Verslag van een schriftelijk overleg over de petitie van Dokters van de Wereld 'Mondzorg terug in het basispakket (Kamerstuk 32620-300)

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202532 620Beleidsdoelstellingen op het gebied vanVolksgezondheid, Welzijn en SportNr. 301 VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEGVastgesteld 15 april 2025 De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft eenaantal vragen en opmerkingen voorgelegd aan de Minister van Volksge-zondheid, Welzijn en Sport over de brief van 14 januari 2025 over reactieop verzoek commissie over de petitie van Dokters van de Wereld«Mondzorg terug in het basispakket (Kamerstuk 32 620, nr. 300).De vragen en opmerkingen zijn op 5 maart 2025 aan de Minister vanVolksgezondheid, Welzijn en Sport. Bij brief van 15 april 2025 zijn devragen beantwoord.De voorzitter van de commissie,MohandisAdjunct-griffier van de commissie,Sjerp kst-32620-301ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 3011 Inhoudsopgaveblz.I.Vragen en opmerkingen vanuit de fracties2Vragen en opmerkingen van de leden van de PVV-fractie2Vragen en opmerkingen van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie2Vragen en opmerkingen van de leden van de VVD-fractie3Vragen en opmerkingen van de leden van de D66-fractie3Vragen en opmerkingen van de leden van de BBB-fractie3Vragen en opmerkingen van de leden van de SP-fractie3II.Reactie van de Minister5 I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties Vragen en opmerkingen van de leden van de PVV-fractieDe leden van de PVV-fractie hebben kennisgenomen van de reactie van deMinister op het verzoek van de commissie over de petitie van Dokters vande Wereld «Mondzorg terug in het basispakket» en hebben hierover geenaanvullende vragen of opmerkingen.Vragen en opmerkingen van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractieDe leden van de GroenLinks-PvdA-fractie hebben met interesse kennisge-nomen van de brief over de Dokters van de Wereld petitie «Mondzorgterug in het basispakket». Genoemde leden hebben nog wel enkelevragen en opmerkingen naar aanleiding van deze brief.In het verslag van een schriftelijk overleg over «het eindverslagverkenning mondzorg – Project vermindering mijding van mondzorg omfinanciële redenen»1 lezen de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie datde Minister zich inzet voor «op een verbeterde inzet van de gemeente-polis». Wat houdt deze verbetering concreet in? Kan de Minister inzichtgeven in de effectiviteit van de gemeentepolis om de toegang totmondzorg voor financieel kwetsbaren te verbeteren? Heeft de Ministerinzicht hoeveel mensen van de aanvullende mondzorgverzekering in degemeentepolis afzien om financiële redenen? De onderstaande ledenmaken zich grote zorgen over de bezuinigingen op het gemeentefonds enhet financiële ravijn jaar dat gemeenten te wachten staat.2 Doordat degemeentepolis ten dele wordt bekostigd uit het gemeentefonds en nietgeoormerkt is, maken deze leden zich zorgen dat de gemeentepolisachteruitgaat. Deelt de Minister deze zorgen? Kan de Minister garanderendat er genoeg financiële middelen voor gemeenten wordt vrijgemaaktzodat zij gemeentepolissen kunnen blijven aanbieden? Zo nee, komt erdan in de plaats een landelijke regeling voor financieel kwetsbaren?De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie zijn blij dat er op ons initiatiefeen onderzoek wordt gedaan naar vormen van een aanvullendeuniversele verzekering. Een andere optie om de regeling vanuit deRijksoverheid te regelen. Hoe kijkt de Minister tegen een landelijkeregeling mondzorg voor financieel kwetsbaren aan, die los staat van dezorgverzekeraars, in parallel met RMA healthcare, de Regeling Medische1Kamerstuk 32 620, nr. 292, Beleidsdoelstellingen op het gebied van Volksgezondheid, Welzijnen Sport | Tweede Kamer der Staten-Generaal2Gemeenten vallen in financieel ravijn | VNGTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 3012 zorg Asielzoekers? Kan de Minister de voor- en nadelen van zo’n regelingin kaart brengen?De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie lezen in de brief van de Ministerdat resultaten van het adviestraject van het Zorginstituut Nederland in2028 verwacht, «zodat opname van delen van mondzorg in het basis-pakket politiek kan worden gewogen». Is er een mogelijkheid dit advies-traject te versnellen gezien de urgentie voor mensen die momenteel geentoegang hebben tot mondzorg?Kan de Minister ingaan op de status en planning van het traject «aanvul-lende verzekering voor financieel kwetsbaren»? Kan de Minister daarnaasttoelichten op welke wijze er vervolg gegeven gaat worden aan de pilot«vermindering mijding mondzorg vanwege financiële redenen»?Vragen en opmerkingen van de leden van de VVD-fractieDe leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de reactie op hetverzoek van de commissie over de petitie van Dokters