Memorie van toelichting

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202636 915 AWijziging van de begrotingsstaat van hetMobiliteitsfonds voor het jaar 2026 (wijzigingsamenhangende met de Voorjaarsnota)Nr. 2 MEMORIE VAN TOELICHTING A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL Wetsartikelen 1 tot en met 3De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden opgrond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elkafzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onder-havige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2026 wijzigingen aan tebrengen in:de begrotingsstaat voor het Mobiliteitsfonds.De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden inonderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn.begrotingstoelichting).De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,V.P.G. Karremans kst-36915-A-2ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 21 B. BEGROTINGSTOELICHTING 1 Leeswijzer De opzet en structuur van de onderliggende eerste suppletoire begrotingvoor het Mobiliteitsfonds zijn gebaseerd op de rijksbegrotingsvoor-schriften van het Ministerie van Financiën. Naar aanleiding van de motievan de leden Van Helvert en Van Veldhoven (Kamerstukken II 2015–2016,34 475 XII, nr. 12) worden bij alle begrotingsartikelen op het Mobiliteits-fonds en Deltafonds groter dan € 1 miljard de begrotingsmutaties bovende € 5 miljoen toegelicht. Dit heeft als praktische uitwerking dat bij deartikelen tussen de € 200 miljoen en € 1 miljard de ondergrens voortechnische mutaties ook neerwaarts is bijgesteld. Voor beleidsmatigemutaties was er bij de artikelen van deze omvang reeds sprake van eenondergrens van € 5 miljoen.Tabel 1 Ondergrenzen conform RBVOmvang begrotingsartikel(stand ontwerpbegroting) in€ miljoenBeleidsmatige mutaties(ondergrens in € miljoen)Technische mutaties(ondergrens in € miljoen)< 5012=> 50 en < 20024=> 200 < 1.00055=> 1.00055 Mede naar aanleiding van overleg met uw Kamer zijn in aanvulling opdeze regelgeving voor dit fonds de onderstaande punten verwerkt voor deeerste suppletoire begroting:–Het opnemen van gedetailleerde projectinformatie in de suppletoirebegrotingen conform begroting en jaarverslag (brief van 4 november2009 naar aanleiding van toezegging verbetering informatievoorzie-ning bij WGO van 24 juni 2009, Kamerstukken II 2009–2010, 32 123 A,nr. 8);–Het inzicht in de budgetten van de verkenningen en planuitwerkingpro-gramma’s wordt vergroot door begrotingsmutaties expliciet in deMIRT-tabellen zichtbaar te maken op projectniveau (toezegging WGOvan 22 juni 2011);OpbouwDit wetsvoorstel kent een opbouw waarbij afhankelijk van de informa-tievrag en -behoefte verder kan worden ingezoomd. Deze verdiepingsslagis als volgt opgebouwd.–Allereerst is de begrotings(wet)staat voor het Mobiliteitsfonds voor hetjaar 2026 opgenomen. Deze dient ter autorisatie van de mutaties dieop artikelniveau in de verplichtingen-, uitgaven- en ontvangstenramin-gen worden voorgesteld;–Daarna is eerst op hoofdlijnen (paragraaf 2.1) inzicht verstrekt in debelangrijkste budgettaire voorstellen die leiden tot wijziging van debegroting. Hiermee is in één oogopslag de inhoud van dit wetsvoorstelhelder.–Via de artikelsgewijze toelichting (paragraaf 3) worden alle beleidsma-tig relevante meerjarige mutaties op het niveau van het artikelonder-deel zichtbaar gemaakt, en waar zinvol en relevant, ook toegelicht. Ditrekening houdend met de norm zoals hierboven is aangegeven in tabel1.–De toelichting over de verdiepingsbijlage (paragraaf 4.1) is onder hetkopje «verdiepingsbijlage» nader uiteengezet. De mutaties op dekasbudgetten worden in de verdiepingsbijlage op het artikelniveauTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 22 voor de volledige looptijd van het fonds, tot en met 2039, inzichtelijkgemaakt.–Ten slotte zijn bij de projectoverzichten (paragraaf 4.2) van ditwetsvoorstel, de MIRT-projecttabellen met de realisatieprojecten en deverkenningen en planuitwerkingprogramma’s opgenomen waarin debegrotingsmutaties op projectniveau zichtbaar zijn gemaakt. Deze(meerjarige) MIRT-tabellen zijn in ieder geval voorzien van toelichtin-gen indien sprake is van een wijziging (anders dan door de verwerkingvan prijsbijstelling) in het taakstellend projectbudget groter dan 10% ofmeer dan € 10 miljoen, of van een wijziging groter dan één jaar in deoplevering van het project.VerdiepingsbijlageIn de Ontwerpbegroting 2026 is aangegeven dat op het Mobiliteitsfondsde verdiepingsbijlage voor het laatst werd gepresenteerd (conform deRijksbegrotingsvoorschriften). Tijdens het Wetgevingsoverleg Begrotings-onderzoek (WGO) over de IenW begrotingen 2026 heeft de vorige Ministertoegezegd om dit voorjaar 2026 met de Minister van Financiën in overlegte treden over de terugkeer van de verdiepingsbijlage. Conform deToezegging bij Begrotingsonderzoek Infrastructuur en Waterstaat | TweedeKamer der Staten-Generaal is met het Ministerie van Financiënafgesproken om de verdiepingsbijlage op artikelniveau te presenterenvoor de fondsen. Als onderdeel van de artikelsgewijze toelichting is in deverdiepingsbijlage (paragraaf 4.1) door middel van een meerjarigemutatietabel op artikelniveau de aansluiting gemaakt tussen de vorigestand van de begroting en de nu voorgestelde stand. Dit geldt voor devolledige looptijd van het fonds.BudgetflexGezien het specifieke karakter en samenhang van de begrote uitgaven ophet Mobiliteitsfonds wordt de budgetflexibiliteit op de volgende manierberekend. Als juridisch verplichte uitgaven worden beschouwd: realisatie-projecten en programma’s, DBFM-contracten, apparaatsuitgaven enExploitatie, Onderhoud en Vernieuwing (Instandhouding). De projecten enprogramma’s die in de planuitwerkings- en verkenningsfase zitten,worden gezien als bestuurlijk gebonden. (Risico)reserveringen zijnbeleidsmatig gereserveerd. De generieke investeringsruimte wordtaangemerkt als vrij te besteden/niet juridisch verplicht.Realistisch ramen en overprogrammering MobiliteitsfondsBij de Voorjaarsnota 2025 is, in het kader van een pilot, de overprogram-mering verhoogd om te bezien of dit leidt tot betere uitputtingscijfers endaarmee tot een realistischer begroting. Bij deze pilot is geen sprakegeweest van het remmen in productie, oftewel verschuiven van program-mering.In 2025 was sprake van een nadelig saldo op het Mobiliteitsfonds (MF),doordat de realisatie hoger was dan het beschikbare kasbudget. UwKamer is hierover onder meer bij de 2e suppletoire begroting 2025geïnformeerd. Conform de Comptabiliteitswet wordt een tekort in jaar tten laste gebracht van het kasbudget in jaar t+1, waardoor kasbudget uit2026 (jaar t+1) nodig is om de overschrijding in 2025 (jaar t) te dekken.Door het inhouden van de prijsbijstelling, eerdere kasschuiven naar laterejaren (o.a. bij de Ontwerpbegroting 2025 en de Voorjaarsnota 2025),tegenvallers in de uitvoering en door het nadelige saldo (overschrijding)over 2025, stonden de kasbudgetten niet meer in de juiste verhouding totde programmering.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 23 Om nieuwe overuitputting te voorkomen en de begroting in een stabielerritme te plaatsen wordt daarom kasbudget van circa € 300 miljoen naar2026 en circa € 250 miljoen naar 2027 geschoven. Daarnaast schuift hetMinisterie van Infrastructuur en Waterstaat een deel van de program-mering uit beide jaren door naar latere jaren. Hiermee sluiten budget enprogrammering beter op elkaar aan wordt de overprogrammeringstapsgewijs weer afgebouwd tot een beheersbaar niveau. De benodigdekasbudgetten voor 2026 en 2027 worden gedekt door middelen uit 2028en 2029. Er wordt niet geschoven uit de periode 2032 en verder, zodat hetkaskader langjarig stabiel blijft. Dit is in lijn met het coalitieakkoord enbiedt langjarige stabiliteit voor de uitvoeringsorganisaties op hetMobiliteitsfonds: Rijkswaterstaat en ProRail.Bij Ontwerpbegroting 2027 en Voorjaarsnota 2027 worden de beschikbarebudgetten voor 2028 en verder in de juiste verhouding tot de program-mering gezet op basis van onder andere de laatste informatie van deuitvoeringsorganisaties.Coalitieakkoord Jetten-IOp 30 januari 2026 is het coalitieakkoord Jetten I gepresenteerd. In dezevoorliggende suppletoire begroting zijn de budgettaire gevolgen van ditakkoord verwerkt. In paragraaf is een nadere toelichting hieroveropgenomen. Dit betreft met name de verwerking van de taakstellingen uithet coalitieakkoord. Het volledige budgettaire beeld voor het Ministerievan Infrastructuur en Waterstaat voor wat betreft de verwerking van detaakstellingen is een overzicht opgenomen op de beleidsbegroting HXII.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 24 2 Producten 2.1 Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 25 Tabel 2 Belangrijkste suppletoire uitgavenmutaties 2026 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)Kaderrelevante mutaties MobiliteitsfondsArtikel-nummerUitgaven2026Uitgaven2027Uitgaven2028Uitgaven2029Uitgaven2030Uitgaven2031Uitgaven2032–2039Vastgestelde begroting 202610.466.45610.861.18910.691.29310.882.07210.883.2709.796.78475.709.475Mutaties coalitieakkoord1 Efficiency taakstelling12 en 15– 6.110– 12.242– 18.141– 23.901– 23.901– 191.2082 Taakstelling Vernieuwing Rijksdienst/Slagvaardige overheid12 en 15– 21.571– 53.931– 53.931– 431.448Belangrijkste suppletoire mutaties3. Bijdragen Derdendivers– 59.9684711.910– 11.5001.956– 2.0794. Overboekingen Beleidsbegroting HXIIdivers– 76.534119.42286.991– 37.622– 29.851– 32.540– 69.866a. Brede Doeluitkering (BDU)divers– 63.603b. Minregel Vrachtwagenheffing1131.695138.784116.521c. Overige overboekingen HXIIdivers– 44.626– 19.362– 29.530– 37.622– 29.851– 32.540– 69.8665. DBFM-conversie12– 17.577– 718.122– 321.2624.77416.04917.976628.0426. Overboeking naar andere ministeriesdivers– 55.893– 6.973– 10.008– 10.193– 7.083– 6.358– 12.090a. Defensie: ERTV’s Zuid en Midden15– 12.4550b. PF: Maaslijn12– 34.300c. Overige overboekingen naar andere ministeriesdivers– 9.138– 6.973– 10.008– 10.193– 7.083– 6.3587. Actualisering Ontvangstendivers3.1748.206– 7.043– 181592– 4.139– 6098. Kaderaanpassing Voorjaarsbesluitvorming 2026divers300.000250.000– 275.000– 275.0009. Saldo 2026 uitgavendivers36.32710. Loon-en Prijsbijstelling 2026divers274.505285.539207.370209.254208.739177.0761.113.502a. Loonbijstelling 202631.28230.90629.88729.92528.91628.504194.109b. Prijsbijstelling 2026243.223254.633177.483179.329179.823148.572919.393Stand 1e suppletoire begroting 202610.870.49010.793.62210.362.00910.721.89210.995.8409.870.96775.630.217Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 26 Tabel 3 Belangrijkste suppletoire ontvangstenmutaties 2026 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)Kaderrelevante mutaties MobiliteitsfondsArtikel-nummerOntvangsten2026Ontvangsten2027Ontvangsten2028Ontvangsten2029Ontvangsten2030Ontvangsten2031Ontvangsten2032–2039Vastgestelde begroting 2026482.208307.339332.234307.254317.107356.7212.634.030Belangrijkste suppletoire mutaties01. Bijdragen Derdendivers– 59.9684711.910– 11.5001.9560– 2.0792. Actualisering Ontvangstendivers3.1748.206– 7.043– 181592– 4.139– 6093. Saldo 2025divers36.327a. Saldo Ontvangstendivers200.239b. Nadelig Saldo 202518– 163.912Stand 1e suppletoire begroting 2026461.741316.016327.101295.573319.655352.5822.631.342Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 27 ToelichtingDe toelichtingen bij de uitgavenmutaties gelden ook voor de ontvangsten-mutaties.1.Efficiency Taakstelling: Dit betreft de inpassing van het aandeel van hetMF voor de Efficiencytaakstelling, zoals opgenomen in het regeerak-koord van Jetten-I. De taakstelling is – € 6,1 miljoen in 2027 en looptop tot een structurele bedrag van – € 23,9 miljoen vanaf 2030. Voornadere informatie over deze taakstelling wordt verwezen naar deeerste suppletoire beleidsbegroting HXII, paragraaf 2.3. Hier staat eenoverzicht van alle ingeboekte taakstellingen van het Kabinet Jetten-I.2.Taakstelling Vernieuwing Rijksdiensten: Dit betreft de inpassing vanhet aandeel van Hoofdstuk XII voor de aanvullende taakstelling in hetkader van de vernieuwing van de rijksdienst en een slagvaardigeoverheid, zoals opgenomen in het regeerakkoord van Jetten-I. Detaakstelling is – € 21,6 miljoen in 2029 en loopt op tot een structurelebedrag van – € 53,9 miljoen vanaf 2030. Voor nadere informatie overdeze taakstelling wordt verwezen naar de eerste suppletoire beleidsbe-groting HXII, paragraaf 2.3. Hier staat een overzicht van alle ingeboektetaakstellingen van het Kabinet Jetten-I.3.Bijdragen Derden: Dit betreft de wijziging van diverse bijdragen vanderden aan het Mobiliteitsfonds voor het Hoofdwegennet, Spoorwe-gennet en het Hoofdvaarwegennet. In de artikelsgewijze toelichting enverdiepingsbijlage worden deze bijdragen nader toegelicht engetoond;4.Overboekingen beleidsbegroting HXII: Voor de uitvoering vanverschillende programma’s is in 2026, is € 76,5 miljoen overgeboektnaar Hoofdstuk XII van de Rijksbegroting, de beleidsbegroting vanIenW. In de artikelsgewijze toelichting en verdiepingsbijlage worden despecifieke overboekingen naar de beleidsbegroting HXII nadertoegelicht. Hieronder wordt stilgestaan bij de grootste overboekingenna 2026 vanuit het Mobiliteitsfonds naar de beleidsbegroting HXII:•Brede Doeluitkering (BDU): Dit betreffen de overboekingen vanuithet Mobiliteitsfonds naar Hoofdstuk XII ten behoeve van de BredeDoeluitkering. Gaat in totaal om € 63,6 miljoen in 2026.MinregelVrachtwagenheffing: Dit betreft een groot deel van de terugbe-taalde kosten tot en met 2025 voor de vrachtwagenheffing van intotaal € 287 miljoen. Er resteert hiermee nog € 113 miljoen om deminregel volledig op te heffen. Intentie is om dit bij de Ontwerpbe-groting 2027 te doen, want vanaf medio 2026 start de vrachtwagen-heffing en lopen de kosten via daadwerkelijk via artikel 15 van debeleidsbegroting HXII.•Overige overboekingen HXII: Dit betreffen de overige overboekin-gen vanuit het Mobiliteitsfonds naar HXII, waaronder de € 77,7 mil-joen voor de dekking van structurele problematiek op Hoofdstuk XIIrondom mobiliteit en luchtvaart.5.DBFM-conversie: In juli 2025 is het DBFM-contract voor het projectViA15 (A12/A15 Ressen-Oudbroeken) getekend. Als gevolg hiervanwordt bij deze 1e suppletoire begroting de omzetting naar eengeïntegreerd budget verwerkt volgens de staande DBFM werkwijze.Hiertoe worden de aanleg, tol en exploitatie- en onderhoudsbudgetteningeleverd bij het Ministerie van Financiën en ontvangt IenW eenmeerjarig beschikbaarheidsvergoeding terug.6.Overboekingen naar andere ministeries: Dit betreffen de overboekin-gen van en naar andere begrotingshoofdstukken voor de periode 2026tot en met 2039. In totaal gaat het om circa € 108,6 miljoen. Hieronderworden de grootste overboekingen benoemd:•Defensie ERTV’s: Met ingang van 2021 is de noodsleephulp op deNoordzee door de Kustwacht Nederland uitgebreid om deveiligheid ten behoeve van Windenergie op Zee te waarborgen. DeTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 28 betreffende schepen (ERTV Zuid en ERTV Midden) huurt deKustwacht bij de Rijksrederij voor 2026. Dit betreffen de kosten van€ 12,5 miljoen die worden overgeboekt.•Provinciefonds Maaslijn: Dit betreft de overboeking van € 34,3 naarhet Provinciefonds voor de DU ten behoeve voor het projectMaaslijn.7.Actualisering ontvangsten: bij de eerste suppletoire begroting 2026 zijnde programmaramingen aan zowel de uitgaven- als de ontvangsten-kant geactualiseerd op het MF. Bij de artikelsgewijze toelichting zijn deactualisaties van de programmering op zowel de uitgaven alsontvangsten uitgebreid toegelicht.8.Kaderaanpassing MF Voorjaarsbesluitvorming 2026: Na verwerkingvan het nadelig saldo, de geactualiseerde programmering van dediensten en inpassen van de tegenvallers ontstond er een onevenwich-tige meerjarige programmering, waarbij te veel programma stondtegenover te weinig budget per jaar: de overprogrammering werdhierdoor te hoog. Om dit te beheersen zijn afspraken gemaakt met hetMinisterie van Financiën, waarbij bij de Voorjaarsnota 2026 de nadrukligt op de eerste twee uitvoeringsjaren. Er wordt generaal circa€ 300 miljoen naar 2026 en circa € 250 miljoen naar 2027 geschoven.Daarnaast schuift het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat eendeel van de programmering uit beide jaren door naar latere jaren.Hiermee sluiten budget en programmering beter op elkaar aan enwordt de overprogrammering afgebouwd.9.Saldo 2026: De begroting van het Mobiliteitsfonds vertoont over hetjaar 2026 een nadelig saldo van € 163,9 miljoen. Dit saldo wordtgevormd door de saldering van de in dat jaar gerealiseerde uitgavenen ontvangsten. Het nadelig saldo wordt in 2026 als verlaging van deontvangsten geboekt op het artikelonderdeel 18.10 Saldo van deafgesloten rekeningen. In dit wetsvoorstel is naast deze ontvangsten-verlaging ook het volledig nadelig saldo op de juiste uitgaven- enontvangstenartikelen (producten) begrotingstechnisch verwerkt. Op deuitgaven is € 36,3 miljoen in 2025 niet tot realisatie gekomen en viahet saldo doorgeschoven naar 2026. De ontvangsten worden verhoogdin 2026 met € 200,2 miljoen in verband met niet-ontvangen middelenin 2025. Dit leidt tot een nadelig saldo van € 163,9 miljoen.10.Loon- en Prijsbijstelling 2026: Dit betreft de toevoeging van detoegekende loon- en prijsbijstelling tranche 2026. In de MJN26 isbesloten dat een deel van de prijsbijstelling tranche 2026 vanaf 2028wordt ingehouden ter dekking van Rijksbrede problematiek. Demiddelen worden bij de eerste suppletoire begroting 2026 opartikel 11.04 geparkeerd. Bij de Ontwerpbegroting 2027 worden dezegelden verdeeld over de budgetten van de projecten en programma’swelke geïndexeerd moeten worden. Voor de loonbijstelling geldt dathet voormalig Kabinet Schoof-I heeft besloten om een nullijn vanaf2026 in te voeren. Het huidige kabinet Jetten-I heeft deze nullijn nietteruggedraaid. De te ontvangen loonbijstelling voor sector Rijk enexterne inhuur is daarom niet uitgekeerdTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 29 Tabel 4 Belangrijke mutaties onder het kader MF (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)Mutaties onder kader MobiliteitsfondsArtikel(on-derdeel)Uitgaven2026Uitgaven2027Uitgaven2028Uitgaven2029Uitgaven2030Uitgaven2031Uitgaven2032–20391. Dekkingsopgave MobiliteitsfondsTotale opgave572.505480.314488.388278.928100.65453.987479.13312419.573284.54015.15015.15020.15015.000232.3691347.58469.895459.921257.20066.10023.900134.6001586.814115.5899.7951.7009.8009.80071.618177.8025.173HXII10.7325.1173.5224.8784.6045.28740.546Totale dekking– 32.326– 8.460– 6.198– 6.262– 163.982– 80.000– 2.156.681Reservering Instandhouding11.03– 223.832Generieke investeringsruimte11.04– 32.326– 8.460– 6.198– 6.262– 163.982– 80.000– 1.932.849Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 210 ToelichtingOp het Mobiliteitsfonds zijn er diverse tegenvallers in de uitvoeringgemeld en verwerkt in de eerste suppletoire begroting 2026. De totaledekkingsopgave op het Mobiliteitsfonds is € 2.454 miljoen. Deze zijnvisueel uitgewerkt in bovenstaande tabel en kort beschreven in de teksthieronder. Voor een uitgebreidere toelichting wordt verwezen naar deartikelsgewijze toelichting.1.Dekking Mobiliteitsfonds: de dekking voor de opgave binnen hetMobiliteitsfonds komt uit de Generieke investeringsruimte(€ 2.230 miljoen), inclusief de Risicoreservering Prijsstijgingen en deReservering Instandhouding (€ 224 miljoen).2.Dekkingsopgave Mobiliteitsfonds: De totaalopgave betreft € 2.454 mil-joen. De volgende bedragen worden per modaliteit overgeboekt naarde uitvoeringsartikelen:•Hoofdwegennet: de totale opgave op het Hoofdwegennet is€ 1.002 miljoen•Spoorwegen: de totale opgave voor Spoorwegen is € 1.059 mil-joen.•Hoofdvaarwegennet: de totale opgave voor het Hoofdvaarwegen-net is € 305 miljoen.•Megaprojecten Verkeer en Vervoer: de totale opgave voor Mega-projecten Verkeer en Vervoer is € 13 miljoen.•Beleidsbegroting HXII: de opgave voor de problematiek op HXII isin totaal € 75 miljoen. Het gaat bijvoorbeeld over het dekken van deprogramma EUMETSAT van het KNMI (€ 16,7 miljoen) en dewettelijke verordeningen Digitale Transport Strategie (€ 34,4 mil-joen).Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 211 3 Productartikelen 3.1 Artikel 11 Verkenningen, reserveringen en investeringsruimte Budgettaire gevolgen van beleidTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 212 Tabel 5 Budgettaire gevolgen van uitvoering artikel 11 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)11Verkenningen, reserveringen eninvesteringsruimteOntwerp-begroting2026 (1)Mutatiesvia NvWenamende-menten (2)Vastge-steldebegroting2026(3)=(1+2)Mutaties1e supple-toirebegroting(4)Stand1e supple-toirebegroting(5)=(3+4)Mutaties2027Mutaties2028Mutaties2029Mutaties2030Mutaties2031Verplichtingen515.463– 4.000511.463– 149.698361.765– 1.546.459885.415615.028191.741– 621.479Uitgaven287.151– 4.000283.15155.018338.169– 268.771– 7.201– 312.862– 513.52190.672waarvan juridisch verplicht11.0153.320053.320– 46.3226.998– 235.078– 13.100– 21.897– 26.372359.311359.31111.0211.03168.435– 4.000164.435– 109.58054.855– 180.886– 225.163– 428.357– 483.106– 465.715– 465.71511.03.0130314– 1.9340000011.03.0248.071– 4.00044.071– 35.2858.786– 50.206– 26.602– 67.175– 38.87872.13872.13811.03.03120.3610120.361– 74.29646.065– 128.746– 198.561– 361.182– 444.228– 537.853– 537.85311.0465.396065.396210.920276.316147.193231.062137.392– 4.043197.07620.000Ontvangsten11.0900000000000Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 213 ToelichtingVerplichtingenDe verplichtingen nemen bij de eerste suppletoire begroting in 2026 afmet € 149,7 miljoen. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door dehieronder benoemde uitgavenmutaties. De uitzonderingen hierop zijn:–Op 11.01 verkenningen wordt er voor de Oude Lijn additioneel€ 138,0 miljoen verplichtingen weggeschoven uit 2026, omdat deverplichtingen in een ander ritme nodig zijn de kasuitgaven. Dezeverplichtingen zijn terechtgekomen in de jaren 2028 tot en met 2030.–Op 11.01 verkenningen wordt € 55,2 miljoen overgeboekt vanKnooppunt OV Nijmegen naar Station Nijmegen Fietsenstallingtoeschuift. De overboeking op verplichtingen vindt volledig plaats in2026, waardoor € 53,4 miljoen meer aan verplichtingen wordtverschoven in 2026 ten opzichte van de kas.–Het overige deel bestaat uit diverse kleinere verplichtingenafwijkingen(€ – 11,5 miljoen).UitgavenRealistisch Ramen artikel 11 MobiliteitsfondsBij de eerste suppletoire begroting 2026 is er net zoals de vorige begro-tingsstukken kritisch gekeken naar de uitgavenramingen op alle artikelen,zo ook op artikel 11. Hierdoor is de programmering bij de verschillendeartikelonderdelen op artikel 11 geactualiseerd. Dit wordt toegelicht onderde kopjes «actualisering programmering».11.01 VerkenningenIn 2026 is dit artikelonderdeel met circa € 46,3 miljoen verlaagd. Dit komtmet name door de actualisering van de programmering (– € 44,5 miljoen)en overboekingen naar de uitvoeringsartikelen op het MF (– € 1,7 miljoen)Actualisering van de programmeringDe programmering op de verkenningsprojecten is geactualiseerd. Voorartikelonderdeel 11.01 gaat om de volgende programmeringsschuiven:–Station Groningen: er wordt geen besluitvorming verwacht voor heteinde van 2027, waardoor de programmering uit 2026 en 2027 wordtverschoven naar 2028 en 2029. Het gaat om € 36,9 miljoen uit 2026 en€ 56,7 miljoen uit 2027.–HOV Leiden Zoetermeer: de programmering uit 2026 en 2027 wordtverschoven naar 2028 en 2029. Het gaat om € 10 miljoen uit 2026 en€ 5,9 miljoen uit 2027.Overboekingen naar de uitvoeringsartikelen op het MFDit betreft voornamelijk de overboeking naar artikel 13 voor StationNijmegen Fietsenstalling van € 55,2 miljoen, waarvan € 1,8 miljoen in2026.11.03 ReserveringenDit artikelonderdeel is verlaagd met € 109,5 miljoen in 2026. Dit komt doorde actualisering van de programmering (€ 22,6 miljoen), overboekingenbinnen artikel 11 (– € 11,3 miljoen), overboekingen naar de uitvoeringsar-tikelen op het MF (– € 114,1 miljoen), overboekingen naar de beleidsbe-Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 214 groting XII (– € 2,5 miljoen) en de technische verwerking van het saldo2025 (– € 4,3 miljoen).Actualisering van de programmering–Multimodaal Metropool Eindhoven: er schuift € 54,6 miljoen van 2028t/m 2032 naar 2026 (€ 44,5 miljoen) en 2027 (€ 10,0 miljoen) vanwegede overboeking van € 76,1 miljoen naar artikel 12 Hoofdwegennet,omdat een groot deel van het budget via de SPUK regeling Slim,veilig, doelmatig en duurzaam gebruik van mobiliteitsinfrastructuur2023–2027 in 2026 wordt overgeboekt naar de regio. Dit betreft een BOMIRT afspraak (januari 2026).