Verslag Raad Algemene Zaken van 16 december 2025

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202621 501-02Raad Algemene Zaken en Raad BuitenlandseZakenNr. 3314 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 19 december 2025Hierbij bied ik u het verslag aan van de Raad Algemene Zaken van16 december 2025.De Minister van Buitenlandse Zaken,D.M. van Weel kst-21501-02-3314ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 21 501-02, nr. 33141 Verslag Raad Algemene Zaken 16 december 2025Op 16 december jl. vond de Raad Algemene Zaken plaats in Brussel. Opde agenda stonden het Meerjarig Financieel Kader, de voorbereiding vande Europese Raad van 18–19 december a.s., vereenvoudiging vanEU-wetgeving, EU-uitbreiding, het wetgevingsprogramma en hetEuropees Semester. Tijdens de lunch is gesproken over het cohesiebeleid.Daarnaast was er een AOB Atlantische Macroregionale Strategie.Voorafgaand aan de Raad vond een Intergouvernementele Conferentieplaats met Montenegro. De Minister van Buitenlandse Zaken wasverhinderd; de Permanente Vertegenwoordiger bij de EU vertegenwoor-digde Nederland.Meerjarig Financieel Kader (MFK)De Raad stond stil bij de voorstellen voor het volgend MFK en heteigenmiddelenbesluit (EMB), zoals gepresenteerd door de Commissie op16 juli jl. De onderhandelingen over het MFK en EMB worden gestructu-reerd aan de hand van een door het Voorzitterschap opgestelde onderhan-delingsdocument, de zogenoemde negobox.In deze bespreking benadrukte Nederland samen met enkele anderelidstaten opnieuw het belang van de toevoeging van correcties op debni-afdracht aan het onderhandelingsdocument. Veel lidstaten uitten juistkritiek op de toevoeging van deze optie voor het voortzetten van decorrecties op de bni-afdracht. Een brede groep lidstaten gaf aan datdergelijke correcties niet stroken met de voorgestelde modernisering vanhet MFK. Diverse lidstaten uitten kritiek op het samenvoegen van fondsentot nationale en regionale partnerschapsplannen. Nederland heeft daarbijonderstreept dat modernisering essentieel is, waarbij flexibilisering enversimpeling door de samenvoeging van fondsen belangrijke elementenzijn. De discussie over het Europees Concurrentiefonds (ECF) richtte zichop een spanningsveld tussen lidstaten die pleiten voor meer geografischebalans en gelijke toegang tot EU-gelden uit het ECF, en lidstaten,waaronder Nederland, die benadrukken dat toekenning van ECF-middelenop basis van excellentie en impact dient plaats te vinden. Ten aanzien vanhet EU extern beleid (Global Europe) riepen enkele lidstaten op om deinzet te versterken op beleidsterreinen zoals humanitaire hulp, steun aande minst ontwikkelde landen en steun aan kandidaat-lidstaten. Het DeenseVoorzitterschap concludeerde dat de negobox niet zal worden aangepasten zal deze aan het inkomende Cypriotische voorzitterschap doorgevenals basis voor verdere onderhandelingen.Voorbereiding Europese Raad (ER) van 18–19 decemberDe Raad stond stil bij de agenda van de ER van 18–19 december:Oekraïne, MFK, Midden-Oosten, EU-uitbreiding en hervormingen,veiligheid en defensie, migratie, geo-economie en concurrentievermogen.Onder overig is geagendeerd Pact for the Mediterranean, ForeignInformation Manipulation and Interference en de strijd tegen antisemi-tisme, racisme en xenofobie.Veel lidstaten, waaronder Nederland, onderstreepten de urgentie vanbesluitvorming over financiële steun voor Oekraïne. Nederland gaf aanhierbij de voorkeur te geven aan herstelleningen op basis van geïmmobili-seerde Russische centralebanktegoeden.1 Andere lidstaten gaven aan hiernog bezwaren bij te hebben. Ten aanzien van het MFK vond een deel vande lidstaten, waaronder Nederland, dat het onderhandelingsdocumenteen acceptabel vertrekpunt is voor verdere onderhandelingen. Een anderdeel van lidstaten sprak hierover hun onvrede uit. Daarnaast vroegen1Kamerstuk 36 045, nr. 262Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 21 501-02, nr. 33142 enkele lidstaten, waaronder Nederland, om aandacht voor de aanslagen inAustralië en solidariteit met de Joodse gemeenschap.Vereenvoudiging van EU-wetgevingDe Raad wisselde van gedachten over vereenvoudiging, uitvoering enhandhaving van EU-wetgeving ten behoeve van de versterking van hetEuropees concurrentievermogen. Ook presenteerde de Commissie haarjaarlijks overzichtsverslag 2025 hierover en de jaarlijkse voortgangsver-slagen op het gebied van uitbreiding- en oostelijk nabuurschapsbeleid enop het gebied van cohesie en hervormingen. De lidstaten wareneensgezind over het belang van vereenvoudiging en betere regelgevingop alle niveaus en alle beleidsgebieden.EU-uitbreidingDe