Verslag van een algemeen overleg over o.a. de reactie op verzoek cie inzake de opleidingsnota

31700XVaststellingvandebegrotingsstatenvanhetMinisterievanDefensie(X)voorhetjaar2009Nr.20VERSLAGVANEENALGEMEENOVERLEGVastgesteld5november2008DevastecommissievoorDefensie1heeftop30september2008overleggevoerdmetstaatssecretarisDeVriesvanDefensieover:–debriefoverdereservistenzorgd.d.2mei2008(31200X,nr.117);–debriefoverdeimplementatievandeaanbevelingenvandecommissie-Staald.d.9juni2008(31200X,nr.127);–delijstvanantwoordenopcommissievragenoverdeInspectieMilitaireGezondheidszorgover2007d.d.20juni2008(31200X,nr.135);–debriefoverhetonderscheidopgrondvangeslachtbijuitzen-dingvanmilitairennaarhetbuitenlandd.d.23juni2008(31200X,nr.138);–debriefoverdepositievanendemateriëleknelpuntenbijdeNationaleReserve(NATRES)d.d.18augustus2008(31200X,nr.151);–dereactieophetverzoekvandecommissieinzakedeopleidingsnotad.d.17september2008(31700X,nr.4);–debriefhoudendede1aanbieding«Periodiekonderzoekonge-wenstgedragbinnenDefensie»d.d.1september2008(31200X,nr.44).Vanditoverlegbrengtdecommissiebijgaandgeredigeerdwoordelijkverslaguit.Voorzitter:BoekestijnGriffier:VanderBijlVragenenopmerkingenuitdecommissieDevoorzitter:Hierbijopenikhetalgemeenoverlegpersoneel.Hetisaltijdgoedomoverpersoneeltepraten.Helemaalnuikvandaagdedagsterkdeindrukhebdatdekrijgsmachtregelmatiginhetnieuwsis.Ikstelvooromdespreektijdtebeperkentotzesminuten.Indienudetijdniethelemaalverbruikt,iseentweedetermijnooknogmogelijk.DeheerKnops(CDA):Voorzitter.Ikwileenaantalpuntenuitdeagendabespreken.Ikbeginmetdereservistenzorg.Alsmenuitgaatvanhetprin-1Samenstelling:Leden:VanBommel(SP),VanderStaaij(SGP),Poppe(SP),VanBaalen(VVD),voorzitter,Cqörüz(CDA),Ferrier(CDA),VanVelzen(SP),Blom(PvdA),ondervoorzitter,Eijsink(PvdA),VanDam(PvdA),Kraneveldt-vanderVeen(PvdA),Griffith(VVD),AastedMadsen-vanStiphout(CDA),Irrgang(SP),Knops(CDA),Willemse-vanderPloeg(CDA),Jacobi(PvdA),Boekestijn(VVD),Brinkman(PVV),Voorde-wind(ChristenUnie),Pechtold(D66),TenBroeke(VVD),Thieme(PvdD),Bilder(CDA)enDiks(GroenLinks).Plv.leden:Lempens(SP),VanderVlies(SGP),Polderman(SP),VanBeek(VVD),Jonker(CDA),Ormel(CDA),DeWit(SP),Roefs(PvdA),Wolbert(PvdA),Smeets(PvdA),Arib(PvdA),Blok(VVD),Omtzigt(CDA),Roemer(SP),Haverkamp(CDA),DeNeréetotBabbe-rich(CDA),Samsom(PvdA),VanderBurg(VVD),Wilders(PVV),Wiegman-vanMeppelenScheppink(ChristenUnie),VanderHam(D66),Teeven(VVD),Ouwehand(PvdD),JandeVries(CDA)enHalsema(GroenLinks).TweedeKamerderStaten-Generaal2Vergaderjaar2008–2009KST1239980809tkkst31700X-20ISSN0921-7371SduUitgevers’s-Gravenhage2008TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.201 cipe:«everysoldierarifleman»,moetdatookgeldenvoordereservisten.Zijverschilleninfeitemaaropéénpuntvanberoepsmilitairen:zijwerkennietvoltijds,maardeeltijds.Ditimpliceerteenadequatezorgdiegeorga-niseerdhoorttezijnronddeindividueelopererendereservemilitair.Zekerinditgevalgeldthetmooiebegripmaatwerk.Hetoppeilbrengenvandereservistenzorgnaarhetvanzelfsprekendeniveauvandezorgvoordeberoepsmilitair,vergtflexibiliteitvandereservistendedefensie-organisatie.Metnamegeldtditvoordeoverdrachtvandossiers.Hoewordtindepraktijkdeoverdrachtgewaarborgd,zodatdereservistnietvanhetkastjenaardemuurwordtgestuurd,alshijna30dagenisuitbehandeld?Ditisbijvoorbeeldhetgevalalseenmilitairbijeencivieleartsbelandtmettypischedefensieblessuresofoverbelastingalsgevolgvanmilitaireoefeningen.Hoegaatdeoverdrachtvanmedischedossiersinhetwerk?Hoekunnenwijvoorkomendater,ondanksallegoedebedoelingen,dossierswegrakenendemilitairdaardedupevanwordt?Vooreenjuistemedischeinschattingishetzowelvoormilitairealscivieleartsenvanbelangominzichttehebbeninhetmedischdossiervandereservistendeburger;inditgevaldezelfdepersoon.Dereservistisvaakalsindividutoegevoegdaaneeneenheid.HoeverhoudtzichderelatiemethetSociaalMedischTeam(SMT)alsdereservistweeractiefisinzijnburgerbetrekking?DeheerPoppe(SP):Mijnmotie(31200,nr.29)waarinstaatdatdemedi-schedossiersaandesoldaatzelfwordenmeegegeven,isaangenomen.Hetdossierkandantochnietzoekraken?Uhebtdemotieookgesteund,dachtik.Devraagisnatuurlijkofdemilitairendedossiersookmeekrijgen.DeheerKnops(CDA):Wijziendatdereservisteenbelangrijkerolgaatspeleninhettotalepersoneelsbestanddoorhetinvullenvanallerleivacanteposities.Dezorgvoorreservistenmoetdanperfectgeregeldzijn,zodatDefensieeenaantrekkelijkwerkgeveris.Kandestaatssecretarisgaranderendatdezorgvoorreservistenopeenzelfdestandaardstaatalsdievanberoepsmilitairen?IkmaakeenkleinezijsprongnaardediscussiediewijruimeenjaargeledenmetuwambtsvoorgangerhaddenovereenconvenanttussenreservistenorganisatiesenDefensie.Onsbereikensignalendatdetoezeg-gingendiedoordetoenmaligestaatssecretariszijngedaan,totophedennietzijningevuld.Opwelketermijngebeurtdat?Betrektdestaatssecre-tarisditbijdebehandelingvandeReservistennotaeindditjaar?Ikverwachtnietmeteeneenantwoord,maarziegraagdatuditpuntmeeneemt.Erzijnindezecommissieheelveelwoorden,ookkritische,gesprokenoverdecommissie-Staal.Wijhebbenhierhetdoelendebenodigdemiddelenomdatdoeltebereiken,besproken.Nogopdevalreepvanhetafscheidvanuwvoorgangerwasereenpittigdebat.OpbasisdaarvanisereenoverzichtaandeKamergepresenteerdmeteenaantalmaatregelenperjaarcijferendestructureleenincidentelekostenvandiemaatregelen.Detabeldiewijbijdebriefontvingen,islastigteontcijferen.Wijhebbenindeprocedurevergaderinggevraagdomeenaanvullingvoorhetwetgevingsoverleg(WGO)tekrijgen,zodatditoverleggoedkanverlopen.IkzaltijdenshetWGOvoorstellenomeropnieuwmetdestaatssecretarisovertespreken.DeuitspraakvandeCommissieGelijkeBehandelingtoontaandathetdefensiebeleidtotophedendetoetsderkritiekkandoorstaan.Debeeld-vormingwasweleensanders,maarhetbestaandebeleidisalleszinsverdedigbaar.Erisdoordecommissieeenaantalopmerkingengemaakt.Destaatssecretarisheeftaangegevendathijdaaraangaatwerken.Ikwilnamensmijnfractiebenadrukkendat,welkeoplossingerookuitkomtbijhetuitvoerenvandemotie-Knops/Eijsinkendemotie-Voordewind/VanderStaaij,hetvangrootbelangisomdeactueleinzetvandekrijgsmachtteTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.202 waarborgen.Wijkunnenallerleigeweldigedingenbedenken,maarwijmoetengeenkrijgsmachtcreërendienietinzetbaaris.Danspannenwijhetpaardachterdewagen.IkwachtdetoezeggingenmetbetrekkingtothetActieplanWervingenBehoudaf,omdaarovertekunnenspreken.Totslot:eenreservistoffertzijnvrijeurenopvoordegoedezaak.Bijweerenontijishijindeweekendsintouwominvullingtegevenaandeeerstehoofdtaakvandedefensieorganisatie:deterritorialeverdediging.DankomtplotselingeenofficieropbezoekdiemeldtdatalleMINIMI-gewereningeleverdmoetenworden.Nietvooronderhoud,maarvoordeNeder-landsetroepeninAfghanistan.Natuurlijklevertdereservistzijngeweerin;hijweetimmersdatdemensendaarondermoeilijkeomstandighedenhunwerkmoetendoenenrechthebbenophetbestematerieel.GeldtdatechternietookvoordeNationaleReserve(NATRES),dieeveneensgeoe-fendmoetblijven?Hoekunnendergelijketekortenontstaan?Wijhebbenhierover,toenhetgingoverreservedelen,ookalmetdeministervanDefensiegesproken.Geldisinditgevalhetprobleemniet,maarwelhoewijhetmaterieelzosnelmogelijkopdegoedeplekkrijgen.OnzefractievindtdatdeNATRESookmetmodernmaterieelmoetkunnenoefenen,zodatmensengemotiveerdblijveneninzetbaarzijn.Graageenreactieopditprobleem.MevrouwEijsink(PvdA):Voorzitter.Ditiswatwijnoemeneen«verzamel-ao»overhetonderwerppersoneel.DevijfbataljonsvanhetCorpsNationaleReservewordenzokaalgeplukt,datzijlijkenopdeonbe-holpenmanschappenuitdevroegeretelevisieserie«Daarkomendeschutters».Althans,zowildemediaonsdoengeloven.HiervoormijligthetredactioneelcommentaaruithetbladvanhetCorpsNationaleReservevannovember.Daarinschrijftmen:«VrijwilligersmoetenDefensieredden.Menheeftdeklokgeluid,maardeklepelwasmeestalonvindbaar.Watzijnnueigenlijkdefeiten?»Mijwordendefeitenduidelijkuitallestukkendieikhebverzameld,waaronderookdebriefvandestaatssecretaris.Eriseentekortaanverouderdeverbindingsmiddelen.HetCorpsNationaleReserveschrijftdathetmiddelenmoetinleverenomdatereentekortisinUruzgan.Mijnfractieheefthieroverindecember,bijdeverlengingvandemissienaarUruzganmettweejaar,feitelijkevragengesteld.HoezithetmethetvoortzettingsvermogenvanonzeNationaleReserve?Hoezithetmetdereservisten,wantwijdragenheneenwarmharttoe,samenmetdeheerKnops.Reservistenmoetenoverhetmate-rieel,deopleidingenzovoortskunnenbeschikken.Ikvraagdestaatssecre-tarishieropintegaan,alweetikdatdeReservistennotanogkomt.IkverzoektevensdeReservistennotateborgenindenotaWervingenBehoud.Dielaatstenotaverschijntop15oktober2008endaarinmoetendereservisteneengoedeplekkrijgen.OphetmomentdatdeMilitaireAmbtenarenwetinstemmingwerdgebrachtdrongendeheerKnopsenikaanopdeverlengingvanhetconvenantvoorreservisten.Hethuidigeconvenantwasgeldigtot2006.Begrijpikgoeddatallesnuinhetluchtledigeverkeert?Datisindezetijdalhelemaalniet«tepruimen».Ikbegrijpvandereservistendaterveeloverhenwordtgesproken,maarnietmethen.Graageenreactiehierop.Hetmagduidelijkzijn,enikherhaalhierdewoordenvandeheerKnopswaarbijikmijvolledigaansluit,datopmensendievrijwillighuntijdgevenenenthousiastzijnnietbeknibbeldmagworden.Hetvoortzettings-vermogenvandekrijgsmacht,inclusiefdereservisten,isvangrootbelang.Hetintegriteitsonderzoekwaséénvandeafsprakendievolgdenuithetdebatdatwijvoerdeninnovember2006,overdeaanbevelingenvandecommissie-Staal.Decommissie-Staalhadhetoverdegedragscode,hetleiderschap,hetbegripauthenticiteitenovereennieuwoptezettenintegriteitsorganisatie.Hoewelervoortganggeboektis,blijvenerveelvragenoverenikmisdeantwoordenindevierdevoortgangsrapportageTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.203 