–Ontsluiting Woningbouw: er schuift na actualisatie van de programme-ring € 15,0 miljoen vanuit 2026 naar de periode 2027 t/m 2030.–Lelylijn: om de overprogrammering te drukken is er kritisch naar deplanningen gekeken. Op de reservering Lelylijn schuift er naaraanleiding daarvan nog € 3,6 miljoen. door uit 2026 naar 2028 t/m2030.Overboekingen binnen artikel 11–Voor een faseovergang van op het project Nedersaksenlijn Reserverin-gen wordt € 1.999,6 miljoen overgeboekt naar 11.01 Verkenningen,waarvan € 6,0 miljoen in 2026.–Het restant wordt verklaard door diverse kleinere mutaties (€ 5,3 mil-joen)Overboekingen naar de uitvoeringsartikelen op het MF–De hierboven benoemde overboeking van € 76,1 miljoen naarartikel 12 Hoofdwegennet, voor Multimodaal Metropool Eindhoven–Klimaatneutrale en Circulaire Infrastructuur: er wordt € 44,7 miljoenovergeboekt naar artikel 12 Hoofdwegennet, voor het opschalen vanduurzame technieken voor asfalt, waarvan € 15,7 miljoen in 2026–WoMo II AP middelen: er wordt € 1,5 miljard overgeboekt naarartikel 14 Regionale infrastructuur en bereikbaarheidsprogramma’s,bestemd voor Grootschalige Woningbouwgebieden en Woningbouwop Korte Termijn (WoKT). In 2026 betreft dit € 19,0 miljoen.–HOV4: Vanuit het programma WoMo wordt medio 2026 een nieuweregeling genaamd «Tijdelijke regeling specifieke uitkering woning-bouw en mobiliteit» gepubliceerd, waarvoor in totaal € 146,5 miljoen.In 2026 betreft dit € 35,6 miljoen.Overboekingen beleidsbegroting XII–Overboekingen Caribisch Nederland: Voor Caribisch Nederland wordtin 2026 een bijzondere uitkering verleend. Het betreft het Meerjaren-plan Saba. Bij de budgetreserveringen voor Caribisch Nederland wordtde reservering voor de jaren 2027–2030 naar voren gehaald en via HXIIals bijzondere uitkering in 2026 aan Saba overgemaakt, zodat hetwegenprogramma kan worden gecontinueerd. In totaal zal € 4,6 mil-joen worden overgeboekt inclusief indexatie.–Het restant wordt verklaard door diverse kleinere mutaties (€ 2,1 mil-joen)Saldo 2025–Voor uitgaven op het asfaltdossier die waren voorgefinancierd doorRWS, is € 4,3 miljoen uit 2026 overgeboekt naar 2025.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 215 11.04 Generieke InvesteringsruimteDit artikelonderdeel is verhoogd met € 210,9 miljoen in 2026. Dit komtdoor de actualisering van de programmering (€ 651,9 miljoen), bijdragenderden (– € 152,2 miljoen), overboekingen binnen het artikel(€ 5,3 miljoen), overboekingen naar de uitvoeringsartikelen op het MF(– € 571,1 miljoen), overboekingen van de beleidsbegroting XII(€ 16,1 miljoen), overboekingen naar andere departementen(– € 34,3 miljoen) de technische verwerking van het saldo 2025(€ 21,5 miljoen), overboekingen naar het Deltafonds (– € 0,8 miljoen) ende Loon- en Prijsbijstelling 2026 (€ 274,5 miljoen).Actualisering van de programmering–In de begroting op Hoofdlijnen is de interne dekkingsopgave 2026 ophet Mobiliteitsfonds uiteengezet. € 2.454 miljoen van deze opgavewordt gedekt uit de generieke investeringsruimte. De dekking stond ineen ander ritme dan nodig was voor de opgave. Hierdoor is eenprogrammeringsschuif doorgevoerd, met als resultaat dat € 533,6 mil-joen van de dekking uit de generieke investeringsruimte naar 2026 isgeschoven.–Daarnaast wordt € 144,2 miljoen verschoven uit 2039 naar 2026, terdekking van de lagere ontvangsten op de HSL-heffing.–Daarnaast wordt er € 34,3 miljoen verschoven uit 2037 naar 2026, inverband met een overboeking naar het Provinciefonds–Verder zijn de risicoreserveringen geactualiseerd, waardoor er uit 2026€ 60,2 miljoen naar latere jaren toe is geschoven om het ritme van derisicoreserveringen aan te sluiten bij de budgetbehoeftes. Dezerisicoreserveringen zijn niet meer in 2026 nodig.Bijdragen derdenDe HSL-ontvangsten komen niet meer binnen in 2026. Hierdoor wordende ontvangsten negatief bijgesteld. Voor de HSL-heffing gaat het om€ 144,2 miljoen in 2026. Hiervoor schuift budget uit 2039 naar2026.Daarnaast vind er nog een bijdrage van € 8,5 miljoen plaats voor deHRN-concessie.Overboekingen naar de uitvoeringsartikelen op het MFOverboekingen voor de dekkingsopgave MF (€ – 571,1 miljoen): dezeoverboekingen zijn gedaan in het kader van de dekkingsopgave MF. Hetgaat om bijvoorbeeld tegenvallers op de excessieve prijsstijgingen(€ 261,8 miljoen), gemiste prijsbijstelling tranche 2025 (€ 169,7 miljoen),compensatie voor het deels terugdraaien van besparingen die in het BasisKwaliteitsniveau (€ 68,0 miljoen) en PHS Amsterdam (€ 31,2 miljoen).Overboekingen van de beleidsbegroting XII–Terugbetaling Vrachtwagenheffing: er gaat in totaal € 287 miljoenterug naar de vrije investeringsruimte van het MF, waarvan € 31,7 mil-joen in 2026. De minregel op de Vrachtwagenheffing was bij deOntwerpbegroting 2026 € 400 miljoen. Dit budget wordt ingezet om derealisatiekosten voor het project te dekken voorafgaand aan de startvan de heffing in juli 2026. Tot 2026 is er € 287 miljoen uitgegevenvoor de realisatie van het project. Gezien er voor Vrachtwagenheffingper 2026 ontvangsten binnenkomen op de beleidsbegroting HXII wordtdit deel van de minregel al opgeheven. De definitieve uitgaven van hetbudget kunnen pas vastgesteld worden als de realisatiefase in juli 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 216 afgerond is. Het streven is om het laatste deel van deze minregel metde Ontwerpbegroting 2027 definitief op te heffen op het Mobiliteits-fonds.–Voor de dekkingsopgave wordt € 9,3 miljoen overgeboekt naar HXII.Het gaat om € 5,8 miljoen voor de kosten van de aanpak voor dezonnepanelen-problematiek rondom Schiphol en € 3,5 miljoenovergeboekt voor de Digitale Transport Strategie, vanwege tweeEuropese verordeningen waaraan voldaan moet worden.–Het restant wordt verklaard door diverse kleinere overboekingen(– € 6,3 miljoen).Overboekingen naar andere departementenDit betreft een overboeking naar het Provinciefonds voor het projectMaaslijn. Het Rijk staat garant voor 50% van de meerkosten voor Arriva,die een gevolg zijn van vertraagde elektrificatie. Vooruitlopend opdefinitieve vaststelling van de meerkosten wordt € 34,3 miljoenbeschikbaar gesteld aan de provincie Limburg.Saldo 2025Op de generieke investeringsruimte zijn diverse budgetten in 2025 niet totbesteding gekomen. De totaalsom van deze middelen is € 21,5 miljoen.Het gaat voornamelijk om een meevaller bij de TVOV (€ 6,0 miljoen) diewas teruggeboekt bij de NJN 2025 en niet is uitgegeven in 2025 en hetdoorschuiven van € 8,5 miljoen voor de HRN-concessie. Daarnaast gaathet om een aantal risicoreserveringen (€ 7,0 miljoen), die niet meer nodigwaren in 2025. De middelen zijn in 2026 toegevoegd aan artikelonderdeel11.04 Generieke investeringsruimte om de meerjarige omvang van debudgetten in stand te houden.Loon- en Prijsbijstelling 2026Dit betreft de toevoeging van de toegekende loon- en prijsbijstellingtranche 2026, waarvan € 274,5 miljoen in 2026. In de MJN26 is beslotendat een deel van de prijsbijstelling tranche 2026 vanaf 2028 wordtingehouden ter dekking van Rijksbrede problematiek. De middelenworden bij de eerste suppletoire begroting 2026 op artikel 11.04 gepar-keerd. Bij de Ontwerpbegroting 2027 worden deze gelden verdeeld overde budgetten van de projecten en programma’s welke geïndexeerdmoeten worden. Voor de loonbijstelling geldt dat het voormalig KabinetSchoof-I heeft besloten om een nullijn vanaf 2026 in te voeren. Hethuidige kabinet Jetten-I heeft deze nullijn niet teruggedraaid. De teontvangen loonbijstelling voor sector Rijk en externe inhuur is daaromniet uitgekeerd.Geschatte budgetflexibiliteitIn onderstaande tabel is van het totaal van de geraamde programmauitgaven inzicht gegeven in het geschatte aandeel juridisch verplicht,bestuurlijk gebonden, beleidsmatig gereserveerd en nog niet ingevuld/vrijte besteden. In lijn met de Regeling rijksbegrotingsvoorschriften is voorde juridisch verplichte uitgaven op het niveau van een FinancieelInstrument als geheel van het totale artikel een kwalitatieve toelichtingopgenomen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 217 Tabel 6 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 112026juridisch verplichtbestuurlijk gebonden2%beleidsmatig gereserveerd98%nog niet ingevuld/vrij te besteden 3.2 Artikel 12 Hoofdwegennet Budgettaire gevolgen van beleidTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 218 Tabel 7 Budgettaire gevolgen van uitvoering artikel 12 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)12HoofdwegennetOntwerp-begroting2026 (1)Mutatiesvia NvWenamende-menten (2)Vastge-steldebegroting2026(3)=(1+2)Mutaties1esupple-toirebegroting(4)Stand 1esupple-toirebegroting(5)=(3+4)Mutatie2027Mutatie2028Mutatie2029Mutatie2030Mutatie2031Ver-plichtin-gen5.746.6241.9005.748.5241.001.4596.749.983– 57.61030.415956.958– 282.466– 14.553Uitgaven4.439.3641.9004.441.264302.4354.743.699– 213.592– 559.304– 142.226101.357– 246.185waarvan juridisch verplicht12.01Exploitatie12.750012.75018.43631.1867.4977.6444.13200– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS12.750012.75018.43631.1867.4977.6444.1320012.02Onderhoud en vernieuwing1.583.10301.583.103298.6741.881.77787.788– 10.29221.80328.824– 3.06212.02.01Onderhoud1.156.03501.156.035312.0131.468.04851.68526.90230.60328.824– 3.062– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS1.156.03501.156.035312.0131.468.04851.68526.90230.60328.824– 3.06212.02.04Vernieuwing427.0680427.068– 13.339413.72936.103– 37.194– 8.8000012.03Ontwikkeling1.073.3141.9001.075.214– 8.0451.067.169– 308.528– 642.835– 285.5903.939– 227.49612.03.01Aanleg673.6320673.632– 219.277454.355– 355.996– 665.838– 228.433– 75.216– 125.435– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS3.80003.80003.8000000012.03.02Planning en studies79.0161.90080.916106.601187.51746.765– 68.128– 27.262131.745– 102.061– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS8.51508.515– 8.5150– 3.485000– 1.00012.03.03Optimalisering gebruik320.6660320.666104.631425.29770391.131– 29.895– 52.590012.04Geïntegreerde contractvormen/PPS1.013.54401.013.544– 42.413971.131– 18.62086.592139.098115.53035.87112.06Netwerkgebonden kosten HWN756.6530756.65335.783792.43618.271– 413– 21.669– 46.936– 51.49812.06.01Apparaatskosten RWS697.8990697.89921.744719.6434.915– 6.413– 23.669– 48.936– 51.498– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS697.8990697.89921.744719.6434.915– 6.413– 23.669– 48.936– 51.49812.06.02Overige netwerkgebonden kosten58.754058.75414.03972.79313.3566.0002.0002.0000– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS58.754058.75414.03972.79313.3566.0002.0002.0000Ontvangsten93.024093.02482.586175.610– 342.068– 11.1870012.09Ontvangsten93.024093.02482.586175.610– 342.068– 11.1870012.09.01Ontvangsten5.91005.91032.86838.778– 342.068– 11.1870012.09.02Tolopgave87.114087.11449.718136.83200000Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 219 ToelichtingVerplichtingenDe verplichtingenophoging van € 1.001,5 miljoen in 2026 wordt voorna-melijk veroorzaakt door:–A12/A15 Ressen-Oudbroeken (ViA15) (€ 1.017,9 miljoen): In juli 2025 ishet DBFM-contract voor het project ViA15 (A12/A15 Ressen-Oudbroeken) getekend. Als gevolg hiervan wordt de omzetting naareen geïntegreerd budget volgens de staande DBFM werkwijzeverwerkt. Hiertoe wordt er budget ingeleverd bij het Ministerie vanFinanciën (€ 1.606,0 miljoen op 12.03 Aanleg en € 231,4 miljoen op12.02 Exploitatie en Onderhoud) en komt er budget terug vanuit hetMinisterie van Financiën (€ 2.536,0 miljoen). Voor een uitgebreidetoelichting wordt verwezen naar onderaan artikel 12 Hoofdwegennet.–Excessieve prijsstijgingen Exploitatie en Onderhoud (€ 616,1 miljoen).In de afgelopen jaren is de prijsbijstelling (IBOI) achterop geraakt bij deGWW-index. Het gevolg van het ontstane verschil tussen GWW enIBOI is dat de realisatiekosten hoger uitvallen dan de beschikbaargestelde budgetten die op de prijsbijstelling (IBOI) zijn gebaseerd.Hierbij wordt een correctie uitgevoerd.–Een verplichtingenschuif van per saldo op Onderhoud en Vernieuwingen Ontwikkeling (€ 1.460,2 miljoen). Dit wordt veroorzaakt door o.a.lagere verplichtingen in 2025 op tunnelcontracten Zuid Holland(€ 49,0 miljoen), doorschuiven overige kleine posten (€ 45,1 miljoen)en lagere verplichtingen op Intelligente Wegkantsystemen (€ 30,6 mil-joen) waarvan (€ 15,3 miljoen) programmaruimte bij IntelligenteWegkantsystemen (€ 7,0 miljoen). Verder zijn er hogere verplichtingenin de 2026 bij de Van Brienenoordbrug en tunnels Zuid-Holland(€ 727,3 miljoen).–Daarnaast zijn diverse verplichtingenschuiven doorgevoerd waarbijverplichtingen op de planning- en studiebudgetten, geïntegreerdecontractvormen en netwerkgebonden kosten voor het hoofdwegennet.In 2026 wordt het verplichtingenkader met € 111,8 miljoen verlaagdals gevolg van verplichtingenschuiven. De aard van de verplichtingen-schuiven hangen vaak samen met de actualisatie van de planning vande programma’s. Deze zijn nader toegelicht onder de uitgaven.UitgavenRealistisch Ramen artikel 12 MobiliteitsfondsBij de eerste suppletoire begroting 2026 is er net zoals de vorige begro-tingsstukken kritisch gekeken naar de uitgavenramingen op alle artikelen,zo ook op artikel 12. Hierdoor is de programmering bij de verschillendeartikelonderdelen op artikel 12 geactualiseerd. Dit wordt toegelicht onderde kopjes «actualisering programmering». Vervolgens is op het artikelon-derdeel «ontwikkeling» een kaderaanpassing doorgevoerd om deuitgavenkaders aan te sluiten op de geactualiseerde programmering.12.01 ExploitatieHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 per saldo met € 18,4 miljoenverhoogd. Dit komt voornamelijk door het project Draaiend HoudenRingen waarbij het budget is opgehoogd met (€ 18,2 miljoen) zodat deopdracht voor fase 2 kan worden uitgevoerd door RWS.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 220 12.02 Onderhoud en vernieuwingHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 298,7 miljoenverhoogd. Onderstaand wordt de opbouw van deze mutatie toegelicht.Saldo 2025In 2026 is het saldo uit 2025 (€ 3,2 miljoen) technisch verwerkt. Ditbetekent dat in 2025 € 3,2 miljoen minder is uitgegeven dan oorspron-kelijk begroot. Het saldo wordt in 2026 bij dit artikelonderdeel toegevoegd,zodat de omvang van de budgetten meerjarig ongewijzigd blijft.Overboekingen van en naar dit artikelonderdeelIn totaal is in 2026 per saldo € 318,2 miljoen toegevoegd aan artikel 12.02.Dat komt voornamelijk door de toevoeging van € 292,1 miljoen opExploitatie en Onderhoud en € 20,5 miljoen voor het opvangen van eenexogene tegenvaller bij Schaderijden. Bij Exploitatie en Onderhoud wordtde verhoging voornamelijk veroorzaakt door aanvullingen op de prijsbij-stelling 2026. In de afgelopen jaren is de prijsbijstelling via de IBOIachterop geraakt bij de GWW-index. Het gevolg van het ontstane verschiltussen GWW en IBOI is dat de realisatiekosten hoger uitvallen dan debeschikbaar gestelde budgetten die op IBOI zijn gebaseerd. Met hetverhogen van het kasbudget (€ 34,2 miljoen) wordt de prijsbijstelling vanRWS op de programmamiddelen voor Exploitatie en Onderhoud voor2026 en 2027 toegekend. Verder wordt er nog € 5,0 miljoen overgeboektnaar dit artikelonderdeel vanuit andere artikelonderdelen.Actualisering van de programmeringBinnen het onderhoud en vernieuwing programma (12.02) zijn diverseprogramma-actualisaties doorgevoerd (– € 34,8 miljoen in 2026 en intotaal € 22,4 miljoen voor 2027 t/m 2031) doorgevoerd met een directbudgettair effect van – € 12,3 miljoen. Dit heeft geen effect op het totaleonderhoud- en vernieuwingsbudget in de budgettaire tabel omdat hetwordt tegengeboekt op de overprogrammering. Hierdoor neemt deoverprogrammering toe met € 17,4 miljoen in 2026 en in totaal met€ 22,4 miljoen af in de jaren 2027 t/m 2031. Het gaat hierbij voornamelijkom schuiven op de volgende programma’s:–Intelligente Wegkantsystemen (– € 33,3 miljoen): door beperktebeschikbaarheid van capaciteit schuift er budget van 2026.–Brandwerendheid Tunnels (– € 17,6 miljoen): De uitvoering van hetherstel van de brandwerendheid 2e Coentunnel wordt in 2025nagenoeg afgerond, de resterende middelen (€ 17,6 mln.) wordendoorgeschoven naar 2029 in afwachting van de resultaten van hetonderzoek naar de noodzaak van maatregelen bij overige landtunnels.–Kasschuif Vernieuwing (– € 12,8 miljoen): de planning van diverseprojecten n.a.v. de voortgang rondom gunningen van de projecten inuitvoering is geactualiseerd. Dit betreft o.a. de renovatie van detunnels in Zuid-Holland, renovatie Papendrechtsebrug en kunstwerkenA44.–Kleinere mutaties bij diverse projecten (€ 4,7 miljoen).12.03 OntwikkelingHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 8,0 miljoen verlaagd.Dit wordt met name veroorzaakt door de technische verwerking van hetsaldo over 2025 (€ 58,1 miljoen) en de actualisering van de program-mering (– € 492,1 miljoen). Daarnaast hebben er overboekingen plaatsge-vonden van en naar dit artikelonderdeel (per saldo € 32,6 miljoen),Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 221 waaronder overboekingen vanuit artikel 11 (per saldo – € 28,9 miljoen),overboekingen naar HXII (per saldo – € 34,7 miljoen), overboekingen naarandere ministeries (per saldo – € 1,3 miljoen) en overboekingen vanuitartikel 12 naar andere artikelen (per saldo € 97,5 miljoen). Bovenop deverhoging van € 16,5 miljoen is er een kaderruil (– € 170,0 miljoen) en eenkaderaanpassing (€ 55,0 miljoen). De budgetwijzigingen wordenonderstaand per artikelonderdeel en soort wijziging nader toegelicht.Saldo 2025In 2026 is het saldo uit 2025 (€ 58,1 miljoen) technisch verwerkt. Ditbetekent dat in 2025 € 58,1 miljoen minder is uitgegeven dan oorspron-kelijk begroot. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt doordat bij projecten inde planning en studiefase minder is uitgegeven. Het saldo wordt in 2026bij dit artikelonderdeel toegevoegd, zodat de omvang van de budgettenmeerjarig ongewijzigd blijft.Kaderaanpassing VoorjaarsbesluitvormingDit betreft een kaderaanpassing om de kasbudgetten op het MF in dejuiste verhouding te zetten tot de programmering en de begroting in eenstabieler ritme te plaatsen. Voor dit artikelonderdeel gaat het om eenkaderaanpassing van € 55 miljoen in 2026 en € 40 miljoen in 2027. Er gaatvanuit de jaren 2028 en 2029, € 95 miljoen naar de jaren 2026 en 2027 toe.Hiermee is deze kaderaanpassing meerjarig budgettair neutraal.KaderruilOp dit artikel zijn kaderruilen (– € 170,0 miljoen in 2026) doorgevoerd omde overprogrammering per modaliteit in een beheersbaar ritme te krijgenen om de ontstane negatieve kaderstanden op de artikelonderdelen op telossen. Over alle jaren is dit per saldo budgettair neutraal voor demodaliteiten.Actualisering van de programmeringDe actualisatie van het ontwikkelingsprogramma zorgt voor een verlagingvan het kasbudget in 2026 met € 491,9 miljoen. Dit wordt mede veroor-zaakt door budgetneutrale schuiven op diverse onderdelen met alstegenboeking de overprogrammering op de artikelonderdelen Aanleg(12.03.01), Planning en Studies (12.03.02) en Optimalisering Gebruik(12.03.03). Het gaat hierbij om de volgende programma-schuiven dieinhoudelijk worden toegelicht bij het desbetreffende artikelonderdeel:–Meerdere kasschuiven op artikel 11.03 Reserveringen (€ 25,7 miljoenin 2026).–Een kasschuif op artikel 11.04 Generieke investeringsruimte(€ 652,9 miljoen in 2026) ten behoeve van de dekkingsopgaveMobiliteitsfonds.–Een kasschuif op artikel 12.02 Onderhoud en vernieuwing(– € 17,3 miljoen in 2026).–Een kasschuif op artikel 12.04 Geïntegreerde contractvormen/PPS(– € 161,2 miljoen in 2026).–Een kasschuif op artikel 17.08 Zuidasdok (€ 19,0 miljoen in 2026).–Een kasschuif op artikel 17.09 Ontvangsten op de tolontvangsten(€ 6,3 miljoen in 2026).Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 222 Aanlegprogramma (12.03.01)Binnen de het aanlegprogramma (12.03.01) zijn diverse actualisatiesdoorgevoerd (– € 406,2 miljoen in 2026 en in totaal € 384,7 miljoen voor2027 t/m 2031) met een direct budgettair effect van – € 21,5 miljoen. Ditheeft geen effect op het totale aanlegbudget in de budgettaire tabel omdathet wordt tegengeboekt op de overprogrammering. Hierdoor neemt deoverprogrammering toe met € 244,1 miljoen in 2026 en in totaal met€ 681,9 miljoen af voor 2027 t/m 2031. Het gaat hierbij voornamelijk omde volgende projecten:–A12/A15 Ressen-Oudbroeken (ViA15): dit betreft een actualisatie vanhet ritme van het project voorafgaand aan de overheveling naar hetMinisterie van Financiën. Daartoe wordt er € 375,0 miljoen van 2026naar 2027 geschoven. Voor een uitgebreide toelichting wordt verwezennaar onderaan artikel 12 Hoofdwegennet.–A9 Schiphol-Amsterdam-Almere: Bij de A9 is voor de risicoreserveringeen kasschuif benodigd uit 2027–2028 naar 2026 van € 42,9 miljoen alsgevolg van afwikkeling van de package deal (pakket wijzigingen) metde aannemer vanwege o.a. aangepaste regelgeving brandwerendheid,Schipholbrug en (excessieve) prijsstijgingen. Deze package deal betrefteen bundeling van de hiervoor genoemde werkzaamheden in éénpakket, aangezien het ging om een groot aantal wijzigingen. Daarnaastzijn er meer uitbestedingen door meer inzet (ingenieursbureaus) metbetrekking tot aannemerskosten.–Geluidsaneringprogramma - weg: Door gebrek aan capaciteit ennetwerkbeschikbaarheid is er vertraging opgelopen bij de uitvoeringvan de saneringsplannen en de realisatie van de MJPG-schermen. Er is€ 36,8 miljoen verschoven van 2026 naar latere jaren.–Risicoreservering prijsstijging Hoofdwegennet: Er wordt € 32,2verschoven van 12.03.01 op de risicoreservering prijsstijgingen HWN.–Diverse actualisaties bij overige projecten (– € 0,1 miljoen).Planning en Studies (12.03.02)Binnen Planning en Studies (12.03.02) zijn diverse actualisaties doorge-voerd (– € 123,7 miljoen in 2026 en in totaal – € 313,3 miljoen voor 2027t/m 2031) met een direct budgettair effect van – € 431,0 miljoen. Dit heeftgeen effect op het totale ontwikkelingsbudget in de budgettaire tabelomdat het wordt tegengeboekt op de overprogrammering. Hierdoorneemt de overprogrammering toe met € 119,1 miljoen in 2026 en in totaalmet € 385,8 miljoen toe voor de jaren 2027 t/m 2031. Het gaat hierbijvoornamelijk om de volgende projecten:–N65 Vught-Haaren (– € 82,6 miljoen): Het Rijk en de regio hebbenafgesproken kortetermijnmaatregelen te realiseren op en rondom deN65. Dit om de bestaande opgaven op en rondom de N65 te verlichten,zolang de reconstructie niet plaats kan vinden. Rijk en regio werkennog aan definitieve afspraken over het geadviseerde kortetermijnmaat-regelenpakket. Hierdoor schuift € 82,6 miljoen uit de jaren 2026 naarde jaren 2028 en 2029.–Vrachtwagenheffing (€ 44,3 miljoen): dit betreft een actualisatie van deprogrammering van het projectbudget. Door de versnelling is€ 44,3 miljoen uit de jaren 2030 naar 2026 geschoven.–N35 Knooppunt Raalte (– € 26,2 miljoen): De rijksbijdrage wordt opeen later moment overgeboekt naar de regio. Om die reden schuift€ 26,2 miljoen van 2026 naar 2027.–InnovA58 Eindhoven-Tilburg (– € 13,6 miljoen): vanwege de beperktestikstof- en maakcapaciteit en de benodigde doorlooptijd voor devoorbereiding van de toekomstige projectbesluiten.–Diverse actualisaties bij overige projecten (– € 45,6 miljoen).Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 223 Daarnaast zijn diverse actualisaties doorgevoerd zonder direct budgettaireffect in 2026, maar 2027 en verder. In totaal wordt € 320,8 miljoen van2027–2030 naar 2031–2032 geschoven. Het gaat hierbij voornamelijk omde volgende projecten, waarbij de budgetten doorschuiven vanwegestikstofproblematiek en schaarse personele capaciteit:–A20 Nieuwerkerk a/d IJssel-Gouwe: Cumulatief € 133,3 miljoen van2029 en 2030 naar 2032–2034.