Aanbod van en de vraag naar poker, de risico’s van poker, de spelers (doelgroep) en handhaving

24557KansspelenNr.100BRIEFVANDEMINISTERVANJUSTITIEAandeVoorzittervandeTweedeKamerderStaten-GeneraalDenHaag,4augustus20091.InleidingTijdenshetalgemeenoverlegmetdevastecommissievoorJustitieop19maart2009(Kamerstuk24557,nr.97)hebik,naaraanleidingvandevelevragendieerbijdeKamerledenlevenoverpoker,toegezegddeKamerhieroverineenbriefnaderteinformeren.Hierbijdoeikdezetoezegginggestand.Indezebriefgaik,naeenschetsvanhetwettelijkkader,inophetaanbodvanendevraagnaarpoker,derisico’svanpoker,despelers(doelgroep)enhandhaving.Vervolgensgaikinopdevraagofhethuidigeaanbodvoldoendetegemoetkomtaandevraagenbesluitikmetenkeleconclu-siesoverdeeventuelenoodzaakvoorwijzigingofaanpassingvanhetbeleidtenaanzienvanpokerenhoedatzoumoetenwordenvorm-gegeven.2.WettelijkebasisGelegenheidgevenHetisopgrondvanartikel1,aanhefenondera,vandeWetopdekans-spelen(hierna:Wok)verbodeninNederlandgelegenheidtegevenommeetedingennaarprijzenofpremies,indiendeaanwijzingderwinnaarsgeschiedtdoorenigekansbepalingwaaropdedeelnemersinhetalge-meengeeninvloedkunnenuitoefenen,tenzijdaarvooringevolgedeWokvergunningisverleend.BevorderenArtikel1,aanhefenonderb,vandeWokbepaaltdathetverbodenisdedeelneminghetzijaankansspelendiezondervergunningwordenaange-boden,hetzijaanbuitenlandsekansspelentebevorderen.Volgensvastbeleidwordtonderbevorderenverstaan:handelingendiedeelnameaanTweedeKamerderStaten-Generaal2Vergaderjaar2008–2009KST1339270708tkkst24557-100ISSN0921-7371SduUitgevers’s-Gravenhage2009TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,24557,nr.1001 kansspelenvergemakkelijkenofindehandwerken,zoalshetmakenvanreclamevoorenhetplaatsenvanhyperlinksenbannersnaarillegalekansspelsites.PokeriskansspelVolgensvastejurisprudentievandeHogeRaadisvoordevraagofeenspeleenkansspelofeenbehendigheidsspelis,bepalendofhetresultaatdatdegrotemeerderheidderspelersindepraktijkbijhetspelbehaaltvantoevalafhangt.Ineenin1998gewezenarrestheeftdeHogeRaadbevestigddatpokerdienttewordenaangemerktalskansspel1.Wereldwijdhebbenrechtersgeoordeelddatpokereenkansspelis.UithetonderzoekdatinopdrachtvanhetCollegevantoezichtopdekansspelen2isuitgevoerd,blijktdatpokerin33Europeselandenvolgensdeeigenwetgevingalseenkansspelwordtgezien.Inhetonderzoekzijngeenlandenaangetroffenwaarpokeralsbehendigheidsspelwordtbeschouwd.Pokeroplocatie(fysiekpoker)Opgrondvanartikel27hvandeWokkanaanéénrechtspersoonmetvolledigerechtsbevoegdheidvergunningwordenverleendtothetorgani-serenvanspeelcasino’s.Onderspeelcasinowordtingevolgeartikel27g,tweedelid,vandeWokverstaandevoorhetpubliekopengesteldeofbedrijfsmatigeinrichting,waardoormiddelvangemeenschappelijkbeoe-fendekansspelenaandedeelnemersdegelegenheidwordtgegevenmeetedingennaarprijzenofpremies,indiendeaanwijzingvandewinnaarsgeschiedtdoorenigekansbepaling,waaropdedeelnemersinhetalge-meengeenoverwegendeinvloedkunnenuitoefenen.Devergunningtothetorganiserenvanspeelcasino’sisverleendaanHollandCasino.Opgrondvanartikel4,eerstelid,aanhefenonderj,vandeBeschikkingCasinospelen1996,wordenineenspeelcasinouitsluitendcasinospelen,waaronderpokeraangeboden.Hetorganiserenvanpoker-spelenenpokertoernooiendooranderendanHollandCasinoisniettoegestaan.Pokerviainternet(virtueelpoker)Viainternetwordtveelvuldiggelegenheidgegeventotdeelnameaankansspelen,waaronderpoker.Ineenarrestuit20053heeftdeHogeRaadbevestigddatvangelegenheidgeventotdeelnameaankansspeleninNederlandsprakeiswanneerviainternetdoormiddelvaneenmedeopNederlandgerichtewebsitetoegangwordtgebodenaanpotentiëledeel-nemersinNederlandenzijviahuncomputerrechtstreeksaanhetspelkunnendeelnemen,datwilzeggenzonderdatanderehandelingenzijnvereistdandieopdecomputerkunnenwordenverricht.Indatverbandisvoldoendedatdewebsitewaaropdegelegenheidtotdeelnemingwordtgebodennietmetgebruikmakingvan(_)softwarededeelnemingaankansspelenonmogelijkmaaktenblijkenshaarinrichtingmedeisgerichtopNederland,hetgeenreedshetgevalisindienNederlandisvermeldineenopdewebsitevoorkomendelijstvanlandenvanwaaruitaandeaangebodenkansspelenkanwordendeelgenomen.KortgezegdbetekentditdatwanneerwebsitesmetkansspelaanboddirectinNederlandtoegan-kelijkzijnvoorpotentiëledeelnemers,er«gelegenheidwordtgegeven»indezinvandeWetopdekansspelen.AangeziendeWetopdekansspelennietindemogelijkheidvoorzietvergunningenteverlenenvoorkans-spelenviainternet(waaronderpoker),dientviainternetinNederlandtoegankelijkpokeraanbodaltijdalsillegaaltewordenbeschouwd.Deomstandigheiddateenorganisatieinhetlandvan(fysieke)vestigingover1HogeRaad3maart1998,NJ1999,59.2«Hetgezichtvanpoker,onderzoeknaarpokerinNederland»d.d.25juni2007,B&AConsultancybvDenHaag;i.o.v.CollegevantoezichtopdeKansspelen.3HR18februari2005,LJN:AR4841.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,24557,nr.1002 eenvergunningbeschiktdoetdaarnietsaanaf.Vanbelangisimmersslechtswaargelegenheidwordtgegeventotdeelname.UitzonderingenZoalshierbovenreedsisaangegevenisHollandCasinoopbasisvandeWokdeenigeaanbiederdie(fysiek)pokermagaanbieden.Erzijnechtertweesituatieswaarbijpokerzondervergunningkanwordenaangeboden.Teneerstedesituatiedatgelegenheidwordtgegeventotpokerwaarbijgeen(aldannietverkapte)prijzenwordenuitgeloofd.Daarvanisbijvoor-beeldsprakeinhetgevalvanspeluitleg,-instructieofalsoefensituatie.Hetverbodvanartikel1,aanhefenondera,vandeWokzietalleentoeop«gelegenheidgevenmeetedingennaarprijzenofpremies».Isergeensprakevaneenprijsofpremiedanwordtnietvoldaanaandedefinitievankansspelzoalsstaatverwoordinartikel1,aanhefenondera.Feitelijkisergeensprakevaneenkansspelendusgeensprakevaneenverbod.Detweedesituatiewaarinhetaanbiedenvanpokerzondervergunningistoegestaan,isminderscherpafgebakendengeeftdaaromsomsaanlei-dingtotmisverstanden.Volgensartikel2,aanhefenondera,vandeWokishetverbodomzondervergunninggelegenheidtegeventotdeelnameaaneenkansspelnietvantoepassingopgelegenhedendienochvoorhetpubliekzijnopengesteld,nochbedrijfsmatigwordengegeven.Hetgaathierbijdus,integenstellingtotdeeerstesituatie,omhandelingendieinbeginselwélalshetgelegenheidgeventotdeelnameaankansspelenindezinvanartikel1,aanhefenondera,vandeWokwordengekwalifi-ceerd,maardienietteminvanhetwettelijkverbodwordenuitgezonderd.Ofsprakeisvan«eenvoorhetpubliekopengesteldegelegenheid»,ofweleenbeslotenkringvandeelnemers,zalinhetalgemeenafhangenvandeconcreteomstandighedenvanhetgeval.Indejurisprudentieisgeoor-deeld1datdeaanwezigheidvaneenverenigingsverbandnietzondermeerwijstopeenbeslotenkringvandeelnemers,medeomdatincasudebindingdietussendeledenvandeverenigingbestonduitsluitendwasgebaseerdopdegemeenschappelijkewensomkansspelentebeoefenen(omzohetverbodvandeWokteontlopen).Van