vandestaatssecretaris.Zijbevatwelveeltabellen,aspectenenhetbudget.Ikgeloofdecijfersvooreendeel,maarikmisdeverdereuitwer-king.Destaatssecretariszegtdatdegedragscodeinwerkingis,maarhoewordtdezegetoetstenhoewordterindetoekomstmeeomgegaan?InbijnaelkdebathebbenwijhetoverdeorganisatiecultuurbijDefensie.DitkomtookaandeordeinhetRutgersNisso-onderzoek.Alsmendegedragscode,dienietoveralmetgejuichisontvangen,inbedtindeorga-nisatie,danmoetdatookgetoetstworden.Kortom:hoetoetstmenofleidinggevendenzichaandegedragscodehouden?Hoewordtdatmeege-nomenindeorganisatie?Wijwillentochnietiederekeeronderzoekenuitzettenenvervolgensnietwetenwaarzeovergaan?Hoezithetmethetselectie-enwervingsprofielvoorleidinggevenden,ookeenzwaarpuntbijdecommissie-Staal.Isditaangepast?Watzijndandeconsequentiesvoordewervingsresultaten?Wijhebbenhethiernamelijkoverdelangetermijn.Hoezithetmethetbegripauthenticiteitindenieuwevisieopleidinggeven?Destaatssecretarisheeftdaarinterneenprachtigboekjeoveruitgegeven.IklaseenartikelinhetMarinebladwaarinauthenticiteituitgelegdwordtalsietsongrijpbaars,dattochopdewerkvloermoetwordengeborgd.Watwordtdaarpreciesmeebedoeld?Watkunnenwijdoenaandiecultuur,dieerggerichtisopuniformiteitenconformisme?Eenanderpuntvandecommissie-Staalishetontgroeningsritueelwaarmeedeaspirant-officierengeconfronteerdwordenaanhetbeginvanhunopleiding.Ookditpuntvindikindevierderapportagenietterug.Isdaarvoldoendezichtopenhoewordtdaarmeeomgegaanindenieuwevisieopleidinggeven?Deintegriteitsorganisatiewasookeendiscussie-puntbijdecommissie-Staal.Ikvindhierovernietsterugindereactievandestaatssecretaris.Watisdesituatie?Eenvandekernpunteninhetrapport-Staalwasookdevertrouwenspersonenenhunonafhankelijkheid;eenmoeilijkpuntineenorganisatiewaarmenelkaarkentenmenrouleertinfuncties.Hetkangebeurendatiemandwaarmeemennauwheeftsamengewerkt,diensvertrouwenspersoonwordt.Hoeisdesituatieopditmoment?IkmaakdelinknaarhetonderzoekvandeRutgersNissoGroep.Devoorzitter:Kuntugaanafronden?Erzijnzesminutengesproken.MevrouwEijsink(PvdA):Javoorzitter.Wijhebbeninnovember2006afgesprokendaterbinnenvierjaareenhalfjaarlijksonderzoekzoukomennaarongewenstgedragbinnenDefensie.Datisnietvoorniets;opdatmomentwarenhierovergeengegevensbinnendedefensieorganisatie.DeRutgersNissoGroepheefttweekeereenonderzoekgedaanendaarbij8000schriftelijkeinterviewsgehoudenen2000reactiesontvangen.Aandehandvandie2000reactieszegtdestaatssecretarisdathetredelijktotgoedgaat.HijlegtdeKamervooromhetonderzoekpasovertweejaarweertedoen.Geziendegeschiedenisendeopmerkingendiedestaatsse-cretariszelfmaakt,kanikhetdaarnietmeeeenszijn.Erstaatletterlijkinhetrapport:«Jongevrouwenblijvenwatbetreftongewenstseksueelgedrageenrisicogroepvormen.»En:«Ongewenstgedragtegenovervrouwenblijfteencontinupuntvanaandacht.»Alswijditonderzoeknietmeeropdezemaniergaanuitvoeren,wilikdestaatssecretariseenaantalsuggestiesdoen.WijhebbengeenenkelzichtophoeveelvrouwenerinstromenopdeKoninklijkeMilitaireAcademie(KMA)enhetKoninklijkInstituutvoordeMarine(KIM).VrouwenenDefensieiseenvandepijlersonderuwbeleid.Maarhoeveelvrouwenzittenerinheteerstejaarenhoeveelinhettweede?Ermoetennietalleeninterviewswordenafge-nomen,maarookwordengekekennaarderelatietussendaderenslacht-offer.Watgaatdestaatssecretarishieraandoen?Opwelkeplekkenindeorganisatiedoenzichdeexcessenvoor?Metdepresentatievandeorga-nisatiein8000verslagenkanikhelemaalniets.IkvraagdestaatssecretarisTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.204 ditzeerserieustenemeneneenlongitudinaalonderzoektedoennaardediversegroepenbinnendeorganisatie.Ikwildecommissieéénzinuithetverslagdiemijzeerpuzzelde,nietonthouden.InhetRutgersNisso-rapportstaat:«Bijzowelmannenalsvrouwenisongewenstgedrag(pestenenongewenstseksueelgedrag)nietsignificantafgenomen,vergelekenmettweejaargeleden.Metanderewoordenisinstatistischetermengeensprakevaneendaling.Bijvrouweniserindesteekproefechterwelsprakevaneendalendetrendalshetgaatomongewenstseksueelgedrag.Metnamegeldtdatvoorseksueledwang:dieisafgenomenvan4naar1%.Daarkomtbijdathetpercentagemannenenvrouwendatongewenstseksueelgedragheeftmeegemaakt,zonderdaarlastvantehebbengehad,welsignificantisafgenomen.»Ikhebdezelaatstezinechttienkeermoetenlezenvoordatikwistdatvolgensdezedefinitievan«ongewenstseksueelgedrag»,seksueelgedragalleenongewenstisalsmendaarlastvanheeft.Ikhebhetnietovereenarmomdeschouderslaanofeenattentie.Ikwilgraagvandestaatssecre-tariswetenofditdedefensieorganisatienietkanschelenofdatersprakeisvan«takeitorleaveit».Datisoverigensdetitelvaneenrapportdatwijbinnenkortgaanbespreken.Ditpuzzeltmijtochheelsterk.Devoorzitter:Overongewenstgedraggesproken:uhebtuwtijdmetvierminutenoverschreden.DeheerPoppe(SP):Voorzitter.Ikzalvoordeveranderingproberendeagendatevolgen.Ikbeginnatuurlijkmetdegezondheidszorgvoordereservisten.Alseendeeltijdmilitair,eenreservist,meteenandereeenheiduitgezondenwordt,gaatdeverantwoordelijkheidvoorhetmedischdossieroveropzijnnieuwecommandant.Zijnhetcivieleenmedischedossierdanoverigenssamengevoegd?Komtdereservistvervolgensterugbijzijnoudeeenheid,danmoetdenieuwecommandanthetmedischdossierweeroverdragenaandeoudecommandant.Datlijktlogisch,maardatishethelemaalniet.Hetlijkteropdatdemilitaircommandantverantwoordelijkisvoordenazorg.Elkeeenheidheeftbijuitzendingtochzijneigenmedischestaf?Waaromlooptdeverantwoorde-lijkheidvancommandantnaarcommandantennietdirectvanmedischverantwoordelijkenaarmedischverantwoordelijke?Ookindeburger-maatschappijgaatzoietsniettussenbazen,maartussenmedici.Alseenreservistterugisvanzijnuitzending,treedthijuitactievedienstenishijdusveteraan.Maarkomthijweeropnieuwindienstengaathijmeeopuitzending,danishijvolgensdestaatssecretarisweerveteraanaf.Moethijdanallesweerinleveren?Kandestaatssecretarisdituitleggen?Destaatssecretarisschrijftindebrief:«Eventueelmoetookzorg-gerelateerdeniet-medischeinformatiewordenovergedragenaandeoorspronkelijkeeenheid.»Datisweleenergschimmigetekst.«Even-tueel»,«zorggerelateerdeniet-medischeinformatie»,watbetekentdat?Gaathetomtraumatischeervaringendiedemilitairheeftmeegemaaktendieineenlaterstadiumtotproblemenmetbijvoorbeeldposttraumatischstress-stoornis(PTSS)leiden?Krijgtdedeeltijdsoldaatdatdeelvanhetdossierookmee?Watverstaatdestaatssecretarisonderhetbegrip«even-tueel»?Ishetdandemilitairecommandant,diegeenartsofpsychiateris,diebepaaltwat«zorggerelateerdeniet-medischeinformatie»is?Zijnmilitairecommandantendaarvooropgeleidenhebbenzijdatinzicht?Dezevragenmakenduidelijkhoeingewikkelddemilitairegezondheids-zorgisgeorganiseerd.Eenreservistis,alshijnietindienstis,eengewoonburgermeteenverplichtegezondheidsverzekering.Gaathijinactievedienst,danzithijindemilitairegezondheidszorg.Ditkanlelijkdoorelkaarlopen.Alshijinactievediensteenkwaaloploopt,isDefensieverantwoor-delijk.Maaralshijgelijktijdigeenkwaalkrijgtinniet-actievedienst,isdatweereenzaakvoordecivielegezondheidszorg.Ikvindditeenchaotischesituatiedieeigenlijkgeldtvoorallemensendiehetlegerverlaten.ZijTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.205 