–InnovA58 Eindhoven-Tilburg: € 121,0 miljoen van 2029 en 2030 naar2032.–A12/A27 Ring Utrecht: Cumulatief € 102,6 miljoen van 2027–2028 naar2035 en 2036.–Diverse actualisaties bij overige projecten (€ 36,1 miljoen).Optimalisering gebruik (12.03.03)Binnen de projecten optimalisering gebruik (12.03.03) zijn in 2026 diverseactualisaties doorgevoerd met een direct budgettair effect van€ 38,0 miljoen. Het gaat hierbij voornamelijk om de volgende regelingen:–Maatregelenpakket Amersfoort (€ 25,0 miljoen): Conform afspraak inhet Bestuurlijk Overleg MIRT wordt er € 25,0 miljoen verschoven van2027 naar 2026.–Maatregelenpakket A58 Breda-Tilburg (€ 23,0 miljoen): Conformafspraak in het Bestuurlijk Overleg MIRT wordt er € 23,0 miljoenverschoven van 2027 naar 2026.–Maatregelenpakket A67 Leenderheide-Geldrop (€ 20,7 miljoen): Er isbudget toegekend voor dit project vanuit artikel 11 en het wordt naar2026 geschoven zodat het in het juiste jaar staat.–A4 Knooppunt Harnaschpolder (– € 17,5 miljoen): De schuif naarachteren wordt veroorzaakt doordat het budget nog niet in 2026overgeboekt is naar de regio.–Quick Wins A2 Deil-Vught (€ 13,4 miljoen): Er schuift € 13,4 miljoennaar volgend jaar aangezien de eindrekening in 2027 plaatsvindt.–VDL Nedcar (– € 5,0 miljoen): Vanwege afspraken in het BO MIRT vanjanuari 2026 schuift het budget van € 5 miljoen van 2026 naar 2027.–Kleinere mutaties bij diverse projecten (– € 21,6 miljoen).Overboekingen artikel 12Er zijn budgetten overgeboekt van en naar andere artikelonderdelenbinnen artikel 12 (per saldo € 32,7 miljoen). Dit betreft de overboekingenvanuit artikel 11 (per saldo – € 28,9 miljoen), overboekingen naar HXII (persaldo € 34,7 miljoen), overboekingen naar andere ministeries (per saldo– € 1,3 miljoen) en overboekingen van en naar andere artikelonderdelen(per saldo € 97,5 miljoen). Meerjarig is er juist in de periode 2027–2033€ 275,0 miljoen overgemaakt naar andere artikelonderdelen.Overboeking vanuit artikel 11Er zijn – € 28,9 miljoen aan overboekingen overgemaakt vanuit artikel 11.Dit betreft de volgende mutaties:–Draaiend Houden Ringen (– € 21,3 miljoen): Voor verschillendewerksporen binnen het programma wordt budget ingezet voor fase 2.–Kleinere diverse mutaties (– € 7,6 miljoen).Overboekingen naar HXIIDit betreft de overboekingen vanuit artikel 12 naar HXII voor hoofdzakelijkde volgende programma’s (– € 34,7 miljoen):–Subsidieregeling Schoon Emissieloos Bouwmaterieel (SSEB)(– € 17,0 miljoen): De subsidies Bronmaatregelen Stikstof bestaan uitTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 224 de SSEB en de Tijdelijke subsidieregeling Topsector Logistiek (TSL). Ineerdere jaren was er nog geen budgettaire dekking voor de TSLbeschikbaar. De dekking hiervoor is toen voorgeschoten vanuit destikstofmiddelen. Om dit voorschot weer te repareren wordt er budgetovergeboekt uit het MF. Daarnaast wordt nog budget overgeboektvanuit het Kennis-, Opschaling- en Praktijkervaringsprogramma op hetMF naar de SSEB.–Regeling Slim Veilig Mobiliteit (– € 9,4 miljoen): Dit betreft een dekkingaan de Brede Doeluitkering (verkeer en vervoer) 2026 waarbij debijdrage betrekking heeft op het programma Zuid-Holland Bereikbaarvia Spits Spreiden en Mijden.–Kleinere diverse mutaties (– € 8,3 miljoen).Overboeking naar andere ministeriesDit betreft voornamelijk de overboeking vanuit artikelonderdeel Planningen Studies (12.03.02) naar ZonMw t.b.v. het programma FietsveiligheidVoorop. In totaal wordt € 41 miljoen overgeboekt over een looptijd van2026 tot en met 2033. In 2026 betreft het een overboeking van€ 1,2 miljoen aan ZonMw waarbij in totaal op artikelonderdeel€ 1,3 miljoen wordt overgeboekt aan andere ministeries. I&W is deopdrachtgever van dit programma en de uitbetaling aan ZonMw loopt viaVWS als eigenaar.Overboekingen van en naar andere artikelonderdelenDit betreft de overboekingen van en naar andere artikelonderdelen binnenartikel 12 voor hoofdzakelijk de volgende projecten (€ 97,5 miljoen):–Korte Termijn Maatregelpakket 2 Eindhoven (€ 44,5 miljoen): Ditbetreft een overboeking vanuit de reservering Multimodaal MRE naarKTM2 conform Bestuurlijk Overleg MIRT afspraak (januari 2026),omdat een groot deel van het budget in 2026 wordt overgeboekt naarde regio.–Risicoreservering Prijsstijging HWN (€ 41,6 miljoen): Dit betreft eentoevoeging aan het budget om het project op prijspeil 2025 te zetten.Dekking komt uit de generieke investeringsruimte.–A12/A14 Ressen-Oudbroeken (ViA15) (€ 13,0 miljoen): Dit betreft eentoevoeging aan het budget om het project op prijspeil 2025 te zetten.–A4 Vlietland (€ 7,7 miljoen): Het project nadert het einde en heeft extrabudget nodig voor de eindafrekening in 2026.–Overige kleine overboekingen (– € 22,3 miljoen).12.04 Geïntegreerde contractvormen/PPSDe verlaging van dit artikelonderdeel in 2026 met per saldo € 42,4 miljoenwordt veroorzaakt door de technische verwerking van het saldo over 2025(€ 51,3 miljoen), overboekingen binnen artikel 12 (€ 4,9 miljoen),overboekingen van en naar andere artikelonderdelen (€ 45,1 miljoen), deactualisering van de programmering (– € 135,9 miljoen in 2026) en deDBFM-conversie ViA15 (– € 8,1 miljoen). Onderstaand worden dezewijzigingen nader toegelicht.Saldo 2025In 2026 is het saldo uit 2025 (€ 42,5 miljoen) technisch verwerkt. Ditbetekent dat in 2025 € 42,5 miljoen minder is uitgegeven dan oorspron-kelijk begroot. Het gaat hierbij voornamelijk om de volgende projecten:–A27 Houten-Hooipolder (– € 65,8 miljoen): Er zijn een aantal voorop-drachten voorzien vooruitlopend op de start van fase 2 (realisatie). Ditbetreft ««no regret»« maatregelen en maatregelen op basis van eenTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 225 kosten-baten afweging. De middelen hiervoor zijn vanuit latereuitvoeringsjaren verschoven naar 2025. Deze werkzaamheden warencontractueel later voorzien (na volledige afronding ontwerp). Tevenszijn er een aantal contractwijzigingen voorzien onder meer naaraanleiding van de transitie van het areaal. De middelen hiervoorkomen uit het onvoorzien welke middelen vooralsnog voor hetgrootste deel in 2035 zijn geparkeerd (voorzichtigheidsprincipekasprognose).–A15 Maasvlakte-Vaanplein (€ 50,8 miljoen): Er zijn onvoldoende slotsbeschikbaar voor de werkzaamheden in 2025, waardoor werkzaamhe-den moeten worden doorgeschoven naar 2026 en 2027. Verder hebbenonderhandelingen met de aannemer langer geduurd dan verwacht.–A24 Blankenburgverbinding (€ 39,1 miljoen): Het project is aan hetafronden. De uitgaven in 2025 bestaat uit aannemerskosten en eenbestuursovereenkomst met de gemeente Vlaardingen. Het overigbudget schuift door naar 2026.–A12/A15 Ressen-Oudbroeken (€ 23,1 miljoen): Er waren hogereuitgaven bij het project doordat het rentepercentage en inpassingsper-centage nog niet bekend waren en de bestellingen nog niet op prijspeil2025 waren gezet. Voor een uitgebreide toelichting wordt verwezennaar onderaan artikel 12 Hoofdwegennet.–A12 Lunetten-Veenendaal (– € 13,1 miljoen): Diverse opdrachten vanuitde risicovoorziening voor het groot onderhoud 2025 en 2026 moetennog worden aangegaan waardoor het bugdet naar voren is geschoven.–Aflossing Tunnels (€ 11,1 miljoen): Dit budget wordt doorgeschovennaar 2026. Bij oplevering van het project worden hierover nadereafspraken gemaakt.–A9 Badhoevedorp-Holendrecht (SAA) (€ 9,8 miljoen): Vertraging in deuitvoering van het project heeft ervoor gezorgd dat de termijndeeloplevering West (Schipholbrug) wordt doorgeschoven naar 2026.–A16 Rotterdam (€ 5,2 miljoen): Bij het project waren er lagere uitgavendan voorzien in 2025 door o.a. inhuur, uitbesteding en wijzigingenwaardoor het restbudget doorschuift naar 2026.–Kleinere mutaties bij diverse projecten (€ 34,0 miljoen).Overboekingen binnen artikel 12In totaal is in 2026 € 4,7 miljoen overgeboekt vanuit artikelonderdeel 12.03en 11.04 naar dit artikelonderdeel. Deze overboeking wordt voornamelijkveroorzaakt door de overboeking van € 4,7 miljoen vanuit het program-mabudget Schiphol-Amsterdam-Almere aan het project A9Badhoevedorp-Holendrecht.Overboekingen van en naar andere artikelonderdelenIn de afgelopen jaren is de prijsbijstelling via de IBOI achterop geraakt bijde GWW-index. Het gevolg van het ontstane verschil tussen GWW en IBOIis dat de realisatiekosten hoger uitvallen dan de beschikbaar gesteldebudgetten die op IBOI zijn gebaseerd. Met het verhogen van hetkasbudget (€ 35,1 miljoen in 2026) wordt de prijsbijstelling 2025 op deapparaatskosten van RWS en de programmamiddelen voor Geïntegreerdecontractvormen/PPS voor 2026 en 2027 toegekend. Verder wordt er nog€ 20,0 miljoen overgeboekt naar dit artikelonderdeel vanuit andereartikelonderdelen, waarvan € 10,0 miljoen in 2026.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 226 Actualisering programmeringDe actualisatie van het aanlegprogramma zorgt voor een verlaging vanhet kasbudget met € 135,9 miljoen in 2026 en met € 78,4 miljoen in 2027.Dit bedrag (€ 214,3 miljoen) wordt naar latere jaren geschoven. Dit wordtvoornamelijk veroorzaakt door de volgende projecten:–A24 Blankenburgverbinding (– € 91,7 miljoen): Deze kasschuif betreftmet name het doorschuiven van de najaarsnota 2025 en bestaat uit derisicoreservering en een zachte meevaller.–Aflossing Tunnels (– € 28,8 miljoen): Dit budget wordt doorgeschovennaar 2026. Bij oplevering van het project worden hierover nadereafspraken gemaakt.–A9 Badhoevedorp-Holendrecht (– € 26,6 miljoen): Dit betreft eenkasschuif van de risicoreservering 2027 naar voren. De aanleidinghiervoor is de afwikkeling van de package deal (een pakket wijzingen)met aannemer.–A12/A15 Ressen-Oudbroeken (ViA15) (€– 25,4 miljoen): Om hetniet-DBFM deel van het programma in het juiste ritme te zetten enzodoende aan te sluiten met de uitvoeringsplanning is het budgetmeerjarig geschoven. Voor een uitgebreide toelichting wordt verwezennaar onderaan artikel 12 Hoofdwegennet.–A15 Maasvlakte-Vaanplein (– € 22,7 miljoen): Er zijn onvoldoende slotsbeschikbaar voor de werkzaamheden in 2025, waardoor werkzaamhe-den moeten worden doorgeschoven naar 2026 en 2027. Verder hebbenonderhandelingen met de aannemer langer geduurd dan verwacht.–A12 Lunetten-Veenendaal (– € 9,0 miljoen): In 2026 wordt de schuifvanuit 2025 verder doorgeschoven, op dit moment zijn de opdrachtenvoor de onderhoudswerkzaamheden nog niet volledig vastgelegd.–A16 Rotterdam (– € 5,3 miljoen): Naar verwachting wordt er minderverplicht als gevolg van issues die geen kosten hebben, wijzigingendie lager uitvallen dan eerst verwacht (inhuur, uitbesteding enwijzigingen). Ook verschuift budget onvoorzien verder in de tijd.–Kleinere mutaties bij diverse projecten (€ 73,7 miljoen in 2026).12.06 Netwerkgebonden kosten HWNHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 per saldo met € 35,8 miljoenverhoogd. Dit komt voornamelijk door overboekingen over artikelen(€ 32,4 miljoen), overboekingen binnen dit artikel (€ 6,7 miljoen), enoverboekingen aan begrotingshoofdstuk XII (– € 3,8 miljoen). De grootsteoverboekingen zijn als volgt:–Klimaatakkoord verduurzaming Asfalt (€ 14,1 miljoen): De middelenworden ingezet voor de opdracht aan Rijkswaterstaat voor deverduurzaming van asfalt.–Verruiming IKB-verlof (€ 11,0 miljoen): Sinds de verruiming van hetaantal IKB-uren in de CAO Rijk 2022–2024 is een aanzienlijke stijgingzichtbaar van het totaal aantal verlofuren ultimo het jaar en de hiermeesamenhangende kortlopende schuld op de balans van de agentschap-pen van IenW.–Kleinere mutaties bij diverse projecten (€ 9,0 miljoen).Taakstelling Jetten-IHet budget op onderhoud is voor 2027 t/m 2031 in totaal met€ 134,5 miljoen verlaagd door de efficiency taakstelling en de taakstellingslagvaardige overheid.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 227 A12/A15 Ressen-Oudbroeken (ViA15)De volgende mutaties hangen samen met omzetting van het budget naareen DBFM-reeks.–Aanleg: Het aanlegbudget wordt verlaagd met € 4,7 miljoen in 2026 enmet cumulatief € 1.004,0 miljoen in de periode van 2027 t/m 2029,omdat dit budget ten behoeve van de DBFM-conversie overgeheveldwordt naar het Ministerie van Financiën. Ook het verplichtingenbudgetwordt met dit bedrag verlaagd. Daarnaast wordt er in 2026 € 0,1 mil-joen en cumulatief in 2028 t/m 2030 € 128,5 miljoen overgeheveldartikelonderdeel van 12.03 Aanleg naar artikelonderdeel 12.04Geïntegreerde contractvormen voor de niet-DBFM kosten die voor hetproject gemaakt worden. De middelen worden voorafgaand aan deoverhevelingen in het juiste ritme geplaatst, hiertoe wordt er budgetvan 2026 (€ 374,9 miljoen) en latere jaren naar 2027 geschoven(€ 394,7 miljoen).–Beheer en Onderhoud: Het budget wordt verlaagd met € 4,8 miljoen in2026 en € 34,5 miljoen in 2027 t/m 2031 (in totaal betreft dit€ 231,4 miljoen t/m 2050). Dit budget wordt ten behoeve van deDBFM-conversie overgeheveld wordt naar het Ministerie van Finan-ciën. Ook het verplichtingenbudget wordt met dit bedrag verlaagd.–Tol: Het budget wordt verlaagd met € 25,4 miljoen in 2026 en€ 53,5 miljoen in 2027 t/m 2031 (in totaal betreft dit € 579,4 miljoen t/m2050). Dit budget wordt ten behoeve van de DBFM-conversie overge-heveld naar het Ministerie van Financiën. Daarnaast wordt er€ 25,4 miljoen naar 2026 en in de periode van 2027 t/m 2031 cumula-tief € 18,6 miljoen naar voren gehaald om het budget vóór overheve-ling in het juiste ritme te zetten. Daarnaast wordt er in totaal€ 20,0 miljoen overgeboekt naar artikelonderdeel 12.04 Geïntegreerdecontractvormen voor de niet-DBFM kosten die voor het projectgemaakt worden.–Geïntegreerde contractvormen: Het budget wordt verhoogd met€ 17,3 miljoen in 2026 en € 109,2 miljoen in 2027 t/m 2031 (in totaalbetreft dit € 2.518,2 miljoen t/m 2050). Dit is het budget wat tenbehoeve van de DBFM-conversie overgeheveld vanuit het Ministerievan Financiën. Daarnaast wordt er van 12.03 Aanleg en Tol in 2026€ 25,4 miljoen en in 2027 t/m 2031 cumulatief € 53,5 miljoen overge-heveld naar het Ministerie van Financiën ten behoeve van de kostendie buiten het contract voor het project. Daarnaast wordt er in 2026€ 220,0 miljoen naar latere jaren geschoven, voor 2027 t/m 2031cumulatief € 200,0 miljoen. De middelen worden voorafgaand aan deoverhevelingen in het juiste ritme geplaatst, hiertoe wordt er€ 64,1 miljoen van 2030 naar 2028 en 2029 geschoven.12.09 OntvangstenDe hogere ontvangst van € 82,6 miljoen wordt voornamelijk veroorzaaktdoor de technische verwerking van het saldo over 2025 (€ 82,4 miljoen).Dit betekent dat in 2025 € 82,4 miljoen minder is ontvangen danoorspronkelijk begroot. Dit komt voornamelijk door de volgendeprojecten:–Ontvangsten uit de geheven tol A24 Blankenburgverbinding(€ 49,7 miljoen).–A1/A6/A9 Schiphol-Amsterdam-Almere (€ 28,1 miljoen).–Diverse projecten (€ 4,6 miljoen).Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 228 Geschatte budgetflexibiliteitMet uitzondering van planning en studies, zijn de budgetten in 2026juridisch verplicht op de peildatum 1 januari 2026. De budgetten voorplanning en studies zijn bestuurlijk gebonden.Tabel 8 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 122026juridisch verplicht87%bestuurlijk gebonden13%beleidsmatig gereserveerdnog niet ingevuld/vrij te besteden 3.3 Artikel 13 Spoorwegen Budgettaire gevolgen van beleidTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 229 Tabel 9 Budgettaire gevolgen van uitvoering artikel 13 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)13SpoorwegenOntwerp-begroting2026 (1)Mutatiesvia NvWenamende-menten (2)Vastge-steldebegroting2026(3)=(1+2)Mutaties1esupple-toirebegroting(4)Stand 1esupple-toirebegroting(5)=(3+4)Mutaties2027Mutaties2028Mutaties2029Mutaties2030Mutaties2031Verplichtingen2.902.11302.902.113748.4913.650.604385.489759.088306.612– 75.319– 30.699Uitgaven3.175.69403.175.694– 20.1563.155.538433.704248.837164.029– 22.377– 136.514waarvan juridisch verplicht13.02Exploitatie, onderhoud envernieuwing2.513.14902.513.149104.4562.617.605432.379392.994249.20066.130– 12.46713.03Ontwikkeling442.3680442.368– 144.692297.676– 33.675– 179.157– 85.171– 81.143– 124.04713.03.01Aanleg personenvervoer347.4640347.464– 148.087199.377– 16.788– 141.491– 72.578– 38.637– 76.92313.03.02Aanleg goederenvervoer50.542050.542– 24.39926.143– 8.38817.63415.088– 1.4207.44613.03.03Optimalisering gebruik2.20802.208132.2210000013.03.04Planning en studies personenver-voer25.670025.67026.07851.74815.889– 18.534– 14.798– 63.204– 125.01013.03.05Planning en studies goederenver-voer16.484016.4841.70318.187– 24.388– 36.766– 12.88322.11870.44013.04Geïntegreerde contractvormen/PPS220.1770220.17720.080240.25735.00035.0000– 7.364013.07Rente en aflossing0000000000Ontvangsten300.9980300.99823.956324.9540000013.09Ontvangsten300.9980300.99823.956324.95400000Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 230 ToelichtingVerplichtingenDe verplichtingenophoging van € 748,5 miljoen in 2026 wordt voorna-melijk veroorzaakt door:–De technische verwerking van het saldo over 2025 (€ 686,7 miljoen).Dit betekent dat per saldo verplichtingenbudget van 2025 naar 2026 isgeschoven. De saldomutaties zijn nader toegelicht onder de uitgaven.–Diverse afrekeningen die nader worden toegelicht onder de uitgaven(€ 63,1 miljoen).–Diverse verplichtingenschuiven die zijn doorgevoerd waardoor in 2026het verplichtingenkader per saldo wordt verlaagd (– € 88,7 miljoen).De aard van de verplichtingenschuiven hangt vaak samen met deactualisatie van de programma’s. Deze zijn nader toegelicht onder deuitgaven.–Vanuit andere artikelen zijn er verplichtingen naar artikel 13 MFovergeboekt (€ 83,6 miljoen). Het betreft hier voornamelijk overboe-kingen naar artikelonderdeel 13.03 Ontwikkeling. Deze overboekingenzijn nader toegelicht onder de uitgaven.–De overige verplichtingenophoging wordt verklaard door verschillendekleinere mutaties (€ 3,8 miljoen).UitgavenRealistisch Ramen artikel 13 MobiliteitsfondsBij de eerste suppletoire begroting 2026 is er net zoals de vorige begro-tingsstukken kritisch gekeken naar de uitgavenramingen op alle artikelen,zo ook op artikel 13. Hierdoor is de programmering bij de verschillendeartikelonderdelen op artikel 13 geactualiseerd. Dit wordt toegelicht onderde kopjes «actualisering programmering». Vervolgens is op het artikelon-derdeel «ontwikkeling» een kaderaanpassing doorgevoerd om deuitgavenkaders aan te sluiten op de geactualiseerde programmering.13.02 Exploitatie, onderhoud en vernieuwingHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 104,5 miljoenverhoogd. Dit wordt met name veroorzaakt door de technische verwerkingvan het saldo over 2025 (€ 153,5 miljoen), overboekingen vanuit andereartikelen (€ 10 miljoen), overboekingen vanuit andere artikelonderdelen(€ 17,4 miljoen) en de actualisering van de programmering(– € 76,5 miljoen).Saldo 2025In 2026 is het voordelig saldo uit 2025 (€ 153,5 miljoen) technischverwerkt. Dit betekent dat er in 2025 € 153,5 miljoen minder is uitgegevendan oorspronkelijk begroot. Dit is voornamelijk veroorzaakt door diverseinstandhoudingsactiviteiten die naar latere jaren zijn verschoven zoalsonderhoud en vervanging van GSMR installaties (€ 157,8 miljoen).Daarnaast hebben zich verschillende kleinere mutaties voorgedaan(– € 4,3 miljoen). Het saldo wordt in 2026 aan dit artikelonderdeeltoegevoegd, zodat de omvang van de budgetten meerjarig ongewijzigdblijft.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 231 Overboekingen vanuit andere artikelenDit betreffen overboekingen naar dit artikelonderdeel vanuit andereartikelen (€ 10 miljoen). De verhoging wordt veroorzaakt door deoverboeking vanuit MF artikel 11 voor de vervanging van ERTMS op deHSL-Zuid. Op de HSL-Zuid ligt een versie van ERTMS die verouderd is enniet meer te koppelen is aan de versie die nu uitgerold wordt, waardoorvervanging van ERTMS op de HSL nodig is.Overboekingen vanuit andere artikelonderdelenDit betreffen overboekingen naar dit artikelonderdeel vanuit andereartikelonderdelen (€ 17,4 miljoen). De verhoging wordt veroorzaakt doorde overboeking vanuit MF artikelonderdeel 13.03 Ontwikkeling. Demiddelen worden overgeboekt van Ontwikkeling naar Exploitatie,onderhoud en vernieuwing, omdat diverse aanlegprojecten zijn afgeronden de bijbehorende EOV kosten worden conform begrotingssystematiekna afronding van een project onder EOV verantwoord.Actualisering van de programmeringDe actualisering van de programmering op artikelonderdeel 13.02 leidt toteen afname van € 76,5 miljoen in 2026. Dit wordt veroorzaakt doorbudgetneutrale schuiven op dit artikelonderdeel. Het betreft hier degeactualiseerde financiële meerjarenplanning van ProRail waardoor ervanuit 2026 € 76,5 miljoen en vanuit 2031 tot en met 2038 € 323,5 miljoennaar 2027 schuift. Per saldo schuift er dus vanuit verschillende jaren€ 400 miljoen aan middelen vanuit verschillende jaren naar 2027.13.03 OntwikkelingDe verlaging van dit artikelonderdeel in 2026 met € 144,7 miljoen wordtvoornamelijk veroorzaakt door de technische verwerking van het nadeligsaldo over 2025 (– € 140,2 miljoen), actualisatie programmering ontwik-keling (– € 249,4 miljoen), kaderaanpassing Voorjaarsbesluitvorming(€ 90 miljoen), kaderruilen (€ 105 miljoen), overboekingen vanuit andereartikelen (€ 14,9 miljoen), overboekingen naar andere artikelonderdelen(– € 17,4 miljoen), overboekingen vanuit HXII (€ 4,4 miljoen) en diverseafrekeningen (€ 47 miljoen).Saldo 2025In 2026 is het nadelig saldo uit 2025 (– € 140,2 miljoen) technischverwerkt. De grootste saldomutaties van 2026 naar 2025 hebben plaatsge-vonden bij de projecten in de realisatiefase:–Opheffen overprogrammering (– € 262 miljoen);–Studie en innovatie (€ 13,7 miljoen);–Kleine projecten personenvervoer (€ 10,8 miljoen);–Spoorcapaciteit 2030 (€ 10,8 miljoen).Het saldo wordt in 2026 aan dit artikel onttrokken, zodat de omvang vande budgetten meerjarig ongewijzigd blijft.Actualisering programmeringIn het kader van realistisch ramen zijn alle uitgavenramingen van deprogrammering geactualiseerd. Dat wordt toegelicht bij dit onderdeel.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 232 De actualisatie van de programmering op artikel 13 leidt tot een afnamevan € 249,4 miljoen in 2026 en van in totaal € 498,7 miljoen voor 2027 t/m2031 op ontwikkeling. Dit wordt veroorzaakt door budgetneutraleschuiven op diverse onderdelen binnen artikel 13 en andere artikelen metals tegenboeking de overprogrammering op artikelonderdeel 13.03.Hierbij gaat het om de volgende schuiven:–De schuiven doorgevoerd op exploitatie, onderhoud en vernieuwingvanuit de jaren 2026 (– € 76,5 miljoen) en 2031 t/m 2038 (– € 323,5 mil-joen) naar het jaar 2027 (in totaal € 400 miljoen).–De schuiven doorgevoerd op geïntegreerde contractvormen(– € 7,4 miljoen) vanuit het jaar 2030 naar het jaar 2026.–De schuiven op artikel 11 voor OV en Spoor van € 126,2 miljoen in2026 en in totaal – € 147,4 miljoen voor 2027 t/m 2031.Aanlegprogramma personenvervoer (13.03.01)Binnen het aanlegprogramma personenvervoer (13.03.01) zijn diverseactualisaties doorgevoerd (– € 143,7 miljoen in 2026 en in totaal– € 91,5 miljoen voor 2027 t/m 2031) met een direct budgettair effect van– € 71,5 miljoen. Dit heeft een effect van – € 256,2 miljoen op het totaleaanlegbudget in de budgettaire tabel omdat het wordt tegengeboekt opde overprogrammering. Hierdoor neemt de overprogrammering toe met€ 72,1 miljoen in 2026 en in totaal met € 328,4 miljoen af voor 2027 t/m2031. Het gaat hierbij voornamelijk om de volgende projecten:–Geluidsanering Spoor (– € 31,8 miljoen);–Spoorcapaciteit 2030 (– € 30,6 miljoen);–Maaslijn (– € 22,6 miljoen);–Schoon en emissieloos bouwen (– € 13,3 miljoen);–Niet Actief Beveiligde Overwegen (– € 10,4 miljoen).Aanlegprogramma goederenvervoer (13.03.02)Binnen het aanlegprogramma goederenvervoer (13.03.02) zijn in 2026diverse actualisaties doorgevoerd met een direct budgettair effect van– € 19,7 miljoen. De actualisaties hebben voornamelijk plaatsgevonden opKleine Projecten Goederenvervoer (– € 11,4 miljoen). Daarnaast hebbenzich diverse mutaties voorgedaan die kleiner zijn dan de gehanteerdenorm (– 8,3 miljoen). Planning en studies personenvervoer (13.03.04)Binnen planning en studies personenvervoer (13.03.04) zijn diverseactualisaties doorgevoerd (– € 63 miljoen in 2026 en in totaal– € 114,2 miljoen voor 2027 t/m 2031) met een direct budgettair effect van– € 40,6 miljoen. Dit heeft een effect van – € 108,2 miljoen op het totaleaanlegbudget in de budgettaire tabel omdat het wordt tegengeboekt opde overprogrammering. Hierdoor neemt de overprogrammering toe met€ 22,3 miljoen in 2026 en in totaal met – € 130,5 miljoen voor 2027 t/m2031. Het gaat hierbij voornamelijk om de volgende projecten:–Grensoverschrijdend spoorvervoer (– € 13,7 miljoen);–Landelijk Verbeterprogramma Overwegen (– € 13,6 miljoen);–Studie en innovatie (– € 10 miljoen).Planning en studies goederenvervoer (13.03.05)Binnen planning en studies goederenvervoer (13.03.05) zijn in 2026diverse actualisaties doorgevoerd met een direct budgettair effect van– € 12,6 miljoen. De mutaties binnen planning en studies goederen-vervoer zijn kleiner dan de gehanteerde norm en worden daarom niettoegelicht (zie leeswijzer).Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 233 Kaderaanpassing VoorjaarsbesluitvormingDit betreft een kaderaanpassing om de uitgavenkaders op het gehele MFin een beheersbaar ritme te zetten. Voor dit artikelonderdeel gaat het omeen kaderophoging van € 90 miljoen in 2026 en € 70 miljoen in 2027. Ditis met name het gevolg van de actualisering van de project- en program-maramingen. Er gaat vanuit de jaren 2028 en 2029, 160 miljoen naar dejaren 2026 en 2027 toe. Daarmee is deze kaderaanpassing meerjarigbudgettair neutraal.KaderruilEr zijn kaderruilen (€ 105 miljoen in 2026) doorgevoerd om de overpro-grammering in een beheersbaar ritme te krijgen en om de programmeringen budgetten te verdelen tussen de modaliteiten om ontstane negatievekaderstanden op artikelonderdelen op te lossen. Over alle jaren is dit persaldo budgettair neutraal voor de modaliteiten.Overboekingen over artikelen, artikelonderdelen en naar HXIIVanwege diverse overboekingen vanuit andere artikelen (€ 14,9 miljoen),naar andere artikelonderdelen (– € 17,4 miljoen) en naar HXII(€ 4,4 miljoen) neemt het budget in 2026 met € 1,8 miljoen toe. Het gaathierbij voornamelijk om een overboeking naar MF artikelonderdeel 13.02Exploitatie, onderhoud en vernieuwing voor Kleine Projecten Goederen-vervoer (– € 17 miljoen). De EOV-middelen ten behoeve van Kijfhoekworden overgeboekt naar MF artikelonderdeel 13.02. Zie MF artikelon-derdeel 13.02 (EOV) voor een nadere toelichting. Daarnaast vinden erdiverse kleinere overboekingen plaats die lager zijn dan de gehanteerdenorm (€ 18,8 miljoen).AfrekeningenEr hebben zich verschillende afrekeningen voorgedaan, waardoor hetbudget in 2026 met € 47 miljoen toeneemt. Het betreft voornamelijk deterugbetaling van de bevoorschotting aan ProRail met betrekking tot hettweede halfjaar van 2025 (€ 32,3 miljoen). Daarnaast vinden er diversekleinere afrekeningen plaats die lager zijn dan de gehanteerde norm(€ 14,7 miljoen).13.04 Geïntegreerde contractvormen/PPSHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 20,1 miljoen verhoogd.Dit wordt met name veroorzaakt door de technische verwerking van hetsaldo over 2025 (– € 1,8 miljoen), de actualisering van de programmering(€ 7,4 miljoen) en diverse afrekeningen (€ 14,5 miljoen).Saldo 2025In 2026 is het nadelig saldo uit 2025 (– € 1,8 miljoen) technisch verwerkt.Dit betekent dat er in 2025 € 1,8 miljoen meer is uitgegeven dan oorspron-kelijk begroot. De saldomutaties op dit artikelonderdeel zijn kleiner dan degehanteerde norm en worden daarom niet toegelicht (zie leeswijzer). Hetsaldo wordt in 2026 aan dit artikelonderdeel onttrokken, zodat de omvangvan de budgetten meerjarig ongewijzigd blijft.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 234 Actualisering van de programmeringDe actualisering van de programmering op artikelonderdeel 13.04 leidt toteen toename van € 7,4 miljoen in 2026. Dit wordt veroorzaakt door eenbudgetneutrale schuif vanuit het jaar 2030 op dit artikelonderdeel. Dekasschuif op dit artikelonderdeel is kleiner dan de gehanteerde norm enwordt daarom niet verder toegelicht (zie leeswijzer).AfrekeningenEr hebben zich verschillende afrekeningen voorgedaan, waardoor hetbudget in 2026 met € 14,5 miljoen toeneemt. Het betreft de afrekeningover 2024 van Infraspeed. Bij de budgetaanvraag is vooral gekeken naarhet jaar van opdrachtverstrekking, terwijl de betaling vaak pas later in detijd ligt (en daarmee in een opvolgend jaar of opvolgende volgende jaren).Daarnaast heeft een aantal projecten vertraging opgelopen en schuivenwerkzaamheden door naar het volgende jaar. Daarmee is de contracteringen betaling ook verschoven naar het volgende jaar.13.09 OntvangstenDe hogere ontvangsten van € 24 miljoen worden voornamelijk veroor-zaakt door de technische verwerking van het saldo over 2025(€ 113 miljoen), afrekeningen over de tweede helft van 2025(€ 41,5 miljoen), een verlaging van de HSL-ontvangsten(– € 138,2 miljoen) en diverse kleinere mutaties (€ 7,7 miljoen).Het voordeling saldo uit 2025 van € 113 miljoen betekent dat er minder isontvangen dan oorspronkelijk begroot. De ontvangsten schuiven daaromdoor naar 2026. Dit komt voornamelijk door een schuif op de ontvangstenvan de HSL-heffing van 2025 naar 2026 (€ 116,7 miljoen). In 2025 eneerdere jaren stonden te hoge ontvangsten voor de HSL-heffing geraamd.Het niet-gerealiseerde bedrag uit 2025 en eerdere jaren schuift daaromdoor naar 2026. IenW is voornemens in 2026 een nieuw BesluitHSL-heffing in te stellen, dat effect zal hebben op de meerjarige raming.Mogelijke bijstellingen in de meerjarige raming worden bezien nainstelling van het nieuwe HSL-besluit.Verder heeft er terugbetaling plaatsgevonden vanuit ProRail over hettweede halfjaar van 2025 (€ 40,3 miljoen). Het betreft een terugbetalingvan het voorschot dat hoger is gebleken dan benodigd.Ten slotte zijn de HSL-ontvangsten per saldo met € 138,2 miljoenverlaagd. Dit komt met name door een afboeking op de geraamdeontvangsten (– € 152,7 miljoen). Enerzijds omdat er in het verleden perabuis ontvangsten dubbel zijn geraamd, anderzijds omdat er eenafrekening over de jaren 2015–2024 heeft plaatsgevonden. Daarnaastvindt er in verband met de afrekening 2024 van Infraspeed een terugbe-taling aan IenW plaats (€ 14,5 miljard). De nadere toelichting op dezeterugbetaling is te vinden onder de uitgaven van artikel 13.04.De overige ontvangstenmutaties worden verklaard door verschillendemutaties kleiner dan de gehanteerde norm en worden daarom niettoegelicht (zie leeswijzer).Geschatte budgetflexibiliteitIn onderstaande tabel is van het totaal van de geraamde programmauitgaven inzicht gegeven in het geschatte aandeel juridisch verplicht,bestuurlijk gebonden, beleidsmatig gereserveerd en nog niet ingevuld/vrijTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 235 te besteden. In lijn met de Regeling rijksbegrotingsvoorschriften is voorde juridisch verplichte uitgaven op het niveau van een FinancieelInstrument als geheel van het totale artikel een kwalitatieve toelichtingopgenomen.Tabel 10 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 132026juridisch verplicht98%bestuurlijk gebonden2%beleidsmatig gereserveerdnog niet ingevuld/vrij te besteden 3.4 Artikel 14 Regionale infrastructuur en bereikbaarheidspro-gramma’s Budgettaire gevolgen van beleidTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 236 Tabel 11 Budgettaire gevolgen van uitvoering art. 14 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)14Regionale infrastructuur enbereikbaarheidsprogramma’sOntwerp-begroting2025 (1)Mutatiesvia NvWenamende-menten (2)Vastge-steldebegroting2026(3)=(1+2)Mutaties1esupple-toirebegroting(4)Stand 1esupple-toirebegroting(5)=(3+4)Mutaties2027Mutaties2028Mutaties2029Mutaties2030Mutaties2031Verplichtingen187.5110187.5111.588.2781.775.78950.18875.96639.3896.983– 2.528Uitgaven426.8540426.85413.908440.762128.004234.698311.524405.151426.728waarvan juridisch verplicht14.01Regionale infrastructuur92.877092.877– 61.91130.9669.32212.12218.55633.174– 12114.01.02Planning en studies prg reg/lok53.629053.629– 46.6267.00337.08717.6606.083– 789– 2.52814.01.03Aanleg reg/lok39.248039.248– 15.28523.963– 27.765– 5.53812.47333.9632.40714.03Bereikbaarheidsprogramma’s333.9770333.97775.819409.796118.682222.576292.968371.977426.84914.03.01Concrete bereikbaarheidsprojec-ten000550000014.03.02Regionaal Mobiliteitsprojecten000110000014.03.03Ruimtelijke economischprogramma000110000014.03.04Woningbouw op korte termijn144.9780144.97867.430212.408113.925165.657252.375303.294346.35314.03.05Mobiliteitspakketten188.9990188.9998.382197.3814.75756.91940.59368.68380.496Ontvangsten000000000014.09OntvangstenTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 237 ToelichtingVerplichtingen:De verplichtingenophoging van € 1.588,3 miljoen in 2026 wordt voorna-melijk veroorzaakt door:–De technische verwerking van het saldo over 2025 (– € 12,3 miljoen).Dit betekent dat per saldo verplichtingenbudget van 2026 naar 2025 isgeschoven. Dit komt door verplichtingenverlagingen in 2025 opartikelonderdeel 14.01 Regionale Infrastructuur en op artikelonderdeel14.03 Bereikbaarheidsprogramma’s. De saldomutaties zijn nadertoegelicht onder de uitgaven.–Verder zijn diverse verplichtingenschuiven doorgevoerd waardoor in2026 het verplichtingenkader per saldo wordt verhoogd (€ 1.602 mil-joen). De aard van de verplichtingenschuiven hangen vaak samen metde actualisatie van de programma’s. Deze zijn nader toegelicht onderde uitgaven.–Er hebben overboekingen naar HXII plaatsgevonden (– € 51,5 miljoen).De aard van de verplichtingenschuiven hangen vaak samen met deactualisatie van de programma’s. Deze zijn nader toegelicht onder deuitgaven.–Door diverse overboekingen van en naar artikel 14.03 neemt hetverplichtingen budget met € 50,1 miljoen toe. Deze worden toegelichtbij de uitgavenmutaties.Uitgaven:14.01 regionale infrastructuurHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 61,9 miljoen verlaagd.Dit wordt met name veroorzaakt door de technische verwerking van hetsaldo over 2025 (€ 1 miljoen), de overboekingen naar HXII(– € 51,5 miljoen) en de actualisering van de programmering(– € 11,4 miljoen).Saldo 2025De mutaties zijn kleiner dan de gehanteerde norm en worden daarom niettoegelicht (zie leeswijzer).Overboekingen naar HXIIEr hebben overboekingen naar HXII plaatsgevonden (– € 51,5 miljoen).Het gaat om overboekingen ten behoeve van de Brede Doeluitkering enmet name vanuit de volgende projecten:–Stedelijk OV Den Haag/Rotterdam (– € 26,2 miljoen);–OV Amsterdam-Haarlemmermeer (– € 14,3 miljoen);–Randstadrail/Metronet Rotterdam (– € 10 miljoen).Actualisering van de programmeringDe actualisering van de programmering op artikelonderdeel 14.01 leidt toteen afname van € 11,4 miljoen in 2026. Dit wordt veroorzaakt doorbudgetneutrale schuiven op dit artikelonderdeel. Hierbij gaat het metname om de volgende schuiven naar aanleiding van de geactualiseerdefinanciële meerjarenplanning van ProRail ten behoeve van de Ontwerpbe-groting 2027:–Stedelijk OV Den Haag/Rotterdam (€ 16,2 miljoen);–OV Amsterdam-Haarlemmermeer (– € 6,6 miljoen);–HOV netwerk Zuid-Holland-Noord (– € 15,5 miljoen).Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 238 14.03 bereikbaarheidsprogramma’sHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 75,8 miljoen verhoogden in 2027 t/m 2031 € 1.433,1 miljoen verhoogd. Dit wordt met nameveroorzaakt door de technische verwerking van het saldo over 2025(€ 7,2 miljoen) de actualisering van de programmering (€ 18,5 miljoen in2026 en € 22,5 miljoen in de jaren 2027 t/m 2031) en de overboekingenvan en naar dit artikelonderdeel (€ 50,1 miljoen in 2026 en€ 1.410,1 miljoen in 2027 t/m 2031). Het restant wordt verklaard doordiverse kleine mutatiesSaldo 2025In 2026 is het voordelig saldo uit 2025 (€ 7,2 miljoen) technisch verwerkt.Dit betekent dat er in 2025 € 7,2 miljoen minder is uitgegeven danoorspronkelijk begroot. Dit wordt met name veroorzaakt door vertra-gingen op de mobiliteitspakketten voor woningbouw in 2025(€ 6,3 miljoen). Het saldo wordt in 2026 aan dit artikelonderdeel toege-voegd, zodat de omvang van de budgetten meerjarig ongewijzigd blijft.Actualisering van de programmeringDe actualisering van de programmering op artikelonderdeel 14.03 leidt toteen toename van € 18,5 miljoen in 2026 en € 22,5 miljoen in de jaren2027 t/m 2031. Dit wordt veroorzaakt door:–Mobiliteitspakketten: er schuift € 22,5 miljoen uit 2026 en € 11,4 mil-joen uit 2027 naar 2028 om de beschikbare budgetten te latenaansluiten op de actuele bevoorschottingschema’s.–Woningbouw korte termijn: er schuift € 41,0 miljoen uit 2035 naar 2026om de beschikbare budgetten te laten aansluiten op de actuelebevoorschottingschema’s.Overboekingen artikel 14.03Door diverse overboekingen neemt het budget in 2026 met € 50,1 miljoentoe en in 2027 t/m 2031 € 1.410,1 miljoen. Dit wordt met name veroorzaaktdoor:–WoMo II middelen: In het kader van Woningbouw en Mobiliteit is doorhet Kabinet Schoof nog eens € 2,5 miljard euro extra beschikbaargesteld. Deze middelen zijn met OB26 van de aanvullende post bijFinanciën overgekomen naar artikel 11 van het mobiliteitsfonds. Ditbudget wordt nu onderverdeeld over de verschillende artikelen. Erwordt in totaal € 1,2 miljard ingezet voor Woningbouw op KorteTermijn (WoKT) op artikel 14. en € 1,3 miljard is gereserveerd voor degrootschalige woningbouwgebieden. Wat betreft de € 1,3 miljardgrootschalige woningbouwgebieden vloeit € 1,0 miljard naar OV enspoor gerelateerde projecten en € 283 miljoen naar artikel 14grootschalige woningbouwgebieden. Dit betekent dat er € 19,0 mil-joen in 2026 en € 1.214,0 miljoen in de jaren 2027 t/m 2031 extrabeschikbaar komt voor de WoKT en grootschalige woningbouw.–HOV4: vanuit de reservering HOV4 op artikel 11 wordt conformbestuursovereenkomst in 2026 € 35,5 miljoen overgeboekt naarartikel 14 en € 111,0 miljoen in de jaren 2027 t/m 2029.–Westflank Groningen: vanuit de reservering Westflank Groningenwordt conform bestuursovereenkomst € 5,6 miljoen in 2026 en€ 85,5 miljoen in de jaren 2027 t/m 2030 overgeboekt naar artikel 14.–Herschikking WOKT (– € 10,0 miljoen): de laatste middelen van deoude WOKT regeling zullen in 2026 worden beschikt. In totaal wordthet budget met € 31,0 miljoen verlaagd, hiervan vloeit € 21,0 miljoenTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 239 naar de mobiliteitspakketten en wordt € 10,0 miljoen overgeboekt naarde reservering ontsluiting woningbouw.14.09 OntvangstenEr hebben zich op de ontvangsten geen mutaties voorgedaan bijVoorjaarsnota 2026.Geschatte budgetflexibiliteitIn onderstaande tabel is van het totaal van de geraamde programmauitgaven inzicht gegeven in het geschatte aandeel juridisch verplicht,bestuurlijk gebonden, beleidsmatig gereserveerd en nog niet ingevuld/vrijte besteden. In lijn met de Regeling rijksbegrotingsvoorschriften is voorde juridisch verplichte uitgaven op het niveau van een FinancieelInstrument als geheel van het totale artikel een kwalitatieve toelichtingopgenomen.Tabel 12 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 142026juridisch verplicht98%bestuurlijk gebonden2%beleidsmatig gereserveerdnog niet ingevuld/vrij te besteden 3.5 Artikel 15 Hoofdvaarwegennet Budgettaire gevolgen van beleidTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 240 Tabel 13 Budgettaire gevolgen van uitvoering art. 15 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)15HoofdvaarwegennetOntwerp-begroting2026 (1)Mutatiesvia NvWenamende-menten (2)Vastge-steldebegroting2026(3)=(1+2)Mutaties1esupple-toirebegroting(4)Stand 1esupple-toirebegroting(5)=(3+4)Mutatie2027Mutatie2028Mutatie2029Mutatie2030Mutatie2031Verplichtingen2.902.90402.902.904– 1.058.9571.843.94749.6381.320.357– 91.7224.51035.807Uitgaven1.547.48701.547.48757.2331.604.72085.287– 149.59526.76168.615– 70.888waarvan juridisch verplicht15.01Exploitatie25.673025.67351126.1844160000– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS25.673025.67351126.184416000015.02Onderhoud en vernieuwing905.0310905.03162.027967.05842.446– 2005335015.02.01Onderhoud628.2600628.26068.507696.7676.529– 20053350– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS627.7360627.73668.542696.2786.53700535015.02.04Vernieuwing276.7710276.771– 6.480270.29135.9170000– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS000000000015.03Ontwikkeling140.9030140.903– 14.289126.61439.638– 147.47341.03887.148– 51.07315.03.01Aanleg94.040094.040– 2.06291.978– 24.794– 132.608– 64.496– 3.390– 14.05015.03.02Planning en studies40.617040.617– 13.14427.47366.167– 15.761104.86290.051– 37.023– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS1.83901.83901.8390000015.03.03Optimalisering gebruik6.24606.2469177.163– 1.735896672487015.04Geïntegreerde contractvormen/PPS59.100059.1004.09063.1905151.952– 91.68088115.06Netwerkgebonden kosten HVWN416.7800416.7804.894421.6742.272– 4.054– 14.268– 20.746– 20.74615.06.01Apparaatskosten RWS400.0600400.0605.623405.6832.022– 4.054– 14.268– 20.746– 20.746– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS400.0600400.0605.623405.6832.022– 4.054– 14.268– 20.746– 20.74615.06.02Overige netwerkgebonden kosten16.720016.720– 72915.9912500000– Waarvan bijdrage aanagentschap RWS16.720016.720– 72915.9912500000Ontvangsten15.09Ontvangsten3.75203.75213.80517.5578.846– 7.028675667– 394Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 241 ToelichtingVerplichtingenDe verplichtingenverlaging van € 1.059,0 miljoen in 2026 wordt voorna-melijk veroorzaakt door onderstaand toegelicht uitgaven mutaties en:–De technische verwerking van het saldo over 2024 (€ 221,3 miljoen).–Actualisering van de programmering van de verplichtingen(– € 1.355,1 miljoen): met name door schuiven op vernieuwing(€ 7,2 miljoen), aanleg (– € 1.340,9 miljoen) en planning en studies(– € 25,7 miljoen).UitgavenRealistisch Ramen artikel 15 MobiliteitsfondsBij de eerste suppletoire begroting 2026 is er net zoals de vorige begro-tingsstukken kritisch gekeken naar de uitgavenramingen op alle artikelen,zo ook op artikel 15. Hierdoor is de programmering bij de verschillendeartikelonderdelen op artikel 15 geactualiseerd. Dit wordt toegelicht onderde kopjes «actualisering programmering». Vervolgens is op het artikelon-derdeel «ontwikkeling» een kaderaanpassing doorgevoerd om deuitgavenkaders aan te sluiten op de geactualiseerde programmering.15.01 ExploitatieDe uitgavenmutaties in de 1e suppletoire begroting 2026 zijn kleiner dande gehanteerde norm en worden daarom niet toegelicht (zie leeswijzer).15.02 Onderhoud en VernieuwingHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 62,0 miljoen verhoogden in totaal voor 2027 t/m 2031 met € 43,0 miljoen verhoogd.15.02.01 OnderhoudHet budget op onderhoud is in 2026 met € 68,5 miljoen verhoogd en intotaal voor 2027 t/m 2031 met € 7,1 miljoen verhoogd. Dit komt met namedoor de volgende mutaties:Excessieve prijsstijgingenHet budget is in 2026 met € 56,0 miljoen verhoogd ter dekking van deexcessieve prijsstijgingen. In de afgelopen jaren is de prijsbijstelling viade IBOI achterop geraakt bij de GWW-index. Het gevolg van het ontstaneverschil tussen GWW en IBOI is dat de realisatiekosten hoger uitvallendan de beschikbaar gestelde budgetten die op IBOI zijn gebaseerd.Normaliter middelen de verschillen zich op de langere termijn weer uit.Maar de uitschieter in 2022 is een dissonant in de prijsbijstellingssyste-matiek die waarschijnlijk niet meer uitmiddeld.Aanvulling prijsbijstelling 2025Het budget wordt in 2026 met € 17,1 miljoen verhoogd en in 2027 met€ 7,5 miljoen verhoogd ter compensatie van de niet volledig uitgekeerdeIBOI prijsbijstelling 2025 met OB26. Met deze mutatie wordt de prijsbij-stelling 2025 voor Exploitatie En Onderhoud voor 2026 en 2027toegekend. waarbij op E&O ook met terugwerkende kracht de nietontvangen IBOI in 2025 wordt gecompenseerd.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 242 Overig Overboekingen–Een overboeking van – € 4,1 miljoen in 2026 naar het Ministerie vanDefensie voor noodsleephulp en betonning op de Noordzee.Het verschil wordt verklaard door diverse kleine mutaties.15.02.04 VernieuwingHet budget op Vernieuwing is in 2026 met € 6,5 miljoen verlaagd en intotaal voor 2027 t/m 2031 met € 36,0 miljoen verhoogd. Dit komt metname door het saldo 2025 (– € 10,7 miljoen in 2026), de actualisering vanhet programma (– € 0,0 miljoen in 2026 en – € 50,0 miljoen in 2027 t/m2031) en de dekkingsopgave MF (€ 0,7 miljoen in 2026 en € 85,9 miljoenin 2027)Saldo 2025Dit artikelonderdeel wordt in 2026 met € 10,7 miljoen verlaagd als gevolgvan de technische verwerking van het saldo over 2025. Dit betekent dat in2025 € 10,7 miljoen meer is uitgegeven dan oorspronkelijk was begroot.Het saldo wordt in 2026 aan dit artikelonderdeel toegevoegd, zodat deomvang van de budgetten meerjarig ongewijzigd blijft.Actualisering van de programmeringBij de eerste suppletoire begroting zijn de programma’s voor onderhouden vernieuwing geactualiseerd. Dit heeft alleen voor het programmaVernieuwing geleidt tot een programma-schuif. Met het Ministerie vanFinanciën is afgesproken dat er € 50,0 miljoen uit het 2027 wordtgeschoven naar het 2032 om binnen de financiële kaders te blijven.Dekkingsopgave MFDe laatste jaren hebben zich door de oorlog in Oekraïne excessieveprijsstijgingen voorgedaan. Vanuit de generieke investeringsruimte wordter daarom € 69,4 miljoen overgeboekt in het jaar 2027 voor Vernieuwingop HVWN. Daarnaast is in 2025 de IBOI niet volledig uitgekeerd opvernieuwing. Dit wordt gecompenseerd door uit de generieke investe-ringsruimte € 16,5 miljoen over te boeken naar het jaar 2027.15.03 OntwikkelingHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 14,3 miljoen verlaagden in totaal voor 2027 t/m 2031 met € 30,7 miljoen verlaagd. De komt metname door het saldo 2025 (€ 11,5 miljoen in 2026), een kaderaanpassingVoorjaarsbesluitvorming (€ 3,5 miljoen in 2026 en € 10,0 miljoen in 2027),de actualisering van de programmering (– € 25,8 miljoen in 2026 en– € 34,3 miljoen in de jaren 2027 t/m 2031) en de overboekingen op ditartikelonderdeel (– € 3,5 miljoen in 2026 en met € 6,9 miljoen verhoogd in2027 t/m 2031.) het verschil wordt verklaard door diverse kleine mutaties.Saldo 2025Dit artikelonderdeel wordt in 2026 met € 11,5 miljoen verhoogd als gevolgvan de technische verwerking van het saldo over 2025. Dit betekent dat in2025 € 11,5 miljoen minder is uitgegeven dan oorspronkelijk was begroot.Het saldo wordt in 2026 aan dit artikelonderdeel toegevoegd, zodat deomvang van de budgetten meerjarig ongewijzigd blijft.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 243 Kaderaanpassing VoorjaarsbesluitvormingDit betreft een kaderaanpassing om de kasbudgetten op het MF in dejuiste verhouding te zetten tot de programmering en de begroting in eenstabieler ritme te plaatsen. Voor dit artikelonderdeel gaat het om eenkaderaanpassing van € 3,5 miljoen in 2026 en € 10 miljoen in 2027. Ergaat vanuit de jaren 2028 en 2029, € 13,5 miljoen naar de jaren 2026 en2027 toe. Hiermee is deze kaderaanpassing meerjarig budgettair neutraal.KaderruilOp dit artikel zijn er kaderruilen doorgevoerd om de overprogrammeringper modaliteit in een beheersbaar ritme te krijgen en om de ontstanenegatieve kaderstanden op de artikelonderdelen op te lossen. Dezehebben echter geen betrekking op het jaar 2026. Over alle jaren is dit persaldo budgettair neutraal voor de modaliteiten.Actualisering van de programmeringDe actualisatie van de programmering op artikel 15 leidt tot een afnamevan € 25,8 miljoen in 2026 en een daling van in totaal € 34,3 miljoen voor2027 t/m 2031 op ontwikkeling. Dit wordt veroorzaakt door budgetneutraleschuiven op diverse onderdelen binnen artikel 15 met als tegenboeking deoverprogrammering op artikelonderdeel 15.03. Hierbij gaat het om devolgende schuiven:Aanlegprogramma (15.03.01)Binnen het aanlegprogramma (15.03.01) zijn diverse actualisatiesdoorgevoerd (– € 16,3 miljoen in 2026 en in totaal – € 241,3 miljoen voor2027 t/m 2031). Dit heeft geen effect op het totale ontwikkelingsbudget inde budgettaire tabel omdat het wordt tegengeboekt op de overprogram-mering. Hierdoor neemt de overprogrammering toe met € 16,3 miljoen in2026 en in totaal met € 241,3 miljoen toe voor 2027 t/m 2031. Het gaathierbij voornamelijk om de volgende projecten:–Maasroute tweede fase (€ 10,0 miljoen van 2026 naar 2027): Dewerkzaamheden zijn grotendeels afgerond en er worden enkel nog watnadeelcompensaties verwacht in 2027 waardoor het budget naarachter schuift.