«bedrijfsmatigaanbod»isvolgensvastejurisprudentievandeHogeRaad2sprakeindienhetaanbodopgeregeldeenstelselmatigewijzeplaatsvindt,waarbijdeterm«stelselmatig»vooralduidtophetgeorganiseerdekaraktervanhetoptreden.Nietnodigisdatdegelegenheidgerichtisophetmakenvanwinst.Ominaanmerkingtekomenvoorgenoemdeuitzonderingsbepaling,moetaanbeidevereistenwordenvoldaan.Vanwegedebeperkteuitlegdieaandegenoemdecriteriaindejurisprudentiewordtgegeven,blijktindepraktijkdatnietvaakeengerechtvaardigdberoepkanwordengedaanopdezeuitzonderings-mogelijkheid.3.Poker:aanbodenvraagLegaalOpgrondvandewetendehaarverleendevergunningisHollandCasinodeenigeorganisatiediepokermagaanbieden.PokerwordtbijHollandCasinooptweemanierenaangeboden:viacashgamesenviatoernooien.Bijcashgameskanmenopiedergewenstmomentbijhetspelaanschui-venenookopiedermomentdespeeltafelweerverlaten.Ookkanmendeinzetzelfbepalen,zijhetdatmenomdeeltekunnennemenvooreenminimaalbedragfichesafneemt3.Bijpokertoernooienschrijftdedeel-nemerzichvoorafin,speeltdoortotdezewintofuiteindelijkafvaltenspeeltdezemeteenvastbedrag.1HogeRaad,13november1990,NJ1991,278.2HogeRaad,7oktober1953,NJ1953,143.3Erdientvoorminimaal€40,–fichestewordenafgenomen.Menkanechteralvoor€2,–inzetten.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,24557,nr.1003 HetpokeraanbodinHollandCasinobedroegin2008ongeveer257000speelplaatsen(181000bijcashgamesen76000bijtoernooien)1.Hetaanbodwordtuitgedruktinspeelplaatsen.Metspeelplaatsenwordthetaantalspelersaangegevendatkandeelnemenaanpokerbijhetgemid-deldaantalurendateenpokertafelopenis(7uurperdag)bijeengemid-deldebezettingpertafel(13spelers.)(Omdateenspeleropiedergewenstmomentinhetspelkanin-ofuitstappen,kunnenerpersaldomeerdan13verschillendepersonenopeenavondaaneenpokertafelzitten.Voordeberekeningvanspeelplaatsenisdaaromuitgegaanvaneencontinugemiddeldebezettingvan13personenperavond.)Voordecashgamesgeldtdathetaanbodkwantitatiefnietisbegrensd.Hoemeerwordtgevraagd,destemeerwordtaangeboden.Ditgeldtnietvoordepoker-toernooien.Eriswekelijkseenlandelijkaanbodvancirca28toernooien.Aanhetaantaldeelnemerswordtgeengrensgesteld.In2008warener156pokertafels(79vastetafelsen77toernooitafels).Detafelszijnverdeeldover132vestigingenvanHollandCasino.Hetaantalpokertafelsentoernooienpervestigingisnietgelijk.Inlijnmethetoverheidsbeleidzijndevestigingenregionaalgespreid,waarbijdeconcentratieinzuidenzuidwestNederlandhetgrootstiseninnoordennoordoostNederlandhetkleinst.Daarbijwordtzoveelmogelijkingespeeldopdelokalebehoefte.BezoekersvanHollandCasinokunnenmetinzettenvanaf€2,–3deel-nemenaandecashgames.Bijdetoernooienbedragendedeelname-kostenmeestal€50,–.Daarnaastbetaaltdedeelnemerbijeentoernooieen«entryfee»vanmeestal€10,–.Demeestgevraagde(endaaromdoorHollandCasinomeestaangeboden)variantvanpokeris«TexasHold’em».Dezevariantvanpokerblijktwereldwijddepopulairstevormtezijn.HollandCasinogeefthiermeeinvullingaaneenvandebeleidsdoelstellin-gen,namelijkhetbiedenvaneenaantrekkelijklegaalalternatiefvoorillegaalaanbod.VanallepokerspelersinHollandCasinovalt52%indeleeftijdscategorie18–25jaar,45%indecategorie26–55jaaren3%indecategorie56jaarofouder.89%vandepokerspelersisman.IllegaalIndepraktijkblijktdat,naasthetlegaleaanbodvanHollandCasino,ookdoorandereorganisatiespokerwordtaangeboden,datgerichtisopNederland.Alditaanbodisillegaal,immersgeenvandezeorganisatieskanhiervoorvergunningkrijgenopgrondvandeWok.Hetillegaleaanbodiszowelopinternettevindenalsopfysiekelocaties,zoalsinbuurthuizen,cafésenbijstudentenverenigingen.In2008heeftonderzoeksbureauRegioplaninmijnopdrachteenonder-zoekverrichtnaardeaardenomvangvanillegalekansspelen(fysiekenopinternet)inNederland.Vooruitlopendophetdefinitieverapport4wilikinhetkadervandezebriefalvastenigevoorlopigecijfersoverhetillegaalaanbodspecifiekvoorpokernoemen.Tenbehoevevanhetonderzoekisondermeergebruikgemaaktvaneenenquêtewaaraanbijna21000mensen(tussende15en65jaar)deelnamen.PokerviainternetUithetonderzoekvanRegioplanblijktdat5,1%(565000)vandeNeder-landerstussen15en65jaardeelneemtaankansspelenviainternet(waar-onderpoker);hiervanvalt65%indeleeftijdscategorie15–34jaar,29%indeleeftijdscategorie35–49jaaren5%indeleeftijdscategorie50–65jaar.Mannenvormendemeerderheidvandespelers(70%).Uithetonderzoekblijktvoortsdatvanalledeelnemersaankansspelenviainternet66%(372900)voorpokerkiest.Hiermeeispokerverrewegdepopulairstevormvanallekansspelendieviainternetwordenaangeboden.Alsreden1ManagmentinformatievanHollandCasino.2Erzijn14vestigingenvanHollandCasino;devestigingopSchipholbiedtechtergeenpokeraan.3Meestalwordtvooreenbedragvan€10,–ingezet(limitpoker)of€100,–(nolimitpoker).4Hetonderzoeksrapportbevindtzichnogineenconceptfase.Zodraditdefinitiefis,zalikdeKameroverdeuitkomsteninformeren.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,24557,nr.1004 voorhetspelenvankansspelenviainternetwordtondermeeropgegevendatmenzelfkanbepalenmetwiemenspeelt,waarenwanneermenspeelt,hoeveelmeninzetenwelkespelvormmenkiest.Erisgeensocialeofanderevormvancontrole(zoalsopleeftijdeninzet).PokeroplocatieBehalveviainternetvindtillegaalpokeraanbodookviafysiekelocaties,zoalscafésenbuurthuizen,plaats.UithetonderzoekvanRegioplanblijktdat1,9%(205000)vandeNederlanderstussen15en65jaardeelneemtaanillegaalpokeroplocatie.Hiervangeeft38%aanditineencafétedoen.72%vandedeelnemersaanillegaalpokeroplocatiebehoorttotdeleeftijdscategorie15–34jaar,23%valtindeleeftijdscategorie35–49jaaren5%behoorttotdecategorie50–65jaar.BijdeprojectgroepJokervandeBelastingdienstwordengegevensbijge-houdenoverillegalepokerevenementen.Indeperiode2000–2008zijnbijdeprojectgroepmeerdanhonderdpokerevenementenbekendgeworden.4.HandhavingFysiekpokerHetprojectbureauKansspelenvanmijnministeriewerktbijdebestrijdingvanillegalekansspelen,waaronderpoker,nauwsamenmetdeproject-groepJokervandeBelastingdienst.NaastdezeprojectgroepheeftdeBelastingdienstookeenlandelijkewerkgroepvoordefiscalebehandelingvanberoepsspelersenkansspelendieviainternetwordenaangeboden.Daarnaasthoudtopgemeentelijkniveaudepolitiezich,bijvoorbeelddoorhetonaangekondigdbezoekenvancafés,bezigmetbestrijdingvanhetillegaleaanbod.Ditsoortbezoekenleidtdoorgaanstotbeëindigingvanhetpokerevenement.Regelmatigschrijftmijnministerieorganisatorenvanpokerbijeenkomstenaandiezichberoepenophetfeitdathetdoorhenteorganiserenpokerevenementinhetkadervanspeluitlegwordtgeorganiseerdofnietvoorhetpubliektoegankelijkisennietbedrijfsmatigwordtgeorganiseerd.Indepraktijkblijktvaakdatdesituatiegenuan-ceerderligtenhetevenementillegaalis.Deorganisatorwordtdanverzochtdebijeenkomstteannulerenofzodanigaantepassendatdezepastbinnendehiervoorbeschrevenuitzonderingsmogelijkheden.PokerviainternetMijnministeriehoudtzichnaastdebestrijdingvanhetillegalepoker-aanbodviafysiekelocatiesookbezigmetdebestrijdingvanhetillegaleaanbodopinternet.Hetministerieschrijftdeeigenarenvandekansspel-sitesaanenwijsthenopovertredingvandeWetopdekansspelen,wijsthenophetrisicovanstrafvervolgingendoetzonodigaangiftebijhetOpenbaarMinisterie.TevenswordtheninvoorkomendegevallenverzochtdesiteontoegankelijktemakenvoordeelnamevanuitNederland.Zoalsikalvakerhebaangegeven,verlooptdehandhavingvanditdeelvanhetillegaalaanbodvaakmoeizaamomdateendeelvandezeaanbiedersdikwijlsvanuithetbuitenlandopereert.OmdeaanpakvanditaanbodteverbeterenhebikeenaantalgrotereNederlandsebankenverzochtbestaanderelatiesmetillegaleaanbiederstebeëindigenengeennieuwerelatiesmetdergelijkeaanbiedersaantegaan.Doorhetbiedenvanbetalingsfaciliteitenaanillegalekansspelaanbieders–diedaarvanimmersafhankelijkzijnomdeelnametekunnenverwezenlijken–bevorderendebankendedeelnameaankansspelenwaarvoorgeenvergunningisverleend.Ditisopgrondvanartikel1,aanhefenonderb,vandeWokniettoegestaan.Eenzelfdeverzoekhebikgerichttotdepaymentserviceprovi-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,24557,nr.1005 ders(PSP’s).InmiddelsheefteenaantalbankenenPSP’slatenwetenaanmijnverzoekgevolgtegeven.PokerendemediaMetenigeregelmaatzijnbijverschillendetelevisiezendersreclamespotjesteziengeweestwaarbijverwezenwerdnaarpokerprogramma’senpoker-sites.Ookzijneruitzendingenvanregistratiesvanpokertoernooien.ZoalsikalinantwoordopKamervragen1hebaangegevenishetuitzendenvanpokerprogramma’swaarinlouterspeluitlegwordtgegeven,ompunteninplaatsvangeldwordtgespeeld,danwelwaarheteenregistratiebetreftvaneeninhetbuitenlandgespeeldtoernooi,nietverbodenopgrondvandeWetopdekansspelenomdatergeengelegenheidwordtgegeventotdeelnameaankansspelenindezinvandeWok.Indereclamespotjesentijdenstv-registratiesvantoernooienwerdvaakverwezennaarsitesmetspeluitleg(hiernaaanteduidenals.net-sites).Echterdeaanbiedersvandergelijkesitesgebruikenvoordezesitesvaakdezelfdebedrijfsnaamalshunaanbod,waarbijwelomgeldkanwordengespeeldendiedaarmeeillegaalzijn.De.net-sites,waarinslechtsspel-uitlegwordtgegeven,hebbendezelfde«uitstralingenvormgeving»alshetillegaleaanbodenverschillendoorgaansalleenindeextensievanhetwebadres.Hetonderscheidtussenlegaalenillegaalvalthierdoorvoordeconsumentnagenoegweg.Hetmagduidelijkzijndataanbiedersmetreclamesvoordeze.net-siteshunalgemenenaamsbekendheidwillenvergrotenenzohunandere,volgensdeWokillegaleaanbodonderdeaandachtvanhetpubliekwillenbrengenendaarmeededeelnameaanhetillegaleaanbodbevorderen.Omdattijdensdeuitgezondenprogram-ma’sviaspeluitlegsitesuiteindelijktochverwezenwerd(ofwerddoorgel-inkt)naarillegalekansspelsites,werddaarmeevolgensvastbeleidartikel1,aanhefenonderb,vandeWokovertreden.Inmiddelsheeftmijnminis-teriediversetelevisiezendersgewezenopmogelijkeovertredingvandeWok.Dezezendershebbenhetuitzendenvanreclamevoorpokerwebsitesinmiddelsgestaakt,aangepastofhebbentoegezegddezeuitzendingenopzeerkortetermijntestaken.5.PokerenverslavingOverdeverslavingsrisico’svanpokerisnognietveelbekend.Eris,losvanenigverkennendonderzoek2,nognietveelonderzoeknaarverricht.Pokerissinds2006bijhetgrotepubliekpopulairgewordenenvervolgensuitgegroeidtoteenhype.Omdatverslavingzichinhetalgemeenpasnaeenaantaljarenmanifesteert,concluderenonderzoekers3datdeverwachteproblemenalsgevolgvandepokerhypevooralsnognietzicht-baarzijn.Eenrecent(verkennend)onderzoekuitgevoerddoorTactusVerslavingszorgwijstuitdatéénopdetienspelersproblemenondervindtalsgevolgvanpokeren.Omdatpokernogmaarrelatiefkortopgroteschaalwordtgespeeld,ishetnietondenkbaardatdeprobleemgroepindetoekomstzalgroeien.Onderzoekersgevenaandatvervolgonderzoekditkanuitwijzenenhetderhalvezeerdemoeitewaardishetpokerfenomeendekomendejarennauwlettendtevolgen.Ditgeldttemeeromdatpokervooralpopulairisonderjongvolwassenenenhetbekendisdatereenverbandbestaattussendeleeftijdwaaropmenmetkansspelenbegintenhetrisicoopverslaving(hoejonger,destegroterhetrisico).HollandCasinomoetopgrondvanartikel15vandehaarverleendevergunningeenevenwichtigbeleidophetgebiedvankansspelverslavingvoeren.HieraanheeftHollandCasinoinvullinggegevendoorhet«preventiebeleidkansspelverslaving».Ditbeleidisgedifferentieerdnaarleeftijdscategorie.Jongvolwassenen(tussende18en24jaar)dieineen1TweedeKamer2006–2007,nr.1054.2o.a.PokeronderzoekonderstudentenvanhetMBOenHBOinEindhoven,Novadic-Kentron3juli2007enEenverkennendonder-zoeknaarderelatietussenpokerenproble-matischgokkenvanTactusendeUniversiteitTwente2008.3«Hetgezichtvanpoker,onderzoeknaarpokerinNederland»d.d.25juni2007,B&AConsultancybvDenHaag;i.o.v.CollegevantoezichtopdeKansspelen.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,24557,nr.1006 maandzesmaalhetcasinobezoekenontvangeneenzogenaamd«harten-6-kaartje»waarmeezijwordengewezenophunfrequentebezoek.Bijeenachtstebezoekbinneneenmaandvolgteenpreventiegesprek,zonodiggevolgddoor(voorzorg)gesprekkeneneventueeleenentreebeperkingof-verbod.DitzelfdegeldtvoordevolwassenbezoekersaanHollandCasino,maardannarespectievelijk10en15bezoekenbinneneenmaand.«Hype»Zoalsikinhetoverlegvan19maart2009alaangaf,lijkthetenthousiasmevoorpokerdelaatstetijdwattezijngeluwd.IkbaseermijhierbijonderandereopsignalenvandeBelastingdienst,diedaarbijisafgegaanopverschillendebronnenzoalsresultatenvancontrolesenwaarnemingenwelkedoorgemeenten,politieendeBelastingdienstnaaraanleidingvanmeldingenzijningesteld.OokHollandCasinoheeftdesgevraagdlatenwetengeenstijgingmeertezienindevraagnaarpokerenconcludeertdatersprakeisvanstabilisatievandepokerbehoefte.TotslotwordtditbeeldbevestigddoorVerispect,detoezichthouderopdespeelautomaten.Onlangsisonderdecontroleursgeïnventariseerdwathunervaringenzijnrondomhetaantreffenvanpoker,wanneerzijvoordeuitvoeringvanhunwerkzaamheden(hetcontrolerenvanspeelautomaten)horecagelegen-hedenbezoeken.Regelmatigwordteen«pokerkoffertje»indehoreca-gelegenheidaangetroffenenmetenigeregelmaatwordtpokerdooreenkleinegroepspelers«metvriendenonderelkaar»gespeeld.Ditzijnvoor-namelijkjongespelers,meteengeschatteleeftijdtot25jaar.Hiervanisgeenregistratiebijgehoudenofmeldinggemaakt.Indienechtereengrotepokertafel,aankondigingenvantoernooienofspecifiekreclamemateriaalwerdaangetroffen,isditgemeldaandeBelastingdienst.In2008istien-maaleendergelijkemeldinggedaan.Indeafgelopenmaandenvan2009istweemaaleenmeldingvaneentoernooiaandeBelastingdienstdoorge-geven.Ondankssignalendatdepokerbehoefteafneemt,ofiniedergevalstabili-seert,achtikhetvanbelangdatdeontwikkelingenophetgebiedvanverslavingtengevolgevankansspeleneninhetbijzondervanpokerwordengevolgd,metnameomdathierovernogzoweiniggegevensbekendzijn.Afhankelijkvandeontwikkelingen,zalikinoverlegmetdeMinistervanVWSbezienofhetverslavingsbeleidmogelijkaanpassingbehoeft.6.MogelijkeuitbreidingvanlegaalpokeraanbodInleidingZoalseerderindezebriefisaangegeven,wordtpoker,buitenhetlegaleaanbodvanHollandCasinoom,opgroteschaalviahetillegalecircuitbeoefend.UitheteerdergenoemdonderzoekvanRegioplanblijktindatverbanddatcirca370000personenweleenspokerviainternetspelen,terwijlcirca205000personenerdevoorkeuraangevenpokerop(illegale)fysiekelocatiestebeoefenen.Indepraktijklijkterdanookspraketezijnvaneen(gedeeltelijke)mismatchtussenvraagenaanbod.Debeweegre-denenvoorspelersomvoorhetzijaanbodviainternet,hetzijillegalefysiekelocatiestekiezenlijkenechterverschillendtezijn.Zoiseenbelangrijkeredenvoorspelersomdeeltenemenaaninternetkansspelendatzijditvanuithetcomfortvandehuiselijkeomgevingkunnendoen.Spelersdieervoorkiezenpokeropanderefysiekelocaties,zoalsbuurt-huizenencafé’s,tespelendoendatvermoedelijkvooralomdatzijeenkleinschaligeropzetprefererenofdefysiekeafstandtoteenlegaalcasinotegrootvinden.Elkvandezeverschijningsvormenvraagtdanookomeenverschillendeaanpakdoordeoverheid.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,24557,nr.1007 LegaalaanbodviainternetInmijnbriefvan23december20081hebikmeegedeelddaterbijhetpubliekeenzekerebehoeftebestaataankansspelenviainternetwaaraannietkanwordentegemoetgekomendoorlegaalaanbod.Eenwettelijkeregelingvoorkansspelenviainternetvormteenmogelijkheidommeergriptekrijgenophetthansongereguleerdeaanbodvandezekansspelenenbiedtdaarmeedegelegenheidomeisentenaanzienvanhetaanbodtestellen,medevanuitoogpuntvanverslavingenhandhaving.Ikhebdaaromingenoemdebriefaangegevenopnieuwdemogelijkheidtezullenonderzoekenomkansspelenviainternetwettelijktereguleren.Ikbenvoornemenseencommissieintestellendiehetonderzoekzalgaanuitvoeren.IkzaldeKamerdaaroveropkortetermijninformeren.Mogelijkleidendeadviezenvandecommissieoptermijntoteenlegaalaanbodvankansspelenviainternet,waaronderpoker.MogelijkeuitbreidingfysiekaanbodIkonderkendatereenaanzienlijkegroep–dikwijlsjongere–personenisdieregelmatigpokerspeelt,maarditlieverbijkleinschaliger(illegale)locatiesdanbijde(huidige)legalecasino’svanHollandCasinodoet.Dezesituatieisvanuitdebeleidsdoelstellingengezienongewenst,nuspelersopdezeillegalelocatiesopgeenenkelewijzewordenbeschermdtegeneventuelerisico’s.PilotIkwildaaromdoormiddelvaneenpilotonderzoekenofhetmogelijkisaandekennelijkevraagnaarlokalepokergelegenhedentegemoettekomendoormiddelvaneengereguleerdaanbodzodathetillegaleaanbodkanwordenteruggedrongen.Ikachthetinstrumentvandepilothetmeestgeëigendomdatiknietgoedkanoverzientotwelke–mogelijkongewenste–effecteneendergelijkevergrotingvanhet(lokale)poker-aanbodleidt.Mededaaromwilikbijdeuitvoeringvandepilotgeenconcessiesdoenaandehuidigewaarborgenvoorpreventieenhettegen-gaanvanexcessenzoalsfraudeenwitwassen.Depilotmoetdaarompassenbinnenhethuidigewettelijkekader,opgrondwaarvanpokerslechtskanwordengeorganiseerdinvoorhetpubliekopengesteldeofbedrijfsmatigeinrichtingen,waargemeenschappelijkkansspelenwordenbeoefend(ofwelspeelcasino’s).Datbetekentdatvoorhetaanbodvanpokertijdensdepilotdezelfdeeisenophetgebiedvanonderanderepreventievankansspelverslavingentoegangscontrolezullengeldenalsvoordecasinospelenindehuidigevestigingen.HetvoorgaandebetekentdatikHollandCasinozalvragendepilotvooreentebepalenperiodemetéénofenkelespeelgelegenhedenuittevoerenineenregiowaarzichinhetverledenregelmatigillegaalpoker-aanbodheeftvoorgedaan.InoverlegmetHollandCasinozalikbezienwelkeregiohiervoorhetmeestinaanmerkingkomt.Volledigheidshalvewijsikeropdatvoordevestigingvandezenieuwepokerspeelgelegenhe-dendevoorafgaandeinstemmingzalwordengevraagdvanderaadvandebetrokkengemeente.VoortszalikmetHollandCasinobesprekenwelkeverschijningsvormdenieuwevestiging(en)kunnenkrijgen.Dekomendemaandenzalopmijnministeriewordenbestudeerdwelkemogelijkhedenhethuidigewettelijkekadermetbetrekkingtotcasinospelenbiedtomdevoorgenomenpilotterealiseren.DeuitvoeringvandepilotvereistwaarschijnlijkeenwijzigingvandeBeschikkingcasinospelen1996.1TweedeKamer2008–2009,24557,nr.93.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,24557,nr.1008 Hetisnietmijnbedoelingom,zoalstijdenshetalgemeenoverlegvan19maart2009isgesuggereerd,deleeftijdgrensvoorpokerteverlagen.Verlagingvandeleeftijdgrensisoverigensooknietmogelijk,nuvolgensartikel27evandeWokgeenpersonenalsdeelnemervaneenspeelcasinomogenwordentoegelatendienognietdeleeftijdvan18jaarjaarhebbenbereikt.Daarmeeontkeniknietdat,metnameviainternet,jongerenonderde18jaarpokerspelen.Deaandachtvoordezegroepspelersmoetechtervooraluitgaannaarpreventie,gezienhetgegevendathoejongermenbegintmetkansspelen,destemeerrisicomenlooptopverslaving.Bijdeinstellingvandekansspelautoriteitzaldanookeenpubliciteitscampagnewordenuitgevoerd,waarinookderisico’svanpokeronderdeaandachtvanhetpubliekwordengebracht.Ookinhetpreventiebeleidzalikmeeraandachtvragenvoordepositievanjongeren,metnamebijpoker.GeletopmijnhierbovenweergegevenstandpuntompokervoorlopigalleentoetestaanwanneerditbinnenofonderverantwoordelijkheidvandevestigingenvanHollandCasinowordtgeorganiseerd,zalikvooralsnoggeengehoorgevenaandesuggestiesompokeraanbod(tevens)toetestaaninspeelhallendanwelonderhetregimevandekleinekansspelentebrengen.Hettoestaanvanpokeropanderelocatiesdanspeelcasino’szoueendoorkruisingvandehuidige,wettelijkafgebakenderegimesvoorrespectievelijkspeelcasino’s,speelautomatenenkleinekansspelenmetzichmeebrengen.Zoalsikhierbovenhebaangegeven,wilikeerstderesultatenvandepilotafwachten,voordatikeenbeslissingzalnemenofeninwelkevormeeneventueleuitbreidingvanpokeraanbodgeïndiceerdis.7.ConclusieErblijkteenzekerebehoeftetezijnaaninternetpoker,waaraanopditmomentnietoplegalewijzetegemoetgekomenwordt.Debehoefteomdeeltenemenaaninternetpokerlijkt(deels)gebaseerdtezijnopandereargumentendandeelnameaanfysiekpoker.IkzalmedegeletopdetoezeggingdieikindeKamerhebgedaanbinnenkorteenonderzoeks-commissieinstellendiedemogelijkhedenvaneennieuwwettelijkregimevoorkansspelenviainternet(waaronderpoker)zalonderzoeken.Voortsoverweegikviaeenpilotteonderzoekenofeenuitbreidingvanhetfysiekeaanbodvanpokerdoordebestaandevergunninghouderhaalbaarisenhetgewensteresultaatoplevert.IkzaldeKamernaderinformerenoverdeinstellingvandeonderzoeks-commissieendemogelijkeinvullingenuitvoeringvaneenpilot.Ookzalikdeontwikkelingenophetgebiedvandeverslavingsrisico’svanpokerblijvenvolgenenafhankelijkvandeontwikkelingeninsamenwer-kingmetdeministervanVolksgezondheid,WelzijnenSportbezienofhetverslavingsbeleidmogelijkaanpassingbehoeft.DeministervanJustitie,E.M.H.HirschBallinTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,24557,nr.1009