Motie Tang over het betrekken van de regio, Defensie en de burgerluchtvaart

29665EvaluatieSchipholbeleidNr.135VERSLAGVANEENALGEMEENOVERLEGVastgesteld25februari2009DevastecommissievoorVerkeerenWaterstaat1endevastecommissievoorVolkshuisvesting,RuimtelijkeOrdeningenMilieubeheer2hebbenop5februari2009overleggevoerdmetministerEurlingsvanVerkeerenWaterstaatenministerCramervanVolkshuisvesting,RuimtelijkeOrde-ningenMilieubeheerover:–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.1oktober2008overhetadviesvandeAlderstafel(29665,nr.108);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.30september2008meteenreactieopdebriefvandeheerAldersoverdeelnamevandeVGPaandeAlderstafel(29665,nr.106);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.16juli2008meteenstandvanzakenendevoortgangvanhetAlder-sproces(29665,nr.104);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.10oktober2008meteenreactieophetadviesvandeAlder-stafelvoordeontwikkelingvanSchipholtot2020(29665,nr.119);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.5november2008methetverslagvaneenschriftelijkoverleginzakedekabinetsreactieophetAldersadvies(29665,nr.112);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.10december2008inzakedeconvenantenAldersadviesoverdetoekomstvanSchipholenderegio(29665,nr.115);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.25maart2008inzakedeHandhavingsrapportageSchiphol2007(29665,nr.86);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.23april2008inzakedezevendevoortgangsrapportageoverhetprojectGeluidsisolatieSchiphol(26959,nr.127);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.9mei2008inzakedeeindrapportagevanhetonderzoekbenchmarkluchthavengeldenenoverheidsheffingen2007(29665,nr.98);1Samenstelling:Leden:Vendrik(GroenLinks),VanderStaaij(SGP),Snijder-Hazelhoff(VVD),Mastwijk(CDA),Jager(CDA),voorzitter,Koopmans(CDA),Gerkens(SP),VanderHam(D66),Haverkamp(CDA),Aptroot(VVD),Samsom(PvdA),Boelhouwer(PvdA),Roefs(PvdA),Jansen(SP),Cramer(ChristenUnie),Roemer(SP),Koppejan(CDA),Vermeij(PvdA),Madlener(PVV),TenBroeke(VVD),ondervoor-zitter,Ouwehand(PvdD),Polderman(SP),Tang(PvdA)enDeRouwe(CDA).Plv.leden:Halsema(GroenLinks),VanderVlies(SGP),Boekestijn(VVD),Bilder(CDA),Hessels(CDA),Atsma(CDA),VanBommel(SP),Kos¸erKaya(D66),Sterk(CDA),Neppérus(VVD),Dijsselbloem(PvdA),Jacobi(PvdA),Besselink(PvdA),Anker(ChristenUnie),VanLeeuwen(SP),Knops(CDA),Depla(PvdA),Agema(PVV),Verdonk(Verdonk),Thieme(PvdD),Lempens(SP),Waalkens(PvdA),VanHeugten(CDA)enDeKrom(VVD).2Samenstelling:Leden:VanderVlies(SGP),Kant(SP),Snijder-Hazelhoff(VVD),Ferrier(CDA),ondervoor-zitter,Joldersma(CDA),JandeVries(CDA),Smeets(PvdA),voorzitter,VanMiltenburg(VVD),Schippers(VVD),Smilde(CDA),Kos¸erKaya(D66),Willemse-vanderPloeg(CDA),VanderVeen(PvdA),Schermers(CDA),VanGerven(SP),Wolbert(PvdA),Heerts(PvdA),Zijlstra(VVD),Ouwehand(PvdD),Agema(PVV),Leijten(SP),Bouwmeester(PvdA),Wiegman-vanMeppelenScheppink(Christen-Unie)enSap(GroenLinks).Plv.leden:VanderStaaij(SGP),VanVelzen(SP),Neppérus(VVD),Atsma(CDA),Aasted-Madsen-vanStiphout(CDA),Ormel(CDA),VanDijken(PvdA),Verdonk(Verdonk),DezentjéHamming-Bluemink(VVD),Vietsch(CDA),VanderHam(D66),Uitslag(CDA),Gill’ard(PvdA),Omtzigt(CDA),Langkamp(SP),Vermeij(PvdA),Arib(PvdA),DeKrom(VVD),Thieme(PvdD),Bosma(PVV),Luijben(SP),Tichelaar(PvdA),Ortega-Martijn(ChristenUnie),Halsema(GroenLinks)enDeWit(SP).TweedeKamerderStaten-Generaal2Vergaderjaar2008–2009KST1282550809tkkst29665-135ISSN0921-7371SduUitgevers’s-Gravenhage2009TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.1351 –debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.20mei2008inzakehetthemaonderzoekRunwayIncursionsopregio-naleluchthavens(24804,nr.55);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.20juni2008bijdeaanbiedingvanhetjaarverslag2007vanLuchtver-keersleidingNederland(29665,nr.100);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.3september2009metdeministeriëleregelingwerk-enrust-tijdenindeluchtvaart(31200XII,nr.99);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.2september2008teraanbiedingvandeHandhavings-rapportageSchiphol2008(29665,nr.105);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.30september2008inzakedeevaluatieexperimentenSchiphol(29665,nr.107);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.24juni2008inzakepassagiersrechtenluchtvaart(2008Z014190);–hetartikel«EurlingshoudtKLMhandbovenhethoofd»vanTweedeKamerlidRoemer(SP)d.d.5augustus2008(2007Z05135);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.14juli2008inzakehetWerkprogramma2008vanhetadviescollegevoordeburgerluchtvaartveiligheidDEGAS(24804,nr.58);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.16juli2008inzakeoverschrijdingvangrenswaarden(29665,nr.103);–debriefvandeministervanVROMd.d.3juli2008inzakedeeffectenvanvliegtuiglawaaiopleerprestatiesvankinderen(26959,nr.129);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.9oktober2008metdeachtstevoortgangsrapportageoverhetprojectGeluidsisolatieSchiphol(26959,nr.130);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.23oktober2008inzakepassagiersrechtenluchtvaart:totstandkominggeschillencommissie(31232,nr.16);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.2oktober2008methetplanvanaanpakStructuurvisieLuchthavenontwikkelingvoordemainport(29665,nr.109);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.1april2008overdereserveringparallelleKaagbaan(29665,nr.96);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.25maart2008metdeverkenninglangetermijnSchiphol(29665,nr.85);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.14mei2008inzakedesamenstelling,deaanpakenhettijdpadvandeCommissieRuimtelijkeOntwikkelingLuchthavens(26959,nr.128);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.23juni2008overdesituatieronddeplanologischereserveringvandeparallelleKaagbaan(29665,nr.101);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.24november2008methetantwoordopeenvraagvandeheerHaverkamp,gesteldtijdenshetAOSchipholinzakeverlaagdevliegroutesvoorzweefvliegers(29665,nr.113);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.26november2008overdeGeschillencommissieLuchtvaart(31232,nr.17);–debriefvandeministervanVerkeerenWaterstaatd.d.20januari2009meteenrectificatieopdebriefoverhetTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.1352 onjuistgebruikvandeafkortingvanhetnaderingsluchtver-keersleidingsgebied(29665,nr.117).Vanditoverlegbrengendecommissiesbijgaandgeredigeerdwoordelijkverslaguit.Voorzitter:NeppérusGriffier:SneepDevoorzitter:IkopenditalgemeenoverlegenheetinhetbijzonderwelkomdeministersvanVROMenvanVerkeerenWaterstaat.Ditalge-meenoverlegwordtintweedelengeknipt.AllereerstgaanwijsprekenoverhetAldersadviesendaarnaoverSchipholenluchtvaart.AldersadviesVragenenopmerkingenuitdecommissiesDeheerRoemer(SP):Voorzitter.MethetAldersadvieslijkenwijernietechtuittekomen.EigenlijkgeldtdatookvoordeministervanVerkeerenWaterstaat,aangezienhijzichzelfnamelijktegenspreekt.HijgeeftaandathetAldersadvieséénenondeelbaaris,maardeeerstedieerwataanveranderdewasdeministerzelf,namelijkdoorluchthavenTwenteerintefietsen,tegen,watonsbetreft,elkgezondverstandin.MaarwellichtwasdatomdeVVDenhetCDAtevriendtehouden.Ikneemaandatalsallesdoorgaat,watikniethoop,deministerkangaranderendatwijgeenlucht-havensgaansubsidiëren.OokhoopikdatdeoverlastinTwentenietgepaardgaatmetnogmeeroverlastinderegio,waardemensenzekernietopzoietszittentewachtenomdaterveelbeterealternatievenvoor-handenzijn.KandeministerdemenseninTwentegeruststellen?Afge-lopentijdontvangenzenamelijkwelergveelverontrustendeberichten.EentweedeonderdeelwaarbijdesamenhangtenaanzienvanhetAldersadviesnaaronzemeningnietdeugt,isdeuitplaatsing.HetverplaatsenvanvluchtenisonlosmakelijkverbondenmetdetoekomstvanSchiphol,maaroverdatuitplaatseniserallesbehalvetevredenheidinderegio’s.HetAldersadviesdreigtdaarmeedanookeenweggegooidadviestegaanworden:€100000enveelonrustvoorniets.Deministergeeftnamelijkaandatderegio’sderuimtekrijgenomtoteenadviestekomen.Magikdaarbijaannemendatzijookdemogelijkheidhoudenomgeenextravluchtenteaccepteren?ZekervoorderegioEindhovenisditwelaannemelijk.Geheelinlijnmethetgepolderdatdeministerwil,isderegioEndhovenaleensgezindoverdegroeivandeluchtvaartendehinder.Waaromwildeministerdatditopdeschopgaat?Ikhebooknogeenopmerkingoverdetoekomstvanhetoverleg.Demo-cratieenoverlegbetekenendaterookrespectisvoorverschillenvanmeningendatdiemogelijkmoetenzijn.DetoekomstvanhetAldersad-viesheeftgeenrespectvooranderemeningen,zoismijnindruk.Demensendietevredenzijnenhetermeeeenszijn,mogenblijvenendegenendiekritischzijn,zijnnuuitgesloten.Hetoverlegwordthierdoorzinloosgemaakt,wantalsmenniettegenkritiekkanmoetmenooknietwillenoverleggen.Danhetindetoekomstontbrekenvanhandhavings-ofgarantiepunten.Dezehebbenalsdoelominrelatiefrustigewoonwijkenderusttewaar-borgenenhetverkeertestimulerenzoveelmogelijkafstandtebewarentotdewoonkernenopzijvandedrukkeroute.Tegelijkertijdzijndepuntenbedoeldomachterafjaarlijksingevalvanoverschrijdinghetnieuweoperationeleplantekunnenaanpassenzodatoverschrijdingdannietmeerplaatsvindt.Deprognosesoverhetaantalvluchtenkloppenniet.Erisdekomendejarenalsprakevaneenkrimp.Bovendienzaldenieuwe,forsgesubsidi-eerdeluchthaveninDubaieengrootdeelvandehubfunctievanSchipholTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.1353 overnemen,ofwijdatnuleukvindenofniet.Dusde580000in2020isvollediguitdeluchtgegrepenenooknietteonderbouwen.Bovendienisergeenenkelegarantiedatalshetwelwordtgehaald,erwordtgehand-haafdwanneerhetdesbetreffendeaantalvluchteneerderdan2020wordtgehaald.Dushetrisicowaarwijdeafgelopenjarensteedstegenaanliepen,blijftnogsteedsbestaan.Kortom,dekritischebewoners-groepenzijngenegeerdenzijnnietmeerbetrokkenbijhetvervolg.Datisvooronsonacceptabel.Aldersheeft70000vluchtenoverdeschuttinggegooidnaarLelystadenEindhoven,terwijldaarovernooitmetderegio’sendebewonersisgesproken.Hetgegevenvandehandhavings-ofgarantiepuntenmaakteeneindaandezekerheiddiemensenkunnenhebbenwatbetreftgeluidsoverlastenhandhaving.Bovendienisergeenenkelegarantiedat,mochthetaantalvliegbewegingenvoor2020tochde510000overstijgen,eringegrepengaatworden.Hetoudeprobleemvanhetsteedsmaaroprekkenblijftdaardoordusgewoonbovendemarkthangen.WatdeSPbetreftgaatditAldersadvieszoalshetnuoptafelligt,vántafelenmoetenereerstnieuwerealistischeprognoseskomen,bere-kenddooreenonafhankelijkeinstantie.Pasdaarnakunnenwijovergaantotdeordevandedag.DeheerDeRouwe(CDA):IkhebgoednaardeheerRoemergeluisterd.Ikhoorhem,misschientraditiegetrouw,zeggenwaterallemaalnietmoet.Ikhoorookzijnroepomnieuwe,goedeprognoses.Wijallenhierwetenechterhoemoeilijkhetisomwatbetreftdeluchtvaartsectorprognosestemaken.Deafgelopenjarenhebbenwijkunnenconstaterendatditnooitgoedlukt,omdatersprakeisvaneengroteafhankelijkheidvandeontwik-kelingvandeeconomie.Endiekunnenwijhiermetz’nallennueenmaalnietvoorspellen.MijnvraagaandeheerRoemerisdanookhoehijdenktditweltekunnen.Watwilhijdanwelmetdeluchtvaart?Steldaterwelgroeikomtovertweeofdriejaar,watmoetenwijvolgenshemdandoen?Totnutoeiszijnverhaalalleenmaar«nee,nee,nee».Hetiswellichteenprachtigverhaalvoorsommigeomwonenden,maarjemoetindepolitiekookaangevenwatjewelwilt.EndaargaatdeheerRoemervolledigaanvoorbij.DeheerRoemer(SP):Ubegonzoleukdoortezeggendatunaarmijgeluisterdheeft.Hadudatmaaraltijdgedaan,wantdanhaduuwvraaghelemaalnietbehoeventestellen.Ikhebhetnamelijkalvoortdurendgeroepen.Ikwildatwijeerlijkzijnnaardebevolking,indezindatalswijeenafspraakmakenwijonsdaaraanhouden.Deafgelopendertigjaarisdepraktijksteedsgeweest:wijstelleneengrensenalsdiegrensbereiktis,gaanwijvervolgensniethandhavenmaargaanwijdiegrensgewoonverleggen.Welnu,daarwilikgewoonpaalenperkaanstellen.EndatdoejealleenmaaralsjewatbetreftdetoekomstvandeluchtvaartinNeder-landkeuzesdurfttemaken.Waarwildeluchtvaartzichdekomendejareninspecialiseren?Diediscussiemoetenwijeerstmetelkaargaanvoeren.Wijkunnennietalseenrupsje-nooit-genoegallesmaarbinnenhalendooropSchipholalletransfervluchten,allevrachtvluchtenetc.tewillenuitvoeren.Wijzullenonsmoetenspecialiseren.Watisvooronsecono-mischgezienvangrootbelang?Watisdaarbijdegroeipotentie?Watwillenwijmetregionaleluchthavens,zoalsEindhovenenLelystad?Daar-overzullenwijmetelkaardediscussiemoetenaangaan.Danzullenwijookmetelkaarmoetenaangeventothoeverdiegroeimaggaan,waar-naarwijdanookmoetenhandelen.Zorgdanookdatdebedrijfsplanneneropgerichtzijndatwijdiegrensnietoverschrijden.Andersblijvenwijalleenmaardoormodderenzoalswijdeafgelopendertigjaarhebbengedaan.DeheerDeRouwe(CDA):IkstelvastdatdeheerRoemernietaangeeftwelkekeuzeshijwilmaken.Hijgeeftalleenaandatwijmoetenspeciali-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.1354 seren.Volgensmijdoethetkabinetditalmetditvoorstel.Jekuntmijnsinziensooknietzoalsinhetgevalvaneensnelwegzeggen:rondseptembermoethetautorijdenstoppen.Hetisdetaakvandeoverheidomtefaciliteren.Maaromnuteroependatergeenkeuzesgemaaktworden,gaatvolgensmijvolstrektvoorbijaandewaarheid.DeheerRoemer(SP):Erwordengeenkeuzesgemaakt.Hetisgewoonallesbinnenhalenwatermaarbinnentehalenvalt.Erisdusgeensprakevanspecialisatie.Metuwopmerkingdatwijinseptemberooknietkunnenstoppenmetautorijden,bevestigtumijnbezwaardatalsdegrenseerderbereiktwordt,ernietgehandhaafdwordt.Danmoetjehetmensendusooknietvoorspiegelen.BovendiengaikooknietvoorUnileverbepalenwelkespecialisatieszijmoetplegenenwelkebedrijfsonderdelenzijmoetgaanverkopen.Dusumoethiergeenflauwekulverhaalvertellen.DeheerTang(PvdA):HetverhaalvandeheerRoemerisheelbekend,dusindatopzichtookwelwatvertrouwd.Erisechterdeafgelopenperiodewelheteenenandergebeurd.ZoisafgesprokenomregionaleAldersta-felstemaken,juistomderegionaleluchthavensderuimtetegevenomhunvoorkeuruittespreken.DusdeheerRoemerkannietdoenalsofditoverderegio’swordtuitgestort.InhetvorigeAOisjuistafgesprokendatditniethetgevalzoumogenzijn.WatisnuoverigensdevoornaamstezorgvandeheerRoemer?Hijzegtdathetaantalvan510000nogvoor2020bereiktzoukunnenwordenentegelijkertijdvraagthijomeenaanpassingvandeprognoses,naarikaanneem,omdatdegroeiminderisdanverwacht.DushetiseenbeetjetegenstrijdigwatdeheerRoemerzegt.DeheerRoemer(SP):Mijnvoornaamstezorgisdatwijopdezelfdemanierdoorgaan,indezindatwijnormenblijvenoprekkenenjaartallenblijvenuitstellenomdeongebreideldegroeimogelijktemaken,endatregionaleluchthavenshetafvalputjezullenwordenvanSchiphol.Watbetreftuweersteopmerkingnoghetvolgende.Inderdaadhebbenwijereerderovergesproken.Meerderefractieshebbenterechthunzorgenerovernaarvorengebrachtdathetoverdeschuttingisgegooidalvorensermetderegio’sisgesproken.Daaromhebikerookeenvraagovergesteld.WatgebeurternualsEindhovennietmeerdan5000vluchtenaccepteert?DanishetAldersadviesdatvolgensdezeministerondeelbaaris,daarmeedusvantafel.Alsjedatnudusniethardopzegt,heeftzo’noverlegmetEindhovengeenenkelezin.DanheeftmendaargeenruimteenmoetmenaccepterenwatAlderszegt.Ikgaervanuitdatmendaarzijneigenruimteheeftenmenzijneigenafsprakenkanmakenendaterdusveelminderuitgaatkomen.DeheerDeRouwe(CDA):Voorzitter.Op4november2008heeftdezecommissiealuitgebreidgesprokenoverhetAldersadvies.Mijnfractieheefttoenuiteindelijknawikkenenwegensteunuitgesprokenvoorditadvies.Ikgamijninbrengvandestijdsnietherhalen.Indecommissiewarenerechternogweleenaantalaanvullendevragen,waarvandebeantwoordingopdeagendastaat.Daarwilikdanookgraagnogopterugkomen.MethetverschijnenvanhetadvieszithetwerkervoordeAlderstafelwatonsbetreftnietop.WelzalderolvandetafelvanAldersveranderen.DeoverlegtafelkanwathetCDAbetreftomgeruildwordenvooreenwerkbank,waarbijdeeerderedeelnemersnuuitvoerdersgaanworden.DeplannenstaannuvastendeuitvoeringkangaanbeginnentenaanzienvandeomgevingSchiphol.Hetspreektvoorzichdatdebouw-liedenachterhetbouwwerkstaanenookgezamenlijkverderoptrekken.Indebeantwoordingbevestigthetkabinetdatditadvieséénenondeel-baaris.ZozithetCDAerookinendaarommoetdekomendejarenallesinhetwerkgesteldwordenomdevliegveldeninderegiogeschiktteTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.1355 