van de Wereld overmondzorg terug in het basispakket. Zoals deze leden vaker hebbenaangegeven is het aandeel volwassenen dat niet naar de tandarts gaat omandere redenen, waaronder angst en gebrek aan urgentie, groter.Genoemde leden zijn er dan ook niet van overtuigd dat opname in hetbasispakket de oplossing is. Toch hebben zij nog een enkele vraag.De leden van de VVD-fractie hebben het rapport met daarin de kosten-analyse van vijf mogelijke varianten van mondzorg in het basispakket3gelezen en vragen of een overzicht kan worden gegeven van de effectenvan deze vijf mogelijke varianten op de nominale premie.Vragen en opmerkingen van de leden van de D66-fractieMet interesse hebben de leden van de D66-fractie kennisgenomen van destukken en hebben geen verdere vragen.Vragen en opmerkingen van de leden van de BBB-fractieDe leden van de BBB-fractie hebben kennisgenomen van de reactie opverzoek commissie over de petitie van Dokters van de Wereld «Mondzorgterug in het basispakket». Deze leden hebben hierover geen vragen aan deMinister.Vragen en opmerkingen van de leden van de SP-fractieDe leden van de SP-fractie hebben de reactie van de Minister gelezen opde petitie van Dokters van de Wereld. Deze leden vinden het onbegrijpelijkdat zij zich niets aantrekt van de grote wens vanuit de samenleving ommondzorg terug te brengen in het basispakket en blind lijkt voor deschrikbarende gevolgen op de gebitten van Nederlanders van het beleidvan de Minister.De leden van de SP-fractie vragen waarom de Minister zich distantieertvan het getal van 1,5 miljoen Nederlanders die afzien van mondzorg omfinanciële redenen. Kan de Minister de verschillende cijfers toelichten enaangeven waarom zij het getal van 640.000 betrouwbaarder vindt dan decijfers van Dokters van de Wereld?3Zorginstituut Nederland, 23 oktober 2024, Rapport - Kostenanalyse mondzorg volwassenen |Rapport | Zorginstituut NederlandTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 3013 De leden van de SP-fractie lezen in de beslisnota dat de Minister inzet ophet verlagen van het eigen risico om betaalbaarheidsproblemen in de zorgop te lossen. Genoemde leden vragen hoe dit zich precies verhoudt tot deverbetering van de toegang tot mondzorg.De leden van de SP-fractie lezen dat de Minister van plan is om te zorgendat het volgende kabinet in beeld heeft wat de gevolgen zijn vanpakketmaatregelen en gerichtere alternatieven om «financieel kwetsbaremensen» te helpen bij de toegang tot de mondzorg. Vindt de Minister enhet huidige kabinet dit zelf niet een beetje laat? Kan de Minister aan hetZorginstituut Nederland vragen om de uitkomsten van dit onderzoek nietin 2028 te publiceren maar in 2025? Immers de problemen van mensenzijn urgent. Genoemde leden krijgen helaas het gevoel dat deze Ministermondzorg helemaal niet wil vergoeden vanuit het basispakket, maar ditonderzoek rekt zodat zij daar de aankomende 4 jaar naar kan blijvenverwijzen.De leden van de SP-fractie vragen wat er gedaan gaat worden met hetonderzoek van het Zorginstituut Nederland aangezien dit na de huidigekabinetsperiode komt. Welke garantie geeft de Minister dat er daadwer-kelijk wat wordt gedaan met dit onderzoek? Erkent deze Minister dat doorhet uitstellen van het terugbrengen van mondzorg in het basispakket dekosten voor de samenleving toenemen omdat op een later momentduurdere behandelingen nodig zijn? Kan de Minister aangeven hoeveelgeld onze samenleving dit gaat kosten? Deze leden vragen welke andereargumenten, behalve het onjuiste «kostenargument», de Minister hanteertom het basispakket niet uit te breiden.De leden van de SP-fractie lezen in de beslisnota dat de Minister geen«nieuwe toezeggingen» doet, maar dat de Minister het wel «pijnlijk» vindtdat mensen uit geldgebrek gezonde tanden laten trekken. Klopt het dandat het eigenlijk loze woorden zijn van deze Minister?De leden van de SP-fractie lezen dat de Minister aanraadt om bij degemeente aan te kloppen als je noodzakelijke tandartszorg niet kuntbetalen. Hoe denkt het kabinet dat gemeenten deze potjes en polissenovereind kunnen houden als zij straks worden geconfronteerd metgigantische bezuinigingen op het gemeentefonds door ditzelfde kabinet?Kan de Minister garanderen dat gemeenten financieel maatwerk voor dezorgkosten van hun bewoners kunnen blijven bekostigen? Kan de Ministerinzicht geven in de effectiviteit van de gemeentepolis om de toegang totmondzorg te verbeteren?De leden van de SP-fractie lazen in eerdere stukken van de Minister naaraanleiding van het eindverslag van het project «vermindering mijdingmondzorg vanwege financiële redenen» dat zij een «publiek maatschap-pelijk vangnet» van belang noemt. Is er inmiddels zicht op de benodigdemiddelen om dit landelijk voldoende te organiseren? In datzelfde stukherhaalt de Minister de cijfers van BS&F waarin naar voren komt dat ereen significante stijging is van het percentage kosten wat aan mondzorgbesteed wordt (44% in 2023), boven op de gemeentelijke bijdrage voor degemeentepolis (gemiddeld 100 euro per jaar per volwassen verzekerde).Hoe verklaart de Minister de toename aan gemeentelijke uitgaven voormondzorg? In hoeverre leiden deze cijfers ertoe, bij de Minister, dat eenlandelijke oplossing noodzakelijk is?De leden van de SP-fractie vragen wanneer en op welke wijze vervolgwordt gegeven aan de pilot «vermindering mijding mondzorg vanwegefinanciële redenen». Wat is de status en planning van het traject «aanvul-lende verzekering voor financieel kwetsbaren»?Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 3014 II. Reactie van de Minister Vragen en opmerkingen van de leden van de PVV-fractieDe leden van de PVV-fractie hebben kennisgenomen van de reactie van deMinister op het verzoek van de commissie over de petitie van Dokters vande Wereld «Mondzorg terug in het basispakket» en hebben hierover geenaanvullende vragen of opmerkingen.Vragen en opmerkingen van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractieDe leden van de GroenLinks-PvdA-fractie hebben met interesse kennisge-nomen van de brief over de Dokters van de Wereld petitie «Mondzorgterug in het basispakket». Genoemde leden hebben nog wel enkelevragen en opmerkingen naar aanleiding van deze brief.In het verslag van een schriftelijk overleg over «het eindverslagverkenning mondzorg – Project vermindering mijding van mondzorg omfinanciële redenen»4 lezen de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie datde Minister zich inzet voor «op een verbeterde inzet van de gemeente-polis». Wat houdt deze verbetering concreet in? Kan de Minister inzichtgeven in de effectiviteit van de gemeentepolis om de toegang totmondzorg voor financieel kwetsbaren te verbeteren? Heeft de Ministerinzicht hoeveel mensen van de aanvullende mondzorgverzekering in degemeentepolis afzien om financiële redenen? De onderstaande ledenmaken zich grote zorgen over de bezuinigingen op het gemeentefonds enhet financiële ravijn jaar dat gemeenten te wachten staat.5 Doordat degemeentepolis ten dele wordt bekostigd uit het gemeentefonds en nietgeoormerkt is, maken deze leden zich zorgen dat de gemeentepolisachteruitgaat. Deelt de Minister deze zorgen? Kan de Minister garanderendat er genoeg financiële middelen voor gemeenten wordt vrijgemaaktzodat zij gemeentepolissen kunnen blijven aanbieden? Zo nee, komt erdan in de plaats een landelijke regeling voor financieel kwetsbaren?In de gemeentepilot, een van de acties die volgt uit het eindverslag vanbovengenoemd project, wordt inderdaad gekeken naar de mogelijkhedenvoor een verbeterde inzet van de gemeentepolis. Over de uitkomsten vande pilot en bijbehorende adviezen zal ik uw Kamer in het voorjaarinformeren. Bij een verbetering van de gemeentepolis wordt zowelgekeken naar de zorginhoudelijke dekking als de mogelijkheden om depremie laag te houden.De gemeentepolis is een bestaand instrument en helpt het risico op hetmijden van mondzorg te verkleinen doordat er altijd, in alle varianten, eentandartsdekking in zit. Dankzij een gemeentelijke bijdrage (op de aanvul-lende verzekering van de gemeentepolis) is de premie voor de gemeente-polis goedkoper dan voor een vergelijkbare reguliere polis. Uit onderzoekvan het CBS (Gezondheidsenquête 2020 en 2021) blijkt dat van de mensenmet een lager inkomen en zonder aanvullende tandverzekering 52%minimaal één keer per jaar naar de tandarts gaat. Van de mensen met eenlager inkomen en met een aanvullende tandverzekering, is dit 82%.In de gemeentepolis is de dekking voor vrijwel alle prestaties voormondzorg bovendien 100% met een maximumbedrag. Veel regulieretandartsverzekeringen hanteren een vergoedingspercentage van 75% voor4Kamerstuk 32 620, nr. 292, Beleidsdoelstellingen op het gebied van Volksgezondheid, Welzijnen Sport | Tweede Kamer der Staten-Generaal5Gemeenten vallen in financieel ravijn | VNGTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 3015 (een deel van) de kosten, waardoor mensen nog geregeld moetenbijbetalen. Wel is de (maximale) dekking van de gemeentepolissen op ditmoment qua mondzorg nog niet overal voldoende. Ik heb geen inzicht inhet aantal mensen dat afziet van mondzorg, omdat de mogelijkheden inde gemeentepolis niet toereikend zijn. Maar ik herken dat er verbetermo-gelijkheden zijn. Het instrument «gemeentepolis» wordt betrokken bij deuitwerking van alternatieve regelingen om de financiële toegankelijkheidvan de mondzorg voor minima te verbeteren.Ik herken dat gemeenten het komende jaar voor financiële uitdagingenkomen te staan. Ik weet niet welke uitwerking de budgettaire ruimte vangemeenten de komende jaren zal hebben op het aanbod van gemeentepo-lissen. Omdat het inderdaad aan gemeenten is hoe zij de middelen uit hetgemeentefonds besteden, kan ik hierover geen garanties geven.Onderzoek laat in ieder geval zien dat veel gemeenten de