komendanindeburgergezondheidszorg,maarDefensieisvooreendeelnogverantwoordelijk.Ikwildaarduidelijkheidoverhebben.Ishetnietbeteralswijdemilitairegezondheidszorgbeperkentotdezorgtijdensdeuitzendingenbuitenlandseoefeningen?Deburgerlijkegezondheidszorgneemthetvervolgensoveralsdemilitairweerthuisenindekazerneis?Devermengingisdanhelder.Ikvindhettekortaanmedischpersoneelschokkend.Eriseentekortvan227militaireverpleegkundigen,24militaireartsenen7tandartsen.Kandestaatssecretarisietszeggenoverdedaardoorontstanewerkdruk,nuwijaaneenoorlogdeelnemen?Watzijndaarvandegevolgenvoordemili-tairegezondheidszorg?IsergenoegzorgpersoneelinNederlanddatdegezondheidszorgvandemilitairenindekazernegarandeert?Hetuitgangspuntbijdeklachtenmeldingsprocedureisdatdemelderzichwendttotdemedewerkerofdeinstelling.Heeftdeklachtgeenresultaat,dankanhijnaardeklachtencommissieofhetinformatie-ofklachten-bureau.Werktdatookniet,dankanhijnogterechtbijdeInspectieMili-taireGezondheidszorg(IMG).Ikdenkdatdeklagerdaarvanintussenaldoodziekisgeworden.DeIMGonderzoektofdemeldinginaanmerkingkomtvoorverderonderzoek,danwelmoetwordenafgewezen.Ditiseenmijlopzeven,eenjarenlanggetob.Devoorzitter:Kuntuafronden?DeheerPoppe(SP):Ikbenerbijna.Datiseenvreselijkebureaucratiewaarbijdeslagerooknogeenszijneigenvleesmagkeuren.Isdestaats-secretarisbereidtothetinstellenvaneenonafhankelijkinformatieofklachtenbureau–ikbedoelonafhankelijkvanDefensie–vooractiefdienendenénveteranen?Deklagerkanzichmeldenbijditbureaudatvoordeklager,depatiënt,deklachtennagaatenafstelt.IkdenkdanaanhetinstituutvandeNationaleombudsmanalsonafhankelijkeinstelling.IsdestaatssecretarisbereidomzonodigtoteenwijzigingsvoorstelvandeWetKlachtrechtCliëntenZorgsectorbinnenDefensietekomen?Ikroepvoordeuitvoeringvandeadviezenvandecommissie-Staaloverongewenstgedragindekrijgsmachtoptoteengedragscodevoordestaatssecretaris.Behandelklachtenserieus,effectiefensnel,enstuurmensenmetklachtennietlangervanhetkastjenaardemuur.Datscheeltookindeleegloopvandekrijgsmacht.Ikhebnogeenpaarvragenoverdeopleidingennota.Daarzijnafsprakenovergemaakt,maarwijkrijgendenotasteedsniet.WijbegrijpenuitUruzgandatertochwelproblemenzijnmetdeopleidingen.IkhebnogeenberichtvanhetAlgemeenNederlandsPersbureau(ANP).Inhetmilitairhospitaalzegthethoofdvandeclustersector,datzijnogeenstapverdergaandanindegewonegezondheidszorg.«Iemandbetermakenisbijonsnietgoedgenoeg.Hierwordtdepatiëntpasontslagenalshijofzijweerinzetbaarisvoordekrijgsmacht.»Betekentditdatinzet-baarheidvoordekrijgsmachtdemaatstafisvoorontslag?Wordtiemandgehospitaliseerdtotdathijterugkannaardekazerne,terwijlhijookthuisbeterkanworden?Watbedoelthetclusterhoofdmetdezeuitspraak?Voorzitter:EijsinkDeheerBoekestijn(VVD):Ikwileenaantalvragenstellenoverdereser-visten,overdecommissie-Staal,deInspectieMilitaireGezondheidszorg,deNATRESenoverwerving.Devoorzitter:Uhebtzesminuten,datweetu.DeheerBoekestijn(VVD):Ikprobeerhetkortertedoendandevertegen-woordigersvandePvdA-fractieendeSP.IkbenhetgeheeleensmetdeheerKnops,dievindtdatdezorgvoorreservistennetzogoedmoetzijnTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.206 alsdievoorsoldaten.Ikvindhetookbelangrijk,nuwijniettoteennieuwconvenantwetentekomen,dathetoudeconvenantgeldigblijft.Dereservistenorganisatieshebbenzichbijdepolitiekepartijengemeld,ookbijdievanmij.Ikvinddatwijhungeluidnaarvorenmoetenbrengen:reservistenzijnbelangrijk,ookvoordeVVD-fractie.Defensiemoetdeactiviteitenvandereservistenondersteunen.Erisheelveelgelduitgetrokkenvoordecommissie-Staal,ikmeen120mln.Alsikernaastzit,moetdestaatssecretarismijmaarcorrigeren.Destaatssecretarisgeeftmijeenoverzichtwaarinhethoogstebedragde7,5mln.nietoverschrijdt.Watzijnermetdemiljoenengebeurd?Watziternogindepijplijn?Ditismaareenkleinpercentagevandiegrotesomvan120mln.Eriseengroottekortaanartsen,maarmetnameaanverpleegkundigen.Kunnenwijdekomendejarenwerkelijk90verplegerslateninstromenmethetbestaandewervingsbudget?Hetlijktmijmoeilijk.OverdeNATREShebikhetzelfdetezeggenalsdeheerKnopsenmevrouwEijsink.WijvindendeNATRESextreembelangrijk;deNATRESmoetonslandbeveiligentegenterroristischeaanslagen.Daarvoormoethetgoedewapenshebben:geenDIEMACOC7geweren,maarMINIMImachinegeweren.WijhebbengehoordwaterisgebeurdinUruzgan.Datisnietgoed.HetisooknietgoeddatdeNATRESverouderderadio’senportofoonsheeftenhetisnietgoeddaterproblemenzijnmetbetalingen.Deervaringleertdatermaximaal4000tot5000mensenperjaartewervenzijn.Daarvaltdusbeperktewinsttehalen.Hetisverstandigomteproberendeuitvalopopleidingentebeperken.Datkosttijdengeld,maardaarmoetenwijwataangaandoen.Ikvraagdestaatssecretarisomnatedenkenoverhetverlengenvandecontractsduurvandrietotvijfjaar.Hetvoordeelis,datbijvijfjaarmensenbetergeschikttemakenzijnvoordearbeidsmarkt.Watvindtdestaatssecretarisvandatidee?Behoudishetechteprobleem;wijhebbenmoeiteommensenvasttehouden.Defensiekanalleenconcurrerenopdearbeidsmarktalsdeorganisatietiptopinordeis.Wijwetenallemaaldatditdoordereorganisatienietaltijdhetgevalis.Eristeveelonduidelijkheidoverhetverloopvandecarrière,erisslechtecommunicatie,veelbureaucratieenerzijnsalarisproblemen.Wervingishetkernprobleemvandekrijgsmacht.Alsbehoudhetkernstukdaarvanis,moetdatopgelostworden.Devoorzitter:Magikueropattenderendatditnietopdeagendastaat.Wijbesprekenditonderwerpinnovember.DeheerBoekestijn(VVD):Datweetik,maarikwouhettochevenkwijt.DeheerPoppe(SP):Ondanksdathetnietgeagendeerdis,ishetwelheelinteressant.Ikhebnethetvoorbeeldgegevenvandechaotischemalle-molenwaarineenmilitairterechtkomt,diezichnietlekkervoeltenvindtdathijnietgoedbehandeldwordtindemilitairegezondheidszorg.IsdeheerBoekestijnhetmetmijeensdatdebureaucratischechaosdienuuitdeklachtenregelingvoortkomt,opgehevenmoetworden?Watvindtuvanmijnvoorstel?DeheerBoekestijn(VVD):Hetuitgangspuntmoetzijn,datdezorgvoordereservistnetzogoedisalsdievoordemilitair.Wijmoetendestaatsse-cretariswelrechtdoen.Hijmaaktinzijnbriefeenaantalopmerkingenomdereservisttehelpendeweginhetwoudvanderegelingentevinden.Ikwileersthetantwoordvandestaatssecretarisafwachten,voorikuwvraagbeantwoordt.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.207 Voorzitter:BoekestijnAntwoordvandestaatssecretarisStaatssecretarisDeVries:IkdankdeKamervoordeinbrengineerstetermijn.Hetisgoedom,voorikdevragenbeantwoord,mijnrespectenmedelevenuittesprekentenaanzienvandefamilievanRelusterBeek.RelusterBeekisministervanDefensiegeweestenheeftveelvoordekrijgsmachtbetekend.Ineenlastigetijd,nadevalvandeMuur,waarinforsbezuinigdmoestworden,ishijinstaatgeblekendedefensie-organisatieomtevormentoteenorganisatiedieopdetoekomstwasvoorbereid.Hijwasdeafgelopenjarennogsteedsbetrokkenbijdedefensieorganisatie;hetLegermuseumisdaareengoedvoorbeeldvan.Hetisbuitengewoontriestomteconstaterendathijopdezejongeleeftijdisoverleden.Ikdenkdatiknamensuallenspreek,alswijmeelevenmetzijnfamilieopditmoment.Voorzitter.DeKamergeeftterechtaandatwijreservistenmoetenvoorzienvaneengoederechtspositie,alszijwerkenvoorDefensie.Zijstekenhunnekuitenmakentijd,ruimteenenergievrijbinnenhunloopbaan.Ikhebditindezebriefkenbaarwillenmaken.VooreenreservistdiewerkzaamisbijDefensiegeldendezelfderechten,mogelijkhedenenvoorzieningenalsvooriedereanderemilitair.Datgeldtookvooreenreservistdienazijnwerkzameperiodeeenklachtheeft,dietewijtenblijktaanzijnwerkzaam-hedenbijDefensie.Ikgeefaanindezebriefdat,alsersprakeisvaneenuitkeringwegensziekteofinvaliditeit,hetcivieleinkomenmaatgevendis.WijstaanerpalvoordathetcivieleinkomenooktijdensdePoortwachter-periodevantweejaarwordtbetaald.Hetisonzedureplichtomdatteregelenvoordereservisten.DeKamervindtdatook.Daarommoetenwijgoedkijkennaardemedischedossiersendenazorg.Ditgeldtookvoorindividueleuitzendingen;wijmoetenoppassendatiemand,omdathijnietbinneneeneenheidvalt,mindernazorgenaandachtkrijgt.DeheerKnopsvroegnaarhettrajectvanhetSociaalMedischTeam(SMT).Hiermoetvooreenreservisthetzelfdegeldenalsvooreenmilitair.Ditbetekentdattijdensdeuitzending,dedienstennaafloopgesprekkenplaatsvinden.Hoezithetdanmetdossiersendezorgvuldigeomgangdaarmee?DeheerPoppezegtterechtdathetgaatomeenuitwisselingtussenartsen.Datbegintalsiemandwordtgekeurdenwordtbepaaldofhijgeschiktisvoordedienst.Hetkandathetcivielemedischdossierwordenopge-vraagdbijeencivielearts.Ditisgeenstandaardprocedureenwordtalleengedaanalsdaareenaanleidingtoeis.Datzouookgeenrechtdoenaandepersoon.Eriseencontinueoverdrachtvandossierstussendeverant-woordelijkeartsen.Dediscussieoverhetvormenvaneenelektronischdossierspeelthierdoorheen.Defensievoertdienietalleen;collegaKlinkheeftbinnendegewonevolksgezondheiddiezelfdediscussie.AlswijinhetCentraalMilitairHospitaal(CMH)hetpatiëntendossieropordehebbenenhetmeteencodegevolgdkanworden,danzouhetmooizijnalsditookinuitzendgebiedenwerkt.Deelektronischeoverdrachtvandossierstussenartseniseentrajectwaaraanwijwerken,zegiktegendeheerPoppe.IkbenerblijmeeendankbaarvoordatdeNederlandsekrijgsmachtnogsteedseeneigenzorgsysteemheeftmeteenMilitairHospitaaleneenMilitairRevalidatieCentrum.Ikbenergeenvoorstandervanommilitairemedischezorgalleenvantoepassingteverklarenopuitzending,zodatmeninNederlandmethetcivielezorgsysteemmoetmeedoen.DeheerPoppe(SP):Ubentdusniettevredenmethetcivielegezondheidszorgstelsel,zoalswijdatnuinNederlandhebben?Ishetbinnendemilitairegezondheidszorgbetergeregelddanvoordegewoneburger?Indebriefstaatdathetdeverantwoordelijkheidvandemilitairecommandantenis,demedischedossiersuittewisselen,zowelnauitzen-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.208 