makenvooreventueleuitplaatsing.Alsdezeaccommodatieniettijdiggerealiseerdis,isersprakevaneensituatiewaarvoornieuwepolitiekebesluitvormingnodigis.DoorgroeiopSchipholisdanweleenoptievoorhetCDAenisooknadrukkelijkinbeeld.Ikzougraagvanbeideministerswillenwetenofzijineendergelijkgeval,wanneerderegionaleontwikke-lingnietvandegrondkomt,netalshetCDAdoorgroeiopSchipholnietuitsluiten.KandeministervanVerkeerenWaterstaateenactuelestandvanzakengevenoverderegionaleAlderstafel?KanhijtevensingaanopdevraagofhetregionaleadviesnodigisvoordetotstandkomingvandeLuchtvaartnota?WanneerkandeKamerhetadviesvandeheerAldersverwachten?Hetisverleidelijkomdegeheleluchtvaartontwikkelingtot2020doordeogenvanvandaagofmorgentebezien.Ditisechterkortetermijnpolitiek,terwijlwijvandaagjuistoverdelangetermijnspreken.WijmoetendezejarendanookgebruikenomvanSchipholgebruiktemakenvoorhetmomentdatdeeconomieweeraantrekt.Wijwetenookhoesnelhetkangaan.Bijvoorbeeldtoenhetna11september2001zoslechtging,iservervolgenseenenormegroeispurtontstaan.Ooktoenwarenerveelmensendieheteindevandeluchtvaartsectorverklaarden;zijhebbengeengelijkgekregen.Hetisdusnutijdomallesgereedtehebbenvoorhetmomentdatdegroeiweeraantrekt.WijsluitenonsdanookaanbijdeVGPdiepleitvooreenvoortvarendeaanpakvandeuitwerkingvanhetAldersadvies.ZorgenzijnerwelomdeLVNL.Dezestaatonderdruknudeinkomstendoorhetaantalvliegbewegingenteruglopen.TegelijkertijdheeftzijeenstevigeopgaveopbasisvanhetAldersakkoordeniszijmedeverantwoor-delijkvoorhetwelslagenvanbijvoorbeeldexperimenten.TevenszienwijdatdetransparantieronddekostenstructuurbijdeLVNLnogaltijdnietheelgrootis.Onlangsisaangekondigddatdetarievenomhooggaan.Ditbaartonszorgen,omdatdaarmeedeconcurrentiepositievanSchipholaangetastkanworden.WatkandeministervanVerkeerenWaterstaatdoenaandeteruglopendeinkomstenenaankostentransparantieenwatkanhijdoenomdeLVNLgoedinhetzadeltehoudentenbehoevevandeAlderstafel?Ikrondaf.HetCDAheeftalmeerderekerenopgemerktdathuidigeennieuwebewonersnabijSchipholgoedopdehoogtemoetenzijnvaneventuelevliegoverlast.DepraktijkisechterweerbarstigennogsteedsverschijnenerindedirectenabijheidvanSchipholprachtigeverkoop-brochuresdieheerlijkrustigwonenbeloven.Erstaatdaarinechternietsvermeldovergeluidszones.Sterkernog,zebeloveneenoasevanrust.Ditneigtnaaroplichting.Hierisopz’nminstsprakevanonvolledigeinfor-matieaantoekomstigebewoners.Hetkannogerger.HetBewoners-aanspreekpuntSchiphol(BAS)meldtdathetregelmatigdoormakelaarswordtgebeldmetdevraagoferopeenbepaaldtijdstipookvliegtuigenteverwachtenzijnboveneenbepaaldewoningdiezijtoevallignetindeaanbiedinghebben.Jehebtergeenfantasievoornodigomtebeseffenwatdezevragenmetzichbrengen.Wijvindenditdanookontoelaatbaargedrag.Laathiervooropstaandatdekopersprimaireeneigenverant-woordelijkheidhebbenvooreengoedewoonoriëntatie,zekerwaarhetgaatomlocatiesnabijeenluchthaven.Echter,makelaarsdienenpoten-tiëlekoperseerlijkenobjectiefteinformerenoverhethuisendedaarbijhorendewoonomstandigheden.DaaromzouikvandeministervanVROMgraagwillenwetenofzijdeuitsprakenvanhetBASkenten,zoja,welkeactieszijopditpuntgaatondernemen.WellichtkanzijhetgesprekmetdeNederlandseVerenigingvanMakelaarsaangaanomditprobleemtebespreken.DeheerCramer(ChristenUnie):Voorzitter.WijpratenhieroverhetAldersadviesenhetpastmijnsinziensomeencomplimentuittesprekenvoorhetvoorliggenderesultaat,geletookopdecomplexiteitvandeTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.1356 discussie.Ikwilvervolgenseenaantalonderwerpenaansnijdenteneindetoteengoedebeoordelingvanhetadviestekunnenkomen.Mijneerstevraagishoeselectiviteitenuitplaatsingkunnenwordengerea-liseerd.InhetvorigealgemeenoverleghebikdeministervanVerkeerenWaterstaatalleenbestaandemaatregelenhorennoemen.Hetconvenantselectiviteitnoemtookgeenconcretenieuwemogelijkheden.Hoegrootzijndemogelijkhedenechterenkunnenwijwelsprekenoveruitplaatsing?ErisinopdrachtvanhetministeriedoorSEOeenuitgebreidonderzoekgedaannaarselectiviteit.ZoudeKamerhetdesbetreffendeonderzoeks-rapportkunnenkrijgenmeteenreactievandeminister?VerdervraagikmethetoogopdeLuchtvaartnotaomeenuitwerkingvandemogelijk-hedendiehetHSL-netinEuropaenhetsturenviaslotsbiedenvoorselec-tiviteit.Erwordteencapvoorgesteldvan510000vluchten,dieechternadrukke-lijkwordtgekoppeldaande580000vluchtenendeverondersteldegroei.NatuurlijkweetikweldatdithetuitgangspuntisgeweestvoorSchiphol,maaruitplaatsingisafhankelijkvandemedewerkingvanderegio’s.Datlaatsteismogelijkeenprobleem.HetisopvallenddatalleenhetkabinetenSchipholrechtenkunnenontlenenaanhetconvenantennietdebewo-ners.Voorhetgevaluitplaatsingnietlukt,vraagikmijafofhetnietlogi-scherzouzijnomeersttewerkeninderichtingvandie510000vluchten.WatisoverigensdestandvanzakenrondhetoverleginhetkadervanderegionaleAlderstafelsinrelatietotdezekerheidvanuitplaatsingvan70000vluchten?Mijnvraagoverdie510000vluchtenheefttemakenmetdegroei.Aleenaantaljarenzittenwijop430000vluchten.RecentishetvervoernaarSchipholgedaald.Datmoetjenatuurlijkwelplaatseninhetlichtvandeeconomischerecessie,maardanmisiknogweldeonderbou-wingvandenoodzaakomtewerkenrichting580000vluchten.DeChristenUniezougraagbijdeLuchtvaartnotaeengeactualiseerdeonder-bouwingkrijgen.Eriseenaantalaannamesdattotnutoenietmeege-nomenisbijdieverondersteldegroei.Ikvraagmijafof,alsdegroeiboven510000voorlopignietaandeordeis,heteconomischnietonver-standigisomaltegaanpratenoveruitplaatsing,ditookinrelatiemetdezorgendieSchipholinonzerichtingheeftgeuitalshetgaatomdehaal-baarheidvoordieluchthaven.DeheerVendrik(GroenLinks):Omdatditeentweederondeisinhetdebatdiezichdusookleentomwatmeerconclusiestetrekkenhebikeenvraagaanuoverdatmaximumvan510000.Iksnapuwvragendaaroveropzichzelfheelgoeden,naarikaanneem,zullenwijdaarstraksookeenantwoordopkrijgen.IshetnuechterdepositievandeChristenUniedatSchipholtot2020wordtgemaximeerdop510000,ongeachtwathetoverleginderegiooplevertoverwelofnietuitplaatsingvanvluchten?DeheerCramer(ChristenUnie):VolgensmijisdathetresultaatvandeAlderstafel.Dusindiezinvindikdatditeengoeduitgangspuntis.DeheerVendrik(GroenLinks):Datkloptniethelemaal.Deministergeeftinzijnbeantwoordingeenenanderookhelderaan.Mochtdeuitplaatsinglukken,danisdedealrond.DanweetSchipholdathettot2020maximaal510000vluchtenperjaarmagaccommoderen.Alsdieuitplaatsingnietlukt,daniser,zoalsdeministerookaangeeft,eennieuwpolitiekmoment.Danstaatdie510000weerterdiscussie.Danzouopgrondvaneerder-genoemdeafspraakSchipholkunneneisendater580000vluchtenmoetenwordengeaccommodeerdendaterdusmeervluchtenopSchipholkomen.IsdeheerCramerheteensmetdeministerdathetzozalgaan?Ofishetaantalvan510000echthetmaximumvoordeChristen-Unie?TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.1357 DeheerCramer(ChristenUnie):Volgensmijisdatnunetdekernvanmijnvraagdieikdeministersteldeoverdemiddellangetermijn.Hetisnamelijknogmaardevraagofwijoverdie510000heengaan,geletophetfeitdatwijaleenforsaantaljarenop430000vluchtenperjaarzitten.Iksluitnietuitdat,mochteengroeizichgaanvoordoen,wijookdediscussiedaarovergaanvoeren.Datvaltvolgensmijookondergoedbestuur.Ikhebaangegevendathetmijnvoorkeurheeftomnatedenkenoverdie510000tot2020enomdaardeaandachtopterichten.Daarnaastiserdediscussiemetderegio’soverdemogelijkheidvanuitplaatsen.DanzijnwijhelderoverwatwijvoorelkeregioafsprekenendanzijnwijookhelderrichtingSchipholalshetgaatomhetmaximaleaantalvan580000vluchtendataldaargeaccommodeerdkanworden.Mijnvolgendepuntbetreftdelokalebeschermingenhetvliegenvolgensafspraak.InhetAldersadvieszijnalleenaantalsnormenopgenomenengeenlokalenormen.Ikhebdatinhetvorigealgemeenoverlegookalopgemerktmaarikbennadeschriftelijkerondenogniethelemaalgerustopditpunt.Ingenoemdoverleghebbenwijervoorgepleitomnaastvliegenvolgensafspraak,eensetlokalegarantiepuntenteintroduceren.Daarmeewordttegemoetgekomenaanafsprakeninhetregeerakkoordoverdegewenstebeschermingvanhetbuitengebiedenwordtinnovatiegestimuleerd.DeministersteltdatalternatievenmoetenpassenbinnendecontourenvanAldersendatditbijditvoorstelniethetgevalisomdatersprakezouzijnvanlokalenormen.Datisvolgensmijgeengoedargu-ment.Depuntenliggenopeenandereplekdandeoudehandhavings-puntenenhetgaatslechtsomgarantiepunten.Watiseroptegenomditvoorstelmeetenemenindetestperiodewaarinhetoudeenhetnieuwestelselnaastelkaarzullenstaan?Hoegaanwijvliegenvolgensafspraakindeproefperiodetoetsenaanhethuidigestelsel?DeChristenUniepleitervoordenormeninhethandhavingspuntindezeperiodeconstanttehoudenendezedusnietmeeraantepassenvoorexperimenten.Andersheefttoetsengeenzinmeer.DeChristenUnieisbuitengewoonteleurgesteldalshetgaatoverdenacht-sluiting.Erligteenaangehoudenmotievanmijnhanddieertoestrektderegionaleluchthavenstussen23.00uuren07.00uurtesluiten.HetAldersadviessnoepthiertweeuurvanafvoorEindhovenenLelystadendeministerhechthierzeeraanomdathetadvieseentotaalpakketis.Aldersgaathieroveringesprekmetderegio’s.Demotielijktmijklip-en-klaarenwasalbekendvoordatdeheerAldersmetzijnadvieskwam.IkhebgeenonderbouwinggezienvandenoodzaakvanditdeelvanhetAldersadvies.OverdebeperkingvandegeluidsbelastingindenachtbijSchipholliggenerdeaangenomenmotie-Cramer/Tangendeaangenomenmotie-Tang/Cramer.DeministerheefttoegezegdomdaaropterugtekomenviahetAldersadviesmaardatisnietgebeurd.DeChristenUniepleitvoormeertariefsdifferentiatietussenzesenzevenuur’sochtendsenvraagtdeministerinhoeverrehijhieropkansturen.Deministerspreektzoweloveractualisatievangelijkwaardigheidscriteriaalsoveractualisatievangelijkwaardigheidsnormenenactualisatievannormeninhandhavingspunten.Ikzouhemwillenvragenwaarvoorhetoptestellenspelregelkadergeldtenhoehijmethodologischverkeerdespel-regelswilvoorkomen.Deministersluitopnieuweencomplexediscussienietuit,maarwatdeChristenUniebetreftmoethetspelregelkadervoordelangetermijnklip-en-klaarzijn.Datwasnamelijkhetprobleemmethetoudestelsel.Debewonershechtenhierookzeeraan.WordendieregelsookopgenomenindeLuchtvaartwet?Aantalsnormenkunnenrekenenhoudenmetextrememeteorologischejarenmaarzullendanindemeesteanderejarennietvoldoendebegrenzendwerken.Aangezienookoperatio-neelplannenwordengemaaktuitgaandevaneennormaalmeteorolo-gischjaargeeftdeChristenUniedevoorkeuraaneenontheffingssysteembijextrememeteo.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.1358 DeheerTang(PvdA):Voorzitter.WijhechtenzeeraanhetAldersadviesomdathettotstandgekomenisopbasisvaneenbredebetrokkenheid.Hetisvoorheteerstdatomwonendennietalleenpratenovereenroutehiereneenroutedaar,maarookenvooralovereenbredevisieopdetoekomstvandeluchthaven.Datiswinst.Inhetvorigedebathebbenwijwelwaarborgengezocht.Erismijnsinzienswatdatbetreftnogweleenprobleem.ErishetverslagvanhetvorigeAOenerishetverslagvandeschriftelijkeoverlegronde.Enikmoetconstaterendatdieverslagenelkaartegenspreken.Datisergongelukkigendeoorzaakervanisookgelegeninonzewerkwijze.Gelukkigiserweleeneenvoudigeoplossing.Alsikhetverslagvanhetmondelingoverlegalsleidendmagbeschouwen,iservoormijgeenenkelprobleem.Hetverslagvanhetschriftelijkoverleggeeftafentoetocheenandereuitleg.Alsditnietleidendis,zijnertweepuntenwaarvoorikaandachtvraag.VolgensmijisdevorigekeerdoorministerCramertoegezegddathetplafondende50/50-verdelingvandegeluidswinstalin2009indeLuchtvaartwetwordenverankerd.Datstaatoppagina56vanhetconceptverslag.VerderwijsikopdetoezeggingvanministerEurlingsdatbijdeuitwerkingvaneennieuwstelselvangeluid-snormenendehandhavingervan,expertsvanbuitendetafel,waaronderdeStichtingNatuurenMilieu,wordenbetrokkenendatbijdeuitwerkingvanhetstelselopenwordtgestaanvoordeinbrengvandieexperts.Datisbelangrijk,wantnuhebbenwijalleenvliegenopafspraakenhetoudestelsel.Infeitehebbenwijhetoudestelselalfaillietverkaard,zodatwijnogdekeuzehebbenuitéén.Datvindikongelukkig.InhetvorigeAOisgesprokenovereensituatiewaarineenvandepartijenzichnietaandeafsprakenhoudt,bijvoorbeeldoverhetdoorvoerenvanhinderbeperkendemaatregelen.MinisterEurlingsgafdaarbijaanvertrouwentehebbendatditgeenprobleemzouzijn.Hetistenonrechtedathijdatvertrouwenhad.Wijkrijgennualsignalendatdenietaltebestehuidigeeconomischesituatiewordtaangegrepenomtetempori-seren,bijvoorbeeldwaarhetgaatominformatievoorzieningrichtingomwonenden.Temporiseringvandeuitwerkingvanhinderbeperkendemaatregelenisniettetolereren.Ikhoorgraagvandeministersofzijdezemeningdelenenwelkeactieszijgaanondernemen.Hetmagnietzozijndatafsprakenwordengemaaktendat,wanneerdeomstandighedenietsveranderen,dieafsprakennietmeerwordennageleefd.Datzouhetopge-bouwdevertrouwenweertenietdoen.Verderwilikwetenofenwanneerermomentenzijnomvasttestellendatdeverschillendepartijenzichhoudenaandeafspraken.EenanderezorgbetreftdeselectiviteitwaardoorhetverkeeropSchipholwordtbehoudenenaangetrokkenwatinhetbelangisvandefunctievanSchipholalsmainportenalsknooppunt.Selectiviteitenmainport,hetzijntweewoordendievaakwordengebezigdmaardieevenvaakgeenconcreteinvullingkrijgenwaardoorzeinfeiteverwordentothollefrases.DatkunnenwijonsnietlangerveroorlovenalswijzeggendatSchipholnietongebreideldmaggroeien.HetAldersadviesbetekentdatnietelkvliegtuigwelkomisopSchiphol.Datisselectievegroeimaarnogzondereeninstrumentomteselecteren.DusishetAldersadviesopditpuntholzolangergeeninstrumentisomteselecteren.Hetconvenantselectiviteitzoudaaraaninvullingmoetengevenmaardoetdatniet.Ergernog,hetwordtaandesectorovergelaten.Datisonacceptabel.Hetadviesmagnietholzijnmaarmoetinvullingaanselectievegroeigeven.Hetistegevaar-lijk,desectorkanooitindeverleidingkomenomzonderinstrumenttegendegrensaantelopen,waarbijdeervaringleertdatdegrensdanwordtopgerekt;iniedergevalbestaatdaarvoordandeangst.Dus,ministerEurlings,ikheballevertrouweninu.AanudeschonetaakomaandieselectiviteitendaarmeeookaanhetAldersadviesinvullingtegeven.IndiezinsluitikmijookaanbijdezorgdiedeheerCrameropditpuntnaarvorenheeftgebracht.WatmijbetreftstuurtdeministersnelnaardeTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.1359 