gemeentepoliseen goed instrument vinden om minima financieel te ondersteunen. Ookuit het feit dat 297 gemeenten een gemeentepolis aanbieden, blijkt demeerwaarde van het instrument.Over de mogelijkheden voor een gerichtere financiële regeling specifiekvoor minima, waarvan een landelijke regeling een optie kan zijn, wordt uwKamer dit najaar geïnformeerd. Daarnaast loopt het adviestraject van hetZorginstituut, over een passende aanspraak voor mondzorg, door. Metdeze twee sporen worden de mogelijke oplossingen dus breed in beeldgebracht.De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie zijn blij dat er op ons initiatiefeen onderzoek wordt gedaan naar vormen van een aanvullendeuniversele verzekering. Een andere optie om de regeling vanuit deRijksoverheid te regelen. Hoe kijkt de Minister tegen een landelijkeregeling mondzorg voor financieel kwetsbaren aan, die los staat van dezorgverzekeraars, in parallel met RMA healthcare, de Regeling Medischezorg Asielzoekers? Kan de Minister de voor- en nadelen van zo’n regelingin kaart brengen?De afgelopen jaren heeft het Ministerie van VWS samen met partijengewerkt aan het in kaart brengen van de problematiek als het gaat ommondzorg voor minima en welke oplossingsrichtingen er mogelijk zijn. Inhet eindverslag6 van het project «vermindering mijding van mondzorg omfinanciële redenen» wordt onder geadviseerd om gerichte financiëlemaatregelen uit te werken. Deze uitwerking laat onverlet dat het Zorgin-stituut een adviestraject is gestart naar een passende aanspraak voormondzorg. Eerder7 heb ik uw Kamer geïnformeerd over de verschillendefases in dit adviestraject. Het Zorginstituut heeft reeds een kostenanalysevan mogelijke pakketmaatregelen opgeleverd. Vervolgens is het Zorgin-stituut een verkennende fase gestart waarin verkend wordt of detoegankelijkheid én de huidige staat van mondgezondheid verbeterd kanworden door eventuele pakketmaatregelen. Indien deze verkenning totpositieve uitkomsten leidt, dan zal de adviesfase worden gestart diebestaat uit een toetsing aan de hand van de pakketcriteria.De afgelopen periode is het Ministerie van VWS daarnaast samen metpartijen gestart om verschillende gerichte maatregelen uit te werken. Delandelijke regeling mondzorg voor financieel kwetsbaren, vergelijkbaarmet de RMA, is een van de maatregelen die momenteel wordt uitgewerkt.In dit traject worden de verschillende maatregelen uitgewerkt, inclusief devoor- en nadelen in beeld gebracht. Ik streef ernaar om dit najaar de6Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 32 620, nr. 2927Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 294Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 3016 Kamer te informeren over de resultaten. Deze uitkomsten zijn voor eenvolgend Kabinet ter besluitvorming, aangezien de verwachting is dat deze,of andere, maatregelen de nodige financiële middelen zullen vragen.De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie lezen in de brief van de Ministerdat resultaten van het adviestraject van het Zorginstituut Nederland in2028 verwacht, «zodat opname van delen van mondzorg in het basis-pakket politiek kan worden gewogen». Is er een mogelijkheid dit advies-traject te versnellen gezien de urgentie voor mensen die momenteel geentoegang hebben tot mondzorg?Ik merk op dat het aan een volgend Kabinet is om te besluiten hoe om tegaan met de uitkomsten van het adviestraject, aangezien een eventuelepakketuitbreiding de nodige financiële middelen vergt. In het Hoofdlijnen-akkoord zijn geen extra middelen gereserveerd voor mondzorg.Daarnaast is een advies over een herziening van een aanspraak op deZorgverzekeringswet een zorgvuldig proces dat uit verschillendeonderdelen bestaat. Eerder is uw Kamer al meegenomen in de verschil-lende onderdelen van het adviestraject en is de tijdslijn van het advies-traject uiteengezet. Er wordt niet alleen gekeken naar de gezondheidsef-fecten van eventuele pakketmaatregelen, maar ook worden bredere batenin kaart gebracht. Het Zorginstituut heeft ingeschat dat voor de verza-meling van relevante data en het verwerken hiervan in een advies watbestaat uit verschillende scenario’s in 2028 afgerond en opgeleverd kanworden.Ik begrijp de wens om een oplossing te vinden voor minima die detandartsrekening niet kunnen betalen. Tegelijkertijd vind ik het belangrijkdat voor het onderzoek van pakketmaatregelen de tijd wordt genomen.Het nemen van een pakketmaatregel heeft namelijk een grote impact opzowel de zorgkosten en de (capaciteit in de) sector. Ook kunnen de totalezorgkosten toenemen, als de veel grotere groep die wel regelmatig demondzorg bezoekt meer mondzorg gaat gebruiken als deze verzekerdwordt (waar deze extra zorgvraag niet altijd even noodzakelijk hoeft tezijn). Zoals eerder aangegeven zal ik uw Kamer waar mogelijk tussentijdsinformeren over de tussentijds resultaten.Kan de Minister ingaan op de status en planning