Advies Raad van State en nader rapport

31944IntrekkingvandeWetverzelfstandigingInformatiseringsbankenwijzigingvandiversewetteninverbandmetdeoprichtingvandeDienstUitvoeringOnderwijs(DUO)Nr.4ADVIESRAADVANSTATEENNADERRAPPORT1HieronderzijnopgenomenhetadviesvandeRaadvanStated.d.9april2009enhetnaderrapportd.d.6mei2009,aangebodenaandeKoningindoordeministervanOnderwijs,CultuurenWetenschap,medenamensdeministervanLandbouw,NatuurenVoedselkwaliteit.HetadviesvandeRaadvanStateiscursiefafgedrukt.BijKabinetsmissivevan17maart2009,no.09.000736,heeftUweMajesteit,opvoordrachtvandeministervanOnderwijs,CultuurenWetenschap,medenamensdeministervanLandbouw,NatuurenVoedselkwaliteit,bijdeRaadvanStateteroverwegingaanhangiggemaakthetvoorstelvanwettotintrekkingvandeWetverzelfstandigingInformatiseringsbankenwijzigingvandiversewetteninverbandmetdeoprichtingvandeDienstUitvoeringOnderwijs(DUO),metmemorievantoelichting.HetvoorstelvoorzietineensamenvoegingvandeCentraleFinanciënInstellingen(CFI)endeInformatieBeheerGroep(IB-Groep)totéénuitvoe-rendedienst,deDienstUitvoeringOnderwijs(DUO).Dezedienstkrijgtdestatusvaneenbaten-lastendienstalsbedoeldinartikel10vandeComptabili-teitswet2001.DaarmeewordtdestatusvanzelfstandigbestuursorgaanvandeIB-Groepingetrokken.DeRaadvanStateonderschrijftdestrekkingvanhetwetsvoorstel,maarmaaktdaarbijeenopmerkingoverdemotiveringvandezesamenvoeging.BlijkensdemededelingvandeDirecteurvanUwkabinetvan17maart2009,nr.09.000736,machtigdeUweMajesteitdeRaadvanStatezijnadviesinzakehetbovenvermeldevoorstelvanwetrechtstreeksaanmijtedoentoekomen.Ditadvies,gedateerd9april2009,nr.W05.09.0072/I,biedikUhierbijaan.1.DeInformatiseringsbankisin1988ontstaandoordesamenvoegingvandriedirectiesvanhetministerievanOnderwijsenWetenschappen.DoordeinwerkingtredingvandeWetverzelfstandigingInformatiseringsbankop1januari1994heeftdeIB-Groepdestatusvanzelfstandigbestuursorgaan(zbo)verworven.Argumentenvoordeverzelfstandigingwarendestijdsdewenselijkheidvanscheidingtussendeverantwoordelijkheidvoorhetbeleidendievoordeuitvoering,denoodzaakomaftewijkenvandebepalingenindetoenmaligeComptabiliteitswetendeaardvandetakenvandeIB-Groep.2Volgensdetoelichtinghebbenderedenenuit1994omaandeIB-Groepdestatusvanzboteverlenengeleidelijkhunbetekenisverloren.Detoelichtingverwijstdaarbijnaarhetkabinetsstandpuntuit2005overdepositievanzbo’s.DaarinwordthetuitgangspuntherbevestigddatrijkstakeninbeginselonderTweedeKamerderStaten-Generaal2Vergaderjaar2008–2009KST1306950809tkkst31944-4ISSN0921-7371SduUitgevers’s-Gravenhage20091DeoorspronkelijketekstvanhetvoorstelvanwetenvandememorievantoelichtingzoalsvoorgelegdaandeRaadvanStateisterinzagegelegdbijhetCentraalInformatiepuntTweedeKamer.2Hetnemenvangroteaantallenuitvoerings-beschikkingenmetweinigofgeenbeleidsvrijheid.