–Nieuwe Sluis Terneuzen (€ 23,7 miljoen van 2026 naar 2027 en 2029):door een extra verwachte bijdrage van Vlaanderen is het projectbudgetwaarschijnlijk niet nodig en schuift er geld naar achteren.–Lemmer-Delfzijl 2 (€ 4,9 miljoen van 2026 naar 2027 en € 14,4 miljoenvan 2028 naar 2027 en 2029 t/m 2031: de voorbereidingen zijn in deafrondende fase en de meeste werkzaamheden worden in 2027verwacht.–Reservering ERTV’s (€ 9,3 miljoen uit 2026 en € 44,5 miljoen uit 2027t/m 2031 naar latere jaren): nieuwe inzichten hebben geleid tot eenactualisering van het ritme.–Sluiscomplex Kornwerderzand (– € 5,0 miljoen van 2026 en– € 145,0 miljoen van 2027 t/m 2029 naar 2031 en 2032): de gesprekkenmet de regio lopen nog waardoor het project vertraging oploopt.Hierdoor schuift budget naar achter.Planning en studies (15.03.02)Binnen de programma’s planning en studies (15.03.02) zijn in 2026 diverseactualisaties (– € 9,2 miljoen in 2026 en in totaal € 206,7 miljoen voor2027 t/m 2031) doorgevoerd. Dit budget komt uit latere jaren, waardoorhet meerjarig neutraal is. Dit heeft geen effect op de budgettaire tabelTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 244 omdat het wordt tegengeboekt op de overprogrammering. Hierdoorneemt de overprogrammering toe met € 9,2 miljoen in 2026 en in totaal afmet € 206,7 miljoen voor 2027 t/m 2031. Het gaat hierbij voornamelijk omde volgende projecten:–Reservering Hoofdvaarweg Lemmer-Delfzijl (€ 10,3 miljoen van 2026en € 21,0 miljoen van 2027 naar latere jaren).–Reservering Nieuwe sluis Terneuzen (€ 7,3 miljoen van 2026 naar2027).–Reservering maasroute (€ 10,8 miljoen uit 2027 naar 2028 en€ 21,4 miljoen uit 2029 en 2030 naar 2031).–Reservering Wilhelminakanaal (€ 58,8 miljoen uit latere jaren naar2028 t/m 2030)–Reservering Scheepvaartveiligheid WoZ (€ 4,6 miljoen uit 2026 en2027 naar 2028 t/m 2031)–Reservering Areaalgroei (€ 20,0 miljoen van 2027 naar 2028 t/m 2038)–Reservering pontje Ter Aa (€ 20,0 miljoen van 2027 naar 2028 t/m2031).–Lichteren IJmuiden (€ 10,7 miljoen uit 2027 naar 2028).Optimalisering Gebruik (15.03.03)Op optimalisering gebruik (15.03.03) is € 2,1 miljoen van 2026 en 2027naar 2028 t/m 2030 geschoven. Dit komt door het project Modal Shift vanweg naar water. Dit heeft geen effect op het totale ontwikkelingsbudget inde budgettaire tabel omdat het wordt tegengeboekt op de overprogram-mering (op 15.03.03).Overboekingen artikel 15Het ontwikkelingsbudget is door diverse overboekingen met € 3,5 miljoenverlaagd in 2026 en met € 6,9 miljoen verhoogd in 2027 t/m 2031. Ditkomt met name door onderstaande toegelichte mutaties:Overboekingen naar HXII:Er worden verschillende overboekingen naar HXII gedaan (– € 2,1 miljoenin 2026 en – € 15,9 miljoen in 2027 t/m 2031). Dit betreft met name:–Buisleidingen (– € 0,8 miljoen in 2026 en – € 2,9 miljoen in 2027 en2028): per 2026 vindt de uitvoering en realisatie voor buisleidingenplaats op de beleidsbegroting HXII. Met deze overboeking wordt hetresterende budget overgeboekt naar het opdrachtenbudget buisleidin-gen.–Wilhelminakanaal (– € 11,7 miljoen uit 2028 t/m 2030):tijdens het BOMIRT is overeengekomen dat de SPUK voor het Wilhelimakanaal met€ 11,7 miljoen wordt verhoogd.–Diverse kleine mutaties.Overboekingen naar andere ministeriesEr worden verschillende overboekingen gedaan van en naar andereministeries (– € 15,6 miljoen in 2026 en – € 6,7 miljoen in 2027 t/m 2031).Dit wordt met name veroorzaakt door:–Een overboeking van € 12,5 miljoen in 2026 naar het Ministerie vanDefensie voor de Kustwacht voor de noodsleephulp op de Noordzee.Het gaat om de schepen ERTV Zuid en ERTV Midden die de Kustwachthuurt bij de Rijksrederij.–Een overboeking van € 0,8 miljoen per jaar t/m 2039 vanaf 2026 naarDefensie voor actieve verkeersbegeleiding op de Waddenzee.–Een overboeking van jaarlijks € 0,5 miljoen tussen 2026 en 2031 naarDefensie voor sanctienaleving van de Kustwacht.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 245 Dekkingsopgave MF: Wilhelminakanaal Sluis IIVoor sluis II van het Wilhelminakanaal wordt € 4,5 miljoen in 2026 en€ 26,1 miljoen in 2027 en 2028 overgeboekt vanaf de generieke investe-ringsruimte naar ontwikkeling ter dekking van het ontstane tekort.Ontvangsten VlaanderenEr wordt in 2026 € 15,0 miljoen extra ontvangen uit Vlaanderen voor deNieuwe Sluis Terneuzen. Dit bedrag wordt aan het projectbudgettoegevoegd.Saldo mee- en tegenvallersMaasroute fase 2 zit in de afrondende fase waardoor er € 9,7 miljoen nietnodig blijkt te zijn voor het project. Dit bedrag wordt deels teruggeboektnaar de generieke investeringsruimte (€ 6,1 miljoen) en deels naarreservering VenR (€ 3,6 miljoen) omdat er ook vernieuwingswerkzaam-heden zijn uitgevoerd.15.04 Geïntegreerde contractvormenHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 4,1 miljoen verhoogden in totaal voor 2027 t/m 2031 met € 5,0 miljoen. Dit wordt met nameveroorzaakt door het saldo (€ 4,8 miljoen), de actualisering van deprogrammering (– € 0,9 miljoen) en diverse kleine overboekingen(€ 0,2 miljoen).Saldo 2025Dit artikelonderdeel wordt in 2026 met € 4,8 miljoen verhoogd als gevolgvan de technische verwerking van het saldo over 2025. Dit betekent dat in2025 € 4,8 miljoen minder is uitgegeven dan oorspronkelijk begroot. Hetsaldo wordt in 2026 bij dit artikelonderdeel in opgeteld, zodat de omvangvan de budgetten meerjarig ongewijzigd blijft.Actualisering ProgrammeringEr is € 0,9 miljoen van 2026 naar latere jaren verschoven en in totaal€ 5,0 miljoen naar 2027 t/m 2031 uit latere jaren geschoven. Dit is metname het gevolg van schuiven op de volgende projecten:–Selectieve ontrekking Zeetoegang IJmond (€ 1,3 miljoen van 2026naar 2028)–Zeetoegang IJmond (€ 1,8 miljoen naar 2026 t/m 2031 uit latere jaren)–3e kolk Beatrixsluis (€ 1,2 miljoen naar 2026 t/m 2031 uit latere jaren)15.06 Netwerkgebonden kosten HVWNHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 4,9 miljoen verhoogden in totaal voor 2027 t/m 2031 met € 57,5 miljoen verlaagd. Dit wordt metname veroorzaakt door taakstellingen uit Jetten-I en de MPV-50.Taakstelling Jetten-IHet budget op onderhoud is voor 2027 t/m 2031 in totaal met€ 79,1 miljoen verlaagd door de efficiency taakstelling en de taakstellingslagvaardige overheid.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 246 MPV-50Ter dekking van de verhoogde tarieven voor de MPV-50 wordt jaarlijksvanaf 2030 € 8,1 miljoen ontvangen. De Tarieven zijn gestegen vanwegede aanstaande vervanging van de MPV-50.15.09 OntvangstenDe ontvangsten zijn in 2026 met € 13,8 miljoen toegenomen en in de jaren2027 t/m 2030 met € 2,8 miljoen. Dit wordt met name veroorzaakt door:–Nieuwe sluis Terneuzen: er wordt in 2026 € 15,0 miljoen extraontvangen uit Vlaanderen. Daarnaast schuift er € 2,1 miljoen uit 2026en € 6,5 miljoen uit 2028 naar 2027 omdat de CEF verrekening in datjaar verwacht wordt.Geschatte budgetflexibiliteitIn onderstaande tabel is van het totaal van de geraamde programmauitgaven inzicht gegeven in het geschatte aandeel juridisch verplicht,bestuurlijk gebonden, beleidsmatig gereserveerd en nog niet ingevuld/vrijte besteden. In lijn met de Regeling rijksbegrotingsvoorschriften is voorde juridisch verplichte uitgaven op het niveau van een FinancieelInstrument als geheel van het totale artikel een kwalitatieve toelichtingopgenomen.Tabel 14 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 152026juridisch verplicht98%bestuurlijk gebonden2%beleidsmatig gereserveerdnog niet ingevuld/vrij te besteden 3.6 Artikel 17 Megaprojecten Verkeer en Vervoer Budgettaire gevolgen van beleidTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 247 Tabel 15 Budgettaire gevolgen van uitvoering art. 17 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)17Megaprojecten Verkeer enVervoerOntwerp-begroting2026 (1)Mutatiesvia NvWenamende-menten (2)Vastge-steldebegroting2026(3)=(1+2)Mutaties1esupple-toirebegroting(4)Stand 1esupple-toirebegroting(5)=(3+4)Mutatie2027Mutatie2028Mutatie2029Mutatie2030Mutatie2031Verplichtingen801.0300801.030– 390.645410.385– 44.75091.301– 196.833102.45852.389Uitgaven591.0060591.006– 5.211585.795– 232.199– 96.719– 207.40673.34510.370waarvan juridisch verplicht17.07ERTMS182.5090182.509– 54.551127.958– 87.415– 65.000– 201.0000– 100.00017.07.01Aanleg ERTMS182.5090182.509– 54.553127.956– 87.415– 65.000– 201.0000– 100.00017.07.02Planning en studies ERTMS000220000017.08Zuidasdok273.2340273.23447.925321.159– 106.17915.69275.09473.507160.37017.10Programma HoogfrequentSpoorvervoer135.2630135.2631.415136.678– 38.605– 47.411– 81.500– 162– 50.00017.10.01Aanleg PHS131.3390131.339– 39131.300– 36.171– 38.668– 85.000– 5.162– 55.00017.10.02Planning en studies PHS3.92403.9241.4545.378– 2.434– 8.7433.5005.0005.000Ontvangsten17.09Ontvangsten84.434084.43423.094107.528– 135– 173– 1.1691.881– 3.745Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 248 ToelichtingVerplichtingenDe verplichtingenverlaging van € 390,6 miljoen in 2026 wordt voorna-melijk veroorzaakt door:–De technische verwerking van het saldo over 2025 (– € 353,3 miljoen).Dit betekent dat per saldo verplichtingenbudget van 2026 naar 2025 isgeschoven. Dit komt met name door een verplichtingenophoging opartikelonderdeel 17.07 ERTMS, een verplichtingenophoging opartikelonderdeel 17.08 Zuidasdok en een verplichtingenverlaging opartikelonderdeel 17.10 Programma Hoogfrequent Spoor in 2025. Desaldomutaties zijn nader toegelicht onder de uitgaven.–Verder zijn diverse verplichtingenschuiven doorgevoerd waardoor in2026 het verplichtingenkader per saldo wordt verlaagd (– € 100,5 mil-joen). De aard van de verplichtingenschuiven hangt vaak samen metde actualisatie van de programma’s. Deze zijn nader toegelicht onderde uitgaven.–Daarnaast hebben er overboekingen plaatsgevonden die verder zullenworden toegelicht bij de uitgaven op dit artikel (€ 63,2 miljoen).UitgavenRealistisch Ramen MobiliteitsfondsBij de eerste suppletoire begroting 2025 is er net zoals de vorige begro-tingsstukken kritisch gekeken naar de uitgavenramingen op alle artikelen,zo ook op artikel 17. Hierdoor is de programmering bij de verschillendeartikelonderdelen op artikel 17 geactualiseerd. Dit wordt toegelicht onderde kopjes «actualisering programmering». Vervolgens is op de artikelon-derdelen van ERTMS en PHS een kaderaanpassing doorgevoerd om deuitgavenkaders aan te sluiten op de geactualiseerde programmering.17.07 ERTMSHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 54,6 miljoen verlaagd.Dit wordt met name veroorzaakt door de technische verwerking van hetsaldo over 2025 (– € 47,1 miljoen), een kaderaanpassing Voorjaarsbesluit-vorming (€ 70 miljoen), kaderruilen (€ 32 miljoen), actualisatie program-mering (– € 120 miljoen) en een afrekening van een voorschot(€ 11,1 miljoen).Saldo 2025In 2026 is het voordelig saldo uit 2025 (– € 47,1 miljoen) technischverwerkt. Dit is met name veroorzaakt door het bijgewerkte kasritmevanuit ProRail voor ERTMS en als gevolg daarvan schuift er realisatie-budget van 2026 naar 2025. Het saldo wordt in 2026 aan dit artikelon-derdeel onttrokken, zodat de omvang van de budgetten meerjarigongewijzigd blijft.Actualisering van de programmeringDe actualisering van de programmering op artikelonderdeel 17.07 leidt toteen afname van € 120 miljoen in 2026. Dit wordt veroorzaakt doorbudgetneutrale schuiven op dit artikelonderdeel. Hierbij gaat het metname om de volgende schuiven:–De geactualiseerde meerjarenplanning van ProRail ten behoeve van deOntwerpbegroting 2027 (– € 347,2 miljoen).–Herziening van de uitgavenreeks van de RVO (– € 44,6 miljoen).Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 249 –De actualisering van de planning van ERTMS voor de eerste helft van2026 (€ 4,5 miljoen).–De tegenboekingen van de kasschuiven, zodat de kaskaders van hetMF over de jaren heen gelijk blijven (€ 267,3 miljoen).Afrekening voorschotEr heeft zich een afrekening voorgedaan, waardoor het budget in 2026met € 11,1 miljoen toeneemt. Het betreft de terugbetaling van debevoorschotting aan ProRail met betrekking tot het tweede halfjaar van2025.Kaderaanpassing VoorjaarsbesluitvormingDit betreft een kaderaanpassing om de uitgavenkaders op het gehele MFin een beheersbaar ritme te zetten. Voor dit artikelonderdeel gaat het omeen kaderophoging van € 70 miljoen in 2026 en € 65 miljoen in 2027. Ditis met name het gevolg van de actualisering van de project- en program-maramingen. Er gaat vanuit de jaren 2028 en 2029, 135 miljoen naar dejaren 2026 en 2027 toe. Daarmee is deze kaderaanpassing meerjarigbudgettair neutraal.KaderruilEr zijn kaderruilen (€ 32 miljoen in 2026) doorgevoerd om de overpro-grammering in een beheersbaar ritme te krijgen en om de programmeringen budgetten te verdelen tussen de modaliteiten om ontstane negatievekaderstanden op artikelonderdelen op te lossen. Over alle jaren is dit persaldo budgettair neutraal voor de modaliteiten.17.08 ZuidasdokHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 47,9 miljoen verhoogd.Dit wordt met name veroorzaakt door de technische verwerking van hetsaldo over 2025 (€ 20,4 miljoen), overboekingen vanuit andere artikelen(€ 7,9 miljoen) en de actualisering van de programmering (€ 19 miljoen).Saldo 2025In 2026 is het saldo uit 2025 (€ 20,4 miljoen) technisch verwerkt. Ditbetekent dat er in 2025 € 20,4 miljoen minder is uitgegeven dan oorspron-kelijk begroot. De lagere uitgaven worden vooral veroorzaakt op deOV-Terminal. Het saldo wordt in 2026 bij dit artikelonderdeel toegevoegd,zodat de omvang van de budgetten meerjarig ongewijzigd blijft.Overboekingen vanuit andere artikelenIn totaal is in 2026 € 7,9 miljoen overgeboekt vanuit andere artikelen naardit artikelonderdeel. De mutaties zijn kleiner dan de gehanteerde norm enworden daarom niet toegelicht (zie leeswijzer).Actualisering van de programmeringDe actualisering van de programmering op artikelonderdeel 17.08 leidt toteen toename van € 19 miljoen in 2026. Dit wordt veroorzaakt doorbudgetneutrale schuiven op dit artikelonderdeel. Hierbij gaat het metname om de volgende schuiven:–Tunnel en A10 (€ 47,4 miljoen): Op basis van de inzet van hetbouwteam in het voorlopig ontwerp en door schuiven van conditione-ringswerkzaamheden is de inschatting dat de inzet en daardoor deTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 250 kosten in 2026 voor het bouwteam hoger zullen uitvallen dan eerdergeprognosticeerd.–OV-Terminal (– € 32,1 miljoen): De OV-terminal 1 uitgaven van 2025,2026 en 2027 zijn naar achteren geschoven vanwege vertraging.Hierdoor valt de prognose voor 2030 hoger uit. De aanbesteding vanOV-terminal 3 is vertraagd door de latere ingebruikname van deBrittenpassage. Gunning zal niet voor 2030 plaatsvinden en de eerstebetaling zal pas in 2030 plaatsvinden.–Diverse kleinere mutaties (€ 3,7 miljoen).17.10 Programma Hoogfrequent SpoorHet budget op dit artikelonderdeel is in 2026 met € 1,4 miljoen verhoogd.Dit wordt met name veroorzaakt door de technische verwerking van hetsaldo over 2025 (– € 93,1 miljoen), een kaderaanpassing Voorjaarsbesluit-vorming (€ 81,5 miljoen), kaderruilen (€ 33 miljoen), overboekingenvanuit andere artikelen (€ 31,2 miljoen) en actualisatie programmering(– € 55 miljoen).Saldo 2025In 2026 is het nadelig saldo uit 2025 (– € 93,1 miljoen) technisch verwerkt.Dit betekent dat er in 2025 € 93,1 miljoen meer is uitgegeven danoorspronkelijk begroot. Dit is met name veroorzaakt door het opheffenvan de overprogrammering. Het saldo wordt in 2026 van dit artikelon-derdeel afgehaald, zodat de omvang van de budgetten meerjarigongewijzigd blijft.Overboekingen vanuit andere artikelenEr vindt in 2026 een overboeking plaats naar PHS vanuit de investerings-ruimte op MF artikel 11 (€ 31,2 miljoen). Deze overboeking dient terdekking van de kostenstijging als gevolg van herfaserings-werkzaamheden op station Amsterdam. De hogere kosten wordenenerzijds veroorzaakt doordat de onderhoudswerkzaamheden aan eenviaduct meer tijd in beslag nemen dan gepland vanwege een slechterestaat dan voorzien en de werkzaamheden met meer dan een jaar uitlopenen anderzijds door complexere werkzaamheden door de toevoeging vande internationale terminalActualisering van de programmeringDe actualisering van de programmering op artikelonderdeel 17.10 leidt toteen afname van € 55 miljoen in 2026. Dit wordt veroorzaakt doorbudgetneutrale schuiven op dit artikelonderdeel. Hierbij gaat het metname om een schuif vanuit 2026 naar latere jaren vanwege de geactuali-seerde financiële meerjarenplanningen van ProRail.Kaderaanpassing VoorjaarsbesluitvormingDit betreft een kaderaanpassing om de uitgavenkaders op het gehele MFin een beheersbaar ritme te zetten. Voor dit artikelonderdeel gaat het omeen kaderophoging van € 81,5 miljoen in 2026 en € 65 miljoen in 2027. Ditis met name het gevolg van de actualisering van de project- en program-maramingen. Er gaat vanuit de jaren 2028 en 2029, 146,5 miljoen naar dejaren 2026 en 2027 toe. Daarmee is deze kaderaanpassing meerjarigbudgettair neutraal.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 251 KaderruilEr zijn kaderruilen (€ 33 miljoen in 2026) doorgevoerd om de overpro-grammering in een beheersbaar ritme te krijgen en om de programmeringen budgetten te verdelen tussen de modaliteiten om ontstane negatievekaderstanden op artikelonderdelen op te lossen. Over alle jaren is dit persaldo budgettair neutraal voor de modaliteiten.17.09 OntvangstenDe hogere ontvangst van € 23,1 miljoen wordt voornamelijk veroorzaaktdoordat bepaalde EU ontvangsten voor ERTMS die in 2025 verwachtwerden pas in 2026 zullen worden ontvangen (€ 7,6 miljoen) en door eenterugbetaling van de bevoorschotting aan ProRail in het kader van ERTMS(€ 11,1 miljoen). Daarnaast vinden er diverse ontvangstenmutaties plaatsdie kleiner zijn dan de gehanteerde norm en daarom niet wordentoegelicht (€ 4,4 miljoen).Geschatte budgetflexibiliteitIn onderstaande tabel is van het totaal van de geraamde programmauitgaven inzicht gegeven in het geschatte aandeel juridisch verplicht,bestuurlijk gebonden, beleidsmatig gereserveerd en nog niet ingevuld/vrijte besteden. In lijn met de Regeling rijksbegrotingsvoorschriften is voorde juridisch verplichte uitgaven op het niveau van een FinancieelInstrument als geheel van het totale artikel een kwalitatieve toelichtingopgenomen.Tabel 16 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 172026juridisch verplicht99%bestuurlijk gebonden1%beleidsmatig gereserveerdnog niet ingevuld/vrij te besteden 3.7 Artikel 18 Overige uitgaven en ontvangsten Budgettaire gevolgen van beleidTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 252 Tabel 17 Budgettaire gevolgen van uitvoering art. 18 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)18Overige uitgaven en ontvangstenOntwerp-begroting2025 (1)Mutatiesvia NvWenamende-menten (2)Vastge-steldebegroting2026(3)=(1+2)Mutaties1esupple-toirebegroting(4)Stand 1esupple-toirebegroting(5)=(3+4)Mutatie2027Mutatie2028Mutatie2029Mutatie2030Mutatie2031Verplichtingen1.13701.1379082.04500000Uitgaven1.00001.0008071.80700000waarvan juridisch verplicht18.06Externe veiligheid1.00001.0008071.8070000018.08Netwerkoverstijgende kosten000000000018.08.01Apparaatskosten RWS18.08.02Overige netwerkoverstijgendekosten18.08.03Afroming eigen vermogenRijkswaterstaat0000000000Ontvangsten000000000018.09Ontvangsten000440000018.10Saldo van de afgeslotenrekeningen000– 163.912– 163.91200000Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 253 ToelichtingVerplichtingenDe mutaties bevinden zich onder de norm zoals vastgesteld in deleeswijzer.Uitgaven18.06 Externe veiligheidDe mutaties bevinden zich onder de norm zoals vastgesteld in deleeswijzer.Ontvangsten18.10 Saldo van de afgesloten rekeningenHet nadelig saldo van de afgesloten rekeningen over 2025 bedraagt€ 163,9 miljoen. Dit betreft de verrekening van het nadelig saldo over2025 en wordt, conform de Comptabiliteitswet, ten laste van de begroting2026 van het Mobiliteitsfonds gebracht.Geschatte budgetflexibiliteitIn onderstaande tabel is van het totaal van de geraamde programmauitgaven inzicht gegeven in het geschatte aandeel juridisch verplicht,bestuurlijk gebonden, beleidsmatig gereserveerd en nog niet ingevuld/vrijte besteden. In lijn met de Regeling rijksbegrotingsvoorschriften is voorde juridisch verplichte uitgaven op het niveau van een FinancieelInstrument als geheel van het totale artikel een kwalitatieve toelichtingopgenomen.Tabel 18 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 182026juridisch verplicht100%bestuurlijk gebondenbeleidsmatig gereserveerdnog niet ingevuld/vrij te besteden Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 254 4 Bijlagen 4.1 Bijlage 1 Verdiepingsbijlage Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 255 Tabel 19 Artikel 11 Verkenningen, reserveringen en investeringsruimte (bedragen x € 1.000)Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Ontwerpbegroting 2026 Verkenningen, reserveringenen investeringsruimte283.151674.362613.6811.020.0851.771.5571.438.7091.276.4131.137.0481.413.7811.220.1381.176.1991.466.5011.023.1881.841.131Bijdragen derden– 152.172– 152.172Dekking Hoofdvaarwegennet MF: E&O Excessieveprijsstijgingen– 56.000– 56.000Dekking Hoofdvaarwegennet MF: Rijksrederij MPV– 50– 72.900– 8.100– 8.100– 8.100– 8.100– 8.100– 8.100– 8.100– 8.100– 8.100Dekking Hoofdvaarwegennet MF: Saldo mee- entegenvallers35.3406.327154– 450– 139229.660– 54– 80– 80Dekking Hoofdvaarwegennet MF: Sluis Wilhelminaka-naal– 30.595– 4.500– 18.000– 8.095Dekking Hoofdvaarwegennet MF: Varend ontgassenE-noses– 22.100– 1.700– 1.700– 1.700– 1.700– 1.700– 1.700– 1.700– 1.700– 1.700– 1.700– 1.700– 1.700– 1.700Dekking Hoofdvaarwegennet MF: Waddenzee VTS– 1.318– 518– 800Dekking Hoofdwegennet MF: A2 Vonderen-Kerensheide– 176.669– 176.669Dekking Hoofdwegennet MF: A4 Vlietland-N14– 7.737– 7.737Dekking Hoofdwegennet MF: Autonome Voertuigen enA67 Leenderheide-Geldrop– 55.700– 20.700– 35.000Dekking Hoofdwegennet MF: E&O Excessieveprijsstijgingen– 153.000– 153.000Dekking Hoofdwegennet MF: E&O Exogene tegenval-lers– 54.875– 52.825– 1.600– 150– 150– 150Dekking Hoofdwegennet MF: E&O terugdraaien BKNbesparingsmaatregelen– 204.000– 68.000– 34.000– 34.000– 34.000– 34.000Dekking Hoofdwegennet MF: excessieve prijsstijgin-gen Vernieuwing– 213.209– 213.209Dekking Hoofdwegennet MF: Grenscontroles– 4.971– 4.971Dekking Hoofdwegennet MF: Meevaller A1 Apeldoorn-Azelo16.85016.850Dekking Hoofdwegennet MF: Meevaller Beter Benutten2.4592.459Dekking Hoofdwegennet MF: Meevaller N35 CombiNijverdal1.00051949Dekking Hoofdwegennet MF: Meevaller FES Pilot A10A’dam2.6982.698Dekking Hoofdwegennet MF: Meevaller SpoedwetWegverbreding198198Dekking Hoofdwegennet MF: Verzorgingsplaatsen– 17.320– 9.020– 8.300Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 256 Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Dekking Spoorwegen MF: Excessieve Prijsstijgingeninstandhouding ProRail– 533.000– 318.600– 214.400Dekking Spoorwegen MF: HSL-Zuid: ontwerpfoutviaducten (noord sectie)– 70.000– 35.000– 35.000Dekking Spoorwegen MF: Mogelijk maken 740m-treinen– 39.000– 3.000– 5.000– 10.000– 15.000– 6.000Dekking Spoorwegen MF: PHS Amsterdam– 69.111– 31.184– 10.395– 27.532Dekking Spoorwegen MF: PHS Amsterdam (Exploita-tie, onderhoud en vernieuwing)– 10.889– 10.889Dekking Spoorwegen MF: Spoorknoop Eindhoven– 10.000– 7.000– 3.000Dekking Spoorwegen MF: Subsidieaanvraag 2026:gematerialiseerde risico’s– 30.300– 14.300– 1.700– 14.300Dekking Spoorwegen MF: Subsidieaanvraag 2026:tegenvallers in de scope– 7.400– 5.300– 1.000– 100– 100– 100– 100– 200– 100– 100– 100– 100– 100Dekking Spoorwegen MF: Subsidieaanvraag 2026:wettelijke vereisten– 88.600– 21.800– 8.600– 15.200– 4.800– 4.800– 4.700– 4.900– 