van het traject «aanvul-lende verzekering voor financieel kwetsbaren»? Kan de Minister daarnaasttoelichten op welke wijze er vervolg gegeven gaat worden aan de pilot«vermindering mijding mondzorg vanwege financiële redenen»?De afgelopen periode is het Ministerie van VWS samen met partijengestart om verschillende gerichte financiële maatregelen, waaronderinderdaad een aanvullende verzekering, uit te werken en inclusief de voor-en nadelen in beeld te brengen. Uw Kamer ontvangt dit najaar deuitwerking van de gerichtere alternatieve financiële regelingen.Uit het project «vermindering mijding mondzorg vanwege financiëleredenen» zijn verschillende acties en aanbevelingen naar voren gekomen.Zo vond de afgelopen periode inderdaad een gemeentelijke pilot plaats.De pilots, en de adviezen aan het Ministerie van VWS over de geleerdelessen, zijn in een afrondende fase. Ik informeer uw Kamer in het voorjaarover de uitkomsten en hoe ik daar vervolg aan ga geven.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 3017 Vragen en opmerkingen van de leden van de VVD-fractieDe leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de reactie op hetverzoek van de commissie over de petitie van Dokters van de Wereld overmondzorg terug in het basispakket. Zoals deze leden vaker hebbenaangegeven is het aandeel volwassenen dat niet naar de tandarts gaat omandere redenen, waaronder angst en gebrek aan urgentie, groter.Genoemde leden zijn er dan ook niet van overtuigd dat opname in hetbasispakket de oplossing is. Toch hebben zij nog een enkele vraag.De leden van de VVD-fractie hebben het rapport met daarin de kosten-analyse van vijf mogelijke varianten van mondzorg in het basispakket8gelezen en vragen of een overzicht kan worden gegeven van de effectenvan deze vijf mogelijke varianten op de nominale premie.De kostenanalyse is voor de volledigheid hieronder ingevoegd. Door hetMinisterie van VWS is een schatting gemaakt van de verwachte jaarlijkseeffecten op de nominale premie van deze scenario’s. Deze effecten staanin de tweede tabel hieronder opgenomen (overigens is er ook een effectop de Inkomensafhankelijke Bijdrage (IAB)). Uit de tabel blijkt dat degevolgen uiteenlopen en afhankelijk zijn van het gekozen scenario en dehoogte van het verplicht eigen risico. In de kostenanalyse is niet ingegaanop de gezondheidseffecten van mondzorg.8Zorginstituut Nederland, 23 oktober 2024, Rapport - Kostenanalyse mondzorg volwassenen |Rapport | Zorginstituut NederlandTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 3018 Premie-effecten scenario’s mondzorgPremie-effect uitgavenScenarioOmschrijvingHoogte eigenrisicoMinimale budgetimpactMaximale budgetimpact1.11 periodieke controle per jaar€ 0€ 9€ 10€ 165€ 5€ 6€ 385€ 4€ 51.22 periodieke controles per jaar€ 0€ 18€ 20€ 165€ 11€ 12€ 385€ 8€ 92Gebitsreiniging en röntgenfoto’s€ 0€ 32€ 35€ 165€ 20€ 22€ 385€ 15€ 173Aanspraak mondzorg jeugd uitbreiden naar volwassenen€ 0€ 90€ 97€ 165€ 70€ 76€ 385€ 48€ 524Medisch noodzakelijke handelingen voor volwassenen€ 0€ 36€ 39€ 165€ 26€ 29€ 385€ 18€ 205Verruiming aanspraak mondzorg jeugd van 18 naar 25 jaar€ 0€ 10€ 10€ 165€ 6€ 6€ 385€ 3€ 3 Vragen en opmerkingen van de leden van de D66-fractieMet interesse hebben de leden van de D66-fractie kennisgenomen van destukken en hebben geen verdere vragen.Vragen en opmerkingen van de leden van de BBB-fractieDe leden van de BBB-fractie hebben kennisgenomen van de reactie opverzoek commissie over de petitie van Dokters van de Wereld «Mondzorgterug in het basispakket». Deze leden hebben hierover geen vragen aan deMinister.Vragen en opmerkingen van de leden van de SP-fractieDe leden van de SP-fractie hebben de reactie van de Minister gelezen opde petitie van Dokters van de Wereld. Deze leden vinden het onbegrijpelijkdat zij zich niets aantrekt van de grote wens vanuit de samenleving ommondzorg terug te brengen in het basispakket en blind lijkt voor deschrikbarende gevolgen op de gebitten van Nederlanders van het beleidvan de Minister.De leden van de SP-fractie vragen waarom de Minister zich distantieertvan het getal van 1,5 miljoen Nederlanders die afzien van mondzorg omfinanciële redenen. Kan de Minister de verschillende cijfers toelichten enaangeven waarom zij het getal van 640.000 betrouwbaarder vindt dan decijfers van Dokters van de Wereld?In het eindverslag van het project «vermindering mijding van mondzorgom financiële redenen»9 is opgenomen dat zo’n 1,4 miljoen volwassenenniet naar de tandarts gaan. Dit kan verschillende oorzaken hebben, zoalseen gebrek aan het besef van urgentie of vanwege angst voor de tandarts.Van deze groep gaan 640.000 mensen niet naar de tandarts om financiëleredenen. Dit aantal is gebaseerd op zowel literatuuronderzoek door het9Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 32 620, nr. 292Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 3019 Academisch Centrum Tandheelkunde