Uitkomsten beleidsverkenning n.a.v. de motie van de leden Joseph en Westerveld over de algemene medische keuring voor mensen met autisme, ADD en ADHD afschaffen voor het afleggen van een rijexamen (Kamerstuk 24170-318) en advies Gezondheidsraad over rijgeschiktheid na psychose

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202529 398Maatregelen verkeersveiligheid24 170GehandicaptenbeleidNr. 1171 BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR ENWATERSTAAT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 28 maart 2025Op 3 april 2024 is een motie ingediend door Kamerleden Joseph (NSC) enWesterveld (GL-PvdA) tijdens een debat met de Minister van Volksge-zondheid, Welzijn en Sport over de implementatie van het VN-verdragHandicap.1 Met deze motie wordt de regering verzocht om met eenvoorstel te komen om de algemene medische keuring bij een psychiater(in het kader van het halen van een rijbewijs) voor mensen met autisme,ADD en ADHD af te schaffen, en deze mensen alleen nog te beoordelen ophun rijvaardigheid. In de Kamerbrief van 29 april 2024 heeft het Ministerievan Infrastructuur en Waterstaat aangegeven een beleidsverkenning tedoen naar de mogelijkheden om invulling aan de motie te geven. Daarbijis het uitgangspunt dat het ministerie de keuringen zo proportioneelmogelijk wil vormgeven, waarbij de verkeersveiligheid niet in het gedrangmag komen en Nederland blijft voldoen aan Europese regelgeving.In deze brief wordt de Kamer op de hoogte gebracht van de uitkomstenvan deze beleidsverkenning en de vervolgstappen. Daarnaast wordt deKamer geïnformeerd over het advies «Rijgeschiktheid na het doormakenvan een psychose» dat de Gezondheidsraad op 19 december 2024 heeftuitgebracht2 en het vervolg op dit advies.Rijgeschiktheid bij autismeUit de wetenschappelijke literatuur3 komt naar voren dat het hebben vaneen rijbewijs heel belangrijk is voor de arbeidskansen en het welbevindenvan mensen met autisme. Ook komt naar voren dat mensen met autismemeer uitdagingen dan gemiddeld ervaren om het rijbewijs te behalen.Tegelijk blijkt uit medisch-wetenschappelijke literatuur niet eenduidig, dat1Kamerstuk 24 170, nr. 3182Rijgeschiktheid na het doormaken van een psychose | Rijgeschiktheid | Gezondheidsraad3The Driving Profile of Autistic Drivers and Their Driving Experiences: A Systematic Review –PubMed (nih.gov) kst-29398-1171ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 29 398, nr. 11711 rijbewijshouders met autisme meer ongelukken veroorzaken of meerverkeersovertredingen begaan dan andere rijbewijshouders.Dit laatste komt overeen met informatie uit een expertsessie overrijgeschiktheid bij autisme, en met de laatste inzichten vanuit Europa4, 5.In lijn met het VN-verdrag Handicap6 wil het ministerie geen strengereeisen stellen aan rijbewijshouders dan strikt noodzakelijk is voor hetbewaken van de verkeersveiligheid. Daarom is het Ministerie van plan omde eisen voor rijgeschiktheid bij autisme volledig te verwijderen uit deRegeling eisen geschiktheid 2000 (REG2000). Dit heeft impact op demedische beoordeling van de rijgeschiktheid door het CBR, en op de af tenemen praktijkexamens. Daarom heeft het ministerie het CBR gevraagdom een uitvoeringstoets te doen naar de voorgenomen wijziging. Deuitkomsten hiervan worden in juni 2025 verwacht. Tegelijkertijd bereidthet ministerie de juridische stappen voor die nodig zijn voor de wijzigingvan de REG2000. Mede afhankelijk van de uitkomsten van de uitvoerings-toets is het streven om de voorgenomen beleidswijziging op 1 januari2026 in te laten gaan.Rijgeschiktheid bij AD(H)DUit wetenschappelijke literatuur over rijgeschiktheid bij AD(H)D komt eenander beeld naar voren. Mensen met AD(H)D zijn vaker dan gemiddeldbetrokken bij verkeersongelukken en verkeersovertredingen, en vormendus een verhoogd risico voor