Gedoogconstructie Digitaal Aanvragen Rijbewijs (DAR) en bekendmaking waarde-onderzoek

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2023–202429 398Maatregelen verkeersveiligheidNr. 1123 BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR ENWATERSTAAT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 16 september 2024Op grond van de Wegenverkeerswet 1994 dient een aanvraag voor deverlenging of vervanging van het rijbewijs in persoon worden gedaan metidentificatie aan het loket van de gemeentebalie. Vanaf 1 oktober 2018 iser geëxperimenteerd met een mogelijkheid om in plaats daarvan eenelektronische aanvraag te doen (Digitaal Aanvragen Rijbewijzen: DAR) bijde Dienst Wegverkeer (RDW). Dit kan alleen bij vervanging, verlenging, ofcategorie-uitbreiding van rijbewijzen en niet voor eerste aanvragen,omdat de RDW voor de identiteitscontrole de nieuwe foto vergelijkt metde oude foto die al in het register staat. Dit experiment is geregeld in eenexperimenteer-AMvB (algemene maatregel van bestuur). Deze AMvBloopt op 28 september 2024 af.Tijdens de experimenteerfase is deze werkwijze door gemeenten, burgers,fotografen, de RDW en ons Ministerie als zeer positief ervaren.Via deze brief wordt u geïnformeerd over de continuering van DAR. Ookontvangt de Kamer het onderzoek naar de kostenverdeling bij eenrijbewijsaanvraag ten behoeve van de definitieve wetswijziging.Bij een elektronische rijbewijsaanvraag laat de aanvrager een rijbewijsfotomaken bij een door de RDW aangesloten fotograaf. Deze foto wordtdoorgestuurd naar de RDW waarna de aanvraag door de aanvrager metDigiD wordt ingediend bij de RDW. De RDW controleert de aanvraag,vergelijkt de foto met eerdere foto’s en verwerkt deze. Het rijbewijs ligtvervolgens enkele dagen later klaar bij de balie van de gemeente waar deaanvrager woont. De uitreiking van het nieuwe rijbewijs vindt bij degemeentebalie plaats, zodat er ook een fysieke controle plaatsvindt van deidentiteit van de aanvrager.Bij brief van 12 maart 2021 is de Kamer geïnformeerd dat het experimentgeslaagd is en daarom is besloten de elektronische aanvraag van het kst-29398-1123ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2024Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 29 398, nr. 11231 rijbewijs landelijk mogelijk te maken.1 Daarvoor wordt een wetswijzigingvoorbereid, waarbij het streven was die vanaf 28 september 2024 inwerking te laten treden.De wetswijziging is echter niet tijdig gereed en het experiment kan nietmeer worden verlengd omdat experimenteerwetgeving volgens de wetvoor maximaal zes jaar kan gelden. In deze brief wordt u daaromgeïnformeerd over het besluit het digitaal aanvragen van een rijbewijs tegedogen tot de wetswijziging afgerond is.De RDW, de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en deNederlandse Vereniging voor Burgerzaken (NVVB) zijn voorstanders vanhet doorzetten van DAR. RDW en gemeenten kunnen tijdens de gedoog-periode hun huidige werkwijze voorzetten. Ondertussen werken allepartijen samen om de inwerkingtreding van de Wet digitaal aanvragenrijbewijzen zo spoedig mogelijk te realiseren.Gedoogperiode digitaal aanvragen rijbewijs uitgelegdDe experimenteerwetgeving voor DAR loopt tot 28 september 2024. Vanafdan start de gedoogperiode. Voor rijbewijshouders verandert er tijdens degedoogperiode niets, zij kunnen op dezelfde manier als tijdens hetexperiment hun rijbewijs bij vervanging, verlenging, of categorie-uitbreiding elektronisch aanvragen. Daarnaast blijft het mogelijk om deaanvraag in persoon aan het loket van de gemeentebalie te doen.Gedogen is momenteel de best passende oplossing, omdat hier geennadelen aan kleven voor burgers, de RDW, de VNG en NVVB. De RDW zaldan ook verzocht worden om elektronische aanvragen van burgers inbehandeling te blijven nemen.Burgers worden er via communicatiekanalen van de RDW en gemeentenop gewezen dat het mogelijk is om te kiezen om het rijbewijs digitaal aante vragen. De RDW stelt lijsten op met RDW-fotografen zodat de burgersdie overwegen hun aanvraag elektronisch in te dienen, weten waar ze depasfoto en handtekening kunnen laten registreren. De RDW is ookverantwoordelijk om tijdens deze gedoogperiode afspraken te maken metfotografen die deel willen nemen aan DAR.Onderzoek kostenverdeling digitale rijbewijsaanvraagIn de rijbewijsketen worden door gemeenten en door de RDW kostengemaakt. Bij de gemeenten wordt onder andere de identiteit vastgestelden de aanvraag en afgifte verwerkt en de RDW is onder andere belast metproductie en verzending van rijbewijzen. Bij fysieke aanvragen komt deaanvrager twee keer naar het gemeenteloket. Bij een digitale aanvraagverricht de RDW meer handelingen, onder andere de controle op identiteitaan de hand van de nieuwe en oude pasfoto in het register. In opdrachtvan het Ministerie van IenW heeft Ecorys daarom een waarde-onderzoekuitgevoerd, naar de verschillen van kostenverdeling tussen een fysiekeaanvraag en digitale rijbewijsaanvraag. Dit waarde-onderzoek geeftaanbevelingen over de kostenverdeling tussen beide partijen bij eendigitale aanvraag die meegenomen worden bij de wetswijziging.Naar aanleiding van de conclusies van het rapport heeft overleg plaatsge-vonden tussen betrokken organisaties en daarbij is besloten bij eendigitale aanvraag ten opzichte van een fysieke aanvraag een voorlopigeoverheveling van 7 euro van de gemeenten naar de RDW mee te nemen1Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 29 398, nr. 906.Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 29 398, nr. 11232 per digitale rijbewijsaanvraag bij inwerkingtreding van de wet, om zo deactiviteiten bij de RDW te kunnen financieren.Afhankelijk van de uitkomsten van de uitvoeringstoets van de RDW kan eraanleiding zijn tot bijstelling van de voorlopige overheveling van 7 euro.Uiteindelijk kunnen in overleg met gemeenten en de RDW de kosten vanhet rijbewijs verlaagd worden als deze innovatie leidt tot kostenbespa-ringen in de keten. Dit betekent dan ook een kostenbesparing voor deburger.De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,B. MadlenerTweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 29 398, nr. 11233