Kamereenverkenningvandemogelijkhedenvoorselectiviteitinclusiefeentijdpadvoorimplementatievaninstrumentenomtekunnenselec-teren.DeheerNicolaï(VVD):Voorzitter.Ikmoetmijopvoorhandverontschul-digenvoorhetfeitdatiknietaanwezigkanzijnbijhettweededeelvanditalgemeenoverlegvanwegemijnaanwezigheidbijeenanderalgemeenoverleg.IkmaakmijzorgenoverdediscussieoverSchiphol,nietzozeeralsiknaarhetAldersadvieskijktalswelwanneerikluisternaardeinbrengenvaneenaantalcollega’shierenbijanderegelegenheden.ZijwekkendeindrukdathetbijSchipholgaatomgewonebedrijvendienietongebreideldmoetenwillengroeien.Luchthavenszijninfrastructuurenmoetenderhalvewelmeekunnenbewegenmetdeontwikkelingenindemarkt,ookalsdiemarktweeraantrekt.IkvinddateenwezenlijkanderevisieopSchipholdandiewelkeikhoorvanonderanderendeheerTang.DekeuzesdietenprincipaledoorAldersenderegeringwordengemaakttenaanzienvandemainportnetwerkfunctievanSchipholdeelik,omdatopdiemanierdeinfrastructurelerolvanSchipholhetbestevervuldkanwordenenookhetbelangvanhetmeekunnenbewegenmetdeeconomiehetbestekanwordengegarandeerd.MetnamemetéénpuntvanhetAldersadvieshebikwelgrotemoeiteendatishetindewetvastleggenvanhetaantalvliegbewegingen,omdatikhettenprincipaledeverkeerdebenaderingvind.Wijwillennietmindervliegen,wijwillenminderoverlast.Endatiseenkwalitatievebenadering.AlsVVDhebbenwijerevenweltochvoorgekozenomdeondeelbaarheidvanhetAldersadviesteaccepteren,dusinclusiefdievermaledijdewette-lijkeverankeringvanhetaantalvliegbewegingen.Eenonderdeelvanhetadviesbetreftderegionaleontwikkelingen,metnameEindhovenenLelystad.Hetgeendaaroverinhetvooruitzichtwordtgesteld,moetwatonsbetreftooklukken.Geletopgenoemdeondeelbaar-heidvanhetadviesmoetderegeringdusookkunnentoezeggendathetzallukkenbinnendeafgesprokentermijn.Ikmaakmijopditpuntoveri-genswelzorgenoverhetdraagvlakendefeitelijkesituatiealszodanig.EenjaargeledenhebiktenaanzienvanLelystadalgeroependatdaardeschopdegrondinmoet.ToenriepministerEurlingsdatditookzijnbena-deringwas.Puntisechterdatdieschopnogsteedsdegrondnietinis.Hoesnelwordtdedesbetreffendebaanverlengd?VoorLelystadisookbelangrijkhetpuntvandeverkeersleidingevenalsdebereikbaarheid.Lelystadkanpasechtdebeoogderolvervullenalsdelandzijdigebereik-baarheidbeterisgeregeld.OverEindhovenhoorikooknogsteedsteweinig.Hetbetrefthiereenverantwoordelijkheiddieweldegelijkbijdeministerligtennietbijderegiozelf.WijwetenallemaaldatdaarhetgroteprobleemisgelegenindeovercapaciteitvoorDefensieendatditdegrotebeperkingisvoordeuitbreiding.Watdoendezeministersomditprobleemzospoedigmoge-lijkoptelossen?Debelangrijksteredenwaaromikhetprincipieelfoutvindomvlieg-bewegingenindewetvastteleggenisgelegeninhetuitgangspuntdatwijschonere,geluidsarmereluchtvaartwillen.Endatbevorderjenietdoorermetregelsenafsprakenietsovervastteleggen.Datbevorderjedoordeindustrieditopeenslimmemaniervoorhaarrekeningtelatennemen.Zelfsindehuidigeeconomischedramatischesituatiewordennogsteedsongelofelijkgrotebedragengestokenininnovatie.Datisuiteinde-lijkdeenigegoedewegomditheleprobleemaantepakken.Datmoetjeslimstimuleren.Danmoetjedesectordeduimschroevenookniettezeeraandraaien,watditkabinetechterweldoet.Hetiseigenlijkpennywise,poundfoolishbezig,aangeziendeechtestructureleoplossingindiehoekgevondenmoetworden.Ikdenkdaarbijookaaninternationaleafspraken,hetCESAR-projectendeopzetronddesingleEuropeanskyetc.DatkanjeTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13510 dusnietloszienvandebijnaregionalediscussiediewijrondAldersvoeren.Enikvinddatditnogteveelgebeurt.GrotezorgenmaakikmijoverdeconcurrentiepositievanSchiphol.Ikvinddathetkabineteneenaantalvanmijncollega’sindeKamerdaaroverveeltelaconiekdoen.Dieconcurrentiepositieverslechtert.WijzienSchipholzakkenopdeinternationaleranglijst.DubaiwerdalevengenoemddoordeheerRoemer,dievonddathetniethelemaaldeugdedatermetzoveelsubsidieluchthavenswerdenbevorderd;hetisoverigensinteressantomdatvaneenSP’ertehoren.Ikvindiniedergevaldatditkabinetzichonvoldoendebewustisvanhetbelangvaneengoedeconcurrentiepositie.Hetisnamelijknietzodatjestraksbijeeneconomischbetertijdieachter-standrazendsnelkuntinlopen.Alsjenuterugzakt,zakjewaarschijnlijkonherstelbaarterug.EnSchipholdreigtterugtezakken.Hetisinmiddelseenvandeduursteluchthavensenditkabinetdoeteigenlijknietsandersdandepositievandezeluchthavennogonmogelijkertemaken.Zoisersprakevaneensuperdividenddatwordtafgeroomd.Ookhebbenwijtemakenmetdievermaledijdevliegtaks.Hetallereerstedathetkabinetdanookzoumoetendoen,ishetafschaffenvandietaks.DangaandemenseniniedergevalweervanafSchipholvliegeninplaatsvanvanafWeezeenCharleroi.DeheerTang(PvdA):MoetenwijSchipholwelvergelijkenmetWeeze?Hetantwoordisnatuurlijknee.Schipholiseenhubenkunjevergelijkenmetanderehubs,zoalsDubai,CharlesdeGaulleenHeathrow.DatWeezegoedkoperisdanSchipholendatdaardoordepositievanSchipholwordtondermijnd,lijktmijeenredeneringdievaltindecategorieflauwekul.BentuhetmetmijeensdatalshetgaatomdeconcurrentiepositievanSchipholeenvergelijkingmoetwordengemaaktmetanderehubs?BentuhetookmetmijeensdathetAldersadvieszegtdatomeenhubtehand-haven,wijnietelkevluchtbehoeventeverwelkomen?BlijkbaarisSchipholinstaatomeenhubtezijnmet510000vluchtenofminder.DatiseigenlijkwathetAldersadviesookzegt.DeheerNicolaï(VVD):Ikbennooitvoorongebreideldegroeigeweest.Ikbenjuistergvoordieselectievebenaderingwatbetreftdemainport-functievanSchiphol.Dusdaaroverzijnwijhettenprincipalenietoneens.Watikechtersteedsmis,isdiezorgvoordeconcurrentiepositieenhetconceptuelebesefdateenluchthavennieteenbedrijfismaareeninfra-structuurdiemeemoetkunnenbewegenmetdeeconomie.Hetgaatdusomselectieveenduurzamegroei,waarbijervoorgezorgdmoetwordendatSchipholzijnhubfunctiekanbehouden.Weezeisnietdeconcurrent,maarhetiswelkrankzinnigomdiedramatischeterugloopopSchipholtezien.Datisvooreendeeltewijtenaandeeconomischerecessiemaarvooreendeelzekerookaandevliegtaks.Onmiddellijknadeinvoeringvandietaksiseendramatischeterugvalopgetredenvanhetaantalvlieg-bewegingenopSchipholeniseenspectaculairetoenameopgetredenvanhetaantalvliegbewegingenopdeluchthavensnetbuitendegrensvanNederland.Detakshelptnietvoorhetmilieu,maarbedreigtweldepositievanSchiphol.DeheerTang(PvdA):UzegtdatwijSchipholnietmoetenvergelijkenmetWeezemaarvervolgenszegtuweldaterpassagiersnaartoegaan.Welnu,alshetgaatomdemainportfunctieisdatniethetgrootsteprobleemvanSchiphol.Ikwijseroverigensopdatdevliegtaksalleengeldtvoorpassa-giersendusnietookvoorvracht,terwijldeterugvalquavrachtopditmomentdramatischistenoemen.Devliegtaksheeftnatuurlijkeenbeper-kendeffectopdegroei–datwistenwijvooraf–maardegrootsteklapkomtdoordecrisisendatisopditmomentaftemetenaanvracht.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13511 DeheerNicolaï(VVD):Jammer,datikdesheetdieikhiervoormijhebnietevenkanprojecteren.Dielaatnamelijkziendatvrijwelonmiddellijknainvoeringvandevliegtakshetaantalvliegbewegingenisafgenomenmet10%.Daarnaiserooknogdeterugvaldoordeeconomischerecessie.Hetallereerstewathetkabinetdusmoetdoenisdievliegtaksafschaffen.Opz’nminstverwachtikvandeministervanVerkeerenWaterstaatdathijzijnwoordenbevestigtdatzodraersprakeisvanemissiehandel,ernietgestapeldgaatworden.ZijnbewoordingenwijkenoverigensafvandeuitspraakvanstaatssecretarisDeJagerinzijnbriefdateenenandertegendietijdnogwelzalwordenbekeken.DeheerVendrik(GroenLinks):Voorzitter.IkgeloofnietdatikeengeheimverklapalsikzegdatdefractievanGroenLinkstamelijkongelukkigwas-dandrukikmijmilduit–methetAldersadviesendatdeeersterondevanhetdebathieroverheternietveelbeteropmaakte.MaarlatenwijeensevenkijkenofministerEurlingsenwijgezamenlijkdeboeleenbeetjekunnenopknappenzodatwijertochnogietsvankunnenmaken.AllereerstvraagikdeministereenreactieopdeuitlatingenvandenieuwebaasvanSchiphol,deheerJosNijhuis.Op6januarijl.zeihijindeNRC,reagerendopdeforsedipdieSchipholopditmomentdoormaakt,daternietmoetwordengespreidoverteveellocatiesaangezienervoldoendevolumemoetzijnomvandekleineluchthavenseensuccesvolalternatieftemaken.HoebeoordeeltdeministerdezevisievandeSchipholbaasdiekennelijknogalsceptischisoverhetuitplaatsingsscenario,dattocheenvandehoekstenenisvanhetAldersadvies?Datraakttendeleookaanhetvraagstukvanhetmaximumvan510000vluchten.Isdevisievanhetkabinetopditpuntinmiddelsveranderd?Indeantwoordenopdevragendiekwamenop16novemberzeihetkabinetniettewillenreagerenopeeneventueeleconomischdipje.Nuzijnwijruimtweemaandenverderenblijktheteenheelforsediptezijngeworden.Watheet,hetiseenklas-siekekeynesiaansevraagcrisisgewordenvanongekendehistorischeomvangdieongetwijfeldookdeluchtvaartdiepzalraken.Danveranderthetspeelveldtochwel,zouikdenken.Watisdaaropdereactievandeminister?DeheerTang(PvdA):Ikbegrijpdezediscussienietzo.Erisdanmindergroei,hetgeenietsiswatGroenLinksinzekerezintochvoorstaat.Endanishetwathaarbetreftweernietgoed.Danmagernietwordengesprokenovereenmaximum.HetAldersadviespoogtnatedenkenoverdesituatiewaarindegroeierwelisenwaterdantedoenstaat.Hetzoukunnendatdegrenzenaandegroeiwatlaterbereiktworden,maarikbegrijphetprobleemdatGroenLinkshierbijheeftnietzo.Ikgaernamelijkvanuitdatzijhetjuistmooivindtalsdeluchtvaartwatminderhardgroeit.DeheerVendrik(GroenLinks):Maardatisnuevenmijnpuntniet.Mijnpuntiseenander,namelijkdathetAldersadviesnatuurlijkmaaroméénredenisontstaan.Schipholheefteenpaargoedejarenachterderug.Hetheefteenmooiegroeigerealiseerdenhetzietnuaankomendathetmethethuidigehandhavingsstelseltegendegrenzenaangaatlopen.DatiseenklassiekerindeluchtvaartinNederland.Datzienwijookinanderelanden.Uhaderookangstvoor,mijnheerTang,endatisookterecht.Endankrijgenwijweereendiscussieoverdenormen.Zogaatdat.DaarishetmetdieAlderstafelombegonnen,dusdeveronderstellingdatjevrijsneltegengrenzenaanlooptendatdiegrenzendusmoetenwordenopge-rekt.Datgeheleperspectief,destartdusvandeAlderstafel,isnuradicaalanders.HetlijktmijdanvrijlogischomdataanelkaarteverbindenenomhetkabinetdevraagvoorteleggenofonderhandnietsprakeisvaneenillusoirediscussieoverdeAlderstafel.Datvondhetkabinetop16novembernognietmaarwijzijninmiddels,ruimtweemaandenlater,ineenhistorischuniekecrisisterechtgekomen,hetgeentochwelconse-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13512 quentieszoumoetenhebben.Hetzouiniedergevalbetekenendatdeprognosesvoordeluchtvaartserieustegenhetlichtgehoudenmoetenworden.Daarhebbenwijookmooieplanbureausvoor.OokopwegnaardeLuchtvaartnotazouhetdienstigzijndatditkabineteraandehandvandelaatsteactuelegegevensnogeensgoednaarlaatkijken.Ikkrijghieropgraageentoezegging.Dandebewonersparticipatie.Indeschriftelijkebeantwoordinglooptdeministeromééncruciaalpuntheen.Latenwijergeendoekjesomwinden,tegenbewonersgroepenisgezegd:alsjenietinstemt,magjenietverdermeepraten.DatisderedenwaaromeendeelvandeachterbanvandeVGPuiteindelijktochmaarvoorheeftgestemd.Dusdeunanimiteitdieiederekeerwordtuitgeventdoordezeministeralshetgaatomdesteunvandebewonersorganisatiesistotstandgekomenonderdezedrukennietanders.Datwaswatmijbetrefteensmaarnooitmeer.Laatdezeministernietopnieuwroependatiedereeninderegiohetermeeeensisomdathetzo’nfantastischeafspraakisdieaandeAlderstafeltotstandisgekomen,wantzoishetniet.Deministerheeftverderbijbriefaangegevendatallebetrokkenen–datgeldtookvoordekritischebewonersgroepen–goedgeïnformeerddienenteblijven.Ikwilgraaghorenwatditconcreetbetekentenhoedevlagervandaagdedagbijstaat.IkzouookdenkendathetlogischisdatgeletopdewijzewaaropkritischebewonersgroepenzijnbejegendbijhettotstandkomenvanhetAldersadvies,erweleensietsrechtgezetmagworden.Datzouhetprocesgoeddoen.Ikvindookdatdeministerzichdaarvoormoetinspannen.Danhetoverlegmetderegio’s.ErwordtgestelddatdeoverheidenSchipholendeafsprakendiebijvoorbeeldinEindhovenzijngemaakttweeseparatetrajectenzijn.Echter,hetmeerderheidsbelangvanAirportEind-hovenisinhandenvanSchiphol.Erligteenafspraaktussendebewoners-groepenenAirportEindhovenovervliegenindenacht.IkvraagdeministerervoortezorgendatdieafspraakwordtgerespecteerdendatdithetuitgangspuntisdatookaandeheerAldersvoordeEindhoventafelmoetwordenmeegegeven.Ophetpuntvanhetnormenstelselvindikdeministeronduidelijk.Hijzegtdatvliegenvolgensafspraakquabescherminggelijkwaardigmoetzijnaanhethuidigestelsel,maardatdelokalehandhavingspuntendieeenwettelijkebasisgevenvoorderechtsbeschermingvanburgers,wegmoeten.Datkanniet.IkvraagdeministeromopnieuwtereagerenophetvoorstelvandeStichtingNatuurenMilieu.Datisnieteencombinatievanoptie1enoptie2,maarisuitgebreiderenbeterdandat.Ikzouzeggen:voegdattoeaandeAlderstafel.Danweetmenwathetexperimentople-vertenisderechtsbeschermingvanburgersooktijdensdezeperiodegegarandeerd.Datlijktmijdegoedevolgordederdingen.Ikoverweegopditpunteenmotieintedienen.Totslothetsuperdividend.Ikdachtdathetindeboekenstondvaneenofanderebegroting2009.Erzouietsuitgefinancierdworden.MaaralshetzoslechtgaatmetSchiphol,hetgeenikwelwilaannemenopgrondvandeberichtenvandenieuwebaasvanSchiphol,danheeftdatmijnsinziensconsequentiesvoordatsuperdividend.Toch?Hoezitdat?Isdateenwakjeindebegroting?Gaaterdaneenasfaltprojectjenietdoor?Waarlandtdat,minister?DeheerDeRouwe(CDA):UbegonuwbetoogmeteenartikeluitdeNRC.IkzougraaguwbetoogwillenafrondenmeteenartikeluitTrouwvan13januari2009,waarinnaarvorenkomtdathetWereldNatuurFondseenheelanderestrategiegaatvoerenengaatsamenwerkenmetKLM.DedirecteurvanhetWNFzegtindatartikel:alleenroependathetmindermoet,heeftgeenzin.Toenmoestikaanudenken.Datbetredenvannieuwepadenzoumijnsinziensookvoorukunnengelden.Watvindtuvanzo’nactievanhetWNFominplaatsvansteedsteroepentegentezijnTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13513 –datiswatualtijddoet-numetKLMomdetafeltegaanzittenomgeza-menlijktebekijkenhoeerietskanwordengedaanaanhetmilieu?Zietudiemogelijkheidook?Alleenroependathetmindermoet,heeftgeenzin.Volgensmijzitudannogopdeouderwetsetoer.DeheerVendrik(GroenLinks):AlseriemandhieraantafelzitdiehetpredicaatouderwetsverdientdanishetechtdewoordvoerdervandeCDA-fractie,deheerDeRouwe.Wijhebbenhetdeafgelopendecenniakeeropkeermeegemaakt.AlsSchipholtegeneengrensaanloopt,wordennormennietgehandhaafd.HetCDAisdepartijvannormenenwaardenmaarisdatkennelijknietvoorSchiphol;danmogendenormenover-schredenwordenendanwordtdatgedoogd.Vervolgenswordendenormenopgerektomdateruiteindelijkmaarééndingbelangrijkis,name-lijkdatSchipholderuimtekrijgtomtegroeien.Voorzitter,ikbennietvandieafdeling.Ikvindinderdaaddatjeafsprakendiebijvoorbeeldsugge-rerendatjebewonersbeschermt,gewoonmoetnakomen.Ikkanookeenmooicitaatuit2000vantoenmaligministervanVerkeerenWaterstaatTinekeNetelenbostevoorschijnhalen...DeheerDeRouwe(CDA):DiewasnietvanhetCDA.DeheerVendrik(GroenLinks):Inderdaad,maarhetCDAzouerwelgoedkennisvankunnennemen,zekerdeopvolgervanmevrouwNetelenbos.ZijzeioverdenormenvoorSchiphol:afspraakisafspraak,normenzijnnormen,alsSchipholzichinspantkanermeerenalsdatnietgebeurt,kanerweerminder,hetgeenbijanderevergunningplichtigebedrijvenookgebeurt.Metanderewoorden:dienormenzijnookinhetbelangvanSchipholzelfenvooreenmeerduurzameluchtvaartsector,watnogeenheelingewikkeldeopgaveisaangezienjedetechnieknietzomaarvandeplankkunttrekken.DeheerDeRouwe(CDA):HetzoufijnzijnalsuingingopmijnvraagoverdegezamenlijkeactievanWNFenKLM.Alleenroependathetmindermoet,heeftgeenzin.DeheerVendrik(GroenLinks):Hetantwoordligtbesloteninhetbetoogdatikzo-evenhield.IksnapheelgoeddathetWereldNatuurFondskijktnaardepolitiekerealiteit.EndierealiteitisdatSchipholwilgroeienendathetdaarperdefinitiealtijdderuimtevoorkrijgt.Zoishetgeweestenzodreigthetnuookweertegebeuren.Metanderewoorden:deoverheidgrijptnietin,deoverheidgedoogtengeeftruimte.Debewoners,hetmilieuenhetklimaatmoetendaarvoordeprijsbetalen.DathetWereldNatuurFonds,geconfronteerdmetdiepolitiekerealiteitdieumedemoge-lijkmaakt,vooreenanderestrategiekiestdoormetSchipholomdetafeltegaanzitten,snapikheelerggoed.Datisoverigensnietnieuw;datdoennatuur-enmilieubewegingenalmetallerleibedrijvenomdatzeziendatdeoverheidstekenlaatvallen.IksnapdatdusheelgoedvanhetWereldNatuurFonds.Deoverheidzoueenbetererolkunnenspelendoorervoortezorgendatditsoortactiesnietnodigisendoortestrevennaareenstevigklimaatbeleidendaadwerkelijkebeschermingvanbewoners.Datgebeurttotophedenechterniet,maarmisschienkandatindetweederondenogkomen,maardathangtdantochechtafvandezeministervanVerkeerenWaterstaat.AntwoordvandebewindsliedenMinisterEurlings:Voorzitter.Ikdankdeledenvoorhunvragen.Ditisinfeiteeensoortvervolgdiscussie.InnovemberhebbenwijaluitgebreidmetelkaargesprokenoverhetAldersadviesendetoekomstvanSchipholtotenmet2020.IkdenkdathetgoedisomvandaaghetgesprekoverdeTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13514 algemenevisiemetelkaarafteronden,zodatallepartijenookwetenwaarzeaantoezijn.Daarmeedoenwijookrechtaanaldiemensendiezohardhebbengewerktaanhettotstandkomenvanhetakkoord.Eenaantalwoordvoerdersheeftterechtaangegevendatdeluchtvaart-sectorzwaarwordtgetroffendoordeeconomischerecessie.Deconcur-rentieneemttoe,devervoersvraagdaaltendekostenzijngestegen.Endatiszorgelijk.Vanuitmijnverantwoordelijkheidmaakikmijerookzorgenoverendiezorgenzijnaanwezigbijhetgehelekabinet.Wijzijnnietvoorongebreideldegroeimaarwijzijnwelvooreenduurzamegroei,omdatwijhetbelangvaneengoedepositieindeluchtvaartwereld,hetbelangvangoedeverbindingendoordeluchtvanuitNederlandoverdegehelewereld,heelnadrukkelijkzien.Deluchtvaartisgeenbedrijvigheidopzich,maariseenbelangrijkerandvoorwaardevoordebredereecono-mischeontwikkeling.Omdegroeiindetoekomstvooronslandweertekunnenrealiseren,zullenwijeengezondeluchtvaartnodighebben.DeheerNicolaïheeftgelijkmetzijnopmerkingoverinnovatie,hetFunc-tionalAirspaceBlockenSESAR.Hetbetrefthierzeerbelangrijkeontwikke-lingendieindetoekomstmoetenzorgenvoormeerefficiency,minderemissiesenmeerluchtzijdigecapaciteit.HetzijnontwikkelingenwaardeNederlandseregeringhardaansjortentenaanzienwaarvanwij,ingoedesamenspraakmetdesector,ookinEuropaalshetmoetmetdevuistoptafelslaan.Najarenlangpratenishetvanbelangomdieontwikkelingennueindelijkindepraktijkomtezetten.AlsNederlandlopenwijhierinvooropmeteenaantallandenomonsheen.HetmooieisdatjemetdezeontwikkelingenraaktaandedubbeldoelstellingvandeAlderstafel,name-lijkgroeitenbehoevevandeeconomieendesectorentegelijkertijdduur-zaamheid.Efficiëntervliegenisnietalleenwinstvoordesectormaarisookwinstvoorhetmilieu.10%minderkilometersisookeenprocentjeoftienminderCO2.VelenhebbenopmerkingengemaaktoverhetaldannietdoorzettenvandeafsprakeninhetAldersakkoordindezetijdvankrimp.IkzouwillenbenadrukkendathetAldersakkoordechtgerichtisopdemiddellangetermijn.DedoelstellingvanAldersisnujuistomverdervooruittekijken,teneindeervoortezorgendattot2020debalanstusseneconomieenbeschermingvanbewonersduurzaamisgeborgd.Ikgaervanuitdatnadezetijdenvanregen,ookweertijdenvanzonneschijnvoordesectorzullenaanbreken.Datisookhardnodig,nietalleenvoordeluchtvaart-sectormaarvooronzegeheleeconomieendusookdebetaalbaarheidvansocialevoorzieningen.Wijhebbenhetnodigdatdiesectortoekomstkrijgt.Hetisdusvanbelangdatwijderandvoorwaardenscheppenzodatalsdeeconomieweeraantrekt,desectorweerkangroeien.Daarbijzegikdatwijwillendatdehinderbeperkendemaatregelengewoonwordenuitgevoerdenselectiviteitsmaatregelengaanzorgenvooreenoptimaleverdelingvanhetluchtverkeer.IkwilweleenonderscheidmakentussenhetcreërenvandemogelijkheidomselectiefgebruikvanSchipholtoetepassenenerzijdsendedaadwerkelijkeuitplaatsinganderzijds.HetisnuvanbelangominlijnmethetAldersakkoordmogelijkhedentecreërenvoorhetbeschikbaarmakenenbenuttenvanvoldoendecapaciteitopregionaleluchthavens,zodatstraksalsdemarktpositieeraanleidingtoegeeft,diemogelijkhedenookkunnenwordengeëffectueerd.Ikzegditookinhetlichtvandeuitspraakvandenieuwepresident-directeurvanSchipholNV,deheerNijhuis.AlseenbedrijfalsSchipholhetheelmoeilijkheeftenhethonderdenmensenmoetontslaanhetgeennietalleenecono-mischmaarooksociaaleendramais,kanikheelgoedbegrijpendathetereerstvoorzorgtdathetdezewintergoeddoorkomtonderhetmotto«firstthingsfirst».Datwilechternietzeggendatjenietnualdemogelijk-heidmoetcreërendatalsdegroeiweerterugkomtjeookechtvooruitkuntzonderweertevervallenindesystematiekdatjetegendegrenzenaanklotst,jegeenuitwijkmogelijkhedenhebtenjeweermetdehandeninhethaarzit.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13515 DeheerRoemer(SP):Tijdensdepresentatievanhetadviesenbijdereactievandeministererop,hadhijzo’nprachtigekubusbijzich.Wanneerjeaaneenzijdevandiekubusgaatdraaien,isdiekubushele-maaldoordewarenkrijgjedienietmeergoed.Ikhouddatbeeldsteedsvoorogen,omdatdeministerhetsteedswelzozegtmaarerelkekeertochtalvanredenenzijnwaaromhijerzelfaangaattwijfelen.BovendienkandeministernietontkennendathetAldersadviesnognietklaaris.Erzijnnogsteedsforsediscussiesoverdeprognoses,dehandhavings-systematiekendeuitplaatsing,ditnoglosvandekritischegroeperingendiealdannietoptimaalbetrokkenwordenbijhetgeheel.Waaromneemtdeministerindezeperiodevankrimpnietalletijdomhierovermetallebetrokkenenzorgvuldigerenbeterteoverleggen,teneindeervoortezorgendatwijstraksdejuisteuitgangspuntenenprognoseshebbenvoorzoverzealtebepalenzijn?Alsdeministerdittochdoordrukt,isdateenverlorenkans.MinisterEurlings:Regerenisvooruitzienennietvooruitschuiven.IkzallaterinmijnverhaalmetkrachtvanargumentenaangevendatookindezetijdenvaneconomischecrisisdeprognoseszoalsdieindeAlderstafelvoordeverderegroeizijnaangeduid,realistischzijn.Nuheteventegenzit,moetjenietineensdelangeretermijnontwikkelingontkennen.Alsjedatweldoet,zitjelateropdeblaren.Dattreftdanookdebewonerszelf,aangezienzedannietdeduurzamebeschermingkrijgendiezeverdienen.Ikvindookdatindezetijdenvancrisiswijnietmindermoetengaandoenmaarwellichtjuistmeer,zoalsdespoedaanpakvanwegen.KijkendnaardeheerVendrik,noeminditverbandookdeplanstudiespoor.Hetisjelandgereedmakenvoordegroeivandetoekomst.DeheerRoemer(SP):Datisgeenantwoordopmijnvraag.Ikheberopgewezendatereenaantalpuntenisdienogterdiscussiestaan.Waaromneemtdeministernietmeertijd,nuhetkan,omdiezorgvuldigheidtebetrachten?Denoodzaakomhetnudoortezetten,isernamelijkopditmomentniet.MinisterEurlings:Ikvinddatdienoodzaakerwelis.Ikhoudnietzovanvooruitschuivenentreuzelen.Uheeftgelijkdatsommigedingennoguitgewerktmoetenworden.Datbetreftdanhethandhavingsstelselendevraaghoeveelernaarandereluchthavensuitgeplaatstkanworden.Datzalallemaalnoginbeeldmoetenkomen.Datwiloverigensnietzeggendatwijdaarjarenvoorgaanuittrekken.MiddelsdeLuchtvaartnotaprobeerjetochopeengegevenmomenteenbeeldtekrijgenofhetmoge-lijkisomdebalansdieAldersmetzijntafelheeftbedacht,inbeleidtevertalen.Ookdebewonershebbenrechtopduidelijkheid.Datkanjenietjarenlatenvoortduren.Wildatzeggendatwijnudeuitwerkingvanallesgereedhebben?Nee,absoluutniet.Erwordtiniedergevalhardgewerkt.EriseenopdrachtnaardeheerAldersgegaan.Hetisdus«workinprogress»maardatwilnietzeggendatwijnietduidelijkonzekeuzehebbengemaaktmethetonderlijnenvanhetAldersakkoord.Bovendienzijnwijpositiefoverhetfeitdaterzoveelbewonersbijbetrokkenzijnendatzeopdiemaniersamenmetdesectortoteengoedcompromiszijngekomen.DeheerVendrik(GroenLinks):Volgensmijishetnietzinvolomtebekvechtenmetdeministeroverwatnudejuisteprognoseszijn.Daarhebjegewoongoedeinstitutenvoordiejedaarbijkunnenhelpen.Datiseenkwestievangoednadenkenengegevensmetelkaarcombineren.ZoudeministerbereidzijnombijvoorbeeldSEOtevragenomopwegnaardeLuchtvaartnotaeengoedeprognosetemakenvandeontwikkelingenindeluchtvaartsectorinNederlandtot2020?VergetenmagnamelijknietwordendatdeafgelopentienjaarhetaantalpassagiersopSchipholTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13516 weliswaarisgegroeidmaarhetaantalvluchtennietendatdecrisisnuwelheelforsis.Bovendiengaanwijtoenaareentijdvanbuitengewoonhogebrandstofprijzen,waardoorindewereldvanhetvervoerechtwelietsgaatveranderen.Daarmoetenwijzichtopkrijgen.DatzoujeallemaalaanSEOkunnenvragen.MinisterEurlings:Maardatisalgevraagd.Ikdenkechtdatonzeprog-nosevrijrealistischisondanksdecrisisvanditkortstondigemoment.Watwijhierdoen,isniethetdwingenvaneenmarktofhetcreërenvaneenmarkt.Welzijnwijbezig,onsvoortebereidenopeenscenariodatheelrealistischiswaarbijdebalanstussenbewonersbeschermingendebelangenvandeeconomiegoedblijft.Destijdshebikzelfookdeelge-nomenaandatdebatmetmevrouwNetelenbos.Toenwarendevoorspel-lingentotaalanders.MevrouwNetelenbosvonddat600000vluchtenmogelijkzoudenmoetenzijningevolgedewet.Hetbleekechterniettekunnen.Wijwarendaarmeenietvoorbereidopdegroeiindepraktijk.Dankrijgjehetprobleemdathettegendedijkenopklotstendebewonershunvertrouwenverliezen.Inhetgevaldatstraksdeeconomieweeraantrektendeprognosesuitkomenendegroeierduskomt,kunnenwijgenoemdebalansinstandhouden.Watwijdoenisdusnietsmeerdanonsdaaropvoorbereiden,zodatookdebewonerswetenwaarzeindepraktijkaantoezijn.DeheerVendrik(GroenLinks):Deministerzeizojuistoverdatonderzoek:datisalgevraagd.Kanhijdatnadertoelichten?MinisterEurlings:Metuwtoestemming,voorzitter,wilikdaarnaderopterugkomenalsikstraksspecifiekerkomtesprekenoverdeprognose.DeheerVendrik(GroenLinks):Uhoeftnietzozeeropdeinhoudelijkeprognoseintegaan.Datmagoverigenswel,maardaargaatmijnvraagnietover.MijnvraagisofeenonafhankelijkbureauonstervoorbereidingvandeLuchtvaartnotaeenactueelbeeldkangevenvanwatwijtot2020kunnenverwachtenmetbetrekkingtotdeluchtvaartinNederland.MinisterEurlings:Ikhebgezegddatwijonsalopdatsoortonderzoekenhebbengebaseerd.Wijzittennueenpaarmaandenindiecrisis.Ikzouervoorwillenwakenomineentijdwaarinheteventegenzit,nuineensvantotaalandereverwachtingenvoordeverderetoekomstuittegaan.Deverwachtingisdatwijovereenaantaljarenweereengoeddraaiendeeconomiehebben.Onzedrivezoumoetenzijnomerallesaantedoenviaverschillendemaatregelenomdegroeiweerzosnelmogelijktereali-seren.Watwarennudeverwachtingentot2020?IkdoeldanopdegeschattemarktvraaginrelatietotdebeschikbarecapaciteitopSchipholendeWLO-scenario’s.Erzijneigenlijkvierscenario’s.Heteerstebetreftregionalcommunitieswaarbijwijtemakenhebbenmeteenvraagvan376000in2020.AlsdeontwikkelingderichtingopgaatvanmeerblokvorminginEuropadankomjeuitopongeveer495000in2020.Alsdeontwikkelingiseensterketrans-Atlantischemarktdankomjeuitop672000in2020.Alswijgaannaareenechteglobaleconomyendeglobaliseringverderstevigerdoorzetdandietweeblokken,dankomjeuitop804000in2020.Aldersgaatuitvan580000in2020meteengrensvoorSchipholvan510000enzitdaarmeemooitussendievierscenario’sin.Ikvindhetdanookrealistischomdaaropjebeleidenjebeschermingsniveauaftestemmen.Kijkendnaardeglobaleconomyendetrans-Atlantischemarktkan,zelfsalsjehetAldersakkoordhelemaalkuntuitvoerenenje70000vluchtenuitkuntplaatsennaarEindhovenenLelystad,indepraktijkalsnogblijkendatjeteweinigcapaciteithebt.Maardatisallinthegame;deafsprakenzijniniedergevalhelder.VolgensdeWLO-scenario’sisditTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13517 eenmooiemiddenwegtenaanzienvanwatwijverwachten.Datisredentemeeromineentijdvancrisiseenenandernietdirectweertevertalenineendoemdenkentot2020.DeheerRoemer(SP):Metexcuusvoorhetfeitdatikblijkbaarnietgoedhebopgeletofnietgoedhebgelezen,maarwatgaaterdanheldergebeurenop1juli2019alsallegrenzenbereiktzijn?MinisterEurlings:Waterdanvanaf2020gaatgebeuren,zalafhangenvanonzelangetermijndiscussie.DatgaatdanondermeeroverdevraagoferopSchipholaldannietgekomenmoetwordentoteenanderebaan-configuratie.Gaanwijlandings-enstartbanencreërenofsluiten?Daarzalhetvanafhangenomtekijkenwatjena2020kuntdoen.Alshetallemaallukt-daargaikvanuit–gaanwijonzecapaciteitenbegrenzinginrichtenopbasisvanhetAldersakkoord.Datbetekentdus510.00vluchtenvoorSchipholmeteenduidelijkegrensen70000vluchtensamsamuitplaatsennaarEindhovenenLelystad.DeheerRoemer(SP):Datisgeenantwoordopmijnvraag.Laatikdiescherperstellen.Watgaatdeministerdoenalsop1januari2018allegrenzenzijnbereikt,dusalsdie510000voorSchipholendie70000uitgeplaatstevluchtenzijnbereikt?MinisterEurlings:Watikopdatmomentgadoen,weetikniet.Dekansdatikdanministerbenisweliswaartheoretischaanwezigmaarisprak-tischgezienveelmindergroot.Dewetisdewetendanisergewoongeenruimte.Denktudateenministerdanineensgaatzeggen:dieafspraakoverdie510000endie70000gooiikindeprullenbak?DeheerRoemer(SP):Waarommoetikgelovendat,integenstellingtotalleanderekerenindegeschiedenisdatwijgrenzenhebbenbereikt,erop1januari2018welingegrepenwordtenallevluchtenbovendiegrenzenverbodenworden?Uhoudthiereenpraatjewaarvaninhetverledenisbewezendathetgewoonnietklopt.Uweetheelgoeddatwijdangewoondegrenzenweergaanoprekkenennieuwenormenstellenzodatertochverdergegroeidkanworden.Zegdangewoontegendebewonersdatdieafspraakgewooneenwassenneusis,omdatSchipholtochnietopslotgaat.MinisterEurlings:Ikbendatfundamenteelmetuoneens,ennietalleenomdatonzewaarderingvan«geloven»misschienietsverschilt.HetgaatmijvooralomdeaardvandeafsprakenvanAlders.AlswoordvoerderhebikindertijddeelgenomenaandebehandelingvandeSchipholwet.Hetwaseenheelcomplexediscussie.Hetwaszotechnisch,erzatenzoveeltechnischeveronderstellingenin,dathetzelfsvooreenspecialistnauwelijkstebegrijpenwas.Endankomjeopdediscussieoverdeuitwerking.Endankrijgjehetwantrouwenvanmensenoverhunbescher-ming.IksnapdatgenewatdeheerNicolaïzegt.Steljevoordatvlieg-tuigendoorinnovatieveelstillerworden.Danwordtdatnietbeloondmetextravluchten.HetgoedevanAldersisechterdathetkeihardeaantallenzijn.Erstaatgewoon:510000.Hetisgewoonclearcut.Datgeldtookvoordatuitplaatsen.Menkanervertrouweninhebben.Dathetadvieséénenondeelbaaris,betekentdatdeuitplaatsingmoetkunnenwordengeëffec-tueerd.Anderskomtereenmomentvanheroverweging.Ikheberechtervertrouwenindathetkan.Aantallenzijnduidelijk.Tellenkanbijnaiedereen.DeheerNicolaï(VVD):Overhetalgemeenkaneenministermakkelijkietsbelovenvoordesituatieovertienjaar.Danziternamelijkvaakeenandereminister.Inditgeval,zofluisterdedeheerVendrikmijin,zullenwijteTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13518 