Raad sprak over het uitbreidingspakket van de Commissie.2 Vanwegede aanhoudende blokkade van één lidstaat op het toetredingsproces vanOekraïne, kon de Raad geen uitbreidingsconclusies aannemen. Een bredegroep lidstaten sprak hier diepe teleurstelling over uit en stelde dat hetontbreken van Raadsconclusies een verkeerd signaal afgeeft richtingkandidaat-lidstaten. Concept Raadsconclusies die op de steun kondenrekenen van 26 lidstaten zijn door het Deens voorzitterschap uitgegevenals voorzitterschapsconclusies.3Een grote groep lidstaten riep op tot voortgang in het toetredingsprocesvan Oekraïne. Ook Nederland gaf aan volgende stappen in het toetre-dingsproces voor Oekraïne en Moldavië te steunen, conform de aanbeve-lingen van de Commissie. Het kabinet spreekt zich uit tegen de oneigen-lijke bilaterale blokkade van Hongarije, in lijn met de motie Van Campen-Piri.4 Zo heeft Nederland 12 december jl. met gelijkgezinde lidstatenhierover een démarche uitgevoerd in Boedapest. Op 10 en 11 december jl.vond een informele bijeenkomst voor Ministers van Europese Zakenplaats in Lviv, Oekraïne. De voortgang van het EU-toetredingsproces vanOekraïne stond hier centraal. Tevens presenteerden de Commissie enOekraïne een 10-puntenplan om anti-corruptiehervormingen tebespoedigen.Verschillende lidstaten pleitten voor het openen van Cluster 3 met Servië,omdat het voldoet aan de technische benchmarks. Enkele lidstaten,waaronder Nederland, onderstreepten dat eerst verdere substantiëlevoortgang nodig is. De Commissie gaf aan bereid te zijn de Raad injanuari 2026 opnieuw te informeren over de voortgang van Servië.WetgevingsprogrammaDe Raad heeft de gezamenlijke verklaring met het Europees Parlement(EP) en de Commissie goedgekeurd.5 Deze verklaring voor wetgevendeprioriteiten 2026 concentreert zich op zes gebieden. Daarnaast is er eenlijst met prioritaire voorstellen bijgevoegd. Tijdens de ER van 18 en19 december a.s. is ondertekening door de voorzitters van het EP, de Raadvan de EU en de Commissie voorzien. Na ondertekening worden degezamenlijke verklaring en de bijbehorende lijst bekendgemaakt in hetPublicatieblad van de EU.2Kamerstuk 23 987, nr. 3983https://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST-16933-2025-INIT/en/pdf4Kamerstuk 21 501-20, nr. 22775https://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST-16737-2025-INIT/nl/pdfTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 21 501-02, nr. 33143 Europees SemesterHet Deens Voorzitterschap en het inkomend Cypriotisch Voorzitterschappresenteerden de roadmap voor het Europees Semester 2026.6 Deroadmap behelst een tijdslijn van het Europees Semester in aanloop naarde publicatie van het zogenaamde lentepakket, met onder anderebeleidsaanbevelingen aan lidstaten op economisch gebied en begro-tingen, naar verwachting juni 2026.AOB Europese Macroregionale Atlantische StrategieFrankrijk, Ierland en Spanje riepen de Commissie op om een EuropeseMacroregionale Atlantische Strategie op te stellen om gezamenlijkeuitdagingen ten aanzien van concurrentievermogen en groei in deAtlantische regio te adresseren. De Commissie verwees in reactie naar dereeds bestaande Atlantic Maritime Strategy en het Atlantic Action Plan.Lunchdiscussie cohesiebeleidTijdens de lunch vond een discussie plaats over de bijdrage die hetcohesiebeleid aan de strategische prioriteiten van de EU kan leveren.Nederland heeft een drietal aandachtspunten benoemd: afstemming opde strategische prioriteiten van de EU, flexibiliteit om beter in te kunnenspelen op behoeften, en inzet op nieuwe uitdagingen gedurende degehele programmeringsperiode.Intergouvernementele Conferentie (IGC) met MontenegroVoorafgaand aan de Raad vond een IGC met Montenegro plaats, waar vijfhoofdstukken – die over recht van vestiging en vrij verrichten vandiensten, vrij verkeer van kapitaal, vennootschapsrecht, landbouw enplattelandsontwikkeling en visserij – onder voorbehoud werden gesloten.Tijdens de bijeenkomst werd onder andere stilgestaan bij de voortgangvan Montenegro in de afgelopen periode en de verwachtingen diegepaard gaan met het verdere toetredingsproces, waarbij het belang vanvoldoen aan de EU-standaarden over de volle reikwijdte van hetEU-acquis werd benadrukt. In een Benelux-interventie benadrukteLuxemburg dit eveneens, alsook dat Montenegro onder andere moetblijven werken aan corruptiebestrijding, georganiseerde misdaad enadministratieve capaciteit.6Zie hier de routekaart https://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST-13566-2025-INIT/en/pdfTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 21 501-02, nr. 33144