dingalsnaterugkomst.Uzegtnudatdeuitwisselingplaatsvindtviamediciendecommandanternietsmeetemakenheeft.Datiswatandersdanindebriefstaat.StaatssecretarisDeVries:Decommandantishieruiteindelijkverant-woordelijkvoor.InhetSociaalMedischTeamzijnverschillendemensenbetrokkenbijhetbepalenofiemanduitzendingsgeschiktis:decomman-dant,degeestelijkverzorger,demaatschappelijkwerkerendearts.NaastdemedischeafwegingenkandeafwegingvanhetSMTookinhetdossierzitten.Bijvoorbeelddeafwegingdathetnietverstandigisomiemanduittezenden,vanwegedethuissituatieofanderszins.Iemandheeftrechtopzijnheledossier.DeheerPoppe(SP):Ditismijeenbeetjeteschimmig.Uitdebriefbegrijpikdateventueelniet-medischeinformatiemeegezondenwordtnaarNederland,nadeuitzending.Watisdieinformatieprecies?Isdatbijvoor-beeldeentraumatischeervaring?Wordtdatookzovermeldenkrijgtdemilitairdatdossierinhanden?StaatssecretarisDeVries:Alsernaasthetmedischdossierookgesprekkenzijngeweestdiepassenbinnenhetsociaal-medischenmaat-schappelijkkader,danisdatookonderdeelvandatdossier.Ikzegutoedatdebetrokkenedatmeekrijgt.DeheerPoppe(SP):Ikvindhetniethelemaalhelder.Indebriefstaatdateventueelniet-zorggerelateerdemedischedossiersmeegaanviadecommandant.Ditwordtdusbepaalddoormensendieerverstandvanhebben:medici,psychiatersendergelijke.Watvoorniet-zorggerelateerdeinformatiebedoeltdestaatssecretaris?BedoeltudaarmeePTSS?Komterinhetdossierwathijheeftmeegemaaktenwelkepsychischegevolgendatkanhebben?Bepalendeaanwezigedeskundigendatennietdecommandant?Krijgtdemilitairdatookinhanden?StaatssecretarisDeVries:Uzegthetjuist.Iemandkanietshebbenmeegemaakt.Wijhebbenhierovereerdergesproken.PTSSvaltnietmeteenvasttestellen;hetkannavijfjaaroptredenofnatienjaar.Hetisvanbelangdatwijwetenwatiemandheeftmeegemaakt.Daaromvindener,ooktijdensdeuitzending,gesprekkenplaatsoverhoedemilitairomgaatmeteentraumatischeervaring,bijvoorbeeldeencollegadieisgesneuveld.Hierwordtopteruggekomeninhetgespreknadeuitzendingenookinhetgesprekdatnadriemaandenplaatsvindt.Deervaringmoetwelopgeschrevenworden,zodatdegenediedegesprekkenvoertdaaropkanteruggrijpen.Ophetmomentdatiemandvertrekt,isdatookonder-deelvanhetdossier.Datlijktmijookvanbelang.Steldaternatienjaarklachtenoptreden,danisduidelijkdatdeervaringendiezijofhijhadtijdensdeuitzendinghad,daareenrelatiemeekunnenhebben.DeheerPoppe(SP):Mijnklompbreekt.BijdeplenairebehandelingvandeMilitaireAmbtenarenwethebiknadrukkelijkaandeordegestelddatgerelateerdeniet-medischeervaringeninhetdossiermoetenkomen.Destaatssecretariswasdaartoenzeertegen.HijkandatnagaanindeHande-lingen.Erzoudenmilitairegeheimeninkunnenstaan.Ikhebeenmotiedaaroveringediend.Opaanradenvandestaatssecretarisheeftdemeer-derheidvanderegeringscoalitietegengestemd.Nuzegtdestaatssecre-tariseigenlijkwatikwilde.Vanafnustuurikmilitairendieklagendatzijgeeninzichtkrijgeninhunmedischdossierenhunervaringen,endiekomenbijbosjes,naardestaatssecretaris.Diegeeftdanonmiddellijkinzicht.Kloptdat?TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.209 StaatssecretarisDeVries:Nee,datkloptniet.IkherinnermijdatwijdiediscussieonderanderehaddennaaraanleidingvanoperatieKapchaAsenheteigenvuurincident.Uvonddathetincidentinhetdossiervaneenbetrokkenemoestwordenopgenomen.Ikhebtoenhetonderscheidgemaakttussendepersoonlijkeervaringdierelevantisvoorproblemenindetoekomstendeoperationeleinformatie.Inderdaad,daarbenikhelderover,komtoperationeleinformatienietinhetdossier.DeheerPoppe(SP):Danhebiknogeenvraag.Devoorzitter:Datisdandelaatste,wanthetwordtnueenherhalingvanzetten.DeheerPoppe(SP):Ikhoopdathetdelaatsteis.Hetisbelangrijk:hetgaatoverdekwaliteitvanhetlevennadedienstendatisnietniks.Alswijmensenindienstwillenhouden,moetenwijgoedvoorhenzorgen.IkhebbijdebehandelingvandeMilitaireAmbtenarenwetvan1931ditnadruk-kelijkaandeordegesteld.Precieszoalsikhetnuformuleer.Destaatsse-cretarisheeftdaartoen«nee»opgezegd.IkwildatdestaatssecretarisdeHandelingennakijktenmijofdeKamerschriftelijkinformeertoverhetverschiltussenwathijtoenzeiennuzegt.StaatssecretarisDeVries:IkbeneraltijdtoebereidomdeHandelingennatekijken,maariktrekdeconclusiepasnaafloop.IkconstateerdatdeheerPoppeenikeenverschilvanherinneringhebben.Datkanenikdenkdatditgemakkelijkoptelossenis.Voorzitter.Wijwarengeblevenbijdediscussieoverdemeerwaardevanheteigenmedischsysteemvoormilitairen,ookinNederland.DeheerPoppevroegofsommigedingenmilitairbetergeregeldzijndanciviel.WijkunnenerpalvoorstaandatwijinNederlandeenkwalitatiefgoedzorg-stelselhebben.Eenmilitairkanechterzakenmeemakenenconsequentiesdaarvanondervinden,dienietaltijdvergelijkbaarzijnmetdecivielewerkelijkheid.Ikvinddatwijdedureplichthebbenomgoedvoormensentezorgen,diealsgevolgvanuitzendingnaarUruzgangehandicaptzijngeraakt,ledematenzijnkwijtgeraaktennuinhetMilitairRevalidatieCentrumzitten.WijdoendatdoordemogelijkheidtegevenombijDefensieteblijvenwerkenalszijditwillenofdoorhettreffenvanvoorzie-ningenzoalshetaanpassenvaneenwoningofauto.DeledenkennenonzeafwegingoverdeWetMaatschappelijkeOndersteuning(Wmo).Wijwillennietallesviadezewetendegemeentenregelen,maarwijhebbenzelfonzeverantwoordelijkvoordemilitairen.Wijzienditalsonzeopdracht.Datiseenverschiltenopzichtevandecivielesituatieenikbenblijwijditkunnendoen.IkbenookblijdatereenMilitairHospitaalis,waariemandinzijneigenomgevingbeterkanworden,eneenMilitairRevalidatieCentrumwaarmensensteunaanelkaarhebben.DeheerPoppe(SP):Ikvindookdatheteenverplichtingvandewerk-geveris,omgoedtezorgenvoormensendieernstigletseloplopentijdenshetwerkvoordebaas.Datgeldtvoordebouw,hetwerkindehaven–zozouhetalthansmoetenzijn–,maarhetgeldtzekervoorhetleger.Opditpunthebbenwijgeenmisverstand.Maaralshetzois,enikkenmeerderegevallen,datiemanddieernstigletselheeftopgelopenenmoetrevalideren,nietsmeermethetlegertemakenwilhebben,danmoethetzozijndatdekrijgsmachteengoedeovereenkomstheeftmetdecivielegezondheidszorgomdebestezorgtegeven.DeStaatheefthiereenbijzondereverantwoordelijkheid.Alsdatviadecivielegezondheids-zorgmogelijkis,waarommoethetdanviademilitairegezondheidszorg?StaatssecretarisDeVries:UwektdeindrukdatereenprobleemismetmensendiegeenprijsstellenopdezorginhetCMHenhetMRC.JuistTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2010 omdatwijdaarextrafaciliteitenenmogelijkhedenkunnenbieden,ismijnervaringdatdieeenmeerwaardeheeft.Ietsandersisalshetzichineenlatertrajectvoordoet,zoalsbijreservisten,enmensenalindecivielegezondheidszorghulphebbengezocht.Ookdatisgeenprobleem.Onlangshebbenwijnoggezegd,ooktijdensdedagoverdienst-slachtoffers,dathetaltijdmogelijkisdatmensenaanspraakmakenopeenaanvullingvanhunfinanciëlemiddelendooreenmilitairinvaliditeits-pensioen,alsdeklachtgerelateerdismetdedienstofdereservistentaak.Wijlopennietwegvooronzeverantwoordelijkheid.Voorzitter.Eenanderpuntwatbijdereservistenaandeordekwam,ishetconvenant.Hetconvenantzoalsdatbestond,heeftnogsteedsgeldings-kracht.Hetmoetwordenaangepastaandeactuelesituatiezodatereennieuwconvenantkomt.DitneemikmeeindeReservistennotadieikaandeKamerhebtoegezegd.ErontstaathierhetbeelddateenDIEMACOeensoortLee-Enfieldis;eenwapendatechtjarengeledengebruiktwerd,volstrektnietmeerinzwangisenwaarwijdemensenvandeNationaleReservemeeoppadsturen.DemenseninUruzganwerkenookmetDIEMACO’s.Erisweleenverschilinvuurcapaciteittussendebeidewapens.Metde90patronendieineenMINIMIkunnen,kanveelsnellermeermunitieinkorteretijdafgevuurdworden.Hetheeftmeervuurkracht.DeDIEMACOwordtnogoveralindedefensieorganisatiegebruikt,zoweldoorNATRESalsdoordemenseninUruzgan.DeheerKnops(CDA):DeheerBoekestijnkanernietsaandoendathijhetverschilnietweet:hijheeftnietindienstgezeten.Datisweleenhandicapvoorheminditgeval.HetgaatmijnietzozeeromhettechnischeverschiltusseneenDIEMACOeneenMINIMI,maaromhetprincipedatdeargu-mentatienietveranderdmoetworden.DefensierustdeNATRESuitmeteenbepaaldtypewapenenzegtnudatdeNATRESookmeteenanderwapentoekan.DeDIEMACOiseengoedwapen,maaranders,enbedoeldvooreenandereinzetdaneenMINIMI.Datwasdeporteevanmijnopmerking.StaatssecretarisDeVries:Wijhebbeneenaantalzakenvastgesteld,ooknetinhetvragenuur.DebehoefteaanvuurkrachtdiedeMINIMIkanvervulleninUruzgan,isgroterdaninNederland.Ikziedathiergeenfrac-tiesaanwezigzijndiegepleithebbenvoorhetinzettenvanhetlegerincivielesituaties,zoalsdiezichonlangshebbenvoorgedaan.HetisooknietzodatdeNATRESnugeenMINIMI’sheeft.ErzijnvijfbataljonsbijdeNATRESentweedaarvanisgevraagdomdeMINIMIinteleveren.Erzijndusnogsteedsdriebataljonsdieeroverbeschikken.Daarnaastwasgeldeenprobleem.DeKamerheeftervoorgezorgddaterextrageldistoege-voegdvoormaterieelenreservedelen.Hetzelfdegeldtvoordeverbin-dingsmiddelenwaarovermevrouwEijsinksprak.DatiseenprobleemomdatdeHF-radio’szijnverouderd.HetisnietdebedoelingdatdeNATRESdanmaarmetprivé-gsm’svoordeverbindingenzorgt.HetpuntisweldatdeNATRESbijuitsteksamenwerktmetcivieleinstantiesinhetkadervanderampenbestrijding.DeledenkennendediscussiebijdecivieleorganisatiesronddeinburgeringendewerkingvanC2000.Zijkunnenzichvoorstellen,datwijnaarC2000kijkenbijonzebehoefte-stellingomeengoedeinschattingtemakenvanhetbestecommunicatie-middelvoordeNATRES.Inonzeplanningwordtin2009gezorgdvoornieuweverbindingsmiddelenvoordeNATRES.Wijkunnennietvoorbijgaanaandesamenhangmetdecivielesector.Andershebbenwijzelfietsgeregeldeningekochtenfaaltdesamenwerkingbijderampenbestrijding.DeheerPoppe(SP):Kandestaatssecretarismijnvraagoverhetschok-kendtekortaanmedischpersoneelbeantwoorden?TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2011 