zijnertijdmetpremierEurlingstemakenhebben.Danloopthijzichzelfmetdezeuitspraakdusaardigvoordevoeten.Hetisechtheelreëeldenk-baardatertegendietijdzoveelinnovatieheeftplaatsgevonden,datwijeenheelanderesituatiehebbenquageluidenCO2.Wijzoudenwelgekzijnalswijdaarhelemaalgeenrekeningmeezoudenhouden.Metanderewoorden,isdeministerhetniettenprincipalemetmijeensdathetdeverkeerdelijnisomeenaantalvliegbewegingenindewetvastteleggen?Ikganietzeggendatheteruitmoet,wantikhebalgezegddatikinstemmetdeondeelbaarheid.Maartenprincipaleishetfoutomdiekwantita-tievemaattenemeninplaatsvandekwalitatieve.MinisterEurlings:Ikprobeerrealistischtezijnindetoekomst-voorspelling.IkstelvoordatdeheerNicolaïzijnvisioenenookwatrealis-tischhoudt.Wathetzakelijkeonderdeelvandeinterruptiebetreft,heeftdeheerNicolaïprincipieeleenpunt.Hetmooievanhetsysteem-Netelenboswasdatinnovatiebeloondwerd.Bijdebepalingvanhetaantalisechterweldegelijkookeeninschattinggemaaktvanmogelijkeinnovatie.Wijhebbeninhetkadervandecontinuümdiscussieafgesprokendatdehelftvandewinststructureelrichtingdebewonersgaat.Dehelftvertaaljedusnietinextravliegruimte.Datisindeberekeningmeegenomen.Anderszoudenwijop540000zijnuitgekomen.Datisdusdikkewinstvoordebewoners.Inmijncontactenmetbewonersenbewoners-vertegenwoordigershebikgemerktdathetwantrouwendoordeonhel-derheidvanregelserggrootis.Datkunnenwijwegnemendoorhetnuzorealistischmogelijkinteschatten.Wijverdisconterendewinstentrekkener50%vanaf.Endanhoudenwijeenaantalover.Punt.Vroegerhaddenwijsystemen,verrekeningenenz.Zelfsspecialistenvondenhettecomplex.DeheerRoemer(SP):DeheerNicolaïheeftnatuurlijkeenpuntmetdieinnovatie.DeministerprobeertdeKamerendebewonersnuwijstemakendatalswijeerderaandiegrenszitten,aandecijferswordtvastge-houden.Datstaatergewoon.DangaatSchipholopslot.Ikweet100%zekerdatdeministerdieerdanzit,datnietgaatdoen.Hangdatpraatjedanooknietbovendemarkt.MinisterEurlings:Datgaanwijwéldoen.Daarhoortwelbijdatwijmetvereendekrachtproberenomdie70000uitplaatsingenindekomendetijdterealiseren.Datisonderdeelvanhetverhaal.Alshetonsluktendieondeelbareadviseringopallevlakkenrealistischinbeleidkanwordenvertaald,danisdatgewoondegrens.Overdesituatiena2020gaanwijnogdiscussiëren.Wellichtkandoorandererouteringvoorkomenwordendatgroeina2020leidttotmeeroverlastetc.Diediscussiemoetenwijinalleopenheidvoeren.Alshetonsluktomditinhetbeleidvasttezetten,isdegrenstot2020gewoongemarkeerd.Nogmaals,deaantallenzijnhelder.DeheerTang(PvdA):Erzittentweekantenaanselectiviteit.Hetgaatomwatenwaarheen.Deministerzegt:voordegeloofwaardigheidvandegrensmoeten70000vluchtenkunnenwordenuitgeplaatst.Ikbenhetdaarmeeeens.Isdeministerhetmetmijeensdatheterookomgaatwátwordtuitgeplaatst?Voordegeloofwaardigheidvandegrensishetnodigdatgekozenkanworden.IkdenkaanhetlijstjeinhetAldersadvies:eerstdecharterseruitendandelowcostcarriers.Datmoetechttandenkrijgen.Andersblijfthetadviesopditpunthol.MinisterEurlings:Ja,ditiseenheelbelangrijkonderdeel.Wijmoetenwelvoorkomendatwijbeginnentebijtenindehalsvandetochalzoverzwaktesector.Wijcreërenderandvoorwaarden.Ophetmomentdatdatgebeurdisendemarktweeraantrekt,zalditkrachtigwordengestimu-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13519 leerdenzaldesectorhetzelfoppakken.Wijmoetennietdwingenvanafwelkedagwelkemaatschappijdaarendaarnaartoemoet.Daarhebbenwijdeinstrumentenooknietvoor.Nogmaals,ikheberechtvertrouwenin,ookomdathetinhetbelangvandesectorzelfisdaterwordtuitgeplaatst.VanuithetbelangvanSchipholvoordebredereeconomiestaandehubvluchtenvoorop.Diemoetenblijvenenderestgaatstapvoorstapsteedsmeernaarandereluchthavens.DeheerTang(PvdA):Voordegeloofwaardigheidvandegrensvan510000ishetnoodzakelijkdatwijinstrumentenhebbenomteselecterenwelkevliegtuigenwelofnietopSchipholterechtmoetenkunnen.MinisterEurlings:Ikkomopdeselectiviteitsmaatregelen.Ikbenhetmetueens,maarhetisevendevraaghoewijdatgaanbereiken.Welkeinstru-mentenhebbenwij?Wijmenendatdesectorhetbesteinstaatisomdittedoen.Alsoverheidhebbenwijnietmeerzoheelveelinstrumenten.Desectorheeftzewel;decommissie-VanderZeeheeftdeAlderstafeldaarnadrukkelijkovergeadviseerd.Bijhetconvenantselectiviteitgaathetomeensamenspelvanstimuleringsmaatregelenenoperationelebeperkingenwaardoorhetvoordeniet-mainportgebondenvluchtenaantrekkelijkerwordtomgebruiktemakenvanderegionaleluchthavens.Datgaatviaslotregels,hetbevorderenvanmainportgebondenverkeer,hetontmoe-digenvanvluchtenmet«onderkanthoofdstuk3»-vliegtuigen,operatio-nelebeperkingenvoor«onderkanthoofdstuk3»-vliegtuigenentarief-maatregelen.SteldatSchipholopeengegevenmomentbesluitomdeH-piertesluiten.Danisergeenfaciliteitmeervoorlowcostcarriers.AlsjediefaciliteitwelinLelystaden/ofEindhovenhebt,danzaldemarktzichvanzelfindierichtingontwikkelen,zekeralswijdaarvoorwaardencreërenvoorgoedebereikbaarheid.Datgesprekzullenwijmoetenblijvenvoeren.Hetmoetzichindepraktijkbewijzen.Desectorheefteenbelangrijkerol.Alsmendierolnietoppakt,looptmentegendegrensaan.Diegrensisspijkerhard.DeheerTang(PvdA):Danzittenwijindepolitiekeproblemenendaarwiliknietinterechtkomen.Ikvindhetprimadatdesectornadenktovergeschikteinstrumenten,maarwijmoetenhetkunnenafdwingen.Anderszijnwijnietgeloofwaardig.AlssluitingvandeH-pierdeenigemogelijk-heidis,danmoetenwijdatdesnoodsvanuitDenHaagdoen.Ikhoopdaterandereinstrumentenzijn,zoalsslotsentariefdifferentiatie,waaroverwijinDenHaagkunnenbeslissen.Daarmeekunnenwijdegrensgeloof-waardigmakenenhetwantrouwentelijfgaan.MinisterEurlings:Jekuntnatuurlijkaltijdtotdraconischemaatregelenovergaan,maarlatenwijeropvertrouwendathetgaatgebeuren.Latenwijkijkenhoehetzichontwikkelt.Latenwijhetindegatenhouden.Nogmaals,ikhebervertrouwenindatdesectorhetoppikt.Ikhebvanoch-tendeenartikelgelezenoverdebeweegredenenvoorKLMomovertegaantotintegratievanMartinairenTransavia.Datzijngeenpositievebeweegredenen.Menzitechtineenmoeilijketijd.Ikheberheelveelbegripvoorhoemenprobeerthierdoorheentekomenenhoemenknokt.Ikkanbegrijpendathetnietdeeersteprioriteitheeftomnualgedwongenditofdattedoen.Alsdiegroeierdadelijkkomt,danzalhetwelmoetengebeuren.Wijzullenhetbijhouden.Wijgaangeencapaciteitopregionaleluchthavenscreërenalservervolgensnietsgebeurt.Wijkunnenaltijdaandenoodremtrekkenalswijziendathetnietgebeurtendatwijineennoodvaartopdie510000afstevenen.DeheerNicolaï(VVD):VolgensmijvergissendeministerendeheerTangzich.Diedraconischemaatregelenkunnennietaltijdsowiesowordengenomen.Wijhebbentemakenmetdiscriminatie.Hetgaatominfrastruc-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13520 tuur.WijkunneninDenHaaghelemaalnietbepalendatbepaaldevlieg-tuigenalleenmaardaarmogenlanden.Hetisnietzomaareenbedrijf,hetisinfrastructuur.Wijkunnennietzeggen:overditkruispuntwillenwijgeenSUV’smeerhebben.MinisterEurlings:Erzijnweldegelijkmaatregelen,maarhetarsenaalisnietonbeperkt.Schipholheeftaleenflinkedifferentiatieintarieven.Lawaaiigevliegtuigenbetalenoverdag140%vanhetbasistarief.Destilstevliegtuigenbetalenoverdagmaar85%vanhetbasistarief.Hettariefvoorstartsindenachtbedraagt150%vanhetdagtarief.Hettariefvoorlandingenindenachtis127%vanhetdagtarief.Hetstart-enlandingsgeldvoor«onderkanthoofdstuk3»-vliegtuigenisvoordenachtextraverhoogdmet50%.Decommissie-VanderZeeheeftaangegevendatditverderkanwordenverscherpt.Erisdusruimteomditverdertestimuleren,maarwelbinnendedoordewetgesteldegrenzenvanredelijkheidennon-discrimi-natie.Juistdaaromishetzovanbelangdatjemetdesectoringesprekblijft.Alsdeeconomiedadelijkaantrekt,moetjedesectorzelfbewegenomgemotiveerdtezijnomeengedeelteuitteplaatsen.Ikhebgeenredenomtedenkendatdatoptermijnnietgaatgebeuren.Ikhebwelbegripvoordesituatievannu,waarindeeerstezorggewoonoverlevenendecrisisdoorkomenis.Jezultervoorstaanomjemensenvooreendeelnaarhuistemoetensturen.Datzijnheelmoeilijkemomenten.DeheerCramer(ChristenUnie):Deministerzei:hetklotsttegendedijkenaan.AleenjaaroftienzithetaantalvluchtenopSchipholrondde430000.Devraagisofdatnuineenszalveranderen.Deministerzegtdatdesectorhetmoeilijkheeft,maarwijpratenoverregels«forbetterandforworse».Wijhebbeneensetmaatregelennodigdieookhandhaafbaarenhoudbaarisingoedetijden.Ja,desectorheefthetmoeilijk,maarwijmoetengoednadenkenoverdiekoppeling.Moetjedannuingrijpen?ErisdeeconomischenoodzaakdatSchipholnietleeglooptdooruitplaatsingnaarandereveldenalshetbedrijfdie510000makkelijkkanaccommo-deren.Danzoudenwijhetooknietgoeddoenmethetoogopdemain-portfunctievanSchiphol.Moetjedieselectiviteitaandesectoroverlaten?OfmoetenwijdatinsamenspraakmetSchipholbetersturen,juistmethetoogopdebelangendiedeministerzelfookaanhaalt?MinisterEurlings:DeheerCramerheefteenpunt.Selectiviteitmoetjenietpastoepassenalsjevlakvoorde510000zit.Jemoethetnietdoenalshetbeeldisdatjeonderdie510000blijft.Wijgaanooknietinvesterenomvervolgensgeenvluchtentezienkomen.Desectorzelfheeftdebesteinstrumenten.InhetconvenantisnadrukkelijkafgesprokendaterminstenstweemaalperjaaroverlegplaatsvindtondervoorzitterschapvandeSchipholGroupoverdedaaraanverbondenafsprakeninhetconvenantovermarktontwikkeling,capaciteitsontwikkelingendeproce-dureszullenwordenbesproken.Tweekeerperjaarwordteenoverzichtgegevenvandegroeivanhetaantalvliegbewegingeninrelatietotdeinoverweginggenomenvolumebeperkingen,envandeontwikkelingvanhetaandeelmainportgebondenverkeerinverhoudingtotdeontwikkelingvanhetaandeelniet-mainportgebondenverkeer.Latenwijdesectordeverantwoordelijkheidgeven,maarzelfscherpindegatenhoudenofdegewensteontwikkelingplaatsvindt.Ditmoeteenterugkerendonderwerpinonsoverlegzijn.DeheerCramer(ChristenUnie):Iksnapwatdeministerzegt.Ikwaardeerzijninspanningenomsamenmetdesectorhetconvenantaftesluiten.Uiteindelijkmoetenwijechterooknadenkenoverderechtsbeschermingvanburgers.Daarvoorhebbenwijietshandhaafbaarsnodig.Wijkunnendusnietallesbijconvenantregelen.Wijzullenuiteindelijknaareenwette-lijkkadermoetenomdittekunnenafdekken.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13521 MinisterEurlings:Daarhebtuabsoluutgelijkin.Opredelijkkortetermijnzullenwijaangevenhoewijhetwillenverankeren.DatbetekenteenhaakindewetgevingenvervolgenseenuitwerkinginhetLVB.Wijmoetenbekijkenhoedathetbestekan.Nogmaals,wijgaanhetverankeren.Iedereenmoetgewoonwetenwatmenaanhetaantalheeft.Datiseenpositievestokachterdedeurrichtingdieuitplaatsing.Ikkomophethandhavingsstelselassuch.InhetAldersadvieszijnduide-lijkeafsprakengemaakt.Hethuidigenormen-enhandhavingsstelselwordtvervangendooreenstelseldatmindercomplex,meerinzichtelijkenoperationeelbeteruitvoerbaarisendatafdoendebeschermingbiedtaanbewonersinhetbinnen-enbuitengebied.DekadersvanhetnieuwestelselzijnduidelijkinhetAldersadviesopgenomen.HoestaanwijtegenoverdevoorstellenvandeStichtingNatuurenMilieu?DecollegavanVROMenikzelfhebbenmetdeKamerafgesprokenomtekomentoteennieuwstelseldatnavolgbaarentransparantis.Wijwillenhetgebruikvandeluchthavenlatenleidentotzoweinigmogelijkhinder.Wijhebbenhetnadrukkelijkgehadoverdeperversiteitvanhethuidigestelselwaarinje,omjuridischnietindeproblementekomen,vaakeenvluchtrouteringgebruiktdietotveelmeeroverlastleidt.Datvindikpervers.Garantiepuntenhebbentweedoelen:sturingenmonitoring.Hetbelangvanmonitoringdeelikvolkomen.Ikziedatalseenmanieromietsindegoedezinvanhetwoordmethetadviestedoen.WatdesturingbetreftishetvoorsteleenwezenlijkanderebenaderingdanhetAldersadvies.Alsjegaatsturen,keerjeterugnaardeoudesystematiek.Dangajeoptweejuridischepaardenwedden.HetiseenveranderingbuitendescopevanhetAldersakkoord.Hetzougaanomtweesturingsmechanismen,hetgeennietwerkbaaris.Wijwillennietsturenopdepunten,wijwillenvliegenvolgensafspraakomdeperversiteittevoorkomen.Monitoringis:hoevoorkomjedatopbepaaldekwetsbarepuntenhetindepraktijkuitdehandgaatlopen?Grossomodoishetveelefficiënterenbetervoordebewoners,maarwatdoejealshetopsommigepuntengierenduitdeklauwenlooptenhetbovenproportioneelmisgaat?Hetmonitorenvandegeluidsbelasting,zoalsdestichtingvoorstelt,steunik.Daarmeewilikindeverderevoorstellennadrukkelijkrekeninghouden.IkkandeheerTangtoezeggendatikeenuitnodigingaandeexpertsvoordeuitwerkingvanhetnieuwehandhavingsstelselzallatenuitgaan.MijntoezeggingaandeStichtingNatuurenMilieukomikgewoonna.Erzijnalcontactengeweest.Ikhoopdatervolopvandeexpertisegebruikgemaaktkanworden.MinisterCramerzalingaanopdespelregelsvoorhetnieuwestelsel.Ikverwachtvoordezomerhetvoorstelklaartehebbenvoordeaantal-snormenenvoordeactualisatie.Hoegaanwijhetvliegenvolgensafspraakindeproefperiodeaanhethuidigestelseltoetsen?Dekomendeperiodewordtdetailonderzoekgedaannaardepreciezeeffectenvanhetnieuwestelsel.Zijnvervangendegrenswaardennodigen,zoja,voorwelkehandhavingspunten?DeuitkomstenwordenverwerktindeconceptexperimenteerregelingdiedeKamerditnajaarzalontvangen.Juistomdathetvanevidentbelangisdatergeenenkeletwijfelbestaatoverheteerlijkvergelijkenvanbeidesitua-tiesmoetenwijderandvoorwaardenindeexperimenteerregelingcreëren.Datvergthetnodigedenkwerk.Erishetnodigegezegdoverbewonersvertegenwoordigersenhetdraag-vlak.IndelaatstebrievenwordtduidelijkuiteengezetdatdeVerenigingGezamenlijkePlatformshetAldersadviesweldegelijksteunt.IkkandaaromnietandersdanconstaterendaterdraagvlakisbijdeCROS,bijdewijkenbuurtberadenenbijdeVGP.DeVGPheeftaangegevenklaartestaanomhetvervolgvanAldershandenenvoetentegeven.Zijwilgraagalseenbetrouwbaregesprekspartnerdedialoogmetdeoverheidendesectorvoortzetten.Ikhebdebriefvan26november2008ernogeensbijTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13522 