkertijd zalik samen met de betrokken partners kijken waar ons lopende beleid kanworden aangescherpt. Het Mulier Instituut heeft onlangs de MonitorSportbeleid 2023 uitgevoerd die een overzicht geeft van de ontwikke-lingen in het landelijke sportbeleid in de periode 2018–2023 en debelangrijkste uitdagingen voor het komende sportbeleid. Hierin wordt metname geconcludeerd dat het verhogen van het strategisch gehalte van hetsportbeleid en het stellen van doelen op de lange termijn uitdagend is. Demonitor is als bijlage aan deze brief toegevoegd en de aanbevelingen zalik meenemen in mijn analyse.De reikwijdte van de motie en de thema’s waar sportverenigingen mee temaken hebben zijn zeer uitlopend van aard. Dat vraagt om eenzorgvuldige analyse, waar ik komende periode mee aan de slag ga. Ikstreef er naar uw Kamer hier voor het wetgevingsoverleg over het6Kamerstukken II, vergaderjaar 2023/24, 32 140, nr. 178.7Kamerstukken II, vergaderjaar 2023/24, 30 234, nr. 386.Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 30 234, nr. 3893 begrotingsonderdeel Sport en bewegen voor het jaar 2025, nader over teinformeren.Uitvoering motie openbare zwembaden in publieke handen houdenZoals ik deze motie lees, hebben de indieners van de motie de doelstellingom de aanwezigheid van voldoende badwater in de toekomst te garan-deren, zodat iedereen in staat gesteld wordt om een zwemdiploma tehalen. Om dit voor elkaar te krijgen roepen zij onder andere op om tot eenplan te komen waardoor zwembaden in publieke handen blijven. Om toteen dergelijk plan te komen werk ik eerst aan een gedetailleerde foto vande huidige situatie omtrent exploitatie en eigendom van de 1.838 (semi-)openbare zwembaden in ons land. Daarnaast wil ik inzicht verkrijgen inwat nodig is om in de toekomst voldoende badwater te garanderen en deafwegingen die een rol spelen om zwembaden al dan niet te verzelfstan-digen.Ik ben voornemens dit voorjaar één of meer onderzoekspartijen opdrachtte geven deze beide vragen te beantwoorden. Met de uitkomsten vanbeide onderzoeken zal ik samen met de Vereniging Sport en Gemeententot een onderbouwd plan komen om voldoende badwater te garanderenvoor het behalen van een zwemdiploma door ieder kind.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,C. HelderTweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 30 234, nr. 3894