StaatssecretarisDeVries:Ikkomdaarlateropterug.Voorzitter.DeherenKnopsenBoekestijnvroegeninhetkadervandecommissie-Staalnaardeverschillendemiddelenendetabeldiebijdeschriftelijkeantwoordenisgebruikt.In2007isdetabelmetdemeerjarenreeksenverschaft.Hetishandigomeenoverzichtvandetussentijdsewijzigingentemaken;sommigebedragenzijnomhooggegaan,andereomlaag.Inhetoverzichtwordendetweereeksenvannovember2007enhetnajaarvan2008naastelkaargezet.Dezetabel,waarnaardeledenookvroegenindeprocedure-vergadering,wordtvoor28oktober2008aangeleverd.Datisoptijdommeetenemeninhetwetgevingsoverleg(WGO)personeel.Ineenaller-eerstebriefvanmijnvoorgangerisweleensgesprokenovereenbedragvan80mln.datgemoeidzouzijnmetdemaatregelenvandecommissie-Staal.Laterisdatgecorrigeerdnaar50mln.Hetbedragvan120mln.datdeheerBoekestijnnoemt,iswaarschijnlijkontstaandoorhetoptellenvaneenaantaljaarreeksen.Eendeelvanhetbedragisvoorpersoneels-intensiveringingezet,datkwamookbijhetActieplanWervingenBehoudaandeorde.TijdenshetWGOkunnendecijfersnaastelkaargelegdworden,ominzichtelijktemakenwatbesteedisaandecommissie-Staalenwataanpersoneelsintensiveringen.MevrouwEijsinkvroeghoedegedragscodewordtgetoetst.TeneerstezalhetCentraalBureauvoorStatistiek(CBS)jaarlijkstoetsenhoedatgebeurt.Tentweedewordthetinbeeldgebrachtdoordefunctioneringsge-sprekken.Daarnaastwordendiegesprekkenookbenutomhetdiversiteitsbeleidenhetsociaalleiderschapaandeordetestellen.Tenderdevindttoetsingplaatsviadeintegriteitsorganisatie.Inhetorgano-gramvandeintegriteitsorganisatiestaanonderzoekersdieklachtenverza-melenenregistreren.Ditwordtbijuitstekdeorganisatiediedegedrags-codegoedkanmonitoren.Eenanderpunt,dathiermeetemakenheeft,ishetomgaanmethetonderzoek.MevrouwEijsinkzouhetjammervindenalswijpasovertweejaarweerietshorenoverdeontwikkelingenendevoortgang.Zijgeeftookaandatditonderzoekkwantitatiefis,terwijlzijgraageenkwalitatiefonderzoekwil.Ikwilaandiewenstegemoetkomenenspreekmetdeledenafdatwijhetonderzoekovereenjaarmeerkwali-tatiefmaken.Opdatmomentkunnenwijbeoordelenwathetbestewerkt,kwantitatiefofkwalitatief,endefinitiefafsprekenhoevaakhetonderzoekgehoudenmoetworden.MevrouwEijsink(PvdA):Ikprobeerteduidenwatdestaatssecretarismijtoezegtenwatdaarvoorlagenonderzitten.DeafspraakmetKamerinnovember2006wasdatereenkwalitatiefenkwantitatiefonderzoekzouzijn.Hetmagduidelijkzijndatmenmetvragenlijstennietaltijdverderkomt,zoalsookinhetrapportvandecommissie-Staalstaat.Hetonder-zoekgeeftalleengemiddelden.Wijhebbendaartoenovergesproken.Hoekrijgenwijbinnendieorganisatie,diepuzzel,zichtopdeonderdelenwaarmeeraandehandis?Hoekrijgenwijdaarvoortgangop?IkhebgewezenophetvoorbeeldvandeinstroomvanvrouwenopdeKMAendeKIM.Tegenfunctioneringsgesprekkenzegik:«ja»,maarwellichtherinnertdestaatssecretariszich–enandershebbenwij,zoalshijnetzomooizei,eenandereherinnering–datikgewezenhebopbeoordelingsgesprekken.Eenfunctioneringsgesprekisprachtig,maaralsmenophetniveauzitwaarhetnastrevenennalevenvandegedragscodevangrootbelangis,danvindikdatwijhetbijleidinggevendenmoetenhebbenoverbeoordelings-gesprekken.Wijhebbenhetiederekeerovercultuurverandering,cultuur-organisatieenzovoorts.Diekandestaatssecretarisalleenveranderenalshijdaadwerkelijkzegt:«Mannenenvrouwen,hiergaathetoverenhierwordtuopbeoordeeld.»Datwasmijneerderevraagendaarheeftdestaatssecretarisnietopgereageerd.StaatssecretarisDeVries:MevrouwEijsinkgeeftaandatwijinhetonder-zoekeenvergelijkingmakentussenverschillendeonderdelenvanTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2012 Defensie,zodatwijkunnenzienwaarhetbetergaat.Ikvindheteengoedideeomspecifiektekijkennaardeopleidingen.Volgensmijhebbenwijhetdevorigekeerwelgehadoverfunctioneringsgesprekken,dievakerplaatsvindendanbeoordelingsgesprekken.Eenfunctioneringsgesprekvindtjaarlijksplaats,eenbeoordelingsgesprekhoogstenstwee-ofdrie-jaarlijks.Hetonderwerpgedragscodekomtdanminderaandeorde.Ugeeftookaandatmenhetaandeordemoetstellenbijeengesprekoverdegeschiktheidvooreenleidinggevendefunctie.Datisgeenbeoordelingsgesprek.MevrouwEijsink(PvdA):Ikhoefdestaatssecretarisnietuitteleggenhoehetinzijnwerkgaatmetstartgesprekken,functioneringsgesprekken,beoordelingsgesprekkenendefrequentiesdaarvan.Hetislogischdathetvanmeetafoveralinnaarvorenkomt,wilmenietsveranderen.Mijnpuntis,endathebikookbijuwvoorgangergemaakt,datalserietsveranderdmoetworden,wijmensenmoetenaansprekenophunrangenenstandeneninfeiteindeportemonnee.Alsiemandineenfunctioneringsgesprekisgewaarschuwddathijofzijzichnietaandecodesvandeorganisatieheeftgehouden,komtdataandeordeinhetbeoordelingsgesprekenheeftdatconsequenties.Alsdatvoorbeeldeenseenpaarkeergesteldwordt,denkikdatdeorganisatiemeerstappenvoorwaartsmaaktdanmetwelkeplannenook.Danpaskomterverandering.Degratificatieszijnermeestalookvanafhankelijk.Ikhoopdatdebeoordelingsgesprekkengemiddeldéénkeerindetweejaarplaatsvinden;éénkeerindedriejaarisechtteweinig.StaatssecretarisDeVries:Hetisgoeddatu«aantastenindeporte-monnee»duidtinrelatietotdegratificaties.Alsusteltdatbeoordelings-gesprekkengekoppeldmoetenwordenaanfinanciëlesancties,danbenikdaarnietvoor.Datdeelementenvandegedragscodeensociaalleider-schapmoetenmeewegenindebeoordelingofiemandgeschiktisvooreennieuwefunctieofpromotie,daarzijnwijhetovereens.MevrouwEijsink(PvdA):Ikhebhetwoord«boete»nietindemondgenomen.Ikhebhetgehadoverpromotieendatisinuworganisatieeenstreepoféénofsomstweesterrenerbij.Iedereenvoeltdatduidelijk.Alshetdaarovergaat,zijnwijheteens.DeheerPoppe(SP):Ikhebeenaanvullendevraagoverhetbehoudvandeformatieindekrijgsmacht.Beoordelings-enfunctioneringsgesprekkenzijnleukvooropdekazerne.Dekrijgsmachtisechterinoorlog;destaats-secretarisweethoeikdaaroverdenk.Erzijndanandereomstandighedenalshetgaatomfunctioneren,enwatmensenwelofnietaankunnen.Vindenerdanbeoordelings-enfunctioneringsgesprekkenplaatsineenrustigesituatieopdekazernesenwordenzijaangepastaandieextremesituaties,waarnaarwijonzemensenonterechtnaartoesturen?Datzullenheelanderegesprekkenzijnoveranderekwaliteiten.Wordtdaarrekeningmeegehouden?Zoja,hoe?Welkedeskundigenzijnerbijbetrokkenomtekijkenofmensenvooreentweedekeerkunnenwordenuitgezonden?StaatssecretarisDeVries:Diediscussiehebikeerdermetugehad.HetSociaalMedischTeambepaaltofiemandinstaatisomopuitzendingtegaan.Erstaateenhelegroepmensenomdebetrokkeneheen,decommandant,degeestelijkverzorger,demaatschappelijkwerker,dearts,diemetelkaarbeoordelenofiemandopuitzendingkan.Wijgaandaarzorgvuldigmeeomendatisookvanbelang.DeheerPoppe(SP):Demogelijkheidomtebeoordelenofiemandbepaaldekwaliteitenbezit,voorleidinggevenofwatdanook,iszeergebondenaandeomstandigheden.IkkenmensendieeengoedleiderzijnTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2013 