gepaktenciteereréénzinuit:«DeinstemmersmethetadvieshebbenzichnooitonderdrukgezetgevoeldenbehoudenhetvolledigevertrouwenindepersoonvandeheerAlders.»WijhebbeneenmomentgehadwaaropdemeestbetrokkenpartijenvandeAlderstafelhebbenteruggeblikt.Ikhebdaarmijnzeergrotewaarderinguitgesprokenvoordebewonersenvoordesector.Hetonverenigbareisverenigd.Alsmensenhetbeeldcreërendaternietheelveeldraagvlakisofdatmensenonderdrukgezetzijn,dandoetmenhethardewerkdatisgedaanonrechtaan.Ikhebnooitwillenbewerendater100%metiedereenovereenstemmingis.Datgebeurtalleeninlandenwaarikmijnietaanwilspiegelen.Noord-Koreahaaltditsoortscoresnogwel.Ineendemocratiehoorjenueenmaalmensendieheternietmeeeenszijn.DeovergrotemeerderheidisheteensmethetAldersadvies;chapeauvoordetafel!Hoegaanwijverder?MinisterCramerenikhebbendeheerAldersgevraagdomookindeimplementatiefasedetafelteblijvenvoorzitten.Hiervoorisnudefasevanuitvoerenaangebroken.DeheerAldersisgevraagdhierbijnadrukkelijkoptweepuntenteletten.Teneerstedegeza-menlijkeuitvoering,debetrokkenheidvandeomgevingendeinformatie-voorziening.TentweededeadviserenderolvandeAlderstafelbijdevoor-bereidingvanhetexperimentmethetnieuwenormen-enhandhavings-stelsel.Ookdaargaathetomeenbredebetrokkenheid,ookdaarkomendebewonersnadrukkelijkmedeaandebal.MinisterCramerenikhebbenmetdeheerAldersgesproken,nadathijhetwerkprogrammainhetoverlegnaartevredenheidhaduitgevoerd.Departijenwillennuvoortva-rendstartenmetdieuitvoering.Nietalleskantegelijkertijdwordenuitge-voerd.Hetiseenenormwerkprogrammadattotenmet2020loopt.Daarbijhoorteenverstandigeaanpakeneenverstandigtempometalskernwoorden«zorgvuldigheid»,«zichtbaarheid»,«effectiviteit»en«ruimtevoorbetrokkenheidvanbelanghebbenden».Daarbijmoetdeorganisatie-opzetleanandmeanzijn.VandeheerAldershebikbegrependatdeuitvoeringsafsprakenendefaseringvandewerkzaamhedeninjanuariuitgebreidbesprokenzijn.Hetprogrammakanbijalledelegatiesopondersteuningrekenen.Voorhetaccommoderenvan70000vluchtenopregionaleluchthavensisnetalsbijSchipholeenzorgvuldigprocesnodig.VoorhetprocesrondEindhovenenLelystadhebbendecollega’svanVROM,DefensieenikdeheerAldersgevraagdommetbelanghebbendentesprekenoverdeontwikkelingvandeluchthavens.Hetkabinetheeftdaarvooruitgangs-puntenmeegegevenenverwachtvoordezomereenadviesvandeheerAldersoverdemanierwaaropaandeambitiesvanhetkabinetinvullingkanwordengegeven.Wijhebbeneenduidelijkkadermeegegeven,ookoverdeverdelingvande70000vluchtenoverdeluchthavens.BinnendatkadergaatdeheerAldersinderegio’saandeslag.Allereerstzalhijrapporterenofderegio’sbereidzijnombinnenhetgegevenkaderdebesprekingentevoeren.DezeuitkomstzalikopnemenindeLuchtvaart-nota.Kanhetbinnendekaders?Mogenwijervertrouweninhebbendathetgoedkomt?VervolgenszaldeheerAldersgezamenlijkmetdepartijentoteenecono-mischevisieperregiokomen.Dievisiezaldebasiszijnvoordeinvulling.Ikwilnietopdeuitkomstenvooruitlopen.Ikzalooknietingaanopdediversebrievenuitderegio’s.Ikwilhetprocesderuimtegevenendeconclusiesafwachten.Zodraikdebeeldenhebontvangen,zalikdaarovermetdeKamervangedachtenwisselen.DeopdrachtbriefaandeheerAldersisverstuurd.DaarinstaatduidelijkdatdefocusisgerichtopLelystadenEindhoven.VoorTwentehebbenwijeenandertrajectafgesproken.Detweeplannendaarwordenverdervervolmaakt.Omdatwijmindertijdhebbenvanwegedeonmogelijkheidvantijdelijkeopenstelling,zullenwijmetversterkteenergiedegegevensvoordeluchthavenoptieinbeeldmoetenbrengen.IndekabinetsreactieophetAldersadvieshebbenwijmeerdereluchthavensgenoemd,omdatTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13523 wijinlijnmetElverdingbreedwildenkijken.VoorLelystadenEindhovenwordtuitgegaanvaneensamsam-benaderingtot2020.DefensieisvoorEindhovencorebusiness.Decollega’svanDefensiezittennietdefensiefinditdossier.Menkijktnaardeeigendefensieverol:hetlegermoetvooruitkunnen.Maarmenisweldegelijkbereidomtochooktebekijkenwatextrakanvoordeburgerluchtvaart.DeheerNicolaïheeftgewezenophetbelangvanbereikbaarheid.InhetadviesvandecommissieROLisditpuntookgemaakt.SamenmetdecollegavanVROMzalikkomenmeteenintegraleinhoudelijkereactie.Erzaleenzeersterkekoppelingwordengemaakttussenairsideenlandside.IndeopdrachtbriefaanAldersvraagiknadrukkelijkaandachtvoordieruimtelijkeconomischecontextvandeluchthavenontwikkeling.IkvindhetzobelangrijkdatikhetindeLuchtvaartnotavaneeneerstereactiewilvoorzien.Hetismogelijkdatdenotapasbeginaprilhetdaglichtziet,maarikwilditechtmeenemen.MinisterCramer:Voorzitter.Vanaf2010gaanwijtweejaarproefdraaienmethetnieuwenormenstelsel.Eencruciaalonderdeelervanisdehand-havingopbasisvancriteriavoorgelijkwaardigheid.Datishetuitgangs-punt.Wijzijnvolopbezigmetdevoorbereidingen.Despelregelszijneenzeerbelangrijkonderdeelvandeuitwerkingvanhetstelsel.DitdoenwijinsamenwerkingmetdeoverigeAlderspartijenenexternepartijen,zoalsdeStichtingNatuurenMilieu.VoordezomerzullenwijdeKamereeneersterapportagedoentoekomenwaarindeopzetvanhetexperimentstaat.Vanzelfsprekendzullendespelregelsdaarinnaarvorenkomen.Hoewordthetaantalvliegbewegingenbegrensd?NaeenvorigoverlegheeftdevoorzittergeconcludeerddatdeKameruiterlijkinfebruari2009deLuchtvaartnotazalontvangen.Daarbijzalderegeringterugkomenopdejuridischeverankeringvandeafspraken.Indenotazaleeneersteoutlinevandejuridischeverankeringzijnopgenomen.Alsdatduidelijkis,gaanwijonmiddellijkdoormethetverdertotontwikkelingbrengenvandejuridischeverankering.DeheerDeRouweheeftgevraagdwathetbetekentalsderegionaleontwikkelingnietopgangkomt.Wijhebbenvertrouweninhetlopendeproces.Indiendeselectiviteitnietslaagtenwijniettotdraagvlakkomenvoorderegionaleafspraken,staathetRijkvooreennieuwefundamentelediscussie.Uitgangspuntvoormijisdatwijblijvenhandelenbinnendemilieugrenzen.Dediscussieovergelijkwaardigheidisdaarvaneenbelangrijkonderdeel.DeheerDeRouwesprakoverhetgedragvanbepaaldemakelaars,diefoutievevoorlichtingaankopersgeven.Verkeerdeinformatieverstrekkenislaakbaargedrag.Inhetconvenantomgevingskwaliteithebbenwijmetdeprovincieengemeentenafsprakengemaaktoverdeinformatiedieaandelokalebevolkingwordtverstrekt.Hetgaatdanominformatiebijreclame-uitingen,bijdeafgiftevanbouwvergunningenenbijdeaankoopvanwoningen.Ikgaervanuitdatdatconvenantwordtnageleefd.DeheerDeRouwe(CDA):Alsderegionaleontwikkelingnietvandegrondkomt,dansluitudusnetalshetCDAnietuitdatSchipholopnieuwinbeeldkomt?Erisdaneennieuwwegingsmoment.Wijsluitenopvoor-handeenverderegroeivanSchipholnietuit.Ikbenblijdatdeministerhetgedragvansommigemakelaarslaakbaarnoemt.DeinformatieverstrekkingviahetBASmoetwordengestopt.WildeministerhierovereengesprekvoerenmetdeNVM?MinisterCramer:Ikhebgezegddatwijopnieuweenfundamentelediscussiemoetenvoerenalsderegionaleontwikkelingnietvandegrondkomt.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13524 Samenmetdemedeoverhedenzullenwijervoorzorgendatdemakelaarszichaanhetconvenanthouden.Datisgekoppeldaanbouwvergunningenenz.DeheerDeRouwe(CDA):IkbegrijpdatdeministernietuitsluitdatSchipholeventueelnietverderkangroeien.MinisterCramer:Danhebbenwijopnieuweenfundamentelediscussietevoeren.Uweet:milieugrenzenengelijkwaardigheidblijvenuitgangs-punten.DeheerVendrikvindtdatwijdenachtsluitingopEindhovenmoetenrespecteren.WijgevenditpuntmeeaanAlders,indiezindathetpuntmoetwordenvoorgelegdaandeAlderstafelEindhoven.Hetiseenpuntdatwijeerstmetderegiomoetenbespreken.DeheerNicolaï(VVD):Hoemoethetverdermetdetickettaks?WaarstaatdeministervanVROM?Voorhetmilieuhelptdemaatregelniets,wantiedereengaatdegrensoverenvliegtvanafdaar.EmissiehandelkanhelpenalsjehetEuropeesofbrederregelt.DeministervanVerkeerenWaterstaatheeftverklaarddatergeenstapelingvanmaatregelenmagkomen.StaatssecretarisDeJagersprakmeteenanderemond:hetzijntweeverschillendeinstrumentendieinprincipenaastelkaarkunnenwordengebruikt.Ikbenheelbenieuwdnaarhetderdegeluid,datvandeministervanVROM.MinisterCramer:DeheerNicolaïluistertprecies«meteenlampje»naardebewoordingenvandediversekabinetsleden.Wijsprekenzoalsaltijdmetéénmond.Ikzaldeformuleringnogeensvoorlezen.EenonnodigestapelingvankostenbijdeinvoeringvanhetETSin2012kannietdebedoelingzijn.DeinvoeringvanETSmagpersaldonietleidentoteenstapelingvankostenennationalebelastingenvoordeluchtvaartdienietinverhoudingstaantotonsomringendelanden.DeheerNicolaï(VVD):Ikvindhetprachtig,wantdaarmeekanikdeopmerkingenvandeookmetéénmondsprekendestaatssecretarisDeJagervanFinanciënterzijdeschuiven.MinisterEurlings:Voorzitter.IkbendeheerCramernogeenantwoordverschuldigd.Erisweldegelijkietsgedaanmetdemotiesovertarief-differentiatieenmindernachtvluchten.Indestrategischemilieu-verkenningzijndeeffectenvaneenalternatiefmetmindernachtvluchtennadrukkelijkonderzocht.Doordecommissie-VanderZeeisuitdrukkelijkgekekennaarverderetariefdifferentiatie.DitheeftinhetAldersadviesgeleidtotafsprakenovereenvolumeplafondindenachtvan32000.Datbetekenteenreductietenopzichtevanhethuidigevolume.NaderegedachtewisselingDeheerRoemer(SP):Voorzitter.IkzaldeKameromuitsprakenvragenoverdeverschillendeonderwerpenwaaroverikhetoneensblijfmethetkabinet.DeheerDeRouwe(CDA):Voorzitter.Iksluitmijdaarbijaan.DeheerCramer(ChristenUnie):Voorzitter.Ikhebnogeenaantalopmer-kingenoverdeberekeningen,maardiemaakikwelinhettweededeelvanditoverleg.Voorhetoverigebiedtdebeantwoordingmijvoldoendehouvastominvervolgdiscussiesscherptezijn.Debewindsliedenmogenvanmijeenkritischenootblijvenverwachten.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13525 DeheerTang(PvdA):Voorzitter.Ikdankdeministersvoorhunantwoorden.DeopmerkingoveronnodigestapelingbetekentvoormijnietdathetETSendevliegtaksnietnaastelkaarkunnenbestaan.DeheerNicolaï(VVD):Voorzitter.Haddenwijeindelijkwatmeerhelder-heidopditpuntendanbrengtdeheerTangdeheleluchtvaartsectorweerinhetnauw.Mijnzorgenoverdeconcurrentiepositiezijnnietweggenomen.Hetonder-deelvandeuitplaatsingblijftzorgelijk.MinisterCramerzegtmetergveelenthousiasmedatallesweerfundamenteelzalwordenbekekenalshetnietlukt.Hetkabinetheeftditvooreendeelzelfindehand,wantEind-hovenisprimaireenkwestievoorDefensie.Ishetnuwelofnietdebedoelingdatdieuitplaatsinglukt?DeheerVendrik(GroenLinks):Voorzitter.IkhebnoggeenantwoordgekregenopmijnvraagoverhetsuperdividendSchiphol2009.MagikervanuitgaandatindeLuchtvaartnotadekwestievandeselectiviteitterugkomt?KanookdeHSLdaarbijwordenbetrokken?MijnvraagaanministerCramerisnietofdeheerAldersdebestaandeafspraaktussenEindhovenAirportendebewonersorganisatiesmeeneemt,maarofdeheerAldersdeopdrachtheeftmeegekregendatdezeafspraak,waarvoorbewonersbehoorlijkhebbeningeleverd,moetwordengerespecteerd.MinisterEurlings:Voorzitter.DankvoordewaarderendewoordenvanveelkantenvoorhetAldersadvies.Hetblijfteenworkinprogress.Wijgaanmetelkaarnogscherpbekijkenhoehetzichverderontwikkelt.Defensieisnietdefensief.Maarmenmoetnatuurlijkweldeeigentaakkunnenblijvenuitvoeren.EninEindhovenwonenookmensen.Ookdaarzuljemoetenkijkenwatwelennietkan.IndeopdrachtaandeheerAldersstaatdatalsrichtgetalwordtingezetopeengelijkwaardigeverde-lingoverEindhovenenLelystad,waarbijuitgegaanwordtvaneengefa-seerdeaanpakdiepastbijdemarktontwikkeling.DatstaatineenbriefdiedoordeambtgenootvanDefensiewordtonderschreven.DatgeeftaandatDefensieweldegelijkbehoorlijkmeedenktoverhetcreërenvanextraruimteinEindhoven.Hetsuperdividendstaatbuitendeordevanditdebat.Hetzouheerlijkzijnalsikdaarvanallesoverzoukunnenzeggenenbeslissen,maarerisooknogeenministervanFinanciën.DeheerVendrikbeheerstveledisciplinesenneemtaanveeldebattendeel.Hijzalhetpuntineenanderesettingaandeordekunnenstellen.Wijwerkenmetdesectordooraandeselectiviteit.AlsdeHSLuiteindelijkdantochnogeenkeergaatrijden–latenwijhetdebatpositiefafsluiten–danzalookdaareengedeeltelijkesubstitutieplaatsvinden.DatistezientussenBrusselenParijs.MeteenticketvanAirFrancereisjetussenbeidestedenmetdetrein.Demeestemensenreizenditstukmetdetreinennietmetdeautoofpervliegtuig.Dateffectgaanwijweldegelijkzienalsdetreindantocheenkeergaatrijden.Iedereenheeftgegevenengenomen.Hetiseenprocesgeweestwaarinuiteindelijkiedereeneenstukgewonnenheeft,wanteriseengoedebalansbereikt.Hetadviesiséénenondeelbaar.Dekomendemaandenkomtheteropaandatwijdeanderekantvanhetverhaal,deuitplaatsing,indesteigerskunnenzetten.Ikhebervertrouwenindathetopeengoedemanierkan.Wijmoetenafwachtenwelkesignalenervanuitderegio’sterugkomen.MinisterCramer:Voorzitter.DelaatstewoordenvanministerEurlingszijneenmooiebrugnaareenvraagdieaanmijgesteldis:hoerespecterenwijdewensvanbewonersrondEindhoven?DeheerAldersgaatdaareenbelangrijkerolinspelen.Wijleggendevraagbijhemneer.IkgaervanuitTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13526 dathijookregionaalinstaatisomdestemvandebewonersterespec-teren.Ikheballevertrouwenindatproces.DeheerVendrik(GroenLinks):Hetgaatnietomdestemvanbewoners,hetgaatomhetfeitdateenregionaleovereenkomstisafgeslotentussendebewonersenEindhovenAirport.Aldersmoetdieovereenkomstrespecteren.Datmoethetuitgangspuntvanhetgesprekzijn.MinisterCramer:Wijgevenhetmee,maarhetisgeenhardkaderwaar-binnenwijdeopdrachtverstrekken.IkverwachtdatAldershetserieusmeeneemt,maarnietalseenconditiosinequanon.OverigeluchtvaartonderwerpenVragenenopmerkingenuitdecommissiesVoorzitter:CramerDeheerRoemer(SP):Voorzitter.Wijhebbenweleensgekscherendvaneenkliko-overleggesprokenalserzoveelonderwerpenopdeagendastaan.Datmaaktdatjeeenkeuzemoetmaken.Ikvonddatdezekeerheelspijtig,wantveelonderwerpenwarenenkeleopmerkingenwaard.Moge-lijkkandatopeenandermomentwordenopgelost.Najarenlangtreuzelenenhetnietnakomenvanderechtenvanpassa-giers,isdeministernubezigmeteenwetsvoorsteldattoteengeschillen-commissiemoetleiden.Wijzijndaaruiteraardblijmee.Inhetverledenhebbenwijereenmotieoveringediend,dieopverzoekvandeministerisaangehouden.Dedatumvan1oktoberishelaasnietgehaald.Eerderhaddeministeraangegevendatvoor1januari2009eenwetsvoorstelinprocedurezouwordengebracht.Datishelaasooknietgelukt.Waaromheeftdeministerdezevertraginggeaccepteerd?Destokvaneenwets-voorstelachterdedeurzoujealshetnodigismoetengebruiken.Erliggenenormgrotekansen.NederlandkaneenEuropesegeschillen-commissiekrijgendierechtdoetaandebelangenvanreizigersenvoldoetaandeEuropeseverordening.BovendienzoueenzetelinDenHaagnietmisstaan.Eenmooiereuitvoeringvanmijnmotiekanikmijnietvoor-stellen.Devoorliggendeintentieverklaringholtallerechtencompleetuit.Pakketreizenwordeneruitgelaten.90%vandeterechteklachtenzaldade-lijknietontvankelijkwordenverklaard.Hetgaatdanomallevakantie-vluchten.BovendienverkopenluchtvaartmaatschappijenalsdeKLMookvluchtenmetalsvertrekhavenDüsseldorfofBrussel.Ookdezevluchtenzullennietonderdegeschillencommissiekomentevallen.Familiesmogennietalsfamilieclaimen.Watisditallemaalvoorwaanzin?Ditisnietwatwijwillenenmoetenhebben.AlsministerEurlingshiermeeteruggaatnaardeheerTajani,dangaatNederlandafalseengieter.Natuurlijkmoetereenopenentransparantegeschillencommissiekomen,zonderdezeuitzonderingen,dieaandegegevensenbewijslastkankomenomteoordelen.Deconsumentheeftnamelijkgeenenkelemanieromzijngelijktehalen.Hijkannooitoverdeinformatiebeschikkenomzijngelijktebewijzen.Daarommoeteencommissieoverdegegevenskunnenbeschikken.Datisnietmoeilijkteorganiseren.Degeschillencommissiemoetoordelenopbasisvanfeitenoverdevraagofalofnietsprakeisvanovermacht.DevergoedingenmoetenindeEuropeseverordeningzijnvastgelegd.Deuitsprakenmoetenopenbaarzijn,wantandersheefthetgeenenkeleffect.Devoorbeeldenvanwangedragvanluchtvaartmaat-schappijenzijner.HetisergspijtigdatdeministerernietinisgeslaagdomzijnArkeFly-onderzoektepresenteren.WaaromonderhandeltdeministerenkelmetdeConsumentenbond?Hijheefttocheenconsumentenoverlegluchtvaartopgericht,metdaarinonderandereookdeANWB,deVerenigingVanReizigersendeANVR?DitTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13527 