Stand van zaken Sociaal Klimaatplan

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202532 813Kabinetsaanpak KlimaatbeleidNr. 1519 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE ZAKEN ENWERKGELEGENHEID Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 24 juni 2025Met deze brief informeer ik u over de voortgang van het NederlandseSociaal Klimaatplan om invulling te geven aan het Social Climate Fund(SCF). U heeft gevraagd om toezending van het Nederlandse plan vóórhet geplande Kamerdebat van 3 juli a.s., maar aangezien dit nog invoorbereiding is, kan ik niet tegemoetkomen aan uw verzoek. Wel kan ikhierbij een toelichting geven op het besluit dat het kabinet heeft genomen,de publieke consultatie die heeft plaatsgevonden en het proces tot aanindiening bij de Europese Commissie.Inzet op bestrijding energiearmoede én vervoersarmoedeNederland kan een beroep doen op € 720 miljoen uit het SCF voor detotale looptijd van 7 jaar (2026 t/m 2032). Deze middelen mogen ingezetworden voor 75% van het beoogde budget van de voorstellen. De overige25% – € 240 miljoen – moet komen uit nationale middelen. Deze vereistecofinanciering wordt gedekt vanuit de Rijksbegroting en het Klimaatfonds.In het kader van de Voorjaarsbesluitvorming, waar uw kamer reeds over isgeïnformeerd op 25 april van dit jaar1, heeft het kabinet besloten om demiddelen uit het SCF voor Nederland zowel in te zetten op bestrijding vanenergiearmoede als op bestrijding van vervoersarmoede.Wat betreft tegengaan van energiearmoede wil het kabinet inzetten opmaatregelen in de gebouwde omgeving om de effecten van het emissie-handelssysteem (ETS-2) voor huishoudens en micro-ondernemingen ineen kwetsbare positie te verzachten: € 174,5 miljoen uit het SCFaangevuld met € 60 miljoen cofinanciering (SZW-begroting) zal wordeningezet voor een publiek Energiefonds en € 350 miljoen uit het SCF plus€ 116,7 miljoen cofinanciering (VRO-begroting) wordt geïnvesteerd in deverlenging/uitbreiding van het Warmtefonds via het aanbod van renteloze1Tweede Kamer, vergaderjaar 2024, 31 305, nr. 497 kst-32813-1519ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 813, nr. 15191 leningen (0%-rente leningen) voor kwetsbare woningeigenaren én deondersteuning en ontzorging voor huishoudens via een zogenaamdeéén-loketfunctie.Hiermee helpt het kabinet mensen met een laag inkomen met structureleverduurzaming in combinatie met ontzorging en tijdelijke ondersteuningbij het betalen van de energierekening.Ook wil het kabinet € 25 miljoen van de SCF-middelen, aangevuld met€ 9 miljoen cofinanciering uit het Klimaatfonds, inzetten voor fixteamsvoor energiebesparende maatregelen en laagdrempelig advies voormicro-ondernemingen.Voor de bestrijding van vervoersarmoede heeft het kabinet besloten om€ 152,5 miljoen van het SCF in te willen zetten voor een bijdrage aan de«onderwegpas» in het OV. Dit wordt aangevuld met € 157,5 miljoencofinanciering uit het Klimaatfonds. Met de Onderwegpas krijgen demensen die leven op het sociaal minimum de mogelijkheid om gedurendede daluren gratis of met korting met het openbaar vervoer (bus, tram,metro, trein) in Nederland te reizen. De Onderwegpas sluit aan op derecente aanbevelingen van de Europese Commissie omtrent vervoersar-moede.2De toekenning vanuit het SCF is afhankelijk van de definitieve uitwerkingvan het Klimaatplan dat Nederland bij de Europese Commissie indient envan het daaropvolgende besluit van de Europese Commissie, die hetNederlandse plan nog zal toetsen aan de SCF-criteria.Publieke consultatieTer voorbereiding op de maatregelen binnen het SCF zijn de betrokkenbeleidsdepartementen gedurende het hele traject in gesprek geweest metrelevante stakeholders. Hun inbreng is van grote waarde geweest bij hetuitwerken van acht conceptvoorstellen. Deze voorstellen zijn in januarivoorgelegd in een brede publieke consultatie, conform de verplichting uitde SCF-verordening.Op de publieke consultatie zijn ruim 100 reacties gekomen vanuit eendivers publiek. De reacties zijn overwegend positief waarbij zowel steun isuitgesproken voor maatregelen gericht op het tegengaan van energie-armoede als vervoersarmoede. De steun bleek het grootst voor maatre-gelen die aanvullend zijn op bestaand of reeds begroot beleid omzodoende extra ondersteuning te bieden aan kwetsbare doelgroepen. Demeeste partijen adviseerden ook het SCF in te zetten op bijdragen aanstructurele verduurzaming van mobiliteit en energie. Meerdere partijenvroegen tevens om focus te houden en de middelen gericht in te zetten inplaats van versnipperd. Het kabinet heeft de uitkomst van de publiekeconsultatie meegewogen in het uiteindelijke besluit.Voor de verdere uitwerking van de gekozen maatregelen blijven relevantestakeholders betrokken worden waarbij met name aandacht zal zijn voorde ervaring van potentiële eindgebruikers.2Aanbeveling van de Commissie van 22.5.2025 over vervoersarmoede: zorgen voor betaalbare,toegankelijke en eerlijke mobiliteitTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 813, nr. 15192 Proces tot aan indiening bij de Europese CommissieDe vereisten en doelstelling van het Sociaal Klimaatplan (SCP) en decriteria waaraan de Europese Commissie deze zal toetsen, zijn vastgelegdin de SCF-verordening.Naast de beleidsinhoudelijke keuzes vereist de verordening eenzorgvuldige begrotings- en verantwoordingssystematiek welke in detailmoet zijn uitgewerkt alvorens de Europese Commissie haar goedkeuringkan verlenen. SZW is coördinerend departement voor de indiening vanhet SCP en voert mede namens de andere departementen momenteelnauw overleg met de Europese Commissie. Samen met de EuropeseCommissie zal vervolgens besloten worden wanneer het NederlandseSociaal Klimaatplan gereed is voor formele indiening. Dit zal naarverwachting na 30 juni zijn maar het gezamenlijk streven blijft om het plannog in de zomer van 2025 in te dienen. Ik zal het plan dat namensNederland wordt ingediend bij de Europese Commissie ook aan uwKamer doen toekomen. Daarna begint het goedkeuringsproces, dat tot5 maanden in beslag zal nemen en wat nog tot aanpassingen van hetNederlandse Sociaal Klimaatplan kan leiden.De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,J.N.J. NobelTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 813, nr. 15193