inhetmagazijn,maarnietonderkritischeomstandigheden.ErzijnnuenigeproblemeninUruzgan,daarhorenwijlaterwelover.Ikdenkdathetmetditsoortdingentemakenheeft;onderbepaaldeomstandighedenfunctionerenmensenandersdanhetSociaalMedischTeaminrustigeomstandighedenkanconstateren.StaatssecretarisDeVries:Uprobeerthetbeeldtevestigendatwijmensenopuitzendingsturen,dienietgoedinstaatzijnomleidingtegeven.Umoetdatechtandersformuleren.Udientdanmanenpaardtenoemen,wantopdezemanierkanikernietsmee.UschepteenbeelddatgeenrechtdoetaanonzemenseninUruzgan.DeheerPoppe(SP):Ikwilalleenwetenofdehevigeenheftigeomstan-dighedenmeegenomenwordenindebeoordeling.StaatssecretarisDeVries:Wijhebbeneenheeltrajectwaarinbekekenwordtofiemandinstaatisomopuitzendingtegaan.DatismeerdanalleenhetgesprekmethetSMT.Hetbevateenopleidingsprogrammaeneenlaatstegroteoefeningomtebeoordelenofmensenonderdrukhuntakenkunnenvervullen.IkbesefdatgeenenkeleoefeningprecieshetgevoelweerspiegeltvaneenTroopsInContact(TIC)inUruzgan.Hetkanvoorkomendathetandersuitpaktdanvantevorenisbedacht:hetblijftmensenwerk.Ookalsiemanddanhetgevoelheeftdathijfaalt,horenwijervoordiepersoontezijn.Iksteekmijnhandervoorinhetvuur,datwijdoordeopleiding,devoorbereidingenhetSMT-trajectmensenuitzendendiehetaankunnenengoedleidinggeven.Voorzitter.Hoekanersprakezijnvanongewenstgedrag,waarmengeenlastvanheeft?Ikhebgeprobeerdmijdaareenbeeldvantevormenennavraaggedaannaardebetekenis.Hetkanzijndattijdenseengesprekmeteenvrouwelijkecollegadeogennietgerichtzijnopdeogen.Datisdanongewenstseksueelgetintgedrag,waarvandeervaringleertdatbetrokkenedaargeenklachtvanmaaktenhetlaatgaan.Hetwordtveelalalsonschuldiggezien,maardatneemtnietwegdathetongewenstis.Datisdecategoriewaaroverwijhethebben.Verderzouikhetnietwillenomschrijven.MevrouwEijsink(PvdA):Wijkunnenerhiereengrapjevanmaken,maarikneemditsoortconclusiesheelserieus.Ikweetdatdestaatssecretarisdatookdoet.IkstelhetopprijsalshijbijdeRutgersNissoGroepnagaatwatbedoeldwordt.Menkanditsoortdingennietzomaarineenonder-zoekzetten;deorganisatiehoortdaareendefinitiebijtegeven.DeKamerheeftheelserieusoverditonderzoekgesprokenentegendekrijgsmachtgezegddataanditpunthardgewerktmoetworden.UithetvergelijkendeonderzoekblijktdatDefensietenopzichtevanandereorganisatiesnietgelijkmatigscoort.IkwilDefensienietineenkwaaddaglichttestellen:alseenorganisatiewaarenormeexcessenplaatsvinden.Datisooknietwaar.Maarwijmoetenoverditsoortdingennietgrappigdoen;metnamenietindedefensieorganisatiewaarmensamenwerktensamenleeft,zoalsdestaatssecretarisschrijftinzijneigenappreciatie.Nogmaals:ikwaardeerhetdatdestaatssecretarisdebetekenisprobeertteduiden,maarikstelhetopprijsalsdebetekenisgoednagevraagdwordt.Ditmaggeeneigenlevengaanleiden.StaatssecretarisDeVries:Nuwordthettenegatiefgeduid.Alsmenhetonderzoeknaarseksueleintimidatieenklachtenbeperkttotdatgenewaar-overgemeldofgeklaagdwordt,mistmeneendeelvanwatwelplaats-vindt,maarnietwordtbesproken.DeRutgersNissoGroepwilookzoekennaarzakendieongewenstzijn,maarsubjectiefofpersoonlijkwordenbeoordeeld.Ditheeftallestemakenmethetonderwerpgenderenseksualiteit.Hetvaltnietineenzwarecategorie,maarwijmoeteneroogTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2014 voorhouden.Hetkangaanoverbejegening,ofoverhetsoortmoppendatverteldwordtinhetbijzijnvaneenvrouwelijkecollega.Ikvindhetgoeddatmendezelichterecategoriezichtbaarwilmakenenboventafelwilkrijgen.Hetmaaktdatwijhiernietgemakkelijkaanvoorbijgaan.HetisoverigensnietzodatwijperdefinitiemetdeRutgersNissoGroepverder-gaan.Aandehandvanonzeverwachtingenvanhetonderzoek,bekijkenwijwiedathetbestekanuitvoeren.MevrouwEijsink(PvdA):Dedefinitieis«ongewenstseksueelgedrag».Ikprobeertevoorkomendatdedefinitieinhetonderzoekgaatafglijden.Ikbegrijpwatdestaatssecretarisbedoelt;wijhebbenhetbijvoorbeeldoverniet-wenselijkepostersdieoveralkunnenhangen.Ikverwijsooknaarandervoorbeeld:pesten.Pestenvaltindecategorieonwenselijkgedrag.Hierzitookeenglijdendeschaalin;bijvoorbeeldalsmenwerkzaamhedenmoetuitvoerendiemenonderheteigenniveauacht.Wijmoetenheelgoedkijkennaarhetgebruikvandedefinities,ominzichtelijktehoudenwatergebeurtindeorganisatie.Ikwildatpunthiermaken,omdathetmijopvieldatervoorbeeldenvanpestenwordengenoemdwaarvangezegdwordt:«Ach,datisnietzoerg.Alsdatpestenis,danvalthetheuswelmeemetderestvandeorganisatie.»StaatssecretarisDeVries:Wijvindenhetzelfdevanbelangindeinhoudvanhetonderzoek.Doordeformuleringwaarvoorgekozenis,kunnenmisverstandenontstaan.Hetnieuweonderzoekdatwijnetbespraken,biedtdekansomditandersenduidelijkerteformuleren.Dezecategorieklachtenmoetwelbehandeldworden.DeheerPoppe(SP):Ikkanmijbijdezediscussiewelietsvoorstellen.Hetgaatvaakomeenopeenstapelingvankleinedingetjes.Hetgaatookompestentussenmannenenvrouwen,vrouwenenvrouwen,enmannenenmannen.Eenofficiëleklachtindienenisnogalwat.Zijnerlagererangenwaarbijmenzijnongenoegenkanuiten,zonderdathetmeteeneenklachtis?Weetmenhoespanningenzichopkunnenbouwen?Bijdemarinezitmenopschepenallemaalineenkleineruimteenindekazernezitmenooknietalteruim.InUruzganslaaptmenallemaalinkleinetentjesinhethetezand.StaatssecretarisDeVries:Menkaneenklachtindienenbijdelokalever-trouwenspersoon.Deintegriteitsorganisatiekentlandelijkwerkendever-trouwenspersonen,maardaarnaastookeennetwerkvanlokalevertrou-wenspersonen.Ditiseenlaagdrempeligadreswaarmenmetzijnklachtenterechtkan.Designalenvanaldieverschillendelokalevertrouwens-personenwordengebundeld,zodatwijeentotaaloverzichtkrijgen.Hetnetwerkisingebedindetotaleintegriteitsorganisatie.DeheerPoppe(SP):Hetisnietvoornietsdaterspanningenbijdemarinewaren:ineenonderzeebootzitmenallemaallangdichtopelkaar.DatgeldtookvoorUruzgan.Erisdangeenlokalevertrouwenspersoon,wantdeuitwisselingmetdebuitenwereldisbeperkt.StaatssecretarisDeVries:Opeenschipiserookeenvertrouwens-persoon.Naastdiepersoon,ziethetprojectsociaalleiderschaperoptoedatleidinggevendenbeschikbaarentoegankelijkheidzijnvoorditsoortklachten.Hetonderzoekvraagtookofmenmetklachtengemakkelijknaardeleidinggevendenstapt.Hetisnatuurlijkhetbestealsdesfeerendeomstandighedenzozijndatergeenhogedrempelisomnaardeleiding-gevendetestappen,alvorensnaardevertrouwenspersoontegaan.UkijktbedenkelijkmeneerPoppe,maardatidealedoelhoudenwijvoorogen.Voorzitter.Ikhebcijfersoverdemedischeorganisatieuitgedeeld,zodatdeledenmeerinformatiehebben.Erzittennu90verpleegkundigeninhetTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2015 opleidingstraject.LangshettrajectvanhetInstituutsamenwerkingDefensieenRelatieziekenhuizen(IDR)hebbenwijveelgoedeervaringenopgedaanmetdesamenwerkingmetcivieleziekenhuizen.DeheerBoeke-stijnheeftdaaralvaakopgewezen.Wijverbredendattrajectnunaardeverpleegkundigen.Zijnerdannogtekorten,dankunnenwijaltijdnogexterneninhurenenvolgtmetdecoalitieeendiscussieoverdedekking.TijdensdeAlgemenePolitiekeBeschouwingenginghetoverhetbezui-nigenopdeinhuurvanexternbeleidsadviesennietoverdeinhuuropfunctie.Ikdenkdatwijhetdaarhierwelovereenszijn.WijhakenwatbetreftdeklachtenprocedureaanbijhetplanvandeministervanVolksgezondheid.Daarinstaanmaatregelenomdepositievandecliëntinhetzorgstelselteversterken,waaronderookhetomgaanmetklachten.WijhoudeneennauweaansluitingbijdeInspectievoordeVolksgezondheidendevoorstellenvoordeklachtensystematiekzoalsministerKlinkdienaardeKamerheeftgestuurd.OpditmomentvindthieroveroverlegplaatsmetdeKamer.HetvoorstelomeeneigenklachtenbureauviadeNationaleombudsmantemaken,onderschrijfikniet.DeanalysevandeministervanVolksgezondheidwasjuisttevoor-komendatiemandmeteenklachtnaareenhogerloketmoet.Menzoumoetenklagenopdewerkvloer,bijdedirectverantwoordelijke.Dielijnondersteunenwijenwillenwijvolgen.DeheerPoppe(SP):Ikwasalbangvoorditantwoord.Wijmoetengeenappelsmetperenvergelijken.Binnendedefensieorganisatieendemili-tairehiërarchieishetzogeregeldmetdeklachtenprocedure,dateenklachtgemeldwordtbijeenmeerdere.Datisietsandersdanindecivielegezondheidszorg,waarmenklaagtbijeenklachtencommissiewaarvanmennietweetwieerinzit.StaatssecretarisDeVries:Eengeneraalkanookeenklachthebben.DeheerPoppe(SP):Datiseenonzinnigeopmerking;diewordtdaardikvoorbetaald.Mensendieproblemenhebben,zijnvaakmensendieinhetmaatschappelijkelevennietaltesterkindeschoenenstaan.Zijvoelenzichbedonderdofnietserieusbehandeld.Vergelijkdatnietmetdecivielegezondheidszorg,maarzorgervoordatmen,onafhankelijkvandemili-tairehiërarchie,deklachtkanuitenenonderzoekkandoen.Doordetraps-gewijzebenaderingismenpasnaeenjaarbijdeIMGenwordtmengekvanhetjarenlangbezwaarmaken.Devoorzitter:Umaakteenopmerking,maarikhoorgeenvraag.DeheerPoppe(SP):Hetmilitaireapparaatmoetwordenlosgemaakt,alshetgaatomklachtenoverdegezondheidszorg.Ikhebvoordetweedekeeruitgelegdwaaromdatnoodzakelijkis.StaatssecretarisDeVries:IkbenbijdeheerPoppenuhetspoorbijster.Eerderinditdebatpleithijvooraansluitingbijdecivielegezondheids-zorg.Deklachtenregelingdoetdat,endanishetweernietgoed.Boven-diendoetumedicivolstrekttekort.Datzijn,ongeachtwatzijophunschoudershebben,professionalsophunvakgebied.Hetdoeterniettoewelkerangmenheeft,alsmenaangesprokenwordtopeenklacht.Indecivielegezondheidszorgmakenwijookgeenonderscheidtusseneenhuisartseneenspecialist,omdateenspecialistmeerbetaaldkrijgtendaardoorineenhogererangordezoustaan.Kortom:uzoekteenprobleemwaarhetnietbestaat.DeheerPoppe(SP):Voorzitter...TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2016 