consumentenoverlegisuitermategeschiktvooroverlegmetluchtvaart-maatschappijen.Alsdeministerzoietsinhetlevenroept,moethijhetookgebruiken.Deintentieverklaringiswatmijbetrefteenafgang,zegmaargerusteengedrochtdatvantafelmoet.GaatdeministerdaarvoorzorgenofzethijzichzelftekijkbijdeheerTajani?IkvraaghemofhijwilmeehelpeneengeschillencommissieluchtvaarttekrijgendievoldoetaandeEuropeseverordening.Debrandstoftoeslagmoetsnelwordenaangepakt.Terwijldebrandstof-prijzenflinkzijngekelderd,zijndetoeslagenernogsteeds.Dithoortbijbedrijfsvoering.Isdeministerbereidomhierechtpaalenperkaantestellendoordetoeslagafteschaffen?Hetisechtietswaardemensentotaalnietopzittentewachten.WatgaatdeministerdoenmethetluchtvaartverdragtussenSurinameenNederland?Eengedeeltelijkeopenskyheeftnietgeleidtotnieuwevervoerders.UitSP-onderzoekblijktdatdetarievennogsteedsexorbitanthoogzijnenprijsverschillenenorm,ookvergelekenmetvluchtenvandezelfdeafstand.Eengeheleopenskylijkthetmeestvoordehandteliggen.Devoorgangervandeministerhaderwelorennaar,maarwildeeersteengedeeltelijkeopenskyproberen.Helaasisdatnuzondergewenstresultaat.Luchtvaartmaatschappijendiedezeverbindinggraaggoedkoperwillenvliegenzijner.Isdeministerbereidomhethuidigeluchtvaartverdragtevervangendooreenopensky?Suriname,IndonesiëendeAntillenzijnbelangrijkehistorischegebiedenvoorveelNederlan-ders.VoordezelandenishetgoedalsveelmensenuitNederlandernaartoegaanenterugkomen.Betereontwikkelingshulpkunjenietgeven.DeheerDeRouwe(CDA):Voorzitter.Indehandhavingsrapportages2007en2008komenverschillendeincidententersprake.Ikhebvertrouwenineengoedeafhandeling;zokenikdeluchthavensector.Bijéénonderdeelplaatsikvraagtekens:deverwijtbareafwijkingenvaneenlucht-verkeerswegofeenvlieghoogte.Elfmaatschappijenhebbenhiervooreenwaarschuwingsbriefgekregen.Ditsoortfoutenlevertoverlastopenvooreendeelgevaar.Mijnfractieheeftalvakergevraagdofhiertegenkanwordenopgetreden.Eenexcuusbriefisnietgenoeg.Watonsbetreftmoetnietintweede,maaralineersteinstantieeenboetewordenopgelegd.In2007wasLondonHeathrowdeduursteluchthaven.Schipholneemtdevijfdeplaatsin.Eenheelgrootdeelvandekostenkomtvoorrekeningvansecurity.KandeministeraangevenofsprakeisvaneenEuropeeslevelplayingfield?IsSchipholduurderdoorextranationalekoppenen,zoja,welke?DekostenvoorsecuritywordeninNederlanddoorberekendaangebruikers.Gebeurtditinanderelandennietwaardoorluchthavensdaareenbetereconcurrentiepositiehebben?HetmagduidelijkzijndatdeconcurrentiepositievanSchipholonderdrukstaat.DeNederlandseeconomiewordtdaarmeeaangetast,omdatSchipholvanvitaalbelangisvooronzeverbindingen.Isdeministerbereidomdetotalekostenvandeluchtvaartnogeenskritischtegenhetlichttehouden?WatkanhijdoenomdeconcurrentiepositievanSchipholnietverdertelatenverslechteren?IkhebdeLVNLgenoemd.Ookdaarzienwijdedruktoenemen,terwijlerookeendrukisomdekostenteverhogen.Datlaatsteisookweernietgoedvoordeconcurrentiepositie.Hetonderzoeknaarheteffectvanvliegtuiglawaaiopdeleerprestatiesvankinderenkenttweekanten.Hetispositiefomtelezendatsinds1990eenreductievanhetaantalernstiggehinderdenisgerealiseerdvanmaarliefst40%.Ookhetaantalzwaarbelastewoningenisafgenomen,terwijlhetaantalstartsenlandingenisverdubbeld.Hetonderzoeklaatookziendatkinderensomsernstiggehinderdkunnenwordendoorhetvliegtuiglawaaiopschool.Hetgaatom2,9%ernstigehinder.MinisterCramerwilaanvul-lendonderzoek,maarikhoorgraagwelkemaatregeleneventueelkunnenwordengenomenomditpercentageverderomlaagtebrengen.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13528 DeheerRoemerisalingegaanopdegeschillencommissie.Volgensmijkloptzijnbetoogniet.Hijlijkttebeschikkenoververouderdeinformatie.Pakket-enfamiliereizenvallennuweldegelijkonderdecommissie.DenieuweontwikkelingenkomenvooreenheelgrootdeeltegemoetaandebezwarenvandeheerRoemer.Degeschillencommissiemoeteengroei-modelzijn.Wijzijnernoglangniet.IkzoudeheerRoemerplagerigwillenvragenoméénlandtenoemendatverderismeteengeschillencom-missie.MijncollegaHaverkampheeftherhaaldemalengesprokenoverdeverlaagdevliegroutesvanzweefvliegers.Mijnfractieisnietgerustopeengoedeafwikkelingmetdesector,deKNVvL,waarookzweefvliegersenparachutistenondervallen.Deministermoetmetdezeclubomdetafelgaanzitten.Iedereenmoetwatinschikken,opdaterruimteblijftvoorrecreatieindelucht.DeheerRoemer(SP):Erligtmaaréénintentieverklaringinzakedegeschillencommissie.Mijnconclusieskloppen.Wijkunnenroepenwatwijwillen,maareriseenkeihardeEuropeseverordeningwaarwijaanmoetenvoldoen.GedogenpastvolgensmijnietzobijhetCDA.Ikhebgesprokenvaneenenormekansvoordereizigers,maarookvoordezeministerenvoorNederland.HijheeftpubliekelijkeenheelmooieafspraakwillenmakenmetdeheerTajani.EenEuropesegeschillencommissiezouheelmooizijn,zekeralsdezetelinDenHaagzouzijn.Wijmoetendanwelzorgenvooreengeschillencommissiedieaandeverordeningvoldoet.DeheerDeRouwe(CDA):DeConsumentenbondisblijmetdegeschil-lencommissie.Datbenikook.Hetiseengroeimodel.Inuwbetoogzatonjuisteinformatie.Ikvraagdeministeromaantegevenwatdereik-wijdteis.DeheerTang(PvdA):Voorzitter.Ikbeginmetdepositievandeconsu-ment.Eengeschillencommissieiseenverbetering;hetiseengoedestart.Erisonduidelijkheidoverdebrandstoftoeslagen.Deolieprijsishetafge-lopenjaaralseenjojoopenneergegaan.Wantrouwenismisschiennietterechteniszekernietinhetbelangvandeluchtvaartmaatschappijenzelf.VolgensRTLZwasdekerosineprijsop1januari2009slechts5%hogerdaneenjaareerder,terwijldetoeslagbijnavierkeerzohoogwas.Alszo’nberichtnietklopt,moetdesectordatduidelijkmaken.IkvraagdeministerommetdebelangrijksteluchtvaartmaatschappijenendeConsu-mentenbondinoverlegtetredenommanierentevindenommeerduide-lijkheidteverschaffen.EUclaimsteltgegevensoververtragingenenannuleringenbeschikbaar.Zijndezegegevensnietinteressantvoorconsumentenomtewetenhoegoedofslechteenvliegmaatschappijis?TijdenseenalgemeenoverlegoverSurinameisookgesprokenoverdevliegtarieven.DePvdAheefttoenhetverzoekgedaanomconsumenten-autoriteitentelatenkijkennaardevliegtarieven.Watgaatermetdatverzoekgebeuren?Erligteenrapportmeteenbenchmarkvandetarieven.HetgeefteengoedinzichtindekostenvanSchipholtenopzichtevandekostenvananderehubs.SchipholmoetzichnietwillenvergelijkenmetbijvoorbeeldZaventem.WatSchipholbetreftzouhetweleenstoolittletoolatekunnenzijn.Erisbeperktedifferentiatienaardagennacht.MethetAldersadvieskanhetwél.WaaromheeftSchipholditnieteerdergedaan?Erisookgeenonderscheidnaarbestemming,terwijldatopandereluchthavenswélgebeurt.Vooreenmainportisdeeneverbindingbelangrijkerdandeandere.Inhetversterkenvandemainportligteendifferentiatienaarbestemmingdusvoordehand.InNederlandenDuitslandzijnerinitiatievenomvluchteninzichtelijkertemaken.Viainternetkunjevluchtenvolgen,inclusiefhetgeproduceerdeTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13529 geluid.Watzijndeervaringenmetdezeinitiatieven?Dragenzeeraanbijdatgeluidhinderdoorburgersalsminderstorendwordtervaren?OverdeparallelleKaagbaanisereenwatcurieuzebriefwisseling.Ikvindhetjammerdatzijgestoptis:hetwaseenmooiesoapaanhetworden.Waaromisdeministergestopt?Waaromsluiteenpubliekorgaanalseenprovincieeengeheimeovereenkomstmeteenprivateontwikkelaar?Zouzo’novereenkomstnietopenbaarmoetenzijn?Inhoeverreheeftdeover-eenkomstdebesluitvormingvandeprovincieNoord-Hollandbeïnvloed?Erzittendaarbestuurdersmetnogalwatbravoure.Hetbeeldisalmetalnietverbeterd.DeheerVendrik(GroenLinks):Voorzitter.IneenzobreedoverlegalsditpastdevraaghoehetstaatmethetsuperdividendSchiphol2009.Erisnogalwatoneigenlijkeconcurrentie,metnametussenkleinerelucht-havens.IkdenkaansommigeBelgischeluchthavensdieprijsvechterslokkenmetallerleifinanciëlevoordelen.Daarzoudezeministervanlevelplayingfieldtochechteenseeneindaanmoetenmaken.WelkeEuropeseactiekunnenwijverwachten?InditkadermoetenwijnietvergetendatdeEuropeseenNederlandseluchtvaarteenaanzienlijkebelastingvrijstellingkennen.ZouinEuropageenkopgroeptevormenzijn,bijvoorbeeldmetEngeland,België,DuitslandenFrankrijk,omdeonderlingebestemmingentebelastenmetdenormalebelastingdieookgeldtvooranderemodali-teiten?Inderegio-Schipholzijner100basisscholendietemakenhebbenmeteengeluidsbelastingbovende50dB(A).Datiseensoortkritischegrenswaarbovenhetleervermogenforsafneemt.Nuhebbenwijeenregelinggeluidwerendevoorzieningen.Deministerschrijftdatslechtséénbasis-schoolonderdieregelingvalt.Hoezithetmetdie99anderescholen?Hetexperimentparallelstartenheeftvoorongelooflijkveelplezierinderegiogezorgd.Menwaserontzettendblijmee;nuishetweerafgelopen.Watbetekentdezinsnedeindebriefvandeminister:«Voorhettrajectparallelstartenwordennudevolgendestappeningezet,waaronderhetverderoptimaliserenvanderouteinsamenspraakmetdeomgeving»?Hetexperimentheeftuitgewezendathetvoorbewonersvrijdramatischis,dushoezooptimaliseren?Stoppenistochveeleereenlogischeconclusie?WatdeparallelleKaagbaanbetreftsluitikmijaanbijdeheerTang.Erisnogeenruimtelijkereservering.Iksnapeerlijkgezegdnietwaaromwijhiermeenietstoppen.IndeLuchtvaartnotamoethieroverdefinitiefuitsluitselwordengeboden.Hetbeginteenbestwelvreemdeaffaireteworden.DeheerNicolaï(VVD):Voorzitter.Omdatikeerderwegmoet,beperkikmijtoteenpuntdatikinhethieraanvoorafgaandeAOookalmaakte,namelijkdatvandeconcurrentiepositie.DeministervanVerkeerenWaterstaatzoudaaropietsterugzeggen.Ikmaakmijechtgrotezorgenoverdieconcurrentiepositieenikvoeltotaalgeenurgentiebijhetkabinetoverdatonderwerp.Eriseenalgemenebredeeconomischeteruggang,waarvanookSchiphollastheeft.Schipholheeftechterméérlast.Hetgaatdaarslechter.EnSchipholisverbondenmetKLM,duseigenlijkisonzeheleluchtvaartsectorinernstigervaarwatergekomendandeluchtvaart-sectoreninanderelanden.Ikziehelemaalniets.Ikzieweleenrijvanzakenwaarmeehetkabinethetjuistmoeilijkermaaktvooronzeluchtvaartsector.Wijhebbendesuperdividenden.Iksluitmij,misschienvanuiteenandereachterliggendeoverweging,geheelaanbijdevraagvandeheerVendrikhoehetdaarmeestaat.Hetiseenvormvanhetaanhalenvandeduim-schroevenbijSchiphol.Wijhebbendetickettaks,diedramatischegevolgenheeft,zoalswijzonetbespraken.Wijhebbennatuurlijkhetalge-meneeconomischebeleidvandezeregering.DaaroverhebbenwijhetTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13530 vandaagniet,maarhetwerktaverechts.Wijhebbendeveiligheidskosten,dieinanderelandenmeervoorrekeningvandeStaatkomendanhier.Ditiseenlangerijvanmaatregelendieaverechtswerken.WatgaathetkabinetinvredesnaamwélvoorSchipholdoen?Wijhoevenelkaartochnietsteedsuitteleggenwaaromdatzobelangrijkis?Hetgaatnietomeenbedrijfdatwijzograagwinstgevendwillenlatenzijn.Hetgaatominfra-structuur,diecruciaalisvoordeontwikkelingvanonzeeconomie,vooronzeinnovatieentechnologie,vooronzeinternationalepositieengazomaardoor.WatgaanhetkabinetendeministervanVerkeerenWaterstaateraandoen?Ikdoedeministeralvastéénsuggestie.Diegaatoverdetickettaks.HetaardigeisnamelijkdathetkabinetmethetafschaffenvandetickettaksSchipholhelpt,deNederlandseluchtvaarthelpt,KLMhelpténietsdoetaanheteconomischeprobleemwaarvoorhetkabinetzichinallerleirarebochtenwringt,namelijkdatdeNederlandseburgermeermoetuitgeven.Watisereffectieverenbetersnijdendaantweekantendandaarmeetebeginnen?Datkandeministerzelfmorgendoen.DeheerCramer(ChristenUnie):Voorzitter.Inhetgebruiksjaar2007isoptweepuntendegrenswaardeoverschreden.Deinspecteur-generaalheeftechterbeslotenomniettehandhaven,omdatdeoverschrijdingenteverklarenwarendoorhetgrootonderhoudopdeKaagbaan.Grootonder-houdisechtertevoorzienendaaromwilikvandeministerwetenhoehiermeeinhetnieuwestelselwordtomgegaan.MijnvolgendepuntisdeLuchtvaartnota.ErwordtnualweernagedachtoverdeverderegroeivanSchiphol.DeLuchtvaartnotazalhieropverderingaan.Intussenishetklimaaturgentgewordenenisdesector,zoalscollega’salzeiden,behoorlijkinbeweging.ZozijngrotehubsinhetMidden-Oosteninopkomst.Datkunnenwijalseenbedreigingzien,maarwijkunnenonserookopvoorbereidendoorrekeningtehoudenmetalternatievescenario’s.HetvaltmijopdathetplanvanaanpakvandeStructuurvisieLuchthavenontwikkelingvoordeMainportvooraluitgaatvandevraagnaarluchtvaart.Stelnudatdevraagnaarvliegverkeerafneemt.Watisdanhetplan?WelkevisieheefthetkabinetopSchipholinhetkadervandehuidigecrisis?Ikmisnuzo’nbrede,toekomstvastevisie.Datwordtbevestigddoorhetadviesvandecommissie-Vriesman,dieaanraadtomdehandenineenteslaanenvanSchipholdenationaletrotsopduurzaamheidsgebiedtemakenenomnietmeerzozeertefocussenopgroei.Datisalthansonzeindruknaeerstelezing.WordtindeLuchtvaart-notaookeenscenariobekekenmeteenkleinereluchthaven,opbasisvanhethuidigevolume,dieechtertocheenmotorisvoordeeconomieendieeengroteambitieheeftvoorduurzaamheid?DeheerVendrik(GroenLinks):KandeheerCramermijduidenwatinzijnvisiemoetwordenverstaanondereenduurzaamSchiphol?DeheerCramer(ChristenUnie):Datiseenluchthavenbeleidwaarbijenerzijdsrekeningwordtgehoudenmetdenoodzaakominintercontinen-taalverbandafstandentekunnenoverbruggenenwaarbijanderzijdsnietmeerwordtgevlogendanstriktnodigis,omtezorgendatdeCO2-uitstootzoveelmogelijkverlaagdwordt.Datisinmijnogeneenduurzamelucht-vaart.Ineerstetermijnhebikgevraagdnaardescenario’s.IkhebtochbehoefteombijdeLuchtvaartnotaeendoorrekeningtezien,waarinookrekeningisgehoudenmetbijvoorbeelddeimpactvandehubs,deimpactdieeenhogereolieprijskanhebbenendeCO2-rechtendieverdisconteerdmoetenworden.SEOEconomischOnderzoekzoudaarvaneenprimaberekeningkunnenmaken.Wijhebbenbegrependatditopkortetermijnkanenwijhechtenhierergaan,omdatwijdenkendatheteenstevigeonderbouwingisvoordevisievanderegering.