Beleidsbrief Defensie

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202636 800 XVaststelling van de begrotingsstaten van hetMinisterie van Defensie (X) voor het jaar 2026Nr. 78 BRIEF VAN DE MINISTER EN STAATSSECRETARIS VANDEFENSIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 24 april 2026Onze veiligheid staat onder druk. Geopolitieke competitie, conflicten aande randen van Europa en het Koninkrijk én razendsnelle technologischeontwikkelingen maken dreigingen voor Nederland direct voelbaar. Oudezekerheden verdwijnen. Nieuwe machtsblokken staan op, die het spel nietvolgens regels willen spelen. Met de terugkeer van klassieke machtspo-litiek staat voor een aantal grootmachten niet langer samenwerkingcentraal, maar het veiligstellen van nationale belangen en het recht van desterkste. Daarbij zijn technologie en toegang tot kritieke grondstoffengeopolitieke machtsfactoren geworden.De aanhoudende Russische agressie, het duidelijkst zichtbaar in de oorlogin Oekraïne, en een steeds assertiever China vormen samen de grootsteuitdagingen voor onze veiligheid sinds het einde van de Koude Oorlog.Het handelen van deze landen beperkt zich niet alleen tot Europa, maarkent een wereldwijd karakter. Daarnaast hebben de oorlog in Iran en deinstabiliteit in het Midden-Oosten, Venezuela en in het Caribisch gebiedook directe impact op onze veiligheidsbelangen. Technologie veranderthet karakter van conflicten in hoog tempo. Drones, data, elektronischeoorlogvoering, kunstmatige intelligentie en ruimtecapaciteiten bepalen intoenemende mate het verschil tussen winnen en verliezen. Bovendien isde relatie tussen de Verenigde Staten en Europa aan veranderingonderhevig. De VS blijft een belangrijke bondgenoot, maar het is tijd datEuropa de regie pakt voor de veiligheid van ons continent. We hebbenvoor onze veiligheid te lang geleund op anderen, we moeten zelf met onzebondgenoten op eigen benen staan.De dreiging voor de veiligheid van Nederland is geen abstract toekomst-scenario, maar de realiteit van vandaag. De MIVD en AIVD waarschuwenons dat Rusland na het beëindigen van de oorlog in Oekraïne in het meestongunstige scenario mogelijk minder dan een jaar nodig heeft om kst-36800-X-78ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 X, nr. 781 voldoende capaciteiten op te bouwen voor een militaire operatie tegenNAVO-bondgenoten. Nu al hebben we dagelijks te maken met hybridedreigingen zoals cyberaanvallen, spionage en desinformatiecampagnes,die erop gericht zijn onze samenleving te ontwrichten. We bevinden onswat dat betreft in een grijs gebied tussen vrede en oorlog: de grey zone.Rusland is niet de enige dreiging voor het Koninkrijk der Nederlanden.Ook de ambities van China raken vitale veiligheidsbelangen, met name ophet gebied van economische veiligheid en de internationale rechtsorde.Daarnaast vormt de aanhoudende instabiliteit in Venezuela een dreigingvoor het Caribisch deel van het Koninkrijk, onder meer door grensover-schrijdende criminaliteit. Tegelijkertijd raken de spanningen en mogelijkeescalatie van conflicten in het Midden-Oosten onze veiligheid en welvaart,bijvoorbeeld door verstoringen in de energievoorziening en internationalehandel.In onze eerste weken als Minister en Staatssecretaris van Defensie hebbenwij van dichtbij de bevlogenheid, professionaliteit en trots ervaren vaniedereen die bij Defensie werkt. Dag in, dag uit zetten militairen enburgers zich met kennis, inzet en betrokkenheid in voor de veiligheid vanhet Koninkrijk. Die toewijding en het professionalisme die we overal in deorganisatie tegenkomen, maken indruk en onderstrepen het grote belangvan het werk dat bij Defensie elke dag wordt verricht. We kijken ernaar uitom tijdens de komende werkbezoeken verder kennis te maken met zoveelmogelijk collega’s en om nog beter te zien wat er in de praktijk speelt.Het is onze gezamenlijke taak om samen met onze bondgenoten onsKoninkrijk te beschermen en te verdedigen. Defensie vervult daarin eenkerntaak, maar kan dit niet alleen. Noodzakelijke