Amsterdam (ACTA), declaratiedatavan Vektis en op CBS gegevens. Ik acht dit cijfer dan ook betrouwbaar.Ik zie dat Dokters van de Wereld inderdaad tot een fors hogere schattingkomt. Ik heb begrepen dat deze schatting gebaseerd is op de uitkomstenvan een telefonische peiling die in 2019 onder 3.050 respondentenplaatsvond en dat de uitkomsten vervolgens zijn «doorgetrokken» naaralle volwassenen in Nederland. Volgens hun schatting zou grofweg 10%van de volwassenen in Nederland mondzorg mijden vanwege de kosten.Dit is een zeer hoge schatting vergeleken met het hierboven genoemdeonderzoek. Maar ook vergeleken met onderzoek van de OECD10 uit 2019t,waaruit bleek dat 3% van de volwassenen in Nederland afzag vanmondzorg vanwege de kosten. Ik vind deze schatting daarom minderaannemelijk, maar dat laat onverlet dat ik begrip heb voor de oproep vanDokters van de Wereld en hen erkentelijk ben voor hun inzet om mensendie niet naar de tandarts kunnen te helpen. Bijvoorbeeld met de Monzorg-karavaan, waar professionals vrijwillig noodbehandelingen en poetsin-structies geven.De leden van de SP-fractie lezen in de beslisnota dat de Minister inzet ophet verlagen van het eigen risico om betaalbaarheidsproblemen in de zorgop te lossen. Genoemde leden vragen hoe dit zich precies verhoudt tot deverbetering van de toegang tot mondzorg.Het kabinet wil met het verlagen van het verplicht eigen risico naar € 165per 2027 bereiken dat minder mensen om financiële redenen medischezorg uitstellen of hiervan afzien. Het Kabinet kiest voor een lageremedefinanciering en daarmee voor een grotere solidariteit tussengezonde en minder gezonde mensen. Ik ben het met de SP eens dat, ookna de verlaging van het eigen risico, er mensen zullen zijn die onvol-doende financiële middelen hebben om naar de tandarts te gaan. Tochben ik tevreden met de grote stap die we op het eigen risico kunnenzetten.De leden van de SP-fractie lezen dat de Minister van plan is om te zorgendat het volgende kabinet in beeld heeft wat de gevolgen zijn vanpakketmaatregelen en gerichtere alternatieven om «financieel kwetsbaremensen» te helpen bij de toegang tot de mondzorg. Vindt de Minister enhet huidige kabinet dit zelf niet een beetje laat? Kan de Minister aan hetZorginstituut Nederland vragen om de uitkomsten van dit onderzoek nietin 2028 te publiceren maar in 2025? Immers de problemen van mensenzijn urgent. Genoemde leden krijgen helaas het gevoel dat deze Ministermondzorg helemaal niet wil vergoeden vanuit het basispakket, maar ditonderzoek rekt zodat zij daar de aankomende 4 jaar naar kan blijvenverwijzen.In dat beeld herken ik mij niet, te meer omdat ik juist op dit momentparallel aan het adviestraject van het Zorginstituut een aantal gerichteremaatregelen in uitwerking heb die kunnen bijdragen aan het verbeterenvan de toegang tot mondzorg voor financieel kwetsbare mensen.Daarnaast is een advies over een herziening van een aanspraak op deZorgverzekeringswet een zorgvuldig proces dat uit verschillendeonderdelen bestaat. En daardoor tijd in beslag neemt. Eerder is uw Kameral meegenomen in de verschillende onderdelen van het adviestraject ende bijbehorende tijdslijnen.10OECD Health Policy Studies, health for everyone? Social Inequalities in health and healthsystems (OECD 2019)Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 30110 Ik begrijp de wens om een oplossing te vinden voor minima die detandartsrekening niet kunnen betalen. Ook herken ik dat een beteremondgezondheid verdere gezondheidsschade zou kunnen voorkomen.Tegelijkertijd vind ik het belangrijk dat voor het onderzoek van pakket-maatregelen de tijd wordt genomen. Het nemen van een pakketmaatregelheeft namelijk een grote impact op zowel de zorgkosten en de (capaciteitin de) sector. Het is namelijk een grove maatregel en ook kunnen de totalezorgkosten toenemen, als de veel grotere groep die wel regelmatig demondzorg bezoekt meer mondzorg zal gebruiken als deze verzekerd wordt(waar de extra zorgvraag niet altijd even noodzakelijk hoeft te zijn). Het isdus belangrijk dat dit zorgvuldig zal gebeuren en het Zorginstituut heeftingeschat dat voor de verzameling van relevante data en het verwerkenhiervan in een advies, wat bestaat uit verschillende scenario’s, in 2028afgerond en opgeleverd kan worden. Ik heb uw Kamer eerder11 geïnfor-meerd over de verschillende fases in dit adviestraject. Zoals eerderaangegeven zal ik uw Kamer waar mogelijk informeren over de tussen-tijds resultaten.Kortom, ik vind het belangrijk dat we het thema mondzorgmijding, breedonder de loep nemen en daarom worden zowel gerichtere financiëlemaatregelen als generieke maatregelen (een eventuele pakketopname) inbeeld gebracht.De leden van de SP-fractie vragen wat er gedaan gaat worden met hetonderzoek van het Zorginstituut Nederland aangezien dit na de huidigekabinetsperiode komt. Welke garantie geeft de Minister dat er daadwer-kelijk wat wordt