4.700– 4.800– 4.700– 4.900– 4.700Dekking Spoorwegen MF: vervanging ERTMS opHSL-zuid: onderkant bandbreedte– 150.000– 10.000– 21.500– 21.500– 21.500– 21.500– 6.000– 6.000– 6.000– 6.000– 6.000– 6.000– 6.000– 6.000– 6.000HXII: Caribisch Nederland– 5.230– 5.015– 215HXII: Digitale Transport Strategie– 34.370– 3.532– 4.462– 2.198– 2.198– 2.198– 2.198– 2.198– 2.198– 2.198– 2.198– 2.198– 2.198– 2.198– 2.198HXII: EUMETSAT– 16.654– 655– 954– 1.058– 784– 1.467– 1.467– 1.467– 1.467– 1.467– 1.467– 1.467– 1.467– 1.467HXII: EU richtlijn Luchtkwaliteit Monitoring– 4.368– 336– 336– 336– 336– 336– 336– 336– 336– 336– 336– 336– 336– 336HXII: PBNI– 1.255– 1.255HXII: Robuuste Hoofdvaarwegen– 7.034– 1.461– 1.051– 1.014– 978– 253– 253– 253– 253– 253– 253– 253– 253– 253– 253HXII: Ruimtelijke coördinatie van buisleidingstroken– 16.462– 370– 1.622– 1.622– 1.622– 1.622– 1.372– 1.372– 1.372– 1.372– 1.372– 1.372– 1.372HXII: Terugbetaling Vrachtwagenheffing287.00031.695138.784116.521HXII: Zonnepanelen Schiphol– 5.800– 5.800Overboeking Critical Entities Resilience Directive(CER-richtlijn)– 6.108– 1.636– 1.636– 1.418– 1.418Overboeking DGMo en DGLM-brede problematiek– 77.722– 1.029– 2.938– 11.665– 19.204– 19.298– 23.588Overboeking Faseovergang reservering naar planuit-werking Merwede Linge Lijn– 239– 239Overboeking Faseovergang reservering naar planuit-werking Nedersaksenlijn– 10.000– 6.000– 4.000Overboeking Faseovergang verkenning naar planuit-werking Station Nijmegen– 55.236– 1.800– 2.500– 5.000– 12.000– 14.000– 10.000– 6.000– 3.936Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 257 Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Overboeking Goederenvervoer– 429– 429Overboeking Herijking instandhouding– 800– 800Overboeking HOV4– 146.546– 35.527– 33.305– 33.306– 44.408Overboeking Invulling veiligheid en goederenvervoer– 6.400– 6.400Overboeking Klimaatneutrale en Circulaire Infrastruc-tuur– 44.650– 15.690– 14.160– 7.600– 3.600– 3.600Overboeking Kortlopende schuld verlofuren RWS– 12.430– 12.430Overboeking Misgelopen prijsbijstelling tranche 2025– 288.692– 169.705– 83.054– 35.933Overboeking Multimodaal Metropoolregio Eindhoven– 76.134– 44.523– 20.330– 7.319– 3.962Overboeking Onderzoek mee- en tegenvallers– 600– 600Overboeking Ontsluiting Woningbouw10.00010.000Overboeking Onsluiting Woningbouw II– 133.576– 500– 1.000– 3.000– 3.000– 5.000– 30.000– 30.000– 41.301– 19.775Overboeking Restbudget Reservering BereikbaarheidWOMO– 172.000– 49.476– 19.846– 47.584– 14.094– 41.000000Overboeking Reservering restbudget naar verkenningA27 Zeewolde-Eemnes200.00018.99763.69974.99442.310Overboeking Sedimentatiesuppleties Rijn-MiddenWaal– 2.369– 1.145– 1.224Overboeking Spreiden en Mijden– 25.000– 600– 24.400Overboeking Stikstofdeskundigheid– 2.588– 647– 647– 647– 647Overboeking Strategische capaciteitsmanagement– 25.170– 25.170Overboeking Verkenningen Ameland Hoofdwegennetnaar verkenning Ameland– 850– 850Overboeking Westflank Groningen– 91.037– 5.552– 11.101– 33.306– 33.306– 7.772Overboeking Wind in de Zeilen– 125– 125Overboeking WoMo II middelen– 1.501.272– 18.998– 85.676– 122.064– 215.254– 364.205– 426.849– 154.018– 38.699– 59.694– 15.815Kasschuiven 2026 art. 110629.914– 1.489417.728129.064– 166.244444.386182.401– 115.563– 10.24181.031– 37.976– 374.287– 140.949– 955.685Loon- en prijsbijstelling tranche 20262.642.704274.505285.539207.370209.254208.739177.076166.719164.151161.702160.356157.579156.851157.935154.928Prijsstijgingen Hoofdvaarwegennet: Overig (Vernieu-wing)– 69.439– 69.439Prijsstijgingen Hoofdwegennet: Badhoevendorp– 20.000– 10.000– 10.000Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 258 Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Prijsstijgingen Hoofdwegennet: ViA15– 65.000– 15.000– 15.000– 20.000– 15.000Provinciefonds: Maaslijn– 34.300– 34.300Saldo 202517.239Mutaties Voorjaarsnota 202655.018– 268.771– 7.201– 312.862– 513.52190.672184.674– 92.01861.032122.41393.277– 420.385– 30.738– 854.763Totaal Uitgaven stand eerste suppletoire wet 2026Verkenningen, reserveringen en investeringsruimte338.169405.591606.480707.2231.258.0361.529.3811.461.0871.045.0301.474.8131.342.5511.269.4761.046.116992.450986.3681) er wordt € 82,1 miljoen geschoven vanuit 2040 naareerdere jarenOntwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 11.09OntvangstenMutaties Voorjaarsnota 2026Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel11.09 OntvangstenTotaal Ontvangsten stand ontwerpbegroting 2026Verkenningen, reserveringen en investeringsruimte00Totaal Ontvangsten stand eerste suppletoire wet 2026Verkenningen, reserveringen en investeringsruimte00Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 259 Tabel 20 Artikel 12 Hoofdwegennet (bedragen x € 1.000)Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Totaal Uitgaven stand ontwerpbegroting 2026Hoofdwegennet4.441.2644.671.3624.646.6504.373.1783.954.8513.715.1863.590.2953.382.2983.481.1603.752.7383.615.8983.443.7443.571.2013.135.406Bijdragen derden– 11.0335134431.590– 11.500000– 2.079000000DBFM-conversie A12/A15 Ressen (ViA15)– 390.120– 17.577– 718.122– 321.2624.77416.04917.976195.628121.71778.85689.16486.73285.22087.015– 116.290Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: A2 Vonderen-Kerensheide176.669176.669Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: A4 Vlietland-N147.7377.737Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: AutonomeVoertuigen en A67 Leenderheide-Geldrop55.70020.70035.000Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: E&O terug-draaien BKN besparingsmaatregelen204.00068.00034.00034.00034.00034.000Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: E&O Exogenetegenvallers54.87552.8251.600150150150Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: Grenscontroles4.9714.971Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: IndividueelKeuze Budget11.02911.029Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: Meevaller A1Apeldoorn-Azelo– 16.850– 16.850Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: Meevaller BeterBenutten– 2.459– 2.459Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: Meevaller N35Combi Nijverdal– 1.000– 51– 949Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: Meevaller FESPilot A10 A’dam– 2.698– 2.698Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: MeevallerSpoedwet Wegverbreding– 198– 198Dekkingsopgave Hoofdwegennet MF: Verzorgings-plaatsen17.3209.0208.300HXII: BDU Rijksbijdrage Zuid Holland Bereikbaar 2026– 5.219– 5.219HXII: BDU Spreiden en Mijden– 2.445– 2.445HXII: Beter Benutten– 10.604– 3.000– 3.000– 3.000– 1.604HXII: Maatwerk KNMI-RWS– 818– 818HXII: Overboekingen BOA– 2.328– 2.328HXII: Netwerkgebonden kosten– 41.446– 3.018– 2.956– 2.956– 2.956– 2.956– 2.956– 2.956– 2.956– 2.956– 2.956– 2.956– 2.956– 2.956– 2.956HXII: Subsdie DITM– 78– 78HXII: VeiligheidNL– 667– 667Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 260 Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039HXII: Samen in transitie decharge– 165– 165HXII: Subsidieregeling Topsector Logistiek– 16.979– 16.979HXII:Tolheffing– 256– 256HXII: Vernieuwing Generieke Processen5555HXII: Vrachtwagenheffing– 4.954– 4.954HXII: VSD Spreiden en Mijden– 3.872– 1.750– 1.822– 150– 150Kasschuiven art 120– 132.486– 96.381– 226.638– 109.384– 119.521– 257.981– 149.961214.516196.756138.913230.410172.62817.68739.352Kaderaanpassing Voorjaarsbesluitvorming 2026055.00040.000– 50.000– 45.000000000000Kaderruilen MF0– 170.000225.0000200.00050.000210.000– 45.0000– 50.0000– 520.00050.00050.000Overboeking Benodigde capaciteit aanleg en beheeren onderhoud25.17025.170Overboeking Critical Entities Resilience Directive(CER-richtlijn)5.4201.4521.4521.2581.258Overboeking Indexatieverschillen641.413294.030274.64015.00015.06120.00015.0000007.6820000Overboeking Invulling ambitieuze niveau SEB– 535– 535Overboeking Klimaatneutrale en Circulaire Infrastruc-tuur44.65015.69014.1607.6003.6003.600Overboeking Multimodaal Metropoolregio Eindhoven76.13444.52320.3307.3193.962Overboeking Onderzoek mee- en tegenvallers600600Overboeking Reservering restbudget naar verkenningA27 Zeewolde-Eemnes– 200.000– 18.997– 63.699– 74.994– 42.310Overboeking Restbudget Reservering BereikbaarheidWOMO131.00049.47619.84647.58414.094Overboeking Schinkelbrug– 5.79900– 5.799Overboeking Sedimentatiesuppleties Rijn-MiddenWaal394182212Overboeking Spreiden en Mijden25.00060024.400Overboeking Stikstofdeskundigheid2.588647647647647Overboeking Verkenningen Ameland Hoofdwegennetnaar verkenning Ameland850850Overboeking Zuidasdok– 139– 139Saldo Hoofdwegennet 2025118.587118.5870000000000000Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 261 Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Saldo mee- en tegenvallers373– 304– 146470139548080Taakstelling Jetten-I– 526.4180– 3.860– 7.721– 24.977– 48.986– 48.986– 48.986– 48.986– 48.986– 48.986– 48.986– 48.986– 48.986– 48.986VRO: Brainport– 52– 52VWS: ZonMw programma Fietsveiligheid– 40.805– 1.215– 5.630– 8.665– 8.850– 5.740– 5.015– 3.485– 2.205000000Mutaties Voorjaarsnota 2026302.435– 213.592– 559.304– 142.226101.357– 246.185145.092265.451237.764133.817265.200– 137.371123.540– 43.800Totaal Uitgaven stand eerste suppletoire wet 2026Hoofdwegennet4.743.6994.457.7704.087.3464.230.9524.056.2083.469.0013.735.3873.647.7493.718.9243.886.5553.881.0983.306.3733.694.7413.091.6061) er wordt € 82,1 miljoen geschoven vanuit eerderejaren naar 2040Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 12.09Ontvangsten93.02484.33472.75877.10267.995109.825157.229114.519103.487105.247107.007108.768110.530286.904Bijdragen derden– 11.0335134431.590– 11.500– 2.079Kasschuiven Hoofdwegennet ontvangsten0– 314– 477478313Saldo 2025 Hoofdwegennet Ontvangsten82.38782.387Mutaties Voorjaarsnota 202682.586– 342.068– 11.187000– 2.079000000Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel12.09 Ontvangsten175.61084.30074.82665.91567.995109.825157.229112.440103.487105.247107.007108.768110.530286.904Totaal Ontvangsten stand ontwerpbegroting 2026Hoofdwegennet93.02484.33472.75877.10267.995109.825157.229114.519103.487105.247107.007108.768110.530286.904Totaal Ontvangsten stand eerste suppletoire wet 2026Hoofdwegennet175.61084.30074.82665.91567.995109.825157.229112.440103.487105.247107.007108.768110.530286.904Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 262 Tabel 21 Artikel 13 Spoorwegen (bedragen x € 1.000)Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Totaal Uitgaven stand ontwerpbegroting 2026Spoorwegen3.175.6943.034.5072.949.3272.918.1822.805.3652.536.2442.640.9372.655.4452.486.7302.432.1952.360.1182.522.5322.733.8992.510.307Afrekeningen ProRail61.49561.495Bijdragen derden1.5961.596Dekkingsopgave Spoorwegen MF: ExcessievePrijsstijgingen instandhouding ProRail533.000318.600214.400Dekkingsopgave Spoorwegen MF: HSL-Zuid: ontwerp-fout viaducten (noord sectie)70.00035.00035.000Dekkingsopgave Spoorwegen MF: Mogelijk maken740m-treinen39.0003.0005.00010.00015.0006.000Dekkingsopgave Spoorwegen MF: PHS Amsterdam(Exploitatie, onderhoud en vernieuwing)10.88910.889Dekkingsopgave Spoorwegen MF: SpoorknoopEindhoven10.0007.0003.000Dekkingsopgave Spoorwegen MF: Subsidieaanvraag2026: gematerialiseerde risico’s30.30014.3001.70014.300Dekkingsopgave Spoorwegen MF: Subsidieaanvraag2026: tegenvallers in de scope7.4005.3001.000100100100100200100100100100100Dekkingsopgave Spoorwegen MF: Subsidieaanvraag2026: wettelijke vereisten88.60021.8008.60015.2004.8004.8004.7004.9004.7004.8004.7004.9004.700Dekkingsopgave Spoorwegen MF: vervanging ERTMSop HSL-zuid: onderkant bandbreedte150.00010.00021.50021.50021.50021.5006.0006.0006.0006.0006.0006.0006.0006.0006.000HXII BDU Bijdrage Vervoersregio Amsterdam (OudeLijn)– 1.027– 1.027HXII: BDU Bijdrage Vervoersregio Amsterdam(Guisweg)– 3.459– 3.459HXII: BOA gebiedsprogrammas– 792– 792HXII: Laadinfra-middelen ProRail9.6549.654Kaderaanpassing Voorjaarsbesluitvorming 2026090.00070.000– 85.000– 75.000Kaderruilen MF0105.00059.000– 200.000150.000– 159.00045.00050.00050.000– 50.000– 50.000Kasschuiven MF artikel 130– 318.522– 163.522– 213.522– 213.522– 13.522– 363.522– 163.522– 258.522– 213.522– 263.522– 213.522– 263.522– 163.522– 163.522Overboeking Amsterdam CS Cuypershal naarPHS:Amsterdam– 2.360– 2.360Overboeking Bereikbaar Rotterdam naar MF artikel 15– 2.000– 1.750– 250Overboeking ERTMS (correctie)204204Overboeking Faseovergang reservering naar planuit-werking Merwede Linge Lijn239239Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 263 Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Overboeking Faseovergang reservering naar planuit-werking Nedersaksenlijn10.0006.0004.000Overboeking Faseovergang verkenning naar planuit-werking Station Nijmegen55.2361.8002.5005.00012.00014.00010.0006.0003.936Overboeking Goederenvervoer5555Overboeking Invulling veiligheid en goederenvervoer6.4006.400Overboeking naar Ministerie van VRO voor bereikbaar-heid Brainport– 52– 52Overboeking Onsluiting Woningbouw II88.8015001.0003.0003.0005.00030.00030.00016.301Overboeking PHS Rijswijk-Rotterdam naar Spoorcapa-citeit 20301.3741.374Overboeking Realisatiepacten Kijfhoek vanuit MFartikel 156.0002.0005902.0001.410Overboeking Duurzaam Mobiliteit Openbaar Vervoeren Spoor2.3302.330Overboeking van MF artikel 13.03 naar 17.10– 90– 90Overboeking van MF artikel 17 naar 1319533162Overboeking Wind in de Zeilen125125Overboekingen naar EZK– 479– 479Saldo 2025 MF artikel 1311.58011.580WoMo middelen – Herallocatie IBOI 202513.02913.029Mutaties Voorjaarsnota 2026– 20.15632.932142.389– 14.322– 126.850– 149.622– 272.622– 181.111– 202.422– 189.693– 202.622– 202.722– 202.522– 202.722Totaal Uitgaven stand eerste suppletoire wet 2026Spoorwegen3.155.5383.468.2113.198.1643.082.2112.782.9882.399.7302.562.9132.894.5742.473.7952.296.6082.232.5932.655.8962.820.1142.935.390Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 13.09Ontvangsten300.998150.284153.284149.586163.284166.284168.284170.284166.484183.784167.484167.484167.484242.784Afrekening tweede helft 2025: diverse projectenProRail– 129.186– 129.186Bijdragen derden2.1972.197Saldo 2025: Ontvangsten150.945150.945Mutaties Voorjaarsnota 202623.956Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 264 Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel13.09 Ontvangsten324.954150.284153.284149.586163.284166.284168.284170.284166.484183.784167.484167.484167.484242.784Totaal Ontvangsten stand ontwerpbegroting 2026Spoorwegen300.998150.284153.284149.586163.284166.284168.284170.284166.484183.784167.484167.484167.484242.784Totaal Ontvangsten stand eerste suppletoire wet 2026Spoorwegen324.954150.284153.284149.586163.284166.284168.284170.284166.484183.784167.484167.484167.484242.784Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 265 Tabel 22 Artikel 14 Regionale infrastructuur en bereikbaarheidsprogramma’s (bedragen x € 1.000)Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 14.01Regionale infrastructuur en bereikbaarheidsprogram-ma’s426.854199.659231.014175.726197.102219.031217.593148.82070.00060.00076.780HXII: BDU Bijdrage Metropoolregio Rotterdan DenHaag (Ranstadrail/Metro)– 10.000– 10.000HXII: BDU Bijdrage Metropoolregio Rotterdan DenHaag (Stadsbrug)– 1.000– 1.000HXII: BDU Bijdrage Metropoolregio Rotterdan DenHaag (Trekvlietbrug)– 4.087– 4.087HXII: BDU Bijdrage Metropoolregio Rotterdan DenHaag (Vlietlijn)– 22.066– 22.066HXII: BDU Bijdrage Vervoersregio Amsterdam (OVAmsterdam-Haarlemmermeer)– 14.300– 14.300Kasschuiven Bereikbaarheidsprogramma’s018.500– 11.40033.900– 41.000Kasschuiven Regionale infrastructuur0– 11.44626.7297.12213.55628.174– 2.528– 32.680– 42.36233.81124.778– 45.154Overboeking Onsluiting Woningbouw II44.77525.00019.775Overboeking HOV4146.54635.52733.30533.30644.408Overboeking WoMo II middelen1.501.27218.99885.676122.064215.254364.205426.849154.01838.69959.69415.815Herschikking WOKT– 10.000– 10.000Overboeking Westflank Groningen91.0375.55211.10133.30633.3067.772Herverdeling restbudget Reservering BereikbaarheidWOMO41.00041.000Saldo 2025 Bereikbaarheidsprogramma’s7.2427.242Saldo 2025 Regionale infrastructuur988988Voorjaarsbesluitvorming 2026: ProgrammaschuivenMF 14.01.030– 17.4075.0005.0005.0002.407WoMo middelen – Herallocatie Prijsbijstelling 202515.22215.222Mutaties Voorjaarsnota 202613.908128.004234.698311.524405.151426.728121.33821.337113.28055.815– 45.154Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel14.03 Bereikbaarheidsprogramma’s440.762327.663465.712487.250602.253645.759338.931170.157183.280115.81531.626Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 266 Tabel 23 Artikel 15 Hoofdvaarwegennet (bedragen x € 1.000)Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Ontwerpbegroting 2026 Hoofdvaarwegennet1.547.4871.559.8391.579.2441.596.7261.563.0521.453.1661.666.9291.705.9531.501.6341.558.4301.640.7581.563.3221.510.7491.493.428Bijdragen derden15.42715.4270000000000000Dekkingsopgave Hoofdvaarwegennet MF: E&OExcessieve prijsstijgingen56.00056.000Dekkingsopgave Hoofdvaarwegennet MF: RijksrederijMPV-5072.9008.1008.1008.1008.1008.1008.1008.1008.1008.100Dekkingsopgave Hoofdvaarwegennet MF: SluisWilhelminakanaal30.5954.50018.0008.095Dekkingsopgave Hoofdvaarwegennet MF: Varendontgassen E-noses22.1001.7001.7001.7001.7001.7001.7001.7001.7001.7001.7001.7001.7001.700Dekkingsopgave Hoofdvaarwegennet MF: WaddenzeeVTS1.318518800Goederenvervoer en realisatiepacten– 3.626374– 250– 340– 2.000– 1.410000000000Kaderaanpassing Voorjaarsbesluitvorming 20263.50010.000– 10.000– 3.500Kaderruilen MF– 50.000– 50.00030.00070.000Kasschuiven Hoofdvaarwegennet0– 23.9115.649– 129.62651.92490.01415– 69.985– 19.985– 122– 1.953– 1.953– 1.953– 1.953103.839Kasschuiven Hoofdvaarwegennet Ontvangsten0– 2.7668.846– 7.028675667– 394HXII: BOA protocol MGB 2026– 192– 192HXII: Buisleidingen per 2026 niet meer op MF– 3.771– 897– 1.622– 1.252HXII: Contractmanagement Connekt– 50– 50HXII: Maatwerk KNMI-RWS (deel MF)– 1.016– 1.016HXII: NOVEX Rotterdam– 1.000– 300– 400– 300HXII: Onderzoek Kustwacht– 500– 500HXII: Optimalisatie Wilhelminakanaal– 11.680– 5.000– 6.000– 680HXII: Salarisbudget DMZ– 1.680– 120– 120– 120– 120– 120– 120– 120– 120– 120– 120– 120– 120– 120– 120Overboeking indexatieverschillen34.20724.91226.450000000000000Overboekingen naar andere ministeries: Defensie– 31.045– 17.930– 1.343– 1.343– 1.343– 1.343– 1.343– 800– 800– 800– 800– 800– 800– 800– 800Overboekingen naar andere ministeries: EZ– 1.865– 1.865Overige mutaties4.5992.5481.196160160535000000000Prijsstijgingen Hoofdvaarwegennet: Overig (Vernieu-wing)69.43969.439Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 267 Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Saldo hoofdvaarwegennet 20255.5425.5420000000000000Saldo mee en tegenvallers– 35.713– 6.023– 8– 200– 2000– 29.66000000Taakstelling Jetten-I– 309.9660– 2.250– 4.521– 14.735– 28.846– 28.846– 28.846– 28.846– 28.846– 28.846– 28.846– 28.846– 28.846– 28.846Mutaties Voorjaarsnota 202657.23385.287– 149.59526.76168.615– 70.888– 59.951– 39.951– 49.748– 21.919– 21.91948.081– 21.40176.573Totaal Uitgaven stand eerste suppletoire wet 2026Hoofdvaarwegennet1.604.7201.645.1261.429.6491.623.4871.631.6671.382.2781.606.9781.666.0021.451.8861.536.5111.618.8391.611.4031.489.3481.570.001Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 15.09Ontvangsten3.7522.73715.4919.2759.950544150150150150150150150150Bijdragen derden15.42715.4270000000000000Kasschuiven Hoofdvaarwegennet Ontvangsten0– 2.7668.846– 7.028675667– 394Saldo 2025 ontvangsten1.1441.1440000000000000Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel15.09 Ontvangsten16.57117.55711.5838.4639.95010.617150150150150150150150150150Totaal Ontvangsten stand ontwerpbegroting 2026Hoofdvaarwegennet3.7522.73715.4919.2759.950544150150150150150150150150Totaal Ontvangsten stand eerste suppletoire wet 2026Hoofdvaarwegennet17.55711.5838.4639.95010.617150150150150150150150150150Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 268 Tabel 24 Artikel 17 Megaprojecten Verkeer en Vervoer (bedragen x € 1.000)Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Ontwerpbegroting 2026 Megaprojecten Verkeer enVervoer591.006720.610670.735798.175591.343434.448555.924707.446608.766535.620486.989272.341388.28770.404Afrekening tweede helft 2025 ProRail11.10411.104Afrekeningen tweede helft 2025: diverse projecten1.4841.484Bijdragen derden Zuidasdok2.889585283201.956Dekkingsopgave MF: Claim niet toegekende IBOItranche 202512.9757.8025.173Dekking Spoorwegen MF: PHS Amsterdam69.11131.18410.39527.532HXII: RVO ERTMS– 563– 563Kaderaanpassing MF Voorjaarsbesluitvorming 2026070.00065.000– 65.000– 70.000Kaderruilen MF Voorjaarsbesluitvorming 2026040.000– 40.000Kaderaanpassing MF Voorjaarsbesluitvorming 2026081.50065.000– 65.000– 81.500Kaderruilen MF Voorjaarsbesluitvorming 2026041.000– 41.000Kasschuiven PHS0– 22.000– 155.000– 10.000– 50.000172.00065.000Kasschuiven ERTMS0– 88.000– 192.2110– 131.0000– 100.00000000228.0000283.211Kasschuiven Zuidasdok018.952– 111.3809.57375.09471.551160.37037.563– 196.983– 196.5337.647– 6.902131.048Overboeking Amsterdam CS Cuypershal naarPHS:Amsterdam2.3602.360Overboeking ERTMS (correctie)– 204– 204Overboeking PHS Rijswijk-Rotterdam naar Spoorcapa-citeit 2030– 1.374– 1.374Overboeking van MF artikel 13.03 naar 17.109090Overboeking van MF artikel 17 naar 13– 195– 33– 162Overboeking vanuit Hoofdwegennet naar Zuidasdok139139Overboeking vanuit MF artikel 12 (Vernieuwing) voorSchinkelbrug5.7995.799Saldo 2025 ERTMS– 47.092– 47.092Saldo 2025 PHS– 93.113– 93.113Saldo 2025: Zuidasdok20.44720.447Mutaties Voorjaarsnota 2026– 5.211– 232.199– 96.719– 207.40673.34510.370– 43.437– 198.357– 196.5337.647– 6.902531.0480348.211Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 269 Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Stand eerste suppletoire wet 2026 MegaprojectenVerkeer en Vervoer585.795488.411574.016590.769664.688444.818512.487509.089412.233543.267480.087803.389388.287418.615Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 17.09Ontvangsten84.43469.98490.70171.29175.87880.06845.38157.9411.745Afrekeningen tweede helft 2025: diverse projecten14.04814.048Bijdragen Derden Ontvangsten Megaprojecten Verkeeren Vervoer1.7771.777Kasschuiven Ontvangsten Megaprojecten Verkeer enVervoer429429Saldo 2025 Ontvangsten Megaprojecten Verkeer enVervoer2.8906.840– 135– 173– 1.1691.881– 3.745– 1.5861.341– 364Mutaties Voorjaarsnota 202623.094– 135– 173– 1.1691.881– 3.745– 1.5861.341– 364Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel17.09 Ontvangsten107.52869.84990.52870.12277.75976.32343.79559.2821.381Totaal Ontvangsten stand ontwerpbegroting 2026Megaprojecten Verkeer en Vervoer84.43469.98490.70171.29175.87880.06845.38157.9411.745Totaal Ontvangsten stand eerste suppletoire wet 2026Megaprojecten Verkeer en Vervoer107.52869.84990.52870.12277.75976.32343.79559.2821.381Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 270 Tabel 25 Artikel 18 Overige uitgaven en ontvangsten (bedragen x € 1.000)Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 18.06Externe veiligheid1.000850642Saldo 2025 Externe Veiligheid807807Mutaties Voorjaarsnota 2026807Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel18.06 Externe veiligheid1.807850642Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 18.08Netwerkoverstijgende kosten000Mutaties Voorjaarsnota 2026Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel18.08 Netwerkoverstijgende kosten000Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 18.11Investeringsruimte0000000Mutaties Voorjaarsnota 2026Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel18.11 Investeringsruimte0000000Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 18.12 Nadertoe te wijzen BenO en Vervanging0000000000Mutaties Voorjaarsnota 2026Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel 18.12 Nader toete wijzen BenO en Vervanging0000000000Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 18.16Reservering Omgevingswet00Mutaties Voorjaarsnota 2026Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel18.16 Reservering Omgevingswet00Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 271 Totaalmutatie20262027202820292030203120322033203420352036203720382039Totaal Uitgaven stand ontwerpbegroting 2026 Overigeuitgaven