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31944,nr.41 volledigeministeriëleverantwoordelijkheidwordenuitgevoerd.Voortswordenvoorlopiggeennieuwezbo’singesteldopgrondvanhetmotiefdatersprakeisvanstriktregelgebondenuitvoeringineengrootaantalindividuelegevallen.Voordezeorganisatiesbestaathetalternatiefvaneenbaten-lastendienst.Debestaandezbo’szullentegendieachtergrondwordendoorgelicht.1DeRaadkanzichvindenindegemaaktekeuzes,maarheeftvragenoverenkeleonderdelenvandetoelichting.a.DevoornaamsteredenenvoorsamenvoegingvanCFIendeIB-Groepzijnhetvergrotenvandedoelmatigheidenhetverminderenvandeadministra-tievelasten.DeRaadmistindetoelichtingeenparagraafwaarindefinanciëlegevolgenvoorhetRijkwordentoegelichtenwaarinonderscheidwordtgemaakttussendeprogrammakostenendeuitvoeringskosten.2Eennaderemotiveringvandebeoogdegroteredoelmatigheidisnodig,omdatuitparagraaf4vandetoelichtingvaltafteleidendatDUOzowelinGroningenalsinZoetermeergevestigdis,endatdefusienietzalleidentotafnamevanhetaantalarbeidsplaatsen.DeRaadadviseertindetoelichtingeenfinanciëleparagraafoptenemen.b.DeRaadkanzichvindenindevormgevingvanDUOalseenbaten-lastendienstvanhetministerievanOCW.HijwijsteropdatbijdeinstellingvandeIB-Groepalszboin1994ookhet«onafhankelijkheidsmotief»eenrolspeelde.«OpgrondvandehiërarchischeondergeschiktheidvandeInformatiserings-bankaandeministerisdelaatstgenoemdeinbeginselbevoegdzichbezigtehoudenmetindividuelebeschikkingsverlening.AangeziendebevoegdheidvandeministerominindividuelegevallenintegrijpennietnoodzakelijkisomeenrechtmatigeuitvoeringdoordeInformatiseringsbanktekunnengaranderen,ligthetinderedeomdezebevoegdheidtelatenvervallen.»3DitmotiefisookvanbelangbijdeomvormingvandeIB-Groeptoteenbaten-lastendienst.Ookeenbaten-lastendienstmoetzijntakenkunnenverrichten,zonderinmengingvandeverantwoordelijkebewindspersooninindividueledossiers.Inparagraaf2wordtverwezennaarderegelingbijdeBelastingdienst,waarbijdeinspecteuropgrondvanartikel11,eerstelid,vandeAlgemenewetinzakerijksbelastingendebevoegdheidheefttoegekendgekregendeaanslagvasttestellen.HetvaltdeRaadopdatDUOmetfeitelijketakenwordtbelastviamandateringopbasisvanhetOrganisatie-enMandaatbesluitOCW2008.DeRaadgaatervanuitdatdithiergebeurtuiteenoogpuntvanherbevestigingvandeministeriëleverantwoordelijkheidendeeltditstandpunt.Andersdanbijattributieisbijmandaatevenweldemogelijkheidtotingrijpendoordebewindspersooninindividueledossiersgroter,omdatdemandaatgeverzijnbevoegdheidnietverliest.Ditneemtnietwegdatdemandaatgeverhetmandaatnaarinhoudafstemtopdetaakvandegemandateerde.DeRaadachthetvanbelangdatindetoelichtinguiteenwordtgezethoebijdekeuzevoormandaattochzalwordengewaarborgddatnietwordtingegrepenindebehandelingvanindividueledossiers.DeRaadadviseertdetoelichtingopditpuntaantevullen.1.DeRaadvanStateonderschrijftdestrekkingvanhetwetsvoorstel,maarheefttweevragenoverdemotiveringvandesamenvoegingvandetweeuitvoeringsdienstenophetterreinvanhetonderwijs,CentraleFinanciënInstellingen(CFI)endeInformatieBeheerGroep(IB-Groep),totéénnieuweuitvoeringsdienst,deDienstUitvoeringOnderwijs(DUO).DaarnaastplaatstdeRaadenkeleredactionelekanttekeningen.DeRaadgeeftuinoverweginghetwetsvoorstelaandeTweedeKamertezendennadataanhetvorenstaandeaandachtzalzijngeschonken.InhetnavolgendewordtpuntsgewijsingegaanopdeopmerkingenvandeRaad.1a.DeparagraafoverdefinanciëlegevolgenvanhetwetsvoorstelisuitgebreidnaaraanleidingvandeterzakedoordeRaadvanStategemaakteopmerking,1KamerstukkenII2004/05,25268,nr.20,blz.8.2Zieondermeeraanwijzing215vandeAanwijzingenvoorderegelgeving.3KamerstukkenII1992/93,23073,nr.3,blz.5.