de verkeersveiligheid. Zo noemt een studieuit 2017 dat adolescenten met AD(H)D in de eerste 48 maanden na hetbehalen van het rijbewijs 30 tot 40% meer kans hebben om betrokken tezijn bij een auto-ongeluk dan adolescenten zonder AD(H)D.7, 8 Een studieuit 2019 geeft aan dat rijbewijshouders met AD(H)D (ongeacht de leeftijd)in de eerste maanden na het behalen van een rijbewijs vaker betrokkenzijn bij aanrijdingen en verkeersovertredingen, en dat in het eerste jaar dekans op een alcohol- of drugsovertreding in het verkeer 3 tot 4 keer hogerligt dan bij mensen zonder AD(H)D.9 Het rapport van CIECA (InternationalCommission for Driver Testing) uit 2019 bevestigt dit en adviseert om voorAD(H)D meer concrete medische eisen op te nemen in de Europeserijbewijsrichtlijn.Vanwege de impact van AD(H)D op de verkeersveiligheid en mogelijkstrengere Europese eisen op het gebied van AD(H)D in de toekomst, is hetniet wenselijk om de medische eisen in de REG2000 bij AD(H)D te latenvervallen.Wel bleek tijdens een expertsessie dat de keuringen bij een onafhankelijkkeurend psychiater voor alle mensen met AD(H)D op dit moment nietvoldoende proportioneel zijn.Daarom heeft het ministerie het CBR gevraagd om aanvullend onderzoekte doen hoe de keuringen voor deze groep mensen gerichter kunnenworden gedaan. waarmee de algemene keuring afgeschaft kan worden engericht gekeurd kan worden op rijgeschiktheid. In dat onderzoek betrekthet CBR de relevante stakeholders zoals de Nederlandse Vereniging voorPsychiatrie (NVvP) en patiëntenorganisaties. Het doel is om alleen nog4https://www.cieca.eu/sites/default/files/members-area/TopicalGroups/Fit-to-Drive/2019-10-16/CIECA%20FTD%208%20Neurodevelopmental%20conditions%20report%20final.pdf5Texts adopted – Harmonising the rights of autistic persons – Wednesday, 4 October 2023(europa.eu)6https://wetten.overheid.nl/BWBV0004045/2016-07-147Motor Vehicle Crash Risk Among Adolescents and Young Adults With Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder – PMC8Rijgeschiktheid bij ADHD | Advies | Gezondheidsraad9Traffic Crashes, Violations, and Suspensions Among Young Drivers With ADHD – PubMedTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 29 398, nr. 11712 mensen met AD(H)D door een psychiater te laten keuren waarbij eengrotere kans op rijongeschiktheid bestaat. Uiterlijk eind 2025 wordt deKamer geïnformeerd over de voortgang van dit onderzoek.Rijgeschiktheid na het doormaken van een psychoseOp verzoek van het ministerie heeft de Gezondheidsraad op 19 december2024 advies uitgebracht over de rijgeschiktheid in de eerste maanden nahet doormaken van een psychose. De Gezondheidsraad adviseert ommensen na het doormaken na een psychose niet langer standaard6 maanden ongeschikt te beschouwen voor het rijbewijs. Het ministerievindt het belangrijk dat mensen na een psychose niet langer alsongeschikt worden aangemerkt, dan nodig is voor de verkeersveiligheid.Daarom is het de inzet van het ministerie om de REG2000 zo aan tepassen dat de standaardtermijn van 6 maanden komt te vervallenwaardoor een keuring eerder mogelijk wordt. De beoordeling door hetCBR of iemand (weer) rijgeschikt is, kan hierbij alleen worden gedaan opbasis van het rapport van een onafhankelijk keurend psychiater.10 Hetministerie en het CBR zijn op dit moment in overleg over de manierwaarop gevolg wordt gegeven aan het advies van de Gezondheidsraad.Uiterlijk eind 2025 wordt de Kamer geïnformeerd over de uitkomst van ditoverleg en de beoogde vervolgstappen.De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,B. Madlener10Een behandelend arts mag geen geneeskundige verklaring afleggen over een eigen patiënt,zie bijvoorbeeld https://www.knmg.nl/actueel/dossiers/beroepsgeheim/geneeskundige-verklaringTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 29 398, nr. 11713