groei en versterking vande krijgsmacht gaan hand in hand met de versterking van deweerbaarheid van Nederlandse maatschappij. In een tijd van groeiendedreiging en een vervagende grens tussen vrede en conflict staat heelNederland voor een grote opgave: onze vrijheid, democratische rechts-staat en manier van leven beschermen. Een weerbare samenleving vraagtom gezamenlijke inzet van overheid, bondgenoten, bedrijfsleven, vitalesectoren en burgers. Samen bouwen we aan onze veiligheid. Zo willen wijook graag met uw Kamer werken. Bel als er wat is. Wees niet terug-houdend om ons te betrekken bij uw vragen en zorgen. We weten dat weveel van de samenleving vragen, en willen daarover met u in gesprekblijven.In het coalitieakkoord (bijlage bij Kamerstuk 36 848, nr. 31) hebben weafspraken gemaakt over hoe we Defensie in deze kabinetsperiode willenversterken. Het vorige kabinet heeft met de groei naar 2% van het bbp debasis versterkt. Met de stap die dit kabinet – in navolging van de afsprakenvan de NAVO-top in Den Haag vorig jaar – zet richting de 3,5% van hetbbp kunnen we écht bouwen aan de toekomstbestendige krijgsmacht. Inonze kabinetsperiode groeit het budget van Defensie naar 2,8% van hetbbp en zullen we veel nieuwe mensen verwelkomen; militairen enburgers, in vaste dienst of als reservist. Naast investeringen vraagt hetversterken van Defensie ook om een verdere mentaliteitsverandering: vanvredesdividend naar gevechtskracht.Met deze brief informeren wij uw Kamer op hoofdlijnen over wat we gaandoen in deze kabinetsperiode, in het licht van het coalitieakkoord en hetveranderende dreigingsbeeld. De nadere uitwerking volgt in de Defen-sienota 2026, die wij voor het zomerreces aan uw Kamer aanbieden. In deDefensienota beschrijven wij het dreigingsbeeld, de taken en strategischedoelstellingen, de wijze waarop we bouwen aan een toekomstbestendigekrijgsmacht en de koers voor versterking. Wij realiseren ons datTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 X, nr. 782 verhoogde investeringen vragen om duidelijkheid over doelen, priori-teiten en resultaten. Daarom zal de Defensienota 2026 nadrukkelijkrichting geven aan welke keuzes gemaakt worden en hoe dit bijdraagt aangeloofwaardige afschrikking en verdediging, het beschermen van hetKoninkrijk en de maatschappelijke weerbaarheid. De budgettaireverwerking van de Defensienota – en investeringen uit het coalitieakkoord– volgt in de Ontwerpbegroting 2027.Wij kijken ernaar uit om onze opgave de komende periode samen met uwKamer, de samenleving en alle (veiligheids)partners op te pakken, zodatons Koninkrijk, Europa en de NAVO op ons kunnen rekenen.Tot slot, in het coalitieakkoord hebben drie partijen – D66, VVD en CDA –afspraken gemaakt over de maatregelen die nodig zijn om Nederlandweer vooruit te krijgen. Beleidsbrieven zoals deze zijn daar een nadereuitwerking van op specifieke beleidsonderwerpen. Dat laat onverlet dat deopgaven waar dit kabinet voor staat vragen om één overheid die duidelijkkiest, samenwerkt en levert. In gezamenlijkheid. Alleen door samen tewerken kunnen we resultaten boeken waar mensen op rekenen. Daar is deinzet van de volledige Rijksdienst, de medeoverheden en de publiekedienstverleners keihard bij nodig. Hierbij hecht dit kabinet veel waardeaan de samenwerking met de Tweede en Eerste Kamer, medeoverhedenen maatschappelijke organisaties.OpgaveWe moeten zo snel mogelijk, samen met onze bondgenoten, invullinggeven aan een geloofwaardige afschrikking en in staat zijn om te vechtenin een grootschalig conflict. Gelijktijdig moeten we in het grijze gebiedtussen vrede en oorlog dreigingen onderkennen en tegenmaatregelenkunnen nemen. Dat is onze belangrijkste opgave. De tijd is schaars: wemoeten versnellen wat werkt, opschalen waar nodig en het voortzettings-vermogen op orde brengen. Daarbij blijven we Oekraïne onverminderdsteunen.In een onzekere wereld moet Defensie strategisch wendbaar endaadkrachtig zijn om samen met huidige en nieuwe partners tijdig teanticiperen op nieuwe dreigingen