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31944,nr.42 metnamewatbetreftdeverwachtegroteredoelmatigheidnadefusievandeuitvoering.1b.IndetoelichtingiseenpassageopgenomenoverdepositievandeMinistertenaanzienvandebeschikkingenvandeDUO,nudeDUOinmandaatnamensdeMinistergaathandelen,enoverdeborgingtegen(willekeurig)ingrijpenindiebeschikkingenpraktijk.Inditverbandwordtgewezenopdewerkingvanhetmotiveringsbeginsel.2.VoorredactionelekanttekeningenverwijstdeRaadnaardebijhetadviesbehorendebijlage.2.Deredactionelekanttekeningenzijnverwerkt.3.Verderisvandegelegenheidgebruikgemaaktomambtshalveenigetechnischeenredactioneleverbeteringendoortevoereninhetwetsvoorstel.Naastkleinerherstelvantechnischeaardgaathetdaarbijomhetvolgende:–InhetwetsvoorstelisverduidelijktdatdetakenenbevoegdhedenvandeIB-Groep,nadeopheffingdaarvan,wordenbelegdbij«deMinister»indebetekenisdieinonderwijswetgevinggebruikelijkaandietermwordtgegeven,namelijk,deMinistervanOnderwijs,CultuurenWetenschapdanwel,voorzoverhetbetrefthetonderwijsofonderzoekophetgebiedvandelandbouwendenatuurlijkeomgeving,deMinistervanLandbouw,NatuurenVoedselkwaliteit.–ToegevoegdiseennieuwartikelXXIV,terregelingvandesamenloopvanhetonderhavigewetsvoorstelmetdeWetCollegevoorexamens.–InartikelXXVIIishetvoorgesteldeartikel24jvandeWetophetonderwijs-toezicht(WOT)geharmoniseerdmethetvoorgesteldeartikel24gvandeWOT(ditbetreftautorisatievoorentoezichtoprespectievelijkhetmeldingsregisterrelatiefverzuimenhetbasisregisteronderwijs).–DetoelichtingisverduidelijktophetpuntvandegevolgenvoorhetpersoneelendegevolgenvoordeadministratievelastenvandefusievanCFIendeIB-Groep.DeRaadvanStategeeftUinoverweginghetvoorstelvanwettezendenaandeTweedeKamerderStaten-Generaal,nadataanhetvorenstaandeaandachtzalzijngeschonken.DeVice-PresidentvandeRaadvanState,H.D.TjeenkWillinkIkmogeUmedenamensmijnambtgenootvanLandbouw,NatuurenVoedselkwaliteitverzoekenhethierbijgevoegdegewijzigdevoorstelvanwetendegewijzigdememorievantoelichtingaandeTweedeKamerderStaten-Generaaltezenden.DeministervanOnderwijs,CultuurenWetenschap,R.H.A.PlasterkTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31944,nr.43 BijlagebijhetadviesvandeRaadvanStatebetreffendeno.W05.09.0072/ImetredactionelekanttekeningendiedeRaadinoverweginggeeft.–InartikelI,onderdeelA,onder3,«onderdeely(nieuw)»vervangendooronderdeelz(nieuw)–Inhetzelfdeonderdeel,onder4,denummeringvanhetnieuweonderdeelbbherzien,inverbandmetanderewijzigingenindeWeteducatieenberoepsonderwijs.–InartikelI,onderdeelF,inartikel2.5.5a,tevensinonderdeel7,«InformatieBeheerGroep»vervangendoor:OnzeMinister.–InartikelVII,onderdeelA,onder2,«OnzeMinistervanOnderwijs,CultuurenWetenschap»vervangendoor:OnzeMinister–InartikelVIII,onderdeelD,inartikel8.2,derdelid,tevensdepassage«,gevestigdteGroningen»latenvervallen.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31944,nr.44