gedaan met dit onderzoek? Erkent deze Minister dat doorhet uitstellen van het terugbrengen van mondzorg in het basispakket dekosten voor de samenleving toenemen omdat op een later momentduurdere behandelingen nodig zijn? Kan de Minister aangeven hoeveelgeld onze samenleving dit gaat kosten? Deze leden vragen welke andereargumenten, behalve het onjuiste «kostenargument», de Minister hanteertom het basispakket niet uit te breiden.Ik ben blij met de grote stap die we met dit kabinet hebben kunnen zettenmet de forse verlaging van het eigen risico tot € 165. Deze maatregeldraagt bij aan gelijkwaardige zorg en dat mensen minder zorg zullenmijden. In het Hoofdlijnenakkoord zijn geen extra middelen gereserveerdvoor mondzorg. Wel wil dit kabinet onverminderd doorgaan met hetuitwerken van eventuele maatregelen en het in beeld brengen van demeerwaarde voor de (mond)gezondheid, het bereik en de kosten.Ik erken dat een slechte mondgezondheid tot ernstigere gezondheids-schade kan leiden. Het tijdig naar de tandarts gaan kán verdere zorgkostenvoorkomen. Tegelijkertijd is een uitbreiding van het basispakket metmondzorg een grove maatregel, omdat mondzorg dan voor alle verze-kerden onder het basispakket valt en niet alleen voor verzekerden diemoeite hebben de rekening te betalen.Dat betekent dat de collectieve zorgkosten, en daarmee de premies, forszullen stijgen. Het is ook denkbaar dat opname in het basispakket tot eenhogere zorgvraag leidt bij de mensen die nu ook al naar de tandarts gaan(waar deze extra zorgvraag niet altijd even noodzakelijk hoeft te zijn). Ditzou de kosten verder opdrijven. Ik heb het Zorginstituut gevraagd om,naast de kosten van maatregelen in het pakket, ook de bredere baten vanmondgezondheid in beeld te brengen.11Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 294Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 30111 De leden van de SP-fractie lezen in de beslisnota dat de Minister geen«nieuwe toezeggingen» doet, maar dat de Minister het wel «pijnlijk» vindtdat mensen uit geldgebrek gezonde tanden laten trekken. Klopt het dandat het eigenlijk loze woorden zijn van deze Minister?Dit kabinet heeft gekozen voor een algehele lastenverlichting. Onderandere door een forse verlaging van het eigen risico. In het Hoofdlijnenak-koord zijn geen extra middelen gereserveerd voor specifiek de mondzorg-kosten. Wel wil dit kabinet onverminderd doorgaan met het uitwerken vaneventuele maatregelen en het in beeld brengen van de meerwaarde voorde (mond)gezondheid, het bereik en de kosten van die maatregelen.De afgelopen periode vonden gemeentepilots plaats, waarin is gekeken ofde huidige regelingen beter ingezet kunnen worden, om de betreffendedoelgroep te bereiken. Ook brengt het Ministerie van VWS, samen met debetrokken partijen, de mogelijkheden voor een gerichtere financiëleregeling voor kwetsbare minima in kaart. Daarnaast is het Zorginstituutgevraagd om zowel de financiële impact van mondzorg in het basispakkette onderzoeken als een adviestraject te starten rondom een passendeaanspraak op mondzorg. Eerder12 is uw Kamer al meegenomen in deverschillende onderdelen van het adviestraject en is de tijdslijn van hetadviestraject uiteengezet. Het Zorginstituut heeft reeds een kostenanalysevan mogelijke pakketmaatregelen opgeleverd. Vervolgens is eenverkennende fase gestart waarin verkend wordt of de toegankelijkheid énde huidige staat van mondgezondheid verbeterd kan worden dooreventuele pakketmaatregelen. Indien uit deze verkennende fase positieveuitkomsten komen, dan zal de adviesfase worden gestart die bestaat uiteen toetsing aan de hand van de pakketcriteria.Het onderwerp heeft dus wel degelijk mijn aandacht en het is dus niet zodat mijn uitspraak loze woorden bevat nu ik geen nieuwe toezeggingenheb gedaan.De leden van de SP-fractie lezen dat de Minister aanraadt om bij degemeente aan te kloppen als je noodzakelijke tandartszorg niet kuntbetalen. Hoe denkt het kabinet dat gemeenten deze potjes en polissenovereind kunnen houden als zij straks worden geconfronteerd metgigantische bezuinigingen op het gemeentefonds door ditzelfde kabinet?Kan de Minister garanderen dat gemeenten financieel maatwerk voor dezorgkosten van hun bewoners kunnen blijven bekostigen? Kan de Ministerinzicht geven in de effectiviteit van de gemeentepolis om de toegang totmondzorg te verbeteren?Ik herken dat gemeenten het komende jaar voor financiële uitdagingenkomen te staan. Ik weet niet welke gevolgen de budgettaire ruimte vangemeenten de komende jaren zal hebben op het aanbod van gemeentepo-lissen. Omdat het inderdaad aan gemeenten is hoe zij de middelen uit hetgemeentefonds besteden. Onderzoek laat in ieder geval zien dat veelgemeenten de gemeentepolis een goed instrument vinden om minimafinancieel te ondersteunen. Ook uit het feit dat 297 gemeenten eengemeentepolis aanbieden blijkt de meerwaarde van het instrument.Ten