Reactie op verzoek commissie over de brief van de Samenwerkende Actiegroepen tegen Laagvliegen (SATL) m.b.t. Lelystad Airport

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202531 936LuchtvaartbeleidNr. 1198 BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR ENWATERSTAAT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 27 januari 2025Op 23 oktober jl. heeft de vaste Kamercommissie van Infrastructuur enWaterstaat verzocht om een reactie op een ontvangen brief van deSamenwerkende Actiegroepen tegen Laagvliegen (SATL)1. Door middelvan deze brief reageer ik op het verzoek van de Kamer.Bij de ontvangen brief is een notitie bijgevoegd welke de werkgelegen-heidseffecten van de opening van Lelystad Airport ter discussie stelt. Debrief en notitie verwijzen daarbij naar een eerdere brief en onderzoek inopdracht van de provincie Flevoland2. Daarom heeft het Ministerie vanIenW de provincie om een reactie gevraagd. In de bijlage treft u dezereactie aan. Ik kan mij in deze reactie vinden.De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,B. Madlener1Kamerstuk 2024Z16338/2024D402482«HorYzoN- Actualisatie werkgelegenheidseffecten ontwikkeling Lelystad Airport» kst-31936-1198ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 936, nr. 11981 REACTIE PROVINCIE FLEVOLAND 11 DECEMBER 2024De komst van groot handelsverkeer naar Lelystad Airport zorgt voor eenversterking van de economie van Flevoland en het komt de bredewelvaart ten goede. Het Rijk vraagt van Flevoland om bij te dragen aan deoplossing van de landelijke woningcrises. Bij groei van woningbouwhoren ook werkgelegenheid en ontwikkeling van onderwijsfaciliteiten. Deopenstelling van de luchthaven biedt banen en kansen voor het onderwijs.Ook trekt een luchthavenomgeving bedrijvigheid aan.In juni 2014 heeft Stratagem Strategic Research in opdracht van deAlderstafel Lelystad Airport het eindrapport «Update werkgelegenheidsef-fecten Ontwikkeling Lelystad Airport» opgeleverd. Het rapport gaat in ophoeveel werkgelegenheid Lelystad Airport lokaal kan opleveren en erworden aanbevelingen gedaan voor maatregelen om deze werkgele-genheid te realiseren. De notitie «Actualisatie werkgelegenheidseffectenLelystad Airport» door HorYzoN uit 2020 is een actualisatie van het inopdracht van de Alderstafel uitgebrachte rapport uit 2014. In dezeactualisatie is de groei van de directe werkgelegenheid naar benedenbijgesteld vanwege de voortschrijdende automatisering van de luchtha-venprocessen.In de rapporten wordt de directe werkgelegenheid (afhandeling passa-giers en vliegtuigen, douane, luchtverkeersleiding, beveiliging envliegtuigonderhoud) en indirecte achterwaartse werkgelegenheid (banenbij leveranciers die aan bedrijven die voor directe werkgelegenheid op deluchthaven zorgen) uiteengezet. Uit de notitie van HorYzoN uit 2020 blijktdat het bij 45.000 vliegbewegingen om 2.000 fte directe werkgelegenheidgaat en om 400 fte indirect achterwaartse werkgelegenheid. Dit betreft dein de brief van provincie Flevoland genoemde 2.400 fte. Bij 10.000 vlieg-bewegingen zijn er 385 fte directe werkgelegenheid, bij 25.000 vliegbewe-gingen 960 fte en respectievelijk 77 fte en 192 indirect achterwaartsewerkgelegenheid te verwachten. Ook bij andere regionale luchthavens issprake van een soortgelijke omvang van directe en indirecte werkgele-genheid.Daarnaast is sprake van indirecte voorwaartse werkgelegenheid. Dit gaatom de aantrekkende werking van de luchthaven, vooral om bedrijven dieaangeven dat de luchthaven een factor is voor vestiging in de omgeving.In de verschillende rapporten is aangegeven dat van deze indirectevoorwaartse werkgelegenheid sprake zal zijn, maar dat het moeilijk is omdit exact te kwantificeren. Er is op basis van gesprekken en inzichten overhet omliggende bedrijventerrein ingeschat dat het om ongeveer 4.000 ftezal gaan bij 45.000 vliegbewegingen. Daarbij is uitgegaan van bedrijven-terreinen in de directe nabijheid van de luchthaven waar ontwikkelingenin relatie met de luchthaven kunnen komen of activiteiten en bedrijven diein de directe nabijheid van de luchthaven willen zitten (tezamen ongeveer3.750 fte). Ook de werkgelegenheid en autonome ontwikkelingen zoals degroei van vliegscholen en afhandeling van kleinere zakenvluchten (200 ftebij 45.000 vluchten, bron: HorYzoN) zijn hier meegenomen.Deze werkgelegenheid wordt overwegend lokaal en regionaal ingevuld.Provincie Flevoland en de gemeenten Lelystad en Almere hebben gekozenvoor een strategie om nieuwe bedrijfsvestigingen en -investeringen testimuleren door de ontwikkeling van Lelystad Airport Businesspark en eensamenhangend pakket van maatregelen waaronder de verbetering van debereikbaarheid van het bedrijventerrein en de luchthaven.BIJLAGE –Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 936, nr. 11982 De luchthaven biedt arbeidsplaatsen en brengt een nieuwe dynamiek metzich mee. Meer bedrijven, meer werk, meer onderwijs en meer bindingvan de Flevolander met zijn/haar woongebied. Door Horyzon is ookaangegeven dat er naar verwachting geen sprake van zal zijn dat detoename van de arbeidsvraag zal leiden tot verdringing. Dit vanwege despecifieke situatie van Lelystad en de omgeving. Daarnaast heeftFlevoland een hoge uitgaande pendel (45%, bron: feitelijkflevoland.nlo.b.v. CBS) en met een snelle bevolkingsgroei kan deze pendel groeienomdat er onvoldoende werkgelegenheid in Flevoland beschikbaar is. Hetis van belang dat er meer werkgelegenheid komt in de provincie.Veel banen op en nabij de luchthaven vragen een mbo-opleiding. Dezewerknemers zoeken banen in de nabijheid van hun woonplaats binneneen cirkel van 20–30 km. Deze werkgelegenheid zal dus grotendeels lokaalvanuit Lelystad ingevuld worden. Daarnaast kent Lelystad volgens hetCBS (bron: lelystad.incijfers.nl o.b.v. CBS 2023) een structureel hogerewerkloosheid ten opzichte van het landelijke beeld, vooral onder mensenmet een laag opleidingsniveau maar ook onder mensen en middelbaar ofhoog opleidingsniveau. Flevoland heeft bovendien een onbenut arbeids-potentieel (bron: regio in beeld Flevoland, UWV, 2023) van 29.000 mensen.Ook heeft 42% van de Flevolandse beroepsbevolking een middelbaaropleidingsniveau (laag opleidingsniveau: 22% en hoog opleidingsniveau:35%) (bron: feitelijkflevoland.nl o.b.v. CBS 2023). Deze arbeidsmarktsi-tuatie schetst een match tussen de lokale vraag naar werk en het aanbodvan arbeid op en nabij Lelystad Airport.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 936, nr. 11983