en onze nationale veiligheidsbelangente beschermen. In Nederland, het Caribisch deel van het Koninkrijk, inEuropa, maar ook daarbuiten. Denk hierbij aan het beschermen van onzehandelsroutes, crisisbeheersingsoperaties, het ondersteunen van civieleautoriteiten bij rampen en crises en conflicten die worden versterkt doorklimaatverandering.Bouwen aan een toekomstbestendige krijgsmachtIn de context van onze grootste opgave moet Defensie beschikken overeen moderne krijgsmacht, met meer capaciteiten op land, ter zee, in delucht en in het cyber- en ruimtedomein. De kern is dat de krijgsmacht instaat moet zijn om, samen met bondgenoten, mogelijke tegenstanders afte schrikken, waar nodig wereldwijd proactief tegenmaatregelen tekunnen nemen onder de drempel van een gewapend conflict (grey zone)en, als het nodig is, het gevecht te winnen. De krijgsmacht is daarmeevolledig inzetbaar, schaalbaar en voorbereid op een grootschalig conflictin NAVO-verband. Tijd en tijdigheid zijn hierbij belangrijke uitgangs-punten. Hiertoe zetten we in op korte termijn effecten door het vergrotenvan de operationele gevechtskracht en versterken van het voortzettings-vermogen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 X, nr. 783 Een toekomstbestendige krijgsmacht vraagt om meer mensen, capaci-teiten om eigen eenheden te beschermen, modern materieel, innovatie ende randvoorwaarden om realistisch te oefenen, trainen en opleiden. Wijzetten in op een krijgsmacht met een wendbare en robuuste onder-steuning die kan opschalen met militairen, reservisten en burgers, metbijbehorende logistiek, munitie en voorraden, IT, verbindingen, vastgoeden oefenruimte.De oorlog in Oekraïne laat zien dat het karakter van conflicten verandert.Hier moeten we ons op aanpassen. Met de investering van dit kabinetbouwen we aan een krijgsmacht die gereed is voor het gevecht vanvandaag en tegelijk voorbereid is op het gevecht van de toekomst. Wedoen dit met een slimme mix van massaal inzetbare, vervangbaresystemen en hoogtechnologische capaciteiten. Waar het kan zetten weonbemenste systemen in om risico’s voor militairen te verlagen, snelleren effectiever te handelen, en inzet langer vol te houden.Koers voor versterkingOm een toekomstbestendige krijgsmacht te kunnen opbouwen enbehouden, zijn vijf punten essentieel. Deze hangen uiteraard met elkaarsamen, en vormen als geheel noodzakelijke randvoorwaarden voor hetrealiseren van deze ambitie.1) Een sterker Nederland en Europa in de NAVO Internationale defensiesamenwerking is een voorwaarde voor effectieveen geloofwaardige afschrikking, verdediging en inzetbaarheid van dekrijgsmacht. De NAVO en de EU zijn de twee belangrijkste samenwer-kingsverbanden voor de veiligheid in het Europese deel van hetKoninkrijk. De NAVO blijft de hoeksteen van onze collectieve veiligheid,met de VS als belangrijke bondgenoot. Tegelijkertijd zijn onze toekomst enwelvaart onlosmakelijk verbonden met een sterk Nederland en Europa.Daarom is het tijd dat Nederland en Europa meer verantwoordelijkheidnemen voor de veiligheid op het eigen continent. Nederland loopt vooropin het verder ontwikkelen van een sterker Europa binnen de NAVO,waarbij de EU essentieel is om binnen de NAVO meer verantwoorde-lijkheid te nemen. Nederland zet zich onder andere in voor hetgezamenlijk ontwikkelen van militaire capaciteiten, het versterken van deEuropese defensie-industrie en het wegnemen van de juridische enadministratieve belemmeringen voor de krijgsmacht. Hiervoor gaan weactief het gesprek aan met onze Europese partners over wie wat gaatdoen. Door het versterken van Europese defensiesamenwerking en deEuropese defensie-industrie bouwen we onze collectieve veiligheid op ennemen onze afhankelijkheden af. Oekraïne vormt een onlosmakelijkonderdeel van onze inzet voor Europese veiligheid.2) Defensie midden in de maatschappij Veiligheid is een opgave van ons allemaal. Defensie vervult daarin eenkerntaak, maar kan dit niet alleen. Een weerbare samenleving vraagt omgezamenlijke inzet van overheid, bondgenoten, bedrijfsleven, vitalesectoren en burgers. We realiseren ons dat het bouwen aan een moderneen toekomstbestendige krijgsmacht veel van de samenleving vraagt. Denkbijvoorbeeld aan voldoende financiële middelen en personeel, productie-capaciteit van de defensie-industrie om snel te kunnen leveren, teherstellen en voorraden aan te vullen, maar ook aan de toenemendenoodzaak voor meer structurele (juridische en fysieke) ruimte voorDefensie. Kortom, de geopolitieke situatie vraagt veel van de Defensieor-ganisatie, maar minstens zoveel van onze samenleving.