en ontvangsten1.00085064200000000000Totaal Uitgaven stand eerste suppletoire wet 2026Overige uitgaven en ontvangsten1.80785064200000000000Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 18.09OntvangstenSaldo 2025 art 18 Ontvangsten44Mutaties Voorjaarsnota 20264Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel18.09 Ontvangsten4Ontwerpbegroting 2026 artikelonderdeel 18.10 Saldovan de afgesloten rekeningenNadelig saldo 2025 Saldo van de afgesloten rekenin-gen– 163.912– 163.912Mutaties Voorjaarsnota 2026– 163.912Stand eerste suppletoire wet 2026 artikelonderdeel18.10 Saldo van de afgesloten rekeningen– 163.912Totaal Ontvangsten stand ontwerpbegroting 2026Overige uitgaven en ontvangstenTotaal Ontvangsten stand eerste suppletoire wet 2026Overige uitgaven en ontvangsten– 163.908Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 272 4.2 Bijlage 2 MIRT-Projectenoverzicht In deze bijlage zijn de MIRT-projecttabellen met de aanlegprojecten en deprogramma’s voor planning en studies opgenomen waarin de begrotings-mutaties op projectniveau zichtbaar zijn gemaakt. Deze MIRT-tabellen zijnin ieder geval voorzien van toelichtingen indien sprake is:–– van een wijziging (anders dan door de verwerking van prijsbijstel-ling) in het taakstellend projectbudget groter dan 10% of meer dan€ 10 miljoen;–– van een wijziging groter dan één jaar in de oplevering van hetproject.De stand «vorig projectbudget» betreft de stand in de Najaarsnota 2025.De stand «vorig kasbudget» betreft de stand Ontwerpbegroting 2026.Tabel 26 Projectoverzicht behorende bij 11.01: Verkenningen (bedragen x € 1 miljoen)Verkenningen (11.01)ProjectbudgetPlanningToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorigVoorkeursbeslissingProjecten Noord NederlandVerkenning Groningen Suiker9897Vaarverbinding Ameland247248Nedersaksenlijn2.00101N33 Noord (Appingedam-Eemshaven)25302Projecten Noordwest-NederlandOV en Wonen in en rond Utrecht1.4789053OV-verbinding Amsterdam-Haarlemmermeer1.0581.0724Verkenning Oude Lijn1.5551.4025A27 Zeewolde-Eemnes20006Projecten Zuidwest-NederlandVerkenning MerwedeLingelijn5757Verkenning Rail Gent Terneuzen113113Verkenning BRT Leiden-Zoetermeer3737A15 Papendrecht-GorinchemProjecten Zuid-NederlandA2/N2 (incl. Brainportlijn)417417Bosch Centraal2491427Programma SmartwayZ.NL: A58 Breda-Tilburg00Projecten Oost-NederlandVerkenning Knooppunt OV Nijmegen0558Verkenning RegioExpress8987Verkenning Eurregiorail3333N35 Wijthmen-Nijverdal113112Verkenning Veluwelijn9909Totaal verkenningsprogrammaTotaal verkenningsprogrammaBegroting (MF 11.01)8.0974.777 Toelichting1.Nedersaksenlijn: In verband met de faseovergang naar de verken-ningsfase is € 2 miljard overgeboekt van MF 11.03 naar MF 11.01.Tevens is daarna € 10 miljoen overgeboekt van MF 11.01 naar MF13.03 in verband met het afgeven van een subsidiebeschikking voor deverkenningsfase.2.N33 Noord (Appingedam-Eemshaven): Dit betreft een overboekingvan de reservering inzet restbudget om een aantal gepauzeerdeprojecten weer op te starten.3.OV en Wonen in en rond Utrecht: Vanuit de € 2,5 miljard WoMo-middelen is € 562,3 miljoen toegevoegd voor de realisatie van deMerwedelijn, ten behoeve van de bouw van 10.000 extra woningen inGroot Merwede t/m 2034 en de inspanning om vanaf 2035 te startenmet de ontwikkeling van Rijnenburg. Daarnaast is vanuit de WoMo-Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 273 middelen aanvullend € 10,8 miljoen toegevoegd ter compensatie vande ingehouden prijsbijstelling 2025.4.OV-verbinding Amsterdam-Haarlemmermeer: Via de BDU-uitkering 2026 is ten behoeve van de OV-verbinding Amsterdam-Haarlemmermeer € 14 miljoen beschikbaar gesteld aan de Vervoersre-gio Amsterdam.5.Oude Lijn: Via de BDU-uitkering 2026 is ten behoeve van de gemaaktestudiekosten Oude Lijn € 1 miljoen beschikbaar gesteld aan deMetropoolregio Rotterdam Den Haag. Vanuit de WoMo-middelen isaanvullend € 11,3 miljoen toegevoegd ter compensatie van deingehouden prijsbijstelling 2025. Daarnaast is vanuit de € 2,5 miljardWoMo-middelen € 143 miljoen toegevoegd voor Schiedam(€ 37,9 miljoen) en Leiden (€ 105,1 miljoen) aangezien er rondom deKnooppuntstations in deze plaatsen meer woningen en arbeidsplaat-sen worden ontwikkeld dan eerder was voorzien.6.A27 Zeewolde-Eemnes: Opstart gepauzeerd project A27 Zeewolde-Eemnes: Dit betreft de overboeking van de reservering inzet restbud-get van de gepauzeerde projecten (€ 200 miljoen) op artikel 12.03.02naar artikel 11.01 Verkenningen ten behoeve van de start van deverkenning A27 Zeewolde-Eemnes (IENW/BSK-2025/106021).7.Hub Den Bosch: Vanuit de WoMo-middelen is aanvullend € 1,1 mil-joen toegevoegd ter compensatie van de ingehouden prijsbijstelling2025. Daarnaast is vanuit de € 2,5 miljard WoMo-middelen € 61,4 mil-joen toegevoegd voor de vernieuwing van station ’s-Hertogenboschwaarbij op een duurzame manier de capaciteit wordt vergroot. Deaanpassingen zijn erop gericht om de autonome reizigersgroei tefaciliteren en de stedelijke en regionale woningbouwopgave duurzaamte ontsluiten. Tevens is € 37 miljoen toegevoegd aan het projectbudgetin verband met excessieve prijsstijgingen en is € 7,5 miljoen aanvul-lend toegevoegd vanuit de generieke investeringsruimte zodathiermee, samen met een aanvullende bijdrage van de regio, de totalekosten van het project gedekt zijn en de planning- en studiefase vanstart kan.8.Knooppunt OV Nijmegen:In verband met de faseovergang is€ 55,2 miljoen overgeboekt vanuit MF 11.01 naar MF 13.03.04.9.Veluwelijn: Om meer Intercity’s op de Veluwelijn, de verbindingtussen Amersfoort en Harderwijk, mogelijk te maken is € 98,7 miljoengereserveerd vanuit de € 2,5 miljard WoMo middelen voor eenkeervoorziening, overwegmaatregelen en wellicht ook voor aanvul-lende maatregelen om een frequentieverhoging mogelijk te maken. Defrequentieverhoging maakt de bouw van enkele duizenden woningenin de directe nabijheid van de Veluwelijn mogelijk.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 274 Tabel 27 Projectoverzicht behorende bij 11.03: Reserveringen (bedragen x € 1 miljoen)Reserveringen (11.03)BudgetPlanningToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorigVoorkeursbeslissingProjecten Noordwest-NederlandGebiedsprogramma regio Amsterdam88nvtProjecten Zuid-NederlandMultimodaal Metropool Regio Eindhoven076nvt1Brainport Eindhoven7537442Projecten Noord-NederlandnvtWestflank Groningen0903ReserveringennvtN33 Noord (Appingedam-Eemshaven)0253nvt4Nedersaksenlijn02000nvt5Exploitatie en Onderhoud Caribisch Nederland6974nvtMaatregelenpakket Spoorgoederenvervoer77nvtERTMS788788nvtProgramma Hoogfrequent Spoor133133nvtPakket Zeeland5960nvtElektrificatie Friese Waddenveren5050nvtSchoon Emissieloos Bouwen (rijksdiensten)11nvtReservering Bereikbaarheid WoMo HWN0374nvt6Robuuste Hoofdvaarwegen163173nvt7Goederenvervoercorridors01nvtProgramma Bescherming Noordzee Infrastructuur (PBNI)174180nvt8Stikstof1114nvt9Verduurzaming Gebouwen11nvtKlimaatneutrale en Circulaire Infrastructuur51100nvt10Lelylijn44nvtReservering CER06nvt11Ontsluiting Woningbouw11134nvt12Reservering Ontsluiting Woningbouw02441nvt13Reservering Instandhouding0224nvt14Totaal reserveringen2.3837.836Begroting (MF 11.03)2.3837.836 Toelichting1.Multimodaal Metropool Regio Eindhoven: Dit betreft eenoverboeking ad € 76,1 miljoen naar art. 12 conform BO MIRT afspraakjanuari 2026, omdat een groot deel van het budget via de SPUKregeling SVDD in 2026 wordt overgeboekt naar de regio.2.Brainport Eindhoven: Vanuit de WoMo-middelen is aanvullend€ 9 miljoen toegevoegd ter compensatie van de ingehouden prijsbij-stelling 2025.3.Westflank Groningen: Conform BO MIRT afspraak wordt vanuit dereservering Westflank Groningen € 91 miljoen op artikel 11 (naaanvulling gemiste IBOI 2025 (1,651%)) overgeboekt naar artikel 14WoMo middelen Westflank Groningen. Vanuit het programma WoMowordt gewerkt aan een nieuwe SPUK-regeling «Tijdelijke regelingspecifieke uitkering woningbouw en mobiliteit». Deze zal naarverwachting medio 2026 worden gepubliceerd. Via een specifiekeuitkering onder deze regeling zullen de middelen aan Groningenbeschikbaar worden gesteld.4.N33 Noord (Appingedam-Eemshaven): Voor de start van deverkenning N33 Noord worden de gereserveerde middelen naar hetartikelonderdeel 11.01 Verkenningen (€ 252,5 miljoen) overgeboekt.5.Nedersaksenlijn: In verband met de faseovergang naar de verken-ningsfase is € 2 miljard overgeboekt van MF 11.03 naar MF 11.01.6.Bereikbaarheid WOMO HWN: De resterende Woningbouwmiddelenvan het kabinet Rutte IV zijn herverdeeld over diverse projecten. Ditbudget is afkomstig vanuit de vijf gepauzeerde wegenprojecten in hetvoorjaar 2025. De overige middelen vloeien terug naar gemaakteafspraken en problematiek bij het programma WOMO.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 275 7.Robuuste Hoofdvaarwegen: Er is € 2,6 miljoen overgeboekt naarhet project Ruimte voor de Rivier 2.0 voor sedimentatiesuppleties.Verder is er € 7 miljoen overgeboekt naar de beleidsbegrotingHoofdstuk XII voor extra beleidscapaciteit en inzet voor het projectKlimaatbestendige netwerken.8.Programma Bescherming Noordzee Infrastructuur (PBNI): Er is€ 5,3 miljoen overgeboekt naar de beleidsbegroting Hoofdstuk XIIvoor uitvoering in 2026 van het actieplan Programma BeschermingNoordzee Infrastructuur (PBNI). Hiervan is € 1,3 miljoen overgeboektbij de Voorjaarsnota 2026 en € 4,0 miljoen naar aanleiding vanAmendement Stoffer op de Ontwerpbegroting 2026. Voor PBNI is ophet MF een reservering aangehouden voor het vervolg vanaf 2026.Alhoewel er nog geen zekerheid is over een volledig vervolg met inzetvanuit alle betrokken ministeries zijn er kosten die niet ineenswegvallen. Hiervoor wordt een beroep gedaan op de reserve op hetMF in 2026. Dit betreft zowel opdrachten als personele uitgaven eninhuur.9.Stikstof: Dit betreft een overboeking naar Rijkswaterstaat om de extralandelijke taken voor stikstof uit te kunnen voeren. Deze werkzaamhe-den betreft naast generieke projectoverstijgende ook projectspecifiekeadvisering en worden uitgevoerd door daarvoor aangenomenstikstofdeskundigen van met name CD en WVL.10.Klimaatneutrale en Circulaire Infrastructuur: Dit betreft eenoverboeking van het restant van de middelen voor de opdracht inzakede verduurzaming van asfalt (€ 49 miljoen).11.Reservering CER: Dit betreft een overboeking naar Rijskwaterstaatvoor de Critical Entities Resilience Directive (CER-richtlijn) en deNetwork and Information Security Directive (NIS2-richtlijn) die eind2022 zijn vastgesteld door de Europese Unie. De richtlijnen zijn gerichtop een versterking van de fysieke digitale en economische weerbaar-heid van Europese lidstaten. De CER-richtlijn richt zich op de bescher-ming van organisaties tegen fysieke dreigingen zoals de gevolgen van(terroristische) misdrijven, sabotage en natuurrampen. Deze mutatievoorziet in toekenning van budget voor 2026 tot en met 2029.12.Ontsluiting Woningbouw: Het Rijk reserveert € 131 miljoen vanuitde resterende WoMo-middelen van het kabinet Rutte IV voor eentoekomstige herstart van het in 2025 gepauzeerde project A6 AlmereOostvaarders-Lelystad. Zie MIRT-brief januari 2026.13.Reservering Ontsluiting Woningbouw Regeerakkoord: dit betrefteen overboeking van € 865,4 miljoen van Gebiedsprogramma’s enOverige reserveringen (11.03.01) naar Verkenningen 11.01.01 na debesluitvorming om € 1 miljard Woningbouwmiddelen beschikbaar testellen voor OV en spoor gerelateerde projecten.14.Reservering Instandhouding: Bij de Voorjaarsbesluitvorming 2026is besloten om de middelen van de Reservering Instandhouding alsdekkingsbron in te zetten voor de dekkingsopgave op het Mobiliteits-fonds.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 276 Tabel 28 Projectoverzicht behorende bij 12.03.01 Aanlegprogramma (bedragen x € 1 miljoen)Aanlegprogramma Hoofdwegennet (12.03.01)Kasbudget 2026ProjectbudgetOpenstellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigProjecten NationaalKleine projecten / Afronding projecten28108686Programma snelheidsaanpassing305656Programma aansluitingen20129129Quick Wins Wegen001212Verkeersveiligheid Rijks-N-wegen12939231ZSM 1+2 (spoedwet wegverbreding)001.4761.47620162016Projecten Noordwest-NederlandA10 Amsterdam praktijk-proef FES03414120182018A10 Knooppunten De Nieuwe Meer en Amstel (Zuidas)87868678692032–20362032–2036A1/A6/A9 Schiphol-Amsterdam-Almere20381.1891.22220272A9 Badhoevedorp1028928920172017Projecten Zuidwest-NederlandA15 Papendrecht-Sliedrecht00191920212021A4-A44 Rijnlandroute00543543regioregioA4 Vlietland / N1455323220202020N57/59 EuroRAP (verkeersveiligheid)14122222Projecten Zuid-NederlandA2 Passage Maastricht0068668620162016A4 Dinteloord-Bergen op Zoom0026026020142014A27 Houten Hooipolder00110110ntbntbA2 Het Vonderen-Kerensheide1151326054252025–20272025–20273KTM I Randweg Eindhoven873434Projecten Oost-NederlandA12-A15 Ressen-Oudenbroeken (ViA15)03501841.3082029–20312029–20314A1 Apeldoorn-Azelo: fase 1 en fase 2a3346348020242024N35 Combiplan Nijverdal0031832020152015N35 Wijthmen-Nijverdal188252520182018Projecten Noord-NederlandA7 Zuidelijke Ringweg Groningen fase 2531196796820242024N31 Leeuwarden (De Haak)0022222220142014Overige maatregelenFileaanpak007070AfrondingenTotaal aanlegprogramma3696748.7449.727Totaal uitvoeringsprogramma3696748.7449.727Aanleg uitgaven op MF 12.03.01 mbt Planning enstudiesProgramma Aanleg3696748.7449.727Budget Aanleg (MF 12.03.01)8.7449.727Overprogrammering (–)– 26600 Toelichting1.Verkeersveiligheid Rijks N-Wegen: Dit betreft een overheveling vande risicoreservering voor onvoorziene kosten voor tranche 2 van ditproject t.b.v. zowel de grootschalige aanpak van de N36 en de N50Kampen-Ramspol als het maatregelpakket voor de N14, N44, N59 enN915.2.A1/A6/A9 Schiphol-Amsterdam-Almere (SAA): Budgetoverheve-ling vanuit het SAA programma naar A9 Badhoevedorp-Holendrechtals gevolg van herwaardering risicoramingen, van programma naarproject.3.A2 Het Vonderen-Kerensheide: Het projectbudget wordt opge-hoogd in 2026 n.a.v. het besluit van de Minister om door te gaan metproject incl. omgevingsmaatregelen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 277 4.A12-A15 Ressen-Oudenbroeken (ViA15): Vanwege de geïnte-greerde ophoging (DBFM) wordt het projectbudget verhoogd.Tabel 29 Projectoverzicht behorende bij 12.03.02 Planning en studies (bedragen x € 1 miljoen)Planning en studies Hoofdwegennet (12.03.02)ProjectbudgetPlanningToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorigTBOpenstellingAanleg uitgaven op MF 12.03.01 mbt Planning en studies -projecten– 1.237– 1.249nvtnvtProjecten NationaalnvtnvtBeter Benutten7285nvtnvt1Geluidsaneringprogramma - weg580580nvtnvtKosten voorbereiding tol118118nvtnvtExploitatie tol565565nvtnvtReservering voor LCC425387nvtnvt2Digitaal Stelsel Mobiliteitsdata136120nvtnvt3Snelfietsroutes4343nvtnvtVoorbereiding vrachtwagenheffing376362nvtnvt4Investeringsimpuls Verkeersveiligheid427423nvtnvtMaatregelen Fietsveiligheid747nvtnvt5Verkeersveiligheid Rijks-N-wegen271287nvtnvt6Reservering inzet restbudgetten0200nvtnvt7Bijdrage aan agentschap t.b.v. externe kosten planuitwerkingen149161nvtnvt8Projecten Noordwest-NederlandnvtnvtA1/A28 Knooppunt Hoevelaken175175ntbntbA12/A27 Ring Utrecht1.8111.802Vernie-tigdnvtA7/A8 Amsterdam-Hoorn2424ntbA6 Almere Oostvaarders-Lelystad15423ntbntb9Rijksbijdrage aan de Noordelijke Randweg UtrechtRegioRegioProjecten Zuidwest-NederlandA20 Nieuwerkerk a/d IJssel-Gouda2162162028ntbA4 Burgerveen-N1422ntbntbA4 Haaglanden-N143636ntbntbWesterscheldetunnel151151nvtnvtA16 Van BrienenoordcorridorntbntbProjecten Zuid-NederlandA2 Deil-’s-Hertogenbosch/VughtntbntbA1/A35 Knooppunt Azelo-BuurenntbntbA50 Ewijk-Bankhoef-PaalgravenRegioRegioA67/A73 Knooppunt Zaarderheiken66nvtnvtN65 Vught-Haaren172172ntbntbProgramma SmartwayZ.NL: A67 Leenderheide-Geldrop5858nvtnvt10Programma SmartwayZ.NL: InnovA58584581Programma SmartwayZ.NL: ITS en Smart Mobility69ntbntbProjecten Oost-Nederlandntbntb11A1/A30 Barneveld1223ntbntbN35 Nijverdal-Wierden129129ntbntbN35 Knooppunt Raalte2626RegioRegioN50 Kampen-Kampen Zuid1717ntbntbA28 Amersfoort-Hoogeveen343420262028Projecten Noord-NederlandToegangsweg Groningen Airport Eelde1314RegioRegioN33 Zuidbroek-Appingedam202204ntbntbN33 Appingedam-Eemshaven24ntbntb12Overige projecten en reserveringen228178Projecten in voorbereidingnvtnvt13Projecten NationaalStudiebudget Verkenningen / MIRT onderzoekenProgramma DUMOProgramma FietsStrategisch plan VerkeersveiligheidAfrondingenTotaal programma planning en studies5.9906.015Begroting (MF 12.03.02)5.9906.015 Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 278 Toelichting1.Beter Benutten: Dit betreft een overboeking van het MF naar HXII tenbehoeve van beleidsmatige opdrachten in het kader van BeterBenutten. De € 10 miljoen was bestemd om met de regio’s slimmeafspraken te maken over filereducering. De uitgaven voor dit onder-werp worden verantwoord op HXII en het Mobiliteitfonds.2.Reservering voor LCC: Er vindt een herschikking plaats van de LCCreserveringen voor de gepauzeerde en in de tijd te schuiven projecten.Hierdoor kunnen de nog ontbrekende LCC-reserveringen wordengetroffen voor de (verkeersveiligheid)projecten N36 en N50 Kampen-Ramspol.3.Digitaal Stelsel Mobiliteitsdata: Dit betreft een aanvulling vanuitde inzet van de reservering LCC (€ 16 miljoen) vanwege gemisteextrapolatie.4.Voorbereiding vrachtheffing: Dit betreft het saldo van Vrachtwa-genheffing, conform middelenafspraak schuift het saldo op hetmobiliteitsfonds naar 2026.5.Maatregelen Fietsveiligheid: Dit betreft een overboeking naarZonMw ten behoeve van het Programma Fietsveiligheid Voorop bijZonMw. In totaal wordt € 41 miljoen overgeboekt over een looptijdvan 2026 tot en met 2033. I&W is de opdrachtgever van dit programmaen de uitbetaling aan ZonMw loopt via -VWS als eigenaar.6.Verkeersveiligheid Rijks-N-wegen: Dit betreft een overheveling vande Risicoreservering voor onvoorziene kosten voor tranche 2 van ditproject (dus zowelde grootschalige aanpak van de N36 en de N50Kampen-Ramspol als het maatregelpakket voor de N14. N44. N59 enN915).7.Reservering inzet restbudgetten: Dit betreft de overboeking van dereservering inzet restbudget van de gepauzeerde projecten (€ 200 mil-joen) op artikel 12.03.02 naar artikel 11.01 Verkenningen ten behoevevan de start van de verkenning A27 Zeewolde-Eemnes.8.Bijdrage aan agentschap t.b.v. externe kosten planuitwerkin-gen: Dit betreft een aanvulling van het verkenningen- en studiebudget.9.A6 Almere Oostvaarders-Lelystad: Het Rijk reserveert € 131 mil-joen vanuit de resterende WoMo-middelen van het kabinet Rutte IVvoor een toekomstige herstart van het in 2025 gepauzeerde project A6Almere Oostvaarders-Lelystad.10.Programma SmartwayZ.NL: ITS en Smart Mobility: Hetrestbudget ITS/Smart Mobility (uit SmartWayZprogramma) wordtbenut voor het beleidsdossier Smart Mobility.11.A1/A30 Barneveld: Vanwege het pauzeren van het project in 2023wordt de geraamde regiobijdrage voorlopig afgeboekt.12.N33 Zuidbroek-Appingedam: In overleg tussen Rijk en regio is degeraamde regiobijdrage met circa € 2 miljoen naar beneden bijge-steld.13.Overige projecten en reserveringen: IenW werkt aan nieuwuitgiftesystematiek voor het verlenen van vergunningen voor deexploitatie van diensten (tanken\laden\shop) op een verzorgingsplaats.RWS dient de implementatie van dit wetsvoorstel in gang te zettendoor het veilingproces organisatorisch in te bedden, zodat tijdig (in2028) vergunningen kunnen worden verdeeld en het bestaandenetwerk van laadinfrastructuur behouden blijft.ToelichtingTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 279 Tabel 30 Projectoverzicht behorende bij 12.03.03 Optimalisering gebruik hoofdwegennet (bedragen x € 1 miljoen)Optimalisering gebruik (12.03.03)ProjectbudgetOpenstellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorigDigitale Infrastructuur voor Toekomstbestendige Mobiliteit3232nvtSchoon Emissieloos Bouwen187187nvtSlim, Veilig, Doelmatig en Duurzaam Gebruik van Mobiliteitsinfrastructuur166152nvt1Ringen draaiende houden WoMo84133nvt2Reservering kleine maatregelen280280nvtNoordwest-NederlandMaatregelenpakket regio Amersfoort5050RegioZuidwest-NederlandA4/N211 Harnaschknoop3535RegioMaatregelenpaket A15 Papendrecht-Gorinchem1616RegioMaatregelenpakket A4 Haaglanden-N141616RegioZuid-NederlandReservering VDL55nvtRingen draaiende houden WoMo2121nvtQuickwins A2 Deil-Vught1414nvtMaatregelenpakket A2 Deil-Vught5454RegioMaatregelenpakket A58 Stedelijke regio Breda-Tilburg2323RegioMultimodaal Metropoolregio Eindhoven (KTM Eindhoven II)76Maatregelenpakket A67 Leenderheide-Geldrop21Regioafronding– 1Totaal Optimalisering gebruik1.0801.018Begroting (MF 12.03.03)1.0801.018 Toelichting1.Slim, Veilig, Doelmatig en Duurzaam Gebruik van Mobiliteits-infrastructuur: Dit betreft de overboeking vanuit de reserveringen ad€ 25 miljoen voor de tweede tranche Spreiden en Mijden in lijn met deafspraken met de Minister m.b.t. maatregelen Regeerakkoord ambitie.Spreiden en Mijden SPUK valt onder de VSD regeling. Daarnaast zijnde BDU middelen € 7,7 miljoen en € 3,9 miljoen voor Spreiden &Mijden en Publieke Mobiliteit overgeboekt.2.Ringen draaiende houden WoMo: Opdracht aan Rijkswaterstaatvoor fase 2 van de aanpak voor het verbeteren van de verkeersdoor-stroming op de Ring Amsterdam, Ring Utrecht, Ring Rotterdam/DenHaag en Ring Eindhoven.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 280 Tabel 31 Projectoverzicht behorende bij 12.04 Geïntegreerde contractvormen (bedragen x € 1 miljoen)Geïntegreerde contractvormen Hoofdwe-gennet (12.04)Kasbudget 2026ProjectbudgetOpenstellingEindcontractToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigProjecten Noordwest-NederlandA10 Tweede Coentunnel61602.2872.280201320132037A12 Lunetten-Veenendaal4026734734201220122033A1/A6/A9 SA Badhoevedorp-Holendrecht85691.5451.5102027202720401A1/A6/A9 Schiphol-Amsterdam-Almere(deeltraject A1/A6)64631.9521.950201920192042A1/A6/A9 Schiphol-Amsterdam-Almere(deeltraject A6 Almere)2018409409201920192040A1/A6/A9 Schiphol-Amsterdam-Almere(deeltraject A9 Gaasperdammerweg)51491.2291.229202020202038A27/A1 Utrecht-Eemnes-Bunschoten1715383383201920192044Aflossing tunnels4534966966Projecten Zuidwest-NederlandA15 Maasvlakte-Vaanplein121702.4662.466201520152035A16 Rotterdam94892.0062.004202520252043A24 Blankenburgverbinding1841452.1392.139202420242043Projecten Zuid-NederlandA59 Rosmalen-Geffen00271271200520052020A27 Houten-Hooipolder2002662.8892.8892029–20312029–20312046Projecten Oost-NederlandA12-A15 Ressen-Oudenbroeken (ViA15)72743.1676082032nvt20512A12 Ede-Grijsoord1210173173201620162032N18 Varsseveld-Enschede1411335335201820182034Projecten Noord-NederlandN33 Assen-Zuidbroek1916373371201420142034Tolgefinancierde uitgaven (NCW)Tolgefinancierde uitgaven A12/A15Ressen-Oudbroeken (ViA15)05993AfrondingenTotaal1.1001.01523.32421.316Budget (MF 12.04)1.0891.01822.96720.720 Toelichting1.A1/A6/A9 Schiphol-Amsterdam-Almere (SAA): Budgetoverheve-ling vanuit het SAA programma naar A9 Badhoevedorp-Holendrechtals gevolg van herwaardering risicoramingen, van programma naarproject.2.A12-A15 Ressen-Oudenbroeken (ViA15): Dit betreft de overheve-ling van budget Tolopbrengsten A12/A15 Ressen-Oudbroeken (ViA15)en conversie van het aanlegbudget omgezet naar de DBFM-budgetplaats.3.Tolgefinancierde uitgaven A12/A15 Ressen-Oudbroeken(ViA15): Het DBFM-contract is in 2025 gegund. Deze TolopbrengstenA12/A15 Ressen-Oudbroeken (ViA15) conf inpassingsmodel wordenovergeboekt naar de huidige budgetplaats van het contract.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 281 Tabel 32 Projectoverzicht behorende bij 13.03.01 Aanlegprogramma personenvervoer (bedragen x € 1 miljoen)Aanlegprogramma Personenvervoer (13.03.01)Kasbudget 2026ProjectbudgetIndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigProjecten NationaalMaatregelenpakket HSL Zuid3632347347diversBenutten Betrouwbaarheid & CapaciteitGeluidsanering Spoorwegen (MJPG)3166631631diversProgramma Behandelen en Opstellen2420192193diversUitvoeringsprogramma geluid emplacementen (UPGE)002730divers1Verbeteraanpak stations341012divers2Spoorcapaciteit 20304566851870divers3Innovatieprogramma Spoortrillingen322323diversRegionale knelpunten011717diversStations en stationsaanpassingenKleine stations001313diversToegankelijkheid stations109528528diversOverige projecten/lijndelen etc.Programma ATB-Vv438282diversFietsparkeren bij stations1824455460diversKleine projecten personenvervoer4132227221diversNazorg gereedgekomen lijnen/halten232729diversProgramma Overwegen5271942943diversProgramma aanpak suïcidepreventie5422222021/2026Programma kleine functiewijzigingen912401401diversMaaslijn4463230230diversSchoon en Emissieloos Bouwen4410189divers4Projecten Noordwest-NederlandStations en StationsaanpassingenPaspoort- en beveiligingsfaciliteiten op A’dam CS022222diversProjecten Zuidwest-NederlandProgramma Wind in de Zeilen441010diversStations en StationsaanpassingenEmplacement Den Haag centraal20191211192023/2026Projecten Oost NederlandTraject Oost98224224diversRegionale lijnen0017172017/2021Projecten Noord NederlandSporendriehoek Noord-Nederland1112147146diversTotaal37745956685680Planning- en studieuitgaven binnen aanlegprogramma– 25– 30– 224– 201Afrekening voorschotten320329297Aanleg uitgaven binnen planning en studies20148887Aanleg uitgaven binnen MF11Overprogrammering (–)– 206Budget Aanleg (MF 13.03.01)19944358625863 Toelichting1.Uitvoeringsprogramma Geluid Emplacementen (UPGE): Om deaanpak van spoortrillingen verder voor te bereiden in lijn met de«Minder Hinder-doelstellingen» is € 3 miljoen overgeboekt naar hetprogramma Minder Hinder (MF 13.03.02).2.Verbeteraanpak stations: Er is € 2,3 miljoen overgeboekt naarExploitatie, onderhoud en vernieuwing (EOV) ter dekking van dekosten voor onderhoud van in beheer te nemen aanlegprojecten.3.Spoorcapaciteit 2030: Vanuit de WoMo-middelen is aanvullend€ 10,3 miljoen toegevoegd ter compensatie van de ingehoudenprijsbijstelling 2025 en vanuit het per 1 januari 2026 afgesloten projectRijswijk-Rotterdam is € 1,4 miljoen toegevoegd naar aanleiding vanhet besluit om de resterende werkzaamheden met betrekking totbaanstabiliteit uit te voeren binnen dit programma. Ter dekking van deTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 282 kosten voor onderhoud van in beheer te nemen aanlegprojecten is€ 30,7 miljoen overgeboekt naar Exploitatie, onderhoud en vernieu-wing (EOV).4.Schoon en emissieloos bouwen: Vanuit het Klimaatfonds zijn er viaeen aparte regeling extra middelen beschikbaar gesteld ter dekkingvan laadinfrastructuur SEB binnen ProRail. Om die reden is dehiervoor gereserveerde € 12 miljoen toegevoegd aan dit budget.Tabel 33 Projectoverzicht behorende bij 13.03.02 Aanlegprogramma goederenvervoer (bedragen x € 1 miljoen)Aanleg programma Goederenvervoer (13.03.02)Kasbudget 2026ProjectbudgetIndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigProjecten NationaalOptimalisering Goederencorridor Rotterdam-Genua00172172diversdiversProgramma Emplacementen op orde05233232diversdiversKleine projecten goederenvervoer7253658diversdivers1Projecten Zuidwest-NederlandCalandbrug18276276diversdiversSpooraansluiting 2e Maasvlakte achterlandverbinding2615356267diversdivers2Projecten Oost NederlandUitv.progr Goederenroute Elst-Deventer-Twente(NaNov)26146146diversdiversOverige projectenNazorg gereedgekomen projecten1021diversdivers3AfrondingenTotaal376012201151Planning en studieuitgaven binnen het aanlegpro-gramma– 12– 10– 485– 413Afrekening voorschotten104242Aanleguitgaven binnen planning en studies0021Budget Aanleg (MF 13.03.02)2650778781 Toelichting1.Kleine projecten goederenvervoer: Om de aanpak van spoortrillin-gen verder voor te bereiden in lijn met de «Minder Hinder-doelstellingen» is € 3 miljoen toegevoegd vanuit het programmaUitvoeringsprogramma Geluid Emplacementen aan het deelprojectMinder Hinder. Vanuit de generieke investeringsruimte is € 1 miljoentoegevoegd aan het deelproject Beter Benutten Spoor. Daarnaast wasbinnen deze post € 24 miljoen gereserveerd voor een vernieuwdperspectief voor het wagenladingvervoer waarmee ProRail eenneutrale dienstvoorziening op Kijfhoek kan realiseren en ruimte heeftom bij de vaststelling van het heuveltarief op Kijfhoek tot eenvoldoende concurrerend heuveltarief te komen. Omdat dit binnen descope van EOV valt, is het hiervoor gereserveerde budget overgeboektnaar MF artikel 13.02.2.Spooraansluiting 2e Maasvlakte achterlandverbinding: Tenbehoeve van de ontwikkeling en bereikbaarheid van grootschaligewoningbouw in de omgeving van emplacement IJsselmonde is vanuitde 2,5 miljard WoMo-middelen € 89 miljoen toegevoegd om deverplaatsing van een spoorbundel op IJsselmonde naar de Maasvlaktemogelijk te maken. Het pakket aan projecten bestaat uit de aanleg(door het Havenbedrijf Rotterdam) van bundel 2 op emplacementMaasvlakte Zuid, de dubbelsporige aansluiting van Maasvlakte Zuid opde C2 bocht en het elektrificeren van de Distridriehoek tussen deemplacementen Maasvlakte West en Zuid.3.Nazorg gereedgekomen projecten: In verband met de subsidie-vaststelling van het deelproject Realisatie brandblusvoorzieningen isTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 283 € 0,6 miljoen toegevoegd ten behoeve van de nazorgwerkzaamhedenvan dit project.Tabel 34 Projectoverzicht behorende bij 13.03.03 Optimalisering gebruik spoorwegen (bedragen x € 1 miljoen)Optimalisering gebruik (13.03.03)ProjectbudgetPlanningToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorigModal shift OVS1111nvtnvtTotaal1111Begroting (MF 13.03.03)1111 Tabel 35 Projectoverzicht behorende bij 13.03.04 planuitwerkingsprogramma personenvervoer (bedragen x € 1 miljoen)Planuitwerkingsprogramma Personenvervoer (13.03.04)ProjectbudgetIndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorigProjecten NationaalBeter Benutten Decentraal Spoor (fase 2)1111Grensoverschrijdend Spoorvervoer146145Kleine projecten Personenvervoer7979Reizigerfonds33Projecten Zuid-NederlandToekomstvast Spoor Zuid NL2122011Projecten Zuidwest-NederlandStadionpark Rotterdam140139Projecten Oost-NederlandVerduurzaming Dieselspoorlijnen9898Quick scan decentraal spoor Gelderland1212diversdiversOV knooppunt Nijmegen Centrumzijde6202Projecten Noordwest-NederlandMultimodale knoop Schiphol146146diversdiversAmsterdam Zuid 3e perron429429diversdiversProjecten Noord NederlandMeppel: Spoor- en perroncapaciteit179179diversdiversLelylijn55diversdiversHRMK Spoorbrug8282diversdiversOverige projecten en reserveringenStudie en innovatiebudget4848AfrondingenTotaal1.6521.577Afrekening voorschotten3931Aanleguitgaven binnen planning en studies– 88– 87Planning en studieuitgaven binnen het programma PHS195195Planning en studieuitgaven binnen het aanlegprogramma of MF 11277245Begroting (MF 13.03.04)20751961 Toelichting1.Toekomstvast Spoor Zuid NL: Vanuit de WoMo-middelen isaanvullend € 1,4 miljoen toegevoegd ter compensatie van deingehouden prijsbijstelling 2025. Tevens is het projectbudget verhoogdmet € 10 miljoen vanuit de generieke investeringsruimte omdat uit hetonderzoek is gebleken dat er aanvullende maatregelen nodig zijn voorde stabilisatie van de ondergrond aan de westzijde van stationEindhoven.2.OV knooppunt Nijmegen Centrumzijde: In verband met defaseovergang is € 55,2 miljoen overgeboekt vanuit MF 11 naar MF 13.Daarnaast wordt de scope Fietsparkeren uitgevoerd binnen dit projectTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 284 en is € 4,8 miljoen toegevoegd vanuit het programma Fietsparkeren.De via een specifieke uitkering (SPUK) toegekende kosten voor deverkenning zijn € 2,1 miljoen lager uitgevallen dan gepland en dezegelden zijn, conform het gestelde hierover in de beschikking, terugge-vorderd en toegevoegd aan het projectbudget waarmee de totaleprojectkosten gedekt zijn.Tabel 36 Projectoverzicht behorende bij 13.03.05 planuitwerkingsprogramma goederenvervoer (bedragen x € 1 miljoen)Planuitwerkingsprogramma Goederenvervoer (13.03.05)ProjectbudgetIndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorigPlanuitwerkingskosten van realisatieprogramma MF 13.03.02Projecten NationaalKleine projecten Goederenvervoer22Overige projecten en reserveringenProgramma 740 treinen129901Totaal programma planning en studies goederenvervoer13292Afrekening voorschotten42Planning en studieuitgaven binnen het aanlegprogramma485413Aanleguitgaven binnen planning en studies– 2– 1Begroting (MF 13.03.05)619507 Toelichting1.Programma 740 meter treinen: In 2022 zijn middelen beschikbaargemaakt om delen van het netwerk (Moerdijk, Lage Zwaluwe, Hengelo,Rotterdam Noord, Roosendaal, Venlo) geschikt te maken voor hetrijden van treinen met een lengte van 740 meter. Om het rijden van 740meter-treinen mogelijk te maken op de drukste corridors zijn tweeadditionele investeringen nodig in Deventer en Tilburg. Om die redenis € 39 miljoen toegevoegd vanuit de generieke investeringsruimte.Tabel 37 Projectoverzicht behorende bij 13.04 Geïntregeerde contractvormen (bedragen x € 1 miljoen)Geïntegreerde contractvormen Spoorwegen (13.04)Kasbudget 2026ProjectbudgetIndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigBeschikbaarheidsvergoeding2382203.7753.6901Rente- en belastingaanpassingen2141141Totaal2402203.9163.831Begroting (MF 13.04)2402203.9163.831 Toelichting1.Beschikbaarheidsvergoeding: ProRail heeft in samenwerking metInfraspeed geconstateerd dat er ontwerpfouten zijn gemaakt bij 10viaducten op de HSL. Vanuit beheersbaarheid is bij Voorjaarsnota 2025een gefaseerde aanpak voor he herstel van de viaducten voorgesteld.Voor de jaren 2027 en 2028 wordt nu in totaal € 70 miljoen vrijgemaaktom de eerste viaducten te herstellen. Daarnaast wordt er € 14,5 mil-joen terugbetaald door Infraspeed in verband met de afrekening over2024.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 285 Tabel 38 Projectoverzicht behorende bij 14.01.02 planuitwerkingsprogramma regionaal, lokale infrastructuur(bedragen x € 1 miljoen)Planning en studies regionaal, lokale infrastructuur (14.01.02)Projectbudget 2025IndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorigOV Verbinding Amsterdam-HaarlemmermeerOverige projecten en reserveringenRotterdam HOV7026911Randstadrail/Metronet Rotterdam2652752De Vlietlijn3523293Projecten in voorbereiding2020Overige projecten in voorbereiding5562Totaal programma planuitwerking en verkenning1.3941.377Planuitwerkingkosten op MF 112842Begroting (MF 14.01.02)1.4221.419 Toelichting1.Rotterdam HOV: Via de BDU-uitkering 2026 is ten behoeve van deKwartiermakersfase en de bijdrage aan de planstudie Stadsbrug€ 0,8 miljoen beschikbaar gesteld aan de Metropoolregio RotterdamDen Haag en is het btw-deel ter hoogte van € 0,2 miljoen in hetbtw-compensatiefonds (BCF) gestort. Vanuit de WoMo-middelen isaanvullend € 11,4 miljoen toegevoegd ter compensatie van deingehouden prijsbijstelling 2025.2.Randstadrail/Metronet Rotterdam: Via de BDU-uitkering 2026 is tenbehoeve van Metronet Rotterdam € 8,3 miljoen beschikbaar gesteldaan de Metropoolregio Rotterdam Den Haag en is het btw-deel terhoogte van € 1,7 miljoen in het btw-compensatiefonds (BCF) gestort.3.De Vlietlijn: Via de BDU-uitkering is ten behoeve van het projectTrekvlietbrug € 3,4 miljoen beschikbaar gesteld aan de MetropoolregioRotterdam Den Haag en het btw-deel ter hoogte van € 0,7 miljoen is inhet btw-compensatiefonds (BCF) gestort. Daarnaast is voor deplanstudiefase Vlietlijn en het partieel uitvoeringsbesluit € 18,2 mil-joen beschikbaar gesteld via de BDU-uitkering 2026 en is het btw-deelter hoogte van € 3,8 miljoen in het btw-compensatiefonds (BCF)gestort. Vanuit de WoMo-middelen is aanvullend € 3,8 miljoentoegevoegd ter compensatie van de ingehouden prijsbijstelling 2025.Tot slot is vanuit de € 2,5 miljard WoMo-middelen € 44,8 miljoentoegevoegd voor de aanleg van een tunnel onder de sporendriehoek inhet Binckhorstgebied. De tunnel is nodig om de ongelijkvloersekruising van de trambaan te realiseren. Dit komt de bereikbaarheid enontwikkelpotentie van het gebied rondom de spoorviaducten tengoede.Tabel 39 Projectoverzicht behorende bij 14.01.03 aanlegprogramma regionaal, lokale infrastructuur (bedragen x € 1 miljoen)Aanlegprogramma regionaal, lokale infra-structuur(14.01.03)Kasbudget 2026ProjectbudgetIndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigProjecten Zuidwest-NederlandHOV-NET Zuid-Holland Noord (vh Rijn-Gouwelijn)2439185185Afrondingen0000Begroting (MF 14.01.03)2439185185 Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 286 Tabel 40 Projectenoverzicht behorende bij 14.03.04 Woningbouw op korte termijn door bovenplanse infrastructuur(Bedragen x € 1 miljoen)Woningbouw op korte termijn door bovenplanseinfrastructuur (14.03.04):Kasbudget 2026ProjectbudgetIndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigWoningbouw op korte termijn door bovenplanseinfrastructuur2121422.8591.3931Begroting (MF 14.03.04)2121422.8591.393 Toelichting1.In het kader van Woningbouw en Mobiliteit is door het Kabinet Schoofnog eens € 2,5 miljard euro extra beschikbaar gesteld. Deze middelenzijn met OB26 van de aanvullende post bij Financiën overgekomennaar artikel 11 van het mobiliteitsfonds. Dit budget wordt nu onderver-deeld over de verschillende artikelen. Er wordt in totaal € 1,2 miljardingezet voor Woningbouw op Korte Termijn (WoKT) op artikel 14. en€ 1,3 miljard is gereserveerd voor de grootschalige woningbouwge-bieden. Wat betreft de € 1,3 miljard grootschalige woningbouwgebie-den vloeit € 1,0 miljard naar OV en spoor gerelateerde projecten en€ 283 miljoen naar artikel 14 grootschalige woningbouwgebieden.Tabel 41 Projectenoverzicht behorende bij 14.03.05 Mobiliteitspakketten (Bedragen x € 1 miljoen)Mobiliteitspakketten (14.03.05)Kasbudget 2026ProjectbudgetIndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigMobiliteitspakketten1973461.3081.0041Begroting (MF 14.03.05)1973461.3081.004 Toelichting1.In het kader van Woningbouw en Mobiliteit is door het Kabinet Schoofnog eens € 2,5 miljard euro extra beschikbaar gesteld. Deze middelenzijn met OB26 van de aanvullende post bij Financiën overgekomennaar artikel 11 van het mobiliteitsfonds. Dit budget wordt nu onderver-deeld over de verschillende artikelen. Er wordt in totaal € 1,2 miljardingezet voor Woningbouw op Korte Termijn (WoKT) op artikel 14. en€ 1,3 miljard is gereserveerd voor de grootschalige woningbouwge-bieden. Wat betreft de € 1,3 miljard grootschalige woningbouwgebie-den vloeit € 1,0 miljard naar OV en spoor gerelateerde projecten en€ 283 miljoen naar artikel 14 grootschalige woningbouwgebieden.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 287 Tabel 42 Projectoverzicht behorende bij 15.03.01 Aanlegprogramma hoofdvaarwegennet (bedragen x € 1 miljoen)Aanlegprogramma Hoofdvaarwegennet (15.03.01)Kasbudget 2026ProjectbudgetOpenstellingToelichtingProjectomschrijvingHuidigVorigHuidigVorigHuidigVorigProjecten NationaalBeter Benutten1616geenImpuls Dynamisch Verkeermanagement1001002018Walradarsystemen103535diversRegeling Kademuren22119nvtreservering ERTVS11631631Projecten Noordwest-NederlandDe Zaan (Wilhelminasluis)3314142020Lichteren buitenhaven Ijmuiden18383Projecten Zuidwest-NederlandCapaciteitsuitbreiding ligplaatsen Beneden-Lek13132022Capaciteitsuitbreiding overnachtingsplaatsen Merwede772021Nieuwe Sluis Terneuzen46651.3021.27120241Project Mainport Rotterdam111471147Projecten Zuid-NederlandMaasroute modernisering fase 277186587320272Zuid-Willemsvaart: aanleg Maximakanaal en opwaarde-ren tot Veghel114294292015sluis II wilhelminakanaal869795Projecten Oost-NederlandToekomstvisie Waal411541502024Verruiming Twentekanalen fase 2112352352023Vaarweg Meppel-Ramspol (keersluis Zwartsluis)159592017Projecten Noord-NederlandVaarweg Lemmer-Delfzijl fase 1: verbreding tot klasseVa02822862017Verruiming vaarweg Eemshaven-Noordzee1039392018Sluiscomplex Kornwerderzand5135132025–2029Overige ProjectenKleine projecten / afronding projecten31205203diversAfrondingen12diversTotaal uitvoeringsprogramma921516.2376.210Aanleg uitgaven op MF 15.03.01 mbt planning enstudies– 87– 75Programma Aanleg921516.1506.135Uitgaven mbt planning en studies op MF 15.03.02 mbthet programma aanleg7777Budget Aanleg (MF 15.03.01)921516.2276.212Overprogrammering (–) Toelichting1.Nieuwe Sluis Terneuzen: Er wordt € 15,0 miljoen extra ontvangenuit Vlaanderen. Daarnaast wordt er ook € 8,0 miljoen overgeheveld uitde beleidsreservering vanwege onbekende verontreinigingen.2.Maasroute 2e fase: het project zit in de afrondende fase en er isgebleken dat er er minder budget nodig is. Dit vloeit nu terug naar degenerieke investeringsruimte en de reservering VenR.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 288 Tabel 43 Projectoverzicht behorende bij 15.03.02 Verkenningen en planuitwerkingen hoofdvaarwegennet (bedragen x € 1 miljoen)Tabel Projectoverzicht behorende bij 15.03.02: Planning en studies Hoofdvaarwe-gennet (bedragen x € 1 miljoen)ProjectbudgetOpenstellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorigAanleg uitgaven op MF 15.03.01 mbt planning en studies– 87– 75nvtUitgaven mbt planning en studies op MF 15.03.02 mbt het programma aanleg7777nvtProjecten NationaalBijdrage aan agentschap t.b.v. externe kosten planuitwerkingen3234nvtReservering voor LCC471471nvtReservering voor scheepvaartveiligheid maatregelen agv Wind op Zee412426nvt1Projecten Noordwest-NederlandCapaciteitsuitbreiding ligplaatsen Amsterdam-Lemmer772025–2027Vaarweg IJsselmeer-Meppel00ntbProjecten Zuidwest-NederlandCapaciteit Volkeraksluizen00ntbProjecten Oost-NederlandBovenloop IJssel (IJsselkop tot Zutphen)4242ntbCapaciteitsuitbreiding ligplaatsen IJssel3333ntbProjecten Noord-NederlandVaarweg Lemmer-Delfzijl fase 25275152024–20282Overige projecten en reserveringen497493Projecten in voorbereidingProjecten Zuidwest-NederlandKreekraksluizenntbProjecten Oost-NederlandVerkenning IJssel fase 2Overige projecten in voorbereidingGesignaleerde risico’sAfrondingen1Totaal programma planning en studies2.0112.024Begroting (MF 15.03.02)2.0112.024 Toelichting1.Wind op Zee: Naar het Ministerie van EZ is € 1,4 miljoen overgeboektvoor het onderzoeksprogramma SVV Noordzee 2026. Naar hetMinisterie van Defensie is € 12,5 miljoen overgeboekt voor de IenWbijdrage aan de kosten van noodsleephulp schepen (ERTV Zuid enERTV Midden), welke de Kustwacht huurt bij de Rijksrederij voor 20262.Vaarweg Lemmer-Delfzijl fase 2: Het verschil wordt veroorzaaktdoordat € 12,3 miljoen restbudget van het project Vaarweg Lemmer-Delfzijl fase 1 is overgeboekt naar het project Vaarweg Lemmer-Delfzijlfase 2.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 289 Tabel 44 Projectoverzicht behorende bij 15.03.03 Optimalisering gebruik hoofdvaarwegennet (bedragen x € 1 miljoen)Optimalisering Hoofdvaarwegennet (bedragen x € 1 miljoen)Kasbudget 2026ProjectbudgetOpenstellingProjectomschrijvingHuidigVorigHuidigVorigHuidigModal shift van weg naar water2327nvt1Totaal Optimalisering gebruik2327Begroting (MF 15.03.03)2327 Tabel 45 Projectoverzicht behorende bij 15.04 Geïntegreerde contractvormen/PPS hoofdvaarwegennet (bedragen x € 1 miljoen)Geïntegreerde contractvormen Hoofdvaarwegennet (15.04)Kasbudget 2026ProjectbudgetOpenstellingProjectomschrijvingHuidigVorigHuidigVorigHuidigProjecten Noordwest-NederlandLekkanaal: 3e kolk Beatrixsluis en verbreding kanaalzijde/uitbreiding ligplaatsen1516448448Zeetoegang IJmond39431.3011.301Projecten Oost-NederlandCapaciteitsuitbreiding sluis Eefde75178178Projecten Zuid-NederlandKeersluis Limmel339797Afrondingen1– 1– 1Totaal uitvoeringsprogramma64682.0232.023begroting (MF 15.04)64682.0232.023 Tabel 46 Projectoverzicht behorende bij 17.07 ERTMS (bedragen x € 1 miljoen)ERTMS (17.07)Kasbudget 2026ProjectbudgetIndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigERTMSRealisatiefase2535283.4593.460diversPlanuitwerkingsfase09090diversProgramma2535283.5493.550Afrekening voorschotten114736Overprogrammering (–)– 136– 346Begroting (MF 17.07)1281823.5963.586 Tabel 47 Projectoverzicht behorende bij 17.08 ZuidasDok (bedragen x € 1 miljoen)ZuidasDok (17.08)Kasbudget 2026ProjectbudgetOpenstellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigZuidasDokGeneriek en ruimtelijke inrichting00666620172017Projectorganisatie en voorbereiding51456356292035–20372028–20291Tunnel en A10130751.6031.5992035–20372028–2029OVT incl. keerspoor1401531.1931.1732035–20372028–20292AfrondingenProgramma3212733.4973.466Begroting (MF 17.08)3212733.4973.466Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 290 Toelichting1.Projectorganisatie en voorbereiding: De Projectmanagement,Engineering, Advies en Toezicht-kosten in verband met de noodzake-lijke vervanging van de Schinkelbrug 2 worden aan de scope vanZuidasdok toegevoegd (€ 4,7 miljoen) en vallen de totale inhuurkostenbij in 2025 lager uit (€ 5,7 miljoen). Verder is er vanuit de generiekeinvesteringsruimte in de jaren 2026 en 2027 aanvullend € 2 miljoentoegevoegd ter compensatie van de ingehouden prijsbijstelling 2025.2.OVT incl. keerspoor: Vanuit de generieke investeringsruimte is in dejaren 2026 en 2027 aanvullend € 6,7 miljoen toegevoegd ter compen-satie van de ingehouden prijsbijstelling 2025.Tabel 48 Projectoverzicht behorende bij 17.10 PHS (bedragen x € 1 miljoen)Programma Hoogfrequent Spoorvervoer (17.10)Kasbudget 2026ProjectbudgetIndienststellingToelichtingProjectomschrijvinghuidigvorighuidigvorighuidigvorigProgramma Hoogfrequent SpoorvervoerIn dienst gestelde projectenPHS: Doorstroomstation Utrecht002532532017PHS: Spooromgeving Geldermalsen001491492021PHS: Rijswijk-Rotterdam0135137720281PHS Ede0176782022Lopende projecten2031PHS: Meteren-Boxtel70458258252024–2026PHS Amsterdam881141.1601.0882030–20322PHS: Amsterdam-Alkmaar14163033032029–2030PHS maatregeken TEV1829147147diversPHS: Nijmegen West-Entree40342132132016OV-SAAL korte termijn006306302026–2028OV-SAAL middellange termijn009898diversPHS: Overige maatregelen (projecten < € 50 miljoen)3433258250afrondingen1– 2Planning en studiesDiverse corridors746636433Programma2702785.1245.052Afrekening voorschotten00106106Overprogrammering (–)– 134– 142Begroting (MF 17.10)– 193– 14252305158 Toelichting1.PHS Rijswijk-Rotterdam: De subsidie van dit project is vastgesteldper 1 januari 2026. Vanuit het resterende budget is € 1,4 miljoenovergeboekt naar het programma Spoorcapaciteit 20230 naaraanleiding van het besluit om de resterende werkzaamheden metbetrekking tot baanstabiliteit uit te voeren binnen dit programma.Daarnaast is € 1,8 miljoen overgeboekt naar de post Nazorg en is€ 23 miljoen vrijvallend projectbudget onvoorzien toegevoegd aan hetplanuitwerkingsbudget PHS ter verlaging van het potentieel tekort.2.PHS Amsterdam: Naar aanleiding het besluit om de uitvoering vande verbreding van de Oosttunnel te Amsterdam CS onder te brengenbinnen het pakket van maatregelen in het kader van PHS is hethiervoor binnen het project Amsterdam Cuypershal gereserveerdebudget ter hoogte van € 2,6 miljoen overgeboekt naar het project PHSTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 291 Amsterdam Centraal. Daarnaast heeft het project, zoals in de twaalfdevoortgangsrapportage op het programma hoogfrequent spoorvervoeris aangegeven, een herfasering moeten doorvoeren met een vertra-ging van bouwwerkzaamheden en hogere kosten tot gevolg (Kamer-stuk 32404–127). De projectkosten nemen toe met € 69,1 miljoen,enerzijds veroorzaakt doordat de onderhoudswerkzaamheden aan eenviaduct meer tijd in beslag nemen dan gepland, anderzijds doorcomplexere werkzaamheden door de toevoeging van de internationaleterminal.3.Diverse corridors: In verband met het afgeven van de realisatiebe-schikking PHS Overige kleine maatregelen is € 4,8 miljoen overge-boekt naar het realisatieprogramma. In verband met een negatieveafrekening over 2025 is het projectbudget verhoogd met € 0,8 miljoenvia een desalderingsmutatie met het ontvangstenartikel. In verbandmet een herziening van het toegekende AK-percentage bij de aanvul-lende subsidiebeschikking PHS Wissels Almere Oostvaarders is€ 1 miljoen vanuit dit projectbudget afgeboekt en weer toegevoegdaan het planuitwerkingsbudget PHS. Daarnaast is naar aanleiding vande subsidievaststelling van het project Rijswijk-Rotterdam € 23 miljoenvrijvallend projectbudget onvoorzien toegevoegd aan het planuitwer-kingsbudget PHS ter verlaging van het potentieel tekort.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 915 A, nr. 292