aanzien van de effectiviteit merk ik op dat de gemeentepolis het risicoop het mijden van mondzorg verkleint doordat er altijd, in alle varianten,een tandartsdekking in zit. Dankzij een gemeentelijke bijdrage (op deaanvullende verzekering van de gemeentepolis) is de premie voor degemeentepolis goedkoper dan voor een vergelijkbare reguliere polis. Uitonderzoek van het CBS (Gezondheidsenquête 2020 en 2021) blijkt dat van12Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 294Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 30112 de mensen met een lager inkomen en zonder aanvullende tandverze-kering 52% minimaal één keer per jaar naar de tandarts gaat. Van demensen met een lager inkomen en met een aanvullende tandverzekering,is dit 82%.In de gemeentepolis is de dekking voor vrijwel alle prestaties voormondzorg bovendien 100% (met een maximumbedrag). Veel regulieretandartsverzekeringen hanteren een vergoedingspercentage van 75% voor(een deel van) de kosten, waardoor mensen nog geregeld moetenbijbetalen. Wel is de (maximale) dekking van de gemeentepolissen op ditmoment qua mondzorg nog niet overal voldoende. Over, onder andere,de verbetermogelijkheden en andere uitkomsten van de gemeentepilot zalik uw Kamer zoals eerder gezegd dit voorjaar informeren.De leden van de SP-fractie lazen in eerdere stukken van de Minister naaraanleiding van het eindverslag van het project «vermindering mijdingmondzorg vanwege financiële redenen» dat zij een «publiek maatschap-pelijk vangnet» van belang noemt. Is er inmiddels zicht op de benodigdemiddelen om dit landelijk voldoende te organiseren? In datzelfde stukherhaalt de Minister de cijfers van BS&F waarin naar voren komt dat ereen significante stijging is van het percentage kosten wat aan mondzorgbesteed wordt (44% in 2023), boven op de gemeentelijke bijdrage voor degemeentepolis (gemiddeld 100 euro per jaar per volwassen verzekerde).Hoe verklaart de Minister de toename aan gemeentelijke uitgaven voormondzorg? In hoeverre leiden deze cijfers ertoe, bij de Minister, dat eenlandelijke oplossing noodzakelijk is?In het eindverslag «verkenning mondzorg»13 is aangegeven dat geenenkele (landelijke) maatregel er toe zal leiden dat iedereen in Nederlandautomatisch financieel toegang heeft tot de mondzorg. Bijvoorbeeldonverzekerde dakloze mensen. Dat betekent dat er altijd een publiekmaatschappelijk vangnet nodig blijft om (mond)zorg te bieden aan demeest kwetsbare mensen. Bijvoorbeeld met informele mondzorgnet-werken (soms gesteund door noodfondsen). Met de subsidie van hetMinisterie van VWS en het Ministerie van SZW aan Dokters van de Wereldis in een aantal gemeenten een aanzet gedaan om een structureelinformeel mondzorgnetwerk op te zetten. Deze subsidie maakt onderdeeluit van de gemeentepilot «vermindering mijding van mondzorg omfinanciële redenen». Ik heb uw Kamer toegezegd om in het voorjaar deuitkomsten van deze pilot te delen met de Kamer.Uit de cijfers van adviesbureau BS&F blijkt dat gemeenten de laatste jarenmeer zijn uitgeven aan mondzorgkosten. Een goede duiding van dezecijfers zou nader onderzoek vragen. Tegelijk merk ik op dat we reedsweten dat circa 640.000 Nederlanders de mondzorg mijden om financiëleredenen. Dit is de aanleiding waarom verschillende opties wordenuitgewerkt om deze problematiek te verminderen, zoals het adviestrajectbij Zorginstituut Nederland over een passende aanspraak voor mondge-zondheid en de kosten van pakketmaatregelen én de verkenning naaralternatieve gerichte financiële maatregelen. Op die manier verken ikzowel de generieke als de gerichte opties, omdat ik het belangrijk vind omde mogelijke oplossingen breed in beeld te brengen.De leden van de SP-fractie vragen wanneer en op welke wijze vervolgwordt gegeven aan de pilot «vermindering mijding mondzorg vanwegefinanciële redenen». Wat is de status en planning van het traject «aanvul-lende verzekering voor financieel kwetsbaren»?13Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 32 620, nr. 292Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 30113 Uit het project «vermindering mijding mondzorg vanwege financiëleredenen» zijn verschillende acties en aanbevelingen naar voren gekomen.Zo vond de afgelopen periode inderdaad een gemeentelijke pilot plaats.De pilots, en de adviezen aan het Ministerie van VWS over de geleerdelessen, zijn in een afrondende fase. Ik informeer uw Kamer in het voorjaarover de uitkomsten van de pilots en de wijze waarop ik daar vervolg aangeef. Daarnaast ontvangt uw Kamer dit najaar een overzicht van degerichtere alternatieve financiële regelingen voor financieel kwetsbaren.Een aanvullende verzekering is een van de maatregelen die daarin ookwordt meegenomen. De afgelopen periode is het Ministerie van VWS,samen met de betrokken partijen, gestart om deze gerichtere alternatievenuit te werken.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 620, nr. 30114