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 X, nr. 784 Er is ook een andere kant. Defensie heeft de samenleving op allerleivlakken veel te bieden en we maken er werk van om kansen waariedereen van profiteert te benutten. Zo zorgen we met het gerichtversterken van de Nederlandse kennis-, innovatie- en industriële basis erook voor dat de Nederlandse maatschappij profiteert van de extradefensie-uitgaven. Zo kunnen investeringen in Defensie innovatieveoplossingen voor maatschappelijke opgaven voortbrengen. We versterkende verbinding met regio’s, bedrijven en onderwijs, onder meer viareservistenafspraken en partnerschappen die ook de weerbaarheid van desamenleving vergroten. Daarnaast kijken we hoe we de regio’s bij deuitvoering van het Nationaal Programma Ruimte voor Defensie kunnenversterken. En bij het beheer en de inrichting van Defensieterreinenversterken we ook de natuur. Zo werken we tegelijkertijd aan veiligheid enbenutten we waar mogelijk koppelkansen in de ruimtelijke opgave waarDefensie voor staat.Daarom moet Defensie zichtbaar en duurzaam verweven zijn met desamenleving, want alleen samen houden we Nederland veilig.3) Onze mensen Onze mensen zijn onze kracht en doorslaggevend om onze doelen terealiseren, zij moeten presteren onder zowel alledaagse als extremeomstandigheden. Defensie is een veerkrachtige, flexibele en inclusieveorganisatie en een werkgever die divers talent aantrekt, vormt, ontwikkelten behoudt om in oorlog en vrede invulling te geven aan onze taken. Ineen cultuur van verbondenheid, veiligheid, verantwoordelijkheid envertrouwen kunnen onze mensen zichzelf zijn en zich ontwikkelen.Onze inzet en wens is dat we in ons land militairen waarderen. We kunneniedereen gebruiken om ons Koninkrijk te beschermen en te verdedigen.Defensie werkt nog dit jaar als nadere uitwerking van de Defensienota2026 aan een herijkte HR-visie- en HR-strategie. Onze opgave en ontwikke-lingen op het gebied van arbeidsmarkt, demografie, technologie enmaatschappij maken dit noodzakelijk. De Defensie-enquête is hetinstrument dat kan worden ingezet om de beoogde groei te versnellen enom dus sneller op te kunnen schalen. Tegelijkertijd werken we ook uit hoewe de selectieve opkomstplicht – de gradueel verplichtende stappenbinnen het Dienmodel – kunnen vormgeven. De enquête en – indien nodig– een (vorm van) selectieve opkomstplicht maken het voor Defensiemogelijk om een dienmodel te bouwen met een (gradueel) meerverplichtend karakter tussen vredestijd en oorlogstijd. Daarbij gaat het dusvan vrijwillig nadenken over vrijwillig dienen, tot verplicht nadenken overvrijwillig dienen naar ultimo in de laatste stap verplicht nadenken oververplicht dienen. Nog voor de zomer ontvangt u een eerste uitwerking vanhet model.4) Industrie en innovatie Investeringen in kennis, innovatie en industrie zijn nodig om eentoekomstbestendige krijgsmacht te bouwen, voor leveringszekerheid enom de strategische autonomie in Nederland en Europa te vergroten.Omhet voortzettingsvermogen van onze krijgsmacht te garanderen, zetDefensie nog meer in op snellere productie en het opschalen van deNederlandse en Europese Defensie-industrie. Dit stimuleren we doorernaar te streven om minstens 50% van ons materieel aan te schaffen inNederland en Europa. Ook maken we slimme afspraken met interna-tionale partners om de Nederlandse en Europese strategische autonomiete vergroten en streven naar minstens 40% gezamenlijke aanschaf.