Verminderen administratieve lastendruk, versnellen inkoopproces

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202536 600 XVaststelling van de begrotingsstaten van hetMinisterie van Defensie (X) voor het jaar 202529 515Aanpak regeldruk en administratieve lastenNr. 6 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 25 september 2024De verslechterde wereldwijde veiligheidssituatie en de toegenomendreiging benadrukt het belang van een sterke krijgsmacht. We moetenrekening houden met een situatie waarin ook onze samenleving ernstigwordt ontwricht. We willen verdere oorlog in Europa voorkomen endaarom moeten we laten zien dat we voorbereid zijn op een grootschaligen langdurig conflict. Het is daarom van het grootste belang dat Defensiede afschrikking, inzetbaarheid en het uithoudingsvermogen op een zo kortmogelijke termijn vergroot. Wij werken elke dag hard aan deze opgave enversnellen daarom voor Defensie cruciale processen, waaronder ook hetinkoopproces. Onderdeel van dit proces is de aanbestedingsfase.Met deze brief geef ik invulling aan de toezeggingen aan de KamerledenValstar (VVD) en Dassen (Volt)1 om uw Kamer nader te informeren overbestaande acties om de administratieve lastendruk te verminderen endaarmee het inkoopproces te versnellen. Op 4 juli jl. heb ik bij u aange-geven2 dat ik, gezien het grote belang, de urgentie en de complexiteit vandit vraagstuk de tijd heb genomen om dit uit te diepen.De doorlooptijden en lastendruk van de inkoop- of aanbestedingsfase zijnvoor een groot deel afhankelijk van Europese aanbestedingswetgeving enrijksbeleid. In de huidige oranje fase bereiden we ons voor op eenmogelijke oorlogssituatie en heeft Defensie meer dan in vredestijd, degroene fase, ruimte nodig om de krijgsmacht versneld te versterken. Hetis de verantwoordelijkheid van Defensie om zich voor te bereiden op dedreigingen die we signaleren en dreigingen die we nog niet kennen.Defensie zal daarom voor het kunnen optreden in NAVO verband en hetkunnen voldoen aan het NATO Force Model, meer en sneller danvoorheen ruimte zoeken in de uitzonderingsbepalingen van de Aanbeste-dingswet 2012 en de Aanbestedingswet op Defensie en Veiligheidsgebied.Dit geldt voor zowel civiele als militaire goederen en diensten die Defensie1TZ202307-058 en TZ202402-0012Kamerstuk 36 410-X-96. kst-36600-X-6ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2024Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 X, nr. 61 inkoopt in het kader van het NATO Force Model. Naar verwachting zullenwe deze ruimte ook zoeken voor andere behoeftes die nodig zijn voor hetkunnen uitvoeren van Hoofdtaak 1. In het geval van oorlog, de rode fase,bevat de aanbestedingswetgeving uitzonderingen die de benodigdevrijheid van handelen voor Defensie al garanderen.Het meer en sneller een beroep doen op uitzonderingsbepalingen draagtbij aan vermindering van de lastendruk waardoor het inkoopprocessneller en wendbaarder wordt om tijdig in de inkoopbehoeftes – verbandhoudend met het NATO Force Model – te voorzien. Ik verwacht dat detoepassing van deze maatregel per aanschaf een versnelling van ca. tweetot twaalf maanden oplevert.Om op termijn de regeldruk structureel te verminderen en het inkoop-proces te versnellen heb ik ingezet op meerdere trajecten:•Wijzigen van Europese (aanbestedings)wetgeving;De beoogde wijziging richt zich op het gebruik kunnen maken vanlopende contracten van andere lidstaten3 en vice versa, zonder dat ditis aangekondigd in de oorspronkelijke aanbestedingsprocedure. Dezemaatregel draagt bij aan het vergroten van het aandeel uitwisselbaaren gestandaardiseerd materieel tussen lidstaten. Met dit traject is degrootste versnelling in tijd te behalen.•Discussiedocument (non-paper) Europese Commissie;Samen met nationale en Europese partners werkt Defensie aan eennon-paper die moet leiden tot een uitspraak (interpretatieve medede-ling) van de Europese Commissie. Deze mededeling heeft betrekkingop de mogelijkheid een beroep te kunnen doen op de uitzondering vandwingende spoed. Denk hierbij aan opdrachten voor civiele productenen diensten zoals medicijnen en strategische transportcapaciteit diebedoeld zijn voor het (voorbereid zijn) op Hoofdtaak 1.•Nationale wet- en regelgeving;Binnen de Rijksoverheid neemt Defensie een actieve rol in hetvoorkomen en verminderen van lastendruk. Defensie neemt onderandere deel aan het Rijksbrede programma Bureaucratie en RegeldrukInkoopdomein Rijksoverheid (BRIR) en is intensief betrokken bij hetvoorstel tot vaststellen van de nieuwe Circulaire grensbedragen onderde Aanbestedingswet 2012. Dit voorstel moet leiden tot een verminde-ring van de administratieve lastendruk van inkopers.•Defensie regelgeving;Defensie is een pilot gestart om de administratieve lasten van hetVoorafgaand financieel Toezicht (VT) te verlagen. Dit levert versoepe-ling van het proces op door bij gebruik van raamovereenkomstenalleen daar waar nodig financiële controlestappen uit te voeren. Deuitkomsten van deze pilot worden in Q4 van 2024 verwacht. Tussen-tijdse reacties op de pilot zijn positief.Naast al deze acties op inkoopgebied kijkt Defensie kritisch naar versnel-lingsmogelijkheden bij alle stappen die aan het inkoopproces voorafgaan.Snellere besluitvorming over de aankoop van goederen en diensten zorgtdat onze mensen zo snel mogelijk beschikken over wat ze nodig hebbenom hun werk te kunnen doen. In de noodzaak om te versnellen kijk ik ooknaar de daarvoor benodigde interne organisatiecultuur. De uitdagingenwaar Defensie nu voor staat, vragen om een cultuur die leidt tot realisatie.Bovenstaande initiatieven reduceren de doorlooptijden van procedures,dringen regeldruk terug en versnellen de inkoop- of aanbestedingsfase.3Deze maatregel is reeds ten dele opgenomen in de Act in Support of Ammunition (ASAP) EUverordening en in het Commissievoorstel voor een verordening ter oprichting van hetEuropean Defence Industry Programme (EDIP).Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 X, nr. 62 Dit draagt direct bij aan de kernopdracht van Defensie om gevechtskrachtte leveren voor een geloofwaardige afschrikking. Dit doen we om eentoekomstig conflict te voorkomen en de veiligheid van Nederland en hetNAVO-gedragsgebied te garanderen.De Staatssecretaris van Defensie,G.P. TuinmanTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 X, nr. 63