Devoorzitter:Uhebthetwoordniet.Ikhebudriekeerhetwoordgegevenendriekeerweetugeenvraagteformuleren,maarmaaktueenopmerking.Opeenopmerkingkuntugeenantwoordverwachtenvandestaatssecretaris.Ikstelvoordatdestaatssecretariszijnbetoogvervolgt.DeheerPoppe(SP):Voorzitter.Ikprotesteerhiertegen.Ikhebweldegelijkeenvraaggesteld.StaatssecretarisDeVries:Ikhebhetantwoordgeformuleerd.IkbenhetnietmeedeheerPoppeeens.Voorzitter.HetpuntvandeCommissieGelijkeBehandelingkomtterugbijWervingenBehoud.HetgaathieromdemotiesvandeKamerdiehetmogelijkmakendatvaderseenkeereenuitzendingoverslaaninbelangvanhetgezin.DaarnaastisdeuitspraakgekomenvandeCommissieGelijkeBehandeling.TerechtwordthiergezegddathetadviesvandeCommissiehetbeleidvanDefensienietondergraaft.Hetisvanbelangomdithieraandeordetestellen.WijhebbeneenprobleemalsdeledenopbasisvandeuitspraakvandeCommissieGelijkeBehandelingvinden,datwijeenvolstrektegelijkwaardigheidtussenmannenenvrouwenmoetennastreven.DeheerKnopswijstterechtopdeoperationeleinzetbaarheid.Mijnvoorgangerheeftgeïnventariseerdwathetbetekentalswijmannenmetkinderenondervijfjaarnietuitzenden,zoalswijdatnudoenbijvrouwen.Wijhebbendan3400mannelijkemilitairenminderomuittezenden.WijhebbensamenmetdeKamergeconstateerd:datkanniet.MijnconclusienadeuitspraakvandeCommissieGelijkeBehandelingis,datwijopdiemanierdegrensnietgelijkkunnentrekken.WildeKamerdatwel,danisermaaréénconsequentie:degrensgaatvooriedereennaarbeneden,zowelvoormannenalsvoorvrouwen.GelukkigisdatnietdeuitspraakvandeCommissie.Wijmoetenonderzoekenofhetwerktvoordewervingvanvrouwenomeenuitzonderingtotvijfjaartemaken.TenaanzienvanmannenhebikdeKamerheelgoedbegrepen.Ermoetgekekenwordennaardeeigenkeuzeeneenvouchersysteem.Hetdefini-tievevoorstelstuurikuop15oktober2008.NaderegedachtewisselingDeheerKnops(CDA):Alshetgaatomreservistenliggenernogwatvuiltjesdieweggewerktmoetenworden.Dathoeftnietvandaag,maarikgaervanuitdatdestaatssecretarisinzetopeenhoogambitieniveaubijdeReservistennota.Datbetekentniethierendaarwatbijplussen.Ikbenervanovertuigddatderolvanreservistenandersmoetworden,danzenuis.Ookbijdereservistenzelfmoeterwatveranderen.Ikhebhogeverwachtingenvanhetplandatdestaatssecretarisditnajaargaatpresen-teren.Ikstelvooromopdatmomentvangedachtentewisselen.Hetzorgsysteemblijftvoorreservistencomplex,omdatermetdossiersgesjouwdmoetworden.Hetelektronischpatiëntendossierkansoelaasbieden.OpwelketermijnverwachtdestaatssecretarisdatditbinnenDefensiegeïmplementeerdkanworden?Ikhebkennisgenomenvandetoezendingvandestukkenvoordecommissie-Staal.Mijnfractiepleitvoorruimtevoordezogenaamdehardheidsclausules;mensenmeteenspecifiekeprivésituatie,bijvoorbeeldziekteindefamiliekring,kunnenaangevendatzijnietuitgezondenwillenworden.Datbetekentgeenafstel,maarhooguituitstel.DiehardheidsclausuleisnodigomdatDefensieookeengoedwerkgevermoetzijnvoormensendieeenprivéprobleemhebben.MevrouwEijsink(PvdA):Ikdankdestaatssecretarisvoorzijnduidelijkeantwoorden.DestaatssecretariszegtdathetgoedgaatkomenmethetconvenantvoorNATRES.WatgaatudoenmethetvacuümdatisTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2017 ontstaan,nuhetconvenantnietmeergeldigis?Ubentnogingesprek,neemikaan,maarineenvacuümkanmennietleven.Deintegriteitsorganisatieisnogergnieuwenstaatnogindekinder-schoenen.Ikwilhiergraagmeeroverhoren.Hetisnamelijkeencruciaalpuntindeaanbevelingenvandecommissie-Staal.Alsikhetgoedbegrijp,krijgenwij,volgendjaar,eenkwantitatiefonder-zoekwaarindiversegroepenuitgewerktworden,inplaatsvanhethalfjaar-lijkseonderzoek.DeRutgersNissoGroepneemtinhetonderzoekdeverschillendeorganisatieonderdelenmee,zoweldeburgeralsdemili-taire.Destaatssecretarissplitstdaarindediverseopleidingenuit,zodatinzichtkomtindeknelpuntenenwaarzichdiebevinden.Zokanerbeteractiewordenondernomen.Ikwilgraageenbevestigingdatdestaatsse-cretarisenikelkaargoedbegrepenhebben.Eerlijkiseerlijk:gedragscodeszijncodeswaarbijheteromgaatdatmensengewezenwordenophungedrag.Ikdenkdatdestaatssecretarisenikelkaargoedbegrijpen.Gedragwordtbeoordeeld,besprokeneninhetfunctionerenwordtgekekenofmensenzichaandeafsprakenhouden.Begrijpikgoeddatdestaatssecretaristoezegtdatditwordtmeegenomeninfunctionerings-,maarookinbeoordelingsgesprekken?Zoja,wordtditpuntookmeegenomenindeselectieprocedureenhetprofielvanleiding-gevenden?Deopleidingsnotakomtookbinnenkort,innovember.Dezeisergbelang-rijkinrelatietotaldezeonderwerpen.Kandestaatssecretarisdezenotaeenweekeerdertoesturendandeafgesproken1november2008,zodatwijdenotaop3november2008kunnenbespreken?Zoniet,danpleitikvooreengoede,inplaatsvaneensnellebespreking.HetGenderActieplanisteweinigaanbodgekomen.WanneerontvangtdeKamereennieuwestandvanzaken?Delaatsteisvanmaart2006.ErwasaltijdveelenthousiasmevoorhetnieuwoptezettenGenderforce.WanneerkandeKamerdaarovereenupdateverwachten?Ditspeeltalvanaf1998.Inbeideplannen,metnameinhetGenderActieplan,isdoordedefensieorganisatieveeltijd,veeldapperheidmaarookveelgeldgestoken.Hetzoujammerzijnalshetoverzichtoverdeopleidingendepercentagesuitdieplannennietwordtmeegenomen.Mijnvoorkeurisomditbijdebegrotingsplannentebespreken.DeheerPoppe(SP):Mijnvraagoverdeveteranenstatusvanreservistenisnognietbeantwoorddoordestaatssecretaris.Datgeldtookvoordevraagoverhetschokkendtekortaanmedischpersoneelvan227verpleeg-kundigen,ookalzijner90inopleiding.Eentekortgeeftondernormaleomstandighedenalwerkdruk,maardezeneemtextratoeonderoorlog-somstandighedenalsmensenuitgezondenwordenenoorlogsslachtoffersterugkomen.Isditnogverantwoord?Hetverschilinklachtenbehandelingtussendecivieleenmilitairegezond-heidszorgisdateenmilitaireenmeldingdoetbinnenheteigenbedrijf.Eenburgerdieeenklachtheeftovereenziekenhuis,isgeenonderdeelvandatbedrijf.EenmilitairkomtuiteindelijkterechtbijdeIMG.Destaats-secretarismoetdevergelijkingmetdeplannenvanministerKlinknietmaken;zekernietinrelatietotdehogewerkdrukbijhetpersoneel.Hijmaggeenappelsmetperenvergelijkentotdeklachtenafwerkingwerkelijkonafhankelijkis.DeheerBoekestijn(VVD):Ikwilgraagdestaatssecretarisbedankenvoorzijnantwoorden.Erzijneenaantaldingenblijvenliggen.DeVVD-fractieheefternotavangenomendathetoudeconvenantnogsteedsrechts-geldigis.Deactiviteitenvandereservistenorganisatievereisenondersteu-ningvanDefensie.Kandestaatssecretarisdaarnogopingaan?Ikwilnogevenbenadrukkendathetnietonmogelijkisdatiemandvanlichting’59verstandvanwapensheeft.Lichting’59konnietopkomen–deministergingniet,wantdiehadeenprobleemmetgezag–omdatdeKoninginTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2018 mijnjaareruitheeftgehaald.IkweetheelgoeddatdeMINIMImeerslag-krachtheeftdandeDIEMACO.BijdeNATRESzijnsituatiesdenkbaardatmendiegrotereslagkrachtmoethebben,zoalsbijaanslagen.Ikmaakeenandereinschattingvandesituatiedandestaatssecretaris.Washeteenverstandigebeslissingomdezewapenruiltoetepassen?InhetkadervanhetC2000-systeemhoopikdatdeterroristenhunactiviteitennogeenjaarwillenopschorten.StaatssecretarisDeVries:IkdankdeKamervoordeinbrengindetweedetermijn.IkverwachtnietandersvandeheerKnopsdathijalsreservisteenhoogambitieniveauronddeReservistennotavraagt.Diehogeambitieiser.Ikdeelmethemdeanalysedatreservistenopdezekrappearbeids-markteenbelangrijkbestanddeelzijnvoorDefensie;enerzijdsbijdeNATRES,anderzijdsbijhetbataljonvoorCivielMilitaireSamenwerking(SIMIC).Wijgaandituitbouwenenbekijkenofhetbestandvanactievereservistenuitgebreidmoetworden.Hierkomenwijnogmetelkaarovertespreken.Hetmilitairezorgsysteemiscomplexer.Menheefttemakenmetwisse-lendesituaties.Hieroverwilikoverigensnogeenopmerkingmaken.IndebriefdieiknaardeKamerhebgestuurd,staatfeitelijkdatalsmeninwerkelijkedienstis,mendeparticuliereverzekeringmoetopschorten.Ikwilditadviesnietgeven.Hetisgeenprobleemvoordebasisverzekering,maarikwilnogmetcollegaKlinkafsprekendatditookgeldtvoordeaanvullendeverzekering.Bijeenaanvullendeverzekeringkanereentoetszijnoptoelatingenpolisvoorwaarden.Erzijnweinigreservistendiealszijindienstzijnhunparticuliereverzekeringopzeggen.Ikzouzeggen:«houddatzo»,zolanghetoverleghierovervoortduurt.Erisgeensprakevanofficiëleopschorting.WijhebbennogoverlegmethetministerievanVolksgezondheid,WelzijnenSportomtevoorkomendatmenrechtenineenaanvullendeverzekeringkwijtraakt.Wijwillenrechtdoenaandereservistendaaromisdegezondheidszorgcomplexer.Wijbeschouwenhemalseenvolwaardigmilitairdievanonzemogelijkhedenenmiddelengebruikkanmaken.Wijkunnenookzeggen:«blijfmaarciviel».Ikdenkechterdatdereservistzichdanrechtenzouontzeggen,diehijbijonsgewoonheeft.Ditisdebestekeuze.DeheerKnops(CDA):Hetwasuitdrukkelijknietmijnwensomaantesluitenbijdecivielegezondheidszorg.Ikheballeenaandachtgevraagdvoordecomplexiteitdiedereservisttegenkomt,omdathijtemakenheeftmetverschillendezorgsystemen.Hoekuntugaranderendathetelektro-nischpatiëntendossier,datdaareenrolinkanspelen,zosnelmogelijkoperationeelwordtbinnenDefensie?Danisdekansdaterfoutenwordengemaaktheelwatkleiner.StaatssecretarisDeVries:MijncollegavanVolksgezondheidwilhetelek-tronischpatiëntendossierin2009rondhebben.Wijkunnendaarbijaansluiten,naarikhoopin2009.DevoorwaardeisdathetaansluitopderesultatenvandeministervanVolksgezondheid.DaarnaastheeftdeheerKnopshetgehadoverdepersoonlijkehardheidsclausule;dezegeldtzekervoorreservisten.Zolangiemandreservistblijft,beschouwenwijdereservistalsactueelverbondenaanDefensie.Ookalkomtmennietopinwerkelijkedienst,meniseenactievereservist.Menwordtpasveteraanalsmengeenactievereservistmeerwilzijn.DeheerKnopsisvoormijduseenreservistengeenveteraan,hoezeerikzijnuitzendingookrespecteer.Hetconvenantisnogrechtsgeldig.MetdeReservistennotakomtereenupdatevoordeactuelesituatie,zodatereennieuwconvenantkankomen.Wijonttrekkenonsnietaandeafsprakendiedaarinzijngemaakt.Deondersteuningvanreservistenorganisatiesisgewoonmogelijk.DatgeldtTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2019 