Verlenging herinvoering binnengrenscontroles

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202630 821Nationale VeiligheidNr. 334 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ASIEL EN MIGRATIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 8 mei 2026Sinds 9 december 2024 voert de Koninklijke Marechaussee (KMar),conform artikel 25 van de Schengengrenscode1, binnengrenscontroles uit.Over de tijdelijke herinvoering van deze maatregel is uw Kamer op11 november 2024 geïnformeerd.2 Bij het uitvoeren van de binnengrens-controles ligt de focus op de landgrenzen met België en Duitsland en opde intra-Schengenvluchten met risico’s ten aanzien van irregulieremigratie en grensoverschrijdende criminaliteit. Over de eerste verlengingvan deze maatregel is uw Kamer op 25 april 2025 geïnformeerd.3 Over detweede verlenging van deze maatregel is uw Kamer op 10 november 2025geïnformeerd.4 De Nederlandse binnengrenscontroles duren tot en met8 juni 2026. In lijn met de Schengengrenscode kunnen lidstaten dezetijdelijke maatregel nogmaals verlengen.Zoals aan uw Kamer gemeld in de brief van 25 april 2025 over de eersteverlenging van de binnengrenscontroles, werkt het kabinet gelijktijdig aande versterking van het juridische kader van het Mobiel Toezicht Veiligheid(MTV). Hiertoe worden artikelen 4.17a en 4.17b van het Vreemdelingenbe-sluit gewijzigd. Het MTV betreft de reguliere controles door de KMar in degrensstreek met België en Duitsland ter voorkoming en bestrijding vanirreguliere migratie en op inkomende intra-Schengen vluchten en optreinen die vanuit een Schengenlidstaat Nederland inreizen. Het MTVwordt door deze wijzigingen een robuust alternatief voor de tijdelijkheringevoerde binnengrenscontroles. De ervaringen die de KMar heeftopgedaan met de binnengrenscontroles worden hierin meegenomen.De verruiming van het juridisch kader voor MTV heeft als doel dat deKMar meer ruimte en flexibiliteit krijgt bij het uitvoeren van het regulieretoezicht in de binnengrensstreek. Concreet betekent dit onder andere dat1Schengengrenscode | EUR-Lex2Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 30 821, nr. 245.3Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 30 821, nr. 273.4Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 30 821, nr. 322 kst-30821-334ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 30 821, nr. 3341 de huidige maxima voor controles per modaliteit (vliegtuigen, treinen,bussen, schepen, auto’s en vrachtwagens) worden verhoogd. Zo kan methet beoogde kader op eenzelfde weg bijvoorbeeld niet 90 uur maar120 uur MTV worden uitgevoerd en kan het toezicht op ten hoogste 25%van het aantal geplande treinen per traject per maand worden uitgevoerd,in plaats van slechts twintig treinen per traject per maand. Met dezeverruiming kan de KMar effectiever en in toenemende mate informatie- enrisicogestuurd optreden. Daarnaast wordt in een separaat trajectonderzocht of de bevoegdheden van de KMar voor de uitvoering van hetMTV kunnen worden uitgebreid. Hiermee wordt de KMar in staat gesteldom irreguliere migratie optimaal tegen te gaan in de binnengrensge-bieden.Gelet op de aanstaande inwerkingtreding van het verruimde juridischekader voor MTV heeft het kabinet besloten om de binnengrenscontroles teverlengen totdat het nieuwe MTV-kader in werking is getreden. Deverwachting is dat dit nieuwe kader direct na de zomervakantie kanworden ingevoerd. Daarom worden de binnengrenscontroles verlengd toten met uiterlijk 30 september 2026. Na de inwerkingtreding van hetverruimde kader, wordt het tegengaan van irreguliere migratie voortgezetvia MTV. Hiermee komt het kabinet ook tegemoet aan de geuite zorgenvan grensstreekgemeenten, ondernemers en bewoners van degrensstreek.De binnengrenscontroles worden binnen bestaande capaciteit enmiddelen en informatie- en risicogestuurd uitgevoerd. Vreemdelingen dieniet voldoen aan de toegangsvoorwaarden, zullen aan de binnengrensgeweigerd worden. Hierbij is de inzet dat geweigerde vreemdelingen zosnel mogelijk Nederland verlaten. Daarnaast worden personen die ominternationale bescherming verzoeken, doorverwezen naar de Neder-landse asielprocedure. Personen die reeds in een andere lidstaat inEurodac zijn geregistreerd, de zogenoemde Dublinclaimanten, worden inde regel, conform de Dublinprocedure overgedragen aan de verantwoor-delijke lidstaat.Hieronder ga ik verder in op de motivering van dit besluit. In de bijlagetreft u de notificatie aan waarmee het kabinet de Europese Commissie, deRaad, EU-lidstaten en het Europees Parlement over de verlenging van debinnengrenscontroles informeert.Motivering van het besluitDe redenen voor Nederland om in december 2024 de binnengrenscon-troles in te voeren hadden betrekking op de impact van aanhoudendeirreguliere migratie, waaronder secundaire migratie, en mensensmokkelnaar Nederland en de impact daarvan op de migratieketen. Dezeproblemen worden verergerd door de gebrekkige werking van hetDublin-systeem. Er is in april en november 2025 besloten tot respectie-velijk een eerste en tweede verlenging van de tijdelijke maatregel,vanwege het voortduren van de redenen voor herinvoering van debinnengrenscontroles.Het aantal irreguliere grensoverschrijdingen van de EU-buitengrenzen in2025 is met 26% gedaald ten opzichte van 2024.5 Ondanks deze procen-tuele daling, blijft de absolute druk van irreguliere grensoverschrijdingenin 2025 nog steeds hoog (volgens het EU-agentschap Frontex5Er zijn geen cijfers bekend over het aantal irreguliere grensoverschrijdingen van de Neder-landse binnengrenzen in 2025.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 30 821, nr. 3342 178.000 irreguliere grensoverschrijdingen in 20256), en zorgt dit vooruitdagingen bij lidstaten wat betreft opvang en bestrijding van migratiecri-minaliteit. Het is de verwachting dat met het Europese asiel- en migra-tiepact, dat op 12 juni a.s. in werking treedt, de irreguliere (secundaire)migratiestromen in Europa verder zullen afnemen. Echter, dit effect zalniet direct waarneembaar zijn en is mede afhankelijk van de mate waarinhet Pact effectief wordt geïmplementeerd door de verschillende lidstaten.Gezien deze constatering en de aanhoudende druk op de Nederlandsemigratieketen, zie ik de noodzaak voor een effectief instrument waarmeede KMar irreguliere migratie en grensoverschrijdende (migratie)crimina-liteit kan tegengaan.Het kabinet blijft onverminderd inzetten op maatregelen om het effect vangrenscontroles op de economie, verkeersstromen, grenswerkers en desociale cohesie in grensregio’s te beperken. Hierover blijf ik periodiek inoverleg met de grensregio’s. Bij mijn recente werkbezoek aan Duitslandheb ik tevens de impact van de Duitse binnengrenscontroles besproken.Nederland en Duitsland onderzoeken hoe de samenwerking bij controlesin het grensgebied versterkt kan worden, zodat we effectief kunnenhandhaven en tegelijkertijd de impact op het grensverkeer beperken.De Minister van Asiel en Migratie,G. van den Brink6Persbericht Frontex d.d. 15 januari 2026: https://www.frontex.europa.eu/media-centre/news/news-release/frontex-irregular-border-crossings-down-26-in-2025-europe-must-stay-prepared-lyKpVbTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 30 821, nr. 3343