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 X, nr. 785 Om technologische voorsprong te creëren en het gevecht van detoekomst te kunnen winnen, investeren we fors meer in innovatie. EenDefensie innovatie autoriteit moet zorgen voor versnelde hoogtechnolo-gische militaire capaciteiten van Nederlandse bodem en disruptieveinnovaties. Voor het zomerreces wordt uw Kamer met de Defensienota2026 nader geïnformeerd over deze autoriteit. Verder werken we aansterke regionale en internationale innovatie- en industrie ecosystemen encreëren daarbij de benodigde (financiële) randvoorwaarden.Tot slot, om de doelstellingen uit de Defensie Strategie voor Industrie enInnovatie 2025–2029 (Kamerstuk 31 125, nr. 134) stelt Defensie inafstemming met onder andere EZK een Nationaal Programma DefensieIndustrie & Innovatie op. Deze wordt in Q3 2026 met uw Kamer gedeeld.Deze zal met industrie, kennispartners en regio’s opgesteld worden en hettoekomstbeeld schetsen waar naartoe gewerkt wordt.5) Digitale transformatie van de krijgsmacht In Oekraïne zien we hoe drones, data en elektronische oorlogvoering hetgevecht beïnvloeden. Het kunnen anticiperen hierop is cruciaal om tekunnen winnen. Digitalisering stelt Defensie in staat om – beter dan detegenstander – samenhangende effecten te bereiken, informatie- enbeslisdominantie te bereiken en continu nieuwe en huidige technologieënom te zetten in gevechtskracht. Daarom versnellen we in digitalevernieuwing en investeren we in robuuste communicatie- en informatie-dominantie, cyberveiligheid, met aandacht voor autonomie enbescherming van kritieke infrastructuur. Dit vraagt om snelle IT, goedeverbindingen en moderne digitale randvoorwaarden, zodat onze mensenhun werk kunnen doen onder alle omstandigheden.De hierboven beschreven koers voor versterking is ambitieus, en ooknoodzakelijk. De druk is hoog, de tijd dringt en er staat veel op het spel.Daarom leggen wij de komende periode de nadruk op versnellen watwerkt, opschalen waar nodig en het voortzettingsvermogen op ordebrengen.Overzicht wetgevingstrajectenOm de koers daadwerkelijk te realiseren zijn aanpassingen in wet- enregelgeving nodig. Wij werken daarom aan verschillende wetgevingstra-jecten die elkaar versterken. Ons doel is deze trajecten zo snel mogelijk bijuw Kamer aan te bieden.Vastleggen 3,5% (NAVO-norm) in Wet financiële Defensie-verplichtingenOp de NAVO-top in Den Haag hebben bondgenoten afgesproken deDefensie-uitgaven te laten groeien naar 3,5% van het bbp in 2035. Op1 januari 2026 is de Wet financiële defensieverplichtingen (Wfd) inwerking getreden, waarmee de regering verplicht wordt jaarlijks minimaal2% van het bbp uit te geven aan Defensie. De 3,5% NAVO-norm wordtwettelijk vastgelegd. Hiermee zorgen we voor lange termijn financiëlezekerheid voor de krijgsmacht en de defensie-industrie.Wet op de defensiegereedheidOm beter voorbereid te zijn op een mogelijk conflict en zorg te dragenvoor geloofwaardige afschrikking is het noodzakelijk om blijvend tewerken aan de gereedstelling van de krijgsmacht. Huidige wetten enregels houden vaak nog onvoldoende rekening met de bijzondere aardvan de activiteiten van de krijgsmacht. De Wet op de defensiegereedheidTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 X, nr. 786 (Wodg) biedt daarom een passend wettelijk kader voor een goede entijdige gereedstelling van de krijgsmacht.Dit doet de Wodg door het creëren van grondslagen en het vereenvou-digen of versnellen van complexe procedures. Hiermee worden juridischebelemmeringen, via gerichte afwijkingen, weggenomen. De wet maakt hetbijvoorbeeld mogelijk om beter realistische oefeningen met onbemensteluchtvaartuigen boven militaire terreinen uit te voeren, cyberspecialistenop te leiden en te trainen, en netwerk- en informatiesystemen te bewakenen beveiligen, maar ook zaken als laag- en nachtvliegen, schieten in hetdonker en het aanleggen van loopgraven op eigen terrein. De Wodg heeftbetrekking op de fysieke leefomgeving, de informatieomgeving, personeelen inkoop. Mede