ookvoorveteranenorganisaties.Erzijnafsprakenhoemenaanspraakkanmakenopondersteuning,alsmeneenactiviteitheeft.Ikhebdeeerstevoortgangsrapportagevanmijnvoorgangernagekekenopdeonafhankelijkheidvandeintegriteitsorganisatie.Dieheeftprecieshetzelfdevoorgesteldwatwijnuookdoen;hetonderbrengenvandeorganisatiebijdeCentraleOrganisatievoorDefensiemeteenrecht-streekseverantwoordelijkheidvandeSecretaris-generaal.DeorganisatieisbuitendedirectelijngeplaatstenheeftdaarmeeeenonafhankelijkepositiebinnenDefensie.IkdenkdatmevrouwEijsinkzichverspraktoenzijvroegnaarhetkwantita-tiefonderzoek.Deafsprakendieikmetdeledenhebgemaakt,zijnvooreenkwalitatiefonderzoekovereenjaar.Dietoezeggingbevestigikbijdezen.Ikkanuooktoezeggendatdegedragscodebijbeoordelings-gesprekkenaandeordewordtgesteld.MevrouwEijsink(PvdA):Ikdankuvoorhettoezeggen,maarikwilookgraagwetenopwelketermijndatzalzijn.Isditbinnenzesmaandenindeorganisatieintevoeren?Hetisbelangrijkwanneerditoperationeelwordtenkanwordenmeegenomenindebeoordelingendegedragscode.StaatssecretarisDeVries:Ikhebudittoegezegdnaaraanleidingvandefunctioneringsgesprekkenenhetgeldtookvoordebeoordelings-gesprekken.Ikhebdeledenherbevestigddatdegenoemdedatumvan1november2008echtnodigisvoordeopleidingsnota.Hetonderzoekdathiervoorisgedaan,isinaugustus2008opgeleverd.Opbasisdaarvankunnenwijnupaswerkenaandeopleidingsnotaenonzebeleids-voorstellen.Hetisuwafwegingomdenotaop3novembernietmeetenemen.Ikkanhemnieteenweekeerdertoezeggen.MevrouwEijsink(PvdA):IkmerkalleenopdatdeWerving-enBehoud-nota,waarwijookallangnaaruitzien,endezenotanietuitelkaargezienkunnenworden.IkwildestaatssecretarisvoorleggendatinWervingenBehouddeopleidingskantookaandeordekomt.Uwiltgraagvanonsop3novemberpositieveofkritischegeluidenhoren,dieukuntmeenemen.UwiltookgraagbijdeplenaireafrondingondersteuningvanuitdeKamer.Hetkanbetekenen,ikspreekiniedergevalvoormijzelf,datdeKamergaattwijfelenaanmaatregelendieugaataankondigen.Inaprilsprakenwijalovervoorstellen,numoetenwijtochovergaantotacties.StaatssecretarisDeVries:Indeopleidingsnotagaathetoverzakenalscompetentiesencertificeringvanopleidingen.Ditzijndetweehoofd-puntenwaarnaardeKamergevraagdheeft.Hetheefteenzekererelatiemetwerving;hetiseenvoordeelalsiemandzijndefensieopleidinglateropdearbeidsmarktookgoedkangebruiken.HetisgeenontbindendevoorwaardevooreengoedediscussieoverWervingenBehoud.IkzegutoedatwijhetnietnalatenomindebriefoverWervingenBehoudrele-vanteopmerkingenindiecontexttemaken.MevrouwEijsink(PvdA):Ikhoordestaatssecretaristweehoofdpuntennoemenvoordeopleidingsnota.Ikvoegdaareenderdeaantoedievorigjaaristoegezegd:dehoeveelheidopleidingenbinnenDefensie.Datzijnerduizenden.Uwvoorgangerheeftonsinnovember2007toegezegd,dathetaantalteruggebrachtzouworden.Datisnietonbelangrijkgezienoutsourcing,efficiency,enzovoorts.StaatssecretarisDeVries:Datisinderdaadhetderdepunt.Uithetonder-zoekblijktdatheteenveelvoudiseneenbehoorlijkepuzzel.Hetisnietvoornietsdatikdietijdaanuvraag.Voorzitter.Metdediversiteitsorganisatieshebikeenoverlegomtekomentoteendiversiteitsactieplan.Wijbehandelen«gender»nietapart,maarTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2020 kijkenooknaarcultureleminderhedenenmensenmeteenhomoseksuelegeaardheid.Datzijndediversiteitsorganisatieswaarmeeikomtafelzit.Erkomteennieuwactieplanmetactiesdiehettotalediversiteitsterreinbehelzen.MevrouwEijsink(PvdA):Ikbenenigszinsverrast.Ikhaddegeruchtenwelgehoord.Ikvraagofdestaatssecretarishetoudeformatendesyste-matiekblijfthandhavenvanhetGenderActieplan.Anderskunnenwijnooitgoeddevooruitgangbespreken.Ikhebnietsmethetwoord«gender»,maarwelmetdeinhouddaarvan.StaatssecretarisDeVries:Hetisvanbelangdatukuntbekijkendaternaaraanleidingvandestreefcijfersvooruitgangis.Uhebtmijeenlijstmetconcretesuggestiesgegeven,diewijinhetvorigeoverleghebbenbesproken.Daarisuiteraardopingegaan.MevrouwEijsink(PvdA):Streefcijferszijnwatandersdanhetformatdatikbedoel.InhetActieplanstaancijfersperkrijgsmachtonderdeelaange-geventotenmet2010.Magikervanuitgaandatwijdatgepresenteerdkrijgen,metdevoortgangervan,zodatwijwetenwaarhetgeldaanbe-steedwordt?StaatssecretarisDeVries:Wijhebbenbewusteendifferentiatiegemaakt,zelfsbinnenkrijgsmachtonderdelen,vanwatrealistischofniet-realistischzouzijn.Erzijnookcategorieënwaarhetstreefcijferlagerligt,omdatdeelnamedoorvrouwennietmogelijkis.Dieuitsplitsingwordtmeege-nomen.Dediscussieoverdeklachtenbinnenhetbedrijfisalvakergevoerd,ookbinnendesystematiekmetdeInspecteur-GeneraalderKrijgsmacht(IGK).IkverschilmetdeheerPoppevanmeningoverdewerkingvanditsysteem.MetonzeInspecteuraandemedischekant,maarookmetdeIGKalsbijzonderinstituut,zijnklachtenbuitengewoongoedgeregeldbinnenDefensie.IkbenergeenvoorstandervanomditbuitenDefensieteplaatsenineenonafhankelijkinstituut.DeheerPoppe(SP):Geldtditalleenvoormensenbinnenhetbedrijfofookvoormensendiealbuitenhetbedrijfzijn,zoalsveteranenenmensendienaenigejarendienstgerelateerdeziekteverschijnselenkrijgen?IkhebvoorbeeldenvanhetzootjebijDefensie,alshetgaatomafhouden,afhouden,afhouden.Alleendaaromalzouereenonafhankelijkeklachten-regelingmoetenzijn.Waaromhoudtuhierzostugaanvast?Ikkenookveteranendienietsmeerafgehandeldwillenhebbenbinnenhetleger.Diewilleneenonafhankelijkeklachtenregelingdienietbinnenhunoudewerkgeverssituatieverkeert.Waaromstribbeltuzotegen?DatistochheelnormaalinNederland?StaatssecretarisDeVries:IedereenmeteenklachtdievindtdathijdoorDefensienietgoedbehandeldwordt–datgeldtvooriedereeninNeder-landmeteenklacht–kanterechtbijdeNationaleombudsman.Datiseengoedwerkendinstituut.Ikhebergeenbehoefteaanomernognieuweinstitutennaasttecreëren.Deachtervangisdeombudsman.MochtdeheerBoekestijnaanwijzingenhebbendiedeinzetvanvijfbatal-jonsNATRESmetdevuurkrachtvandeMINIMIbinnenafzienbaretijdnodigmaken,danhoudikmijaanbevolenvooreenvertrouwelijkoverleg.Volgensonzeinlichtingeninventarisatieisdatvooralsnognietaandeorde.IkachtheteenverantwoordekeuzeomdezeMINIMI’smetprioriteitnaarUruzgantezenden.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2021 ToezeggingenDevoorzitter:Doordestaatssecretariszijntijdenshetoverlegdevolgendetoezeggingengedaan:–destaatssecretarisinformeertdeKamernaderwelkeinformatieoverdeuitzendingvandemilitairwelennietinhetpersoonlijkdossierwordtopgenomen;–indenogteontvangenReservistennotagaatdestaatssecretarisnaderinophetnieuweconvenantNATRES;–destaatssecretarisstuurtdeKamerin2009eenkwalitatiefonderzoeknaarongewenstgedrag;–indeopleidingsnotawordtingegaanopdehoeveelheidopleidingenbinnenDefensie;–destaatssecretarisstuurtdeKamerinnovember2008hetactieplanmetbetrekkingtotdestreefcijfersvanparticipatievanverschillendepersoneelscategorieën.StaatssecretarisDeVries:Ikwilterugkomenopdelaatstetoezegging:november2008hebiknietzoexplicietgenoemd.Metdediversiteits-organisatieshebikpasdezeweekeeneerstebesprekingoverhetactie-plan.Ikwilditzorgvuldigdoen,dusnovember2008lijktmijergvroeg.Ikkomterugopdetermijn.UhadhetookoverhetconvenantmetdeNATRES,datmoethetconvenantmetdereservistenorganisatieszijn.MevrouwEijsink(PvdA):Ikamendeerooknog,blijkbaarkandatnu.IkbegreepvandestaatssecretarisdathetActieplanmeegenomenwordtbijWervingenBehoud.EendeelvanhetActieplanGenderisinhoudelijkbelangrijkbijWervingenBehoud.Anderskunnenwijheelveelstukkenwaarwijopwachten,nietbesprekenendatzouzondezijn.StaatssecretarisDeVries:Uvonddatookrelevantomtebesprekeninhetwetgevingsoverleg.Ikspreekmetuafdatudeactuelecijfersrondgender,deuitsplitsingnaarkrijgsmachtonderdeelendestreefcijfers,vanmijkrijgtomtebenutteninhetoverleg.DevoorzittervandevastecommissievoorDefensie,VanBaalenDeadjunct-griffiervandevastecommissievoorDefensie,VanderBijlTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.2022