in het licht van de aangenomen motie bij de begrotings-behandeling1 van Defensie is de inzet om het wetsvoorstel zo snelmogelijk bij uw Kamer aan te bieden. Deze wet maakt het ook mogelijkom alle jongeren van 17 tot 27 jaar een brief te sturen met een vrijwilligeenquête.Nieuwe en versterkte wetgeving op de inlichtingen en veiligheidsdienstenDe MIVD en de AIVD beschermen de nationale veiligheid binnen dekaders van de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv 2017).Deze wet wordt versneld herzien, waarbij we toewerken naar eendreigingsgerichte wet. Hierdoor kan de MIVD slagvaardiger optreden in degrey zone en tijdens grootschalig conflict of missies de krijgsmacht beterondersteunen. Er komt gedifferentieerd toezicht op operaties tegenstatelijke actoren die een voortdurende bedreiging vormen voor denationale veiligheid en voor het onderscheppen van militaire communi-catie. Dit gebeurt om de MIVD een betere informatiepositie te geven op deinzet en voorbereiding van militaire middelen van (potentiële) opponen-tenten zodat deze kennis kan worden gebruikt voor onze gereedstelling enafschrikking. Daarnaast wordt de benodigde samenwerking met hetbedrijfsleven en kennisinstellingen van een expliciete grondslag voorzien.Ook komt er in het belang van de hernieuwde focus op afschrikking enverdediging een voor de MIVD toekomstbestendige grondslag voorsamenwerking met nationale partners.Herziening Oorlogswet voor NederlandDe Oorlogswet voor Nederland (OWN) bevat noodbevoegdheden voor deMinister van Defensie en het militair gezag in het geval van buitengewoneomstandigheden. Herziening van de OWN is noodzakelijk omdat deze isverouderd en dient aan te sluiten bij de dreigingen die er vandaag de dagzijn, dan wel in de nabije toekomst kunnen ontstaan. Bijvoorbeeld metbetrekking tot het cyberdomein, drones en hybride dreigingen is hetnoodzakelijk dat afdoende bevoegdheden voorhanden zijn. De herzieningvan de OWN maakt onderdeel uit van de Rijksbrede herziening van hetstaatsnoodrecht.Overige voor Defensie relevante wetstrajectenWet weerbaarheid defensie en veiligheid gerelateerde industrieIn voorbereiding op een mogelijk conflict, en om zorg te dragen voorgeloofwaardige afschrikking, is het in aanvulling op de Wodg ook nodigom afspraken te maken over wat nodig is voor het voortzettingsvermogenvan de krijgsmacht. Daar heeft de krijgsmacht namelijk ook hulp van deindustrie bij nodig om onze samenleving te kunnen beschermen. Het1Motie van het lid Peter de Groot c.s. met Kamerstuk 36 800 X, nr. 44.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 X, nr. 787 Wetsvoorstel weerbaarheid defensie en veiligheid gerelateerde industrie(Wwdvgi) helpt ons strategisch relevante ondernemingen uit de Neder-landse Defensie Technologische Industriële Basis (NLDTIB) beter tepositioneren en te beschermen. Tegelijkertijd maakt de wet het mogelijkom ons optimaal voor te bereiden op een mogelijk conflict. Deze wet is invoorbereiding door de Minister van Economische Zaken met nauwebetrokkenheid van de Minister van Defensie. Dit is een noodzakelijkeaanvulling op het huidige industriebeleid om de inzet- en leveringsze-kerheid van de krijgsmacht te vergroten.Wetgeving schaduwvlootIn het kader van de aanpak van vals gevlagde schepen werken deMinisters van Infrastructuur en Waterstaat en Justitie en Veiligheid op ditmoment aan spoedwetgeving om de mogelijkheden voor optreden tegenvals gevlagde schepen te verruimen.Deze spoedwetgeving is gericht ophet tegengaan van sanctieontwijking en het versterken van toezicht opscheepvaart in de Nederlandse exclusieve economische zone en zal voorhet zomerreces naar de Raad van State worden gezonden en na hetzomerreces aan uw Kamer worden voorgelegd.Uw Kamer wordt tussentijds geïnformeerd over de voortgang, waaronderde uitkomsten van consultaties en de belangrijkste keuzes, per traject.De Minister van Defensie,D. Yes¸ilgöz-ZegeriusDe Staatssecretaris van Defensie,D.G. BoswijkTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 800 X, nr. 788