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13531 Decommissie-VriesmanmochtgeenuitsprakendoenoverdekwestieChipsholenhetGroenenberg-terrein.Indealgemeneconclusieslijkenwijechtertekunnenlezendaterechtietsmoetgebeuren.Schipholheeftdoorzijnpositieeenvoorsprongopconcurrerendeontwikkelaarsenermoeteeninnovatieveaanpakkomenvoordeverstoordeverhoudingen.Isdeministerbereidomdezehandschoenoptepakken?DeregeringheeftgekozenvooreenruimtelijkereserveringvoordekostenvandeparallelleKaagbaan.DezebaanligtopeenminimaleafstandvandeKaagbaanenisbehoorlijkduuromaanteleggen.MetdehuidigePolderbaanenZwanenburgbaanlijktparallelstartenenlandenalzeerlastig.IsdatwelmogelijkbijbeideKaagbanen,alsdatwenselijkisinhetlichtvanhinderbeperking?Waarzoudenderoutesdanaandeoostkantmoetenliggen?DeprovincieNoord-Hollandheefteerdergesteld:eenbaanerbijiseenbaaneraf.Hoestaatdeministerhierin?InhetplanvanaanpakvandeStructuurvisieLuchthavenontwikkelingvoordeMainportwordtgesprokenoverhetbuitengebruikstellenvaneendeelvaneenanderebaan.Ikneemaandathethierbijgaatomgebruiksbeperkingen.Hoewildeministerdithardmakenbijdeburgers,ookgeziendehistorievanSchiphol?Inhoeverrezijndevoorstellenvoorruimtelijkeaanpas-singenrondSchipholendievoorderegionaleluchthavensnugekoppeld?Inhetadviesvandecommissie-Alderswordteendirectekoppelinggelegd,maarinhetgenoemdeplanvanaanpakisuitbreidingvanderegionaleluchthaveneenalternatiefvoorherconfiguratieofeennieuwebaanbijSchiphol.VoorLelystadwordtineenvandescenario’sgekekennaarverplaatsingnaarhetnoordoosten.VoordeChristenUnieisdatgeenoptie.AntwoordvandebewindsliedenMinisterEurlings:Voorzitter.WijhebbenzojuisteenaantalurengesprokenoverhetbredespectrumaanAldersonderwerpen.Ikzalproberenominditdebatzoveelmogelijkvragenineenstebeant-woorden,ookalomdatwijdediscussieoverdetoekomstvandelucht-vaartinNederlandvooreenbehoorlijkgrootgedeeltealhebbengevoerdinhetdebathiervoor,waariningrotelijnenwaarderingwasvoordepuntenuithetadviesvandecommissie-Alders.EriseendiversiteitaanonderwerpeninditAO,maardatishetkenmerkvandeluchtvaartsector.Daarinspeeltontzettendveel.Hetisgoeddatwijnudetijdhebbenomdehelebergbrievendoortespreken.Dekernisaltijdhetvindenvandebalanstussenveiligheid,economieenmilieu.Ookbijdezekliko-onderwerpen,zoalsdeheerRoemerzenoemde,blijftdathetuitgangs-punt.Ikwilmetdecommissiehetkostenplaatjevoordeluchtvaartsectorbesprekenendebenchmark2007.Veelledenhebbendaarnaargevraagd.Ookwilikaanstippendebrandstoftoeslag,deprijzenvoorhetvliegennaarSuriname,hetzweefvliegen,degeschillencommissiemeteenopmer-kingoverArkeFly,deparallelleKaagbaanendestructuurvisieenalleswatdaarbijhoort.Daarnabehandelikenkelerestvragen.Inhetdebathiervoorhebikoverdeconcurrentiepositiegezegddatderegeringzichzorgenmaaktoverdeconcurrentiepositievandeluchtvaart.Ikhebvrijweldagelijkscontactmetdesector.DebenchmarkgeeftaandatdekostenpositievanSchipholinternationaalongunstigis.Wijzijndenummertweequahoogtevankosten,waarbijikLondenHeathrow,datopnummer1staat,nietechtvergelijkbaarvind.Hoeweljemeteenvliegtuigevengemakkelijkoverdezeealsoverhetlandvliegt,hebjeopeeneilandimmerseenanderepositievoorbepaaldetrans-Atlantischevluchtenwaarbijminderuitwisselingis.Ikmaakmijgrotezorgenoverdekosten-positievandesector,zekerindezeeconomischmoeilijketijden.Deontwikkelingenzijnookbepaaldnietrooskleurig.Sindsjuli2008vermin-derthetverkeeropSchiphol.Dedalinggaatsteedssneller.Injanuari2009daaldehetaantalpassagiersmet9,4%.Hetaantalaankomendeenvertrek-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13532 kendepassagiers,ODgenaamd,daaldezelfsmet17,7%.Hettransfer-verkeerbleefgelukkigmet0,2%stijgingongeveergelijk.Hetvrachtver-voerdaaldeindecember2008met24,5%.Dieontwikkelingziejetrouwensookopdeweg.Devrachtsectoropdewegheefthetookzwaar.Schipholheefttussen10%en25%banenreductieaangekondigd.Deeerste300mensenzijninaantallenbenoemd.Ikmoetzeggen:hetdoetjewatalsjehetdaarmetdemensenoverhebt.Schipholiseenpracht-bedrijf.Erwerkenmensenmethartvoordezaak.Alsjedanalsnieuwepresident-directeurhiermeemoetbeginnenenmensendiejarenlangvoorjouworganisatiehebbengewerkt,opstraatmoetzetten,isdateenheelmoeilijkmoment,sociaalnogmeerdaneconomisch.KLMheefthetookheelmoeilijk.Hetbedrijfheefteengoedproductenhetknoktomhiergoeddoorheentekomen.Watergebeurt,isechterheelzichtbaar.Iknoembijvoorbeeldhetschrappenvanvluchten,bijvoorbeeldnaarAruba.DatisrecentaangekondigdenhetvaltookaandeanderekantvanhetKoninkrijkheelzwaar.Wellichtvolgtermeer.Ookrondtalvanandereoperaties,zoalshetsamenvoegenvanTransaviaenMartinair,wordtdebroekriemaangehaald.Wijhebbendaaroverzorgen.Wijkunnenhethebbenoverhetbelangvanhetinternationalenetwerk,maarhetisheelmoeilijkomdatweeroptebouwenalshetflinkmisgaatenwijgeengrotecarriermeerhebbendiedekrachtheeftomdeverbindingenover-eindtehouden.Dezorgenvandesectorwordendoorderegeringzeergevoeldenhetconcurrerendkostenniveaumoetdaarbijwordenbeschouwd.Deconcurrentieiszekerindezeeconomischmoeilijketijdheelstevig.Doorsommigeledenwerdhetalgenoemd:hetiseenapartbeelddatSchipholstevigindemingaat,maardatAirportWeeze,vlakoverdegrens,ookindezetijdstevigdoorgroeit.Wijmoeteneroplettendateenenandernietteveruithetloodgaat.DeheerCramer(ChristenUnie):Ikwileenkleingedachte-experimentdoen.Deministernoemteenbelangrijkpunt,datookvoordeLuchtvaart-notavanbelangzalzijn.Deministerrefereertaanderecessie.Alsdekrimpeenblijvendekrimpblijkt,danzullenwijvanuitdekrachtvandesectormoetenredeneren.Iktrekeenparallelmetdeslechtetijdendiedescheepsbouwheeftgekendenwaaruiteennieuwedynamiekisontstaan.Datkanookindezesectorgebeuren.EenherrangschikkingwereldwijdvanluchtvaartstromenkunnenwijinNederlandnooitafdammen.Deministerwektdesuggestiedatwijhetwelkunnenvasthouden.MinisterEurlings:Ikbenervanovertuigddatwijdatweldegelijkkunnen.Inhetcoalitieakkoordstaatnadrukkelijkdatwijeenduurzamegroeivandeluchtvaartvanbelangvindenvooronsland.WaaromishetzologischdatmensenstraksallemaalvanuitEuropagaanoverstappeninDubai,omvervolgensdoortevliegennaarAzië?Schipholwordtdoorpassagiersalsdebesteluchthavenvandehelewereldgezienenlooptwereldwijdvooropquaduurzaamheid;iknoemindatverbandookdeKLM.Waaromzoudenwijniettrotszijnopdatproduct?IkziegeennatuurlijkeredenwaaromreizigersindetoekomstalsvannaturenaarhetMidden-Oostenwordengezogenendaargaanoverstappen.Indezemarktgaathetechterheelergomdekostenenishetvaakeendubbeltjeskwestie.Dangaatheterwelomofjenogeenconcurrerendepositiehebt.Iknoemdezonetdecarrier.AllemaatschappijenopSchipholzijnmijevenlief,maarikpakKLMerevenalsvoorbeelduit.DeStaatheeftsteedsassurancesgehadomdatwijvondendatKLM,ookindecombinatiemetAirFrance,hetnetwerkovereindmoethoudenvanafSchiphol.Datistotnutoeperfectgegaan.Chapeau,ookvoordemanierwaaropdesamenwerkingverloopt.MaarhetzaltochnietzozijndatstrakstalvanverbindingeneruitvliegenomdatSchipholnietmeerconcurrerendis?Datpuntvanzorgwilikmarkeren.Natuurlijkzuljebepaaldeontwikkelingenzien,wantvroegerwasergeengroteluchthaveninDubai.DieisernuwelenerwordtstevigTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13533 doorontwikkeld.Daargroeienmaatschappijen,dieflinkinvesterenendaarbijkrachtigwordengesteunddoorhunoverheden.TochishetvooronsdemoeitewaardomdeluchtvaartinNederlandeengoedetoekomsttegeven,goedtepositioneren.Nietongebreideld,maarwijmoetenooknietalleskapotlatengaanwatvoordenationaleeconomievanbelangis.Wijmogenonzeogennietsluitenvoordatrisico.Ikzeghetwatcru,maarhetiswelvanbelang.Ikwilnogéénvergelijkingmaken.BinnenEuropagroeitAéroportCharlesDeGaullenogsteeds.Daarvoormoetenwijookdeogenopenhouden.WijwillendatSchiphol,ookindealliantie,eenbelangrijkerolblijftspelenendathetnetwerkvanuitNederlandovereindblijft.Danmagjenietjeogensluitenvoorderelatieveontwikkelingentussendeverschillendemainportsenvoorhetkostenniveau.Ikbenwatlangvanstofmaarikmoestditevenkwijt,omdatiknietkanverhelendathetookmijpersoonlijkveeldoetwaterindesectorgebeurt.Ikpraatmetmensendievoormaatregelenstaandienietalleenecono-mischmaarooksociaal,heelwatmeebrengen.Menstaatvoorbeslis-singendieindebedrijvenheelwatteweegbrengen.Wijmoetenbekijkenhoewijdaarmeeverderomgaan.IkkandeKamermeldendathetkabinetisgestartmeteendiepereanalysevandeconcurrentiepositieennaarhetlevelplayingfieldtenopzichtevandeandereluchthavensinEuropa.DaarbijzalnadrukkelijkookwordengekekennaardekostenverschillentussenSchipholenandereluchthavens.Kostenzijnopgebouwduitvelecomponenten.Daarbijspeeltinderdaaddevraaghoehethiereninanderelandenzitmetdesecurity.Ookkunjevragenwatdesectorzelfkan.DeheerDeRouwenoemdeLVNL.Wijwillendeanalysenugoedengrondigmaken,opdatwijinelkgevalbijhetuitbrengenvandeLuchtvaartnotaookmetconclusieskunnenkomennaaraanleidingvandezeanalyse.Wijmoetendezeanalysedoen.Alswijnietsdoenlevertdateenveeltegrootrisicoop,duslatenwijbekijkenwatwijkunnenverbeteren.DeheerNicolaï(VVD):Wijhaddenhiervooreengoedoverleg,waarinikzeerloyaaloppositiebedreefenhetkabinetsteundeindelijnAlders,omhetmaarzotezeggen.Ditzijnechterkrokodillentranen.Deministergebruiktheelgrotewoordenvoordeenormezorgendieerzijn,vanhetleedvandeindividuelewerknemertotaandehelemondialeontwikkeling.Hijzegtpreciesdegoededingen:deandereluchthavens,ookheeldirectbijonsbetrokkenluchthavensalsCharlesDeGaulle,groeienweldegelijk,ondanksdeeconomischerecessie.EriseenenormeterugloopbijSchiphol.Deministernoemtpreciesderedenenwaaromhetzoernstigiswathiergebeurt.TerechtzegthijopeenvraagvandeheerCramerdatSchipholgeenregulierbedrijfiswaarvanjekuntzeggen:hetiseennieuwesituatie,desterkenwinnenenzovoorts.Nee,ditisinfrastructuur;crucialeinfrastructuur.Deministerzegt:hetiszeerernstigenwijgaanhetnunaderbekijken.Hetgaatheelhardenalsjejepositiekwijtbent,krijgjehemnietsnelweerterug.Desituatiegaatheelsnelachteruitendeministergaatereensnaarkijken.Nou,ikkanhemhelpen.Vaneenpaardingenwetenwijaldatzeechtnietgoedzijn:deextrabelasting,dekostenvanSchipholendevliegtaks.Dieismorgenafteschaffen.Dathelptmeteenenhetiseenenormesteunvoordeontwikkelingvandesector.HetzouookenormhelpenomdeveiligheidskostenmeervoorrekeningvanhetRijktelatenkomen.Zozijnermeerdingendieditkabinetonmiddellijkkandoen.Enwatgaathetdoen?Hetkabinetgaathetbekijken.Ikgebruiknietsnelgrotewoorden,maarikvinddithypocriet.MinisterEurlings:Datvindikjammer.Wijzijnallerminsthypocrietenkrokodillentranenzijnmijooknietechteigen.Wijnemenhetheelserieus.Wijhebbenerookzelfdeaanzettoegegeven.Hetwordtechtgeenvluchtderuimtein.DeLuchtvaartnotakomtovertweemaandenuit.Danliggendeconclusieser.Wijbekijkenechtwatwijaandesituatiekunnendoen.Daarnaarmoetenwijdieperkijken.Hetisvaakmoeilijkomechtteverge-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13534 lijkenhoeanderelandenmetbijvoorbeeldsecurity-kostenomgaan.Ikgahiernietallemaatregelentevuurentezwaardverdedigen,maaropAéro-portCharlesDeGaulleisookeensoorttickettaks,alleenopeenanderemanierenmeteenandervolume.Devraagishoewijdedeltametverge-lijkbareluchthavenswegwerken,zodatSchipholinternationaalweeropeenvergelijkbaarkostenniveaustaat.Alsdatgebeurt,heeftmenweernieuwekansen,vooralomdatdereizigershetliefstviaSchipholvliegen.DatisaltijddekrachtgeweestvanSchiphol.ReizigersvindenSchipholdebesteluchthavenvandewereld.Hetisaantrekkelijkomdaartezijn.Omdieredenzijnwijerzoserieusmeebezig.BinnentweemaandenhoortdeKamerwatwijerverdervanvindenenwatwijerverderaangaandoen.Medunkt,wanthetishardnodig.Debrandstoftoeslagkwamindezediscussietersprake.Hetisansichlogischdateensoortbrandstoftoeslagwordtdoorberekendintijdenvanhogekerosine-enolieprijzen.Ookinanderesectoren,zoalshetvrachtver-keer,bestaatvaakeencomponentvoorhetdoorberekenenvanenergie-kosten.Debrandstofprijsisergonderhevigaanfluctuaties.Luchtvaart-maatschappijenproberenomdiefluctuatiestegentegaandoorstrategischintekopen,het«hedgen».Datishetmoeilijkevanditverhaal.Deolieprijskansterkdalen,maaralsjedekerosinelangdurighebtinge-kochtvooreenprijsdieeenjaargeledenheelgunstigwas,kandatnusneleennadeelzijn.Danzitjeaaneenprijsvastdieintussenongunstigisgeworden.Daaromkanhetvanmaatschappijtotmaatschappijvariërenhoesneljededoorvertalingzietvandeolieprijzenindeticketprijsofindebrandstoftoeslag.Datisindiezinvervelend,dathetdeprijsmindertrans-parantmaakt.Alsjeoverigensvluchtenvanverschillendemaatschappijenvergelijkt,ishetnogmaardevraaginhoeverreelkemaatschappijinterna-tionaaldezelfdedefinitievandebrandstoftoeslaghanteert,enofsommigeinternationalemaatschappijenniettocheengedeeltevandiekostenweerindestandaardticketprijsonderbrengen.IknoembijvoorbeelddevluchtenvaneenNederlandseeneenbuitenlandsemaatschappijopdezelfdebestemming.Debrandstoftoeslagisbijonshoger,maarhettotaalvandekostenlager.Hetisdaarbijdevraagofdeanderemaat-schappijdekostenmisschienstructureelversleuteltindebasisprijs.Ditmaaktdeprijzenmoeilijkvergelijkbaar.Hetprobleemisvooralhet«hedgen».Juistomdefluctuatiestegentegaanendebedrijfsoperatiestabielertemaken,kooptmenvaaklangdurigvooreenzelfdeprijsin.Daardoorvolgthetkostenplaatjedusnietzosnelalsvoordeindividueleautomobilist,dieiederedagaandepompmerktwateropdewereldmarktgebeurt.DeheerRoemer(SP):Ditistocheenbeetjeonbevredigend.Sinds2004zijnbijonsdetoeslagenmeteenfactortussen10en30toegenomen.Datisdisproportioneel.Natuurlijkhebbenmeerderebedrijfstakkentemakenmeteenbrandstofprijsdieenormfluctueert.Diebedrijvennemendatallemaalgewooninhunprijzenmee,zijhoudenrekeningmetditsoortbedrijfsrisico’s.Inditgevalwordtereenheelapartverhaalvangemaakt.Debrandstoftoeslagwordtomanderebelangeninstandgehouden.Datmoetdeministereigenlijknietwillen.Komtereenverbodopdebrand-stoftoeslag?Isdeministeropzijnminstbereidomeronderzoeknaartedoenhoehetallemaalgelopenisenwatermeeisgedaan?Dankunnenwijiniedergevaldaarnaheelsneltotafschaffingkomen.DeheerTang(PvdA):IkbenhetvolledigmetdeheerRoemereens.Hetisonbevredigenddatdeministerzegtdatdetoeslagencomplexzijn.Datisnujuisteenvandeproblemen.Maakdatduidelijk.Gaopzijnminstingesprekmetdeluchtvaartmaatschappijen.Vindeenmanieromduidelijktemakenhoehetinelkaarsteekt.Enkijkooknaaranderemanieren.Ishetbijvoorbeeldmogelijkdateenpassagierkankiezen?Bijeenenergiebedrijfkunjekiezentusseneenvasteneenvariabeltarief.DankiesjeófvoorTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13535 duidelijkheidófvoordevariabele,endaarmeewatonduidelijke,toeslag.Danheeftdeconsumentertenminstezelfmachtoverenveelmeerbegripvoor.MinisterEurlings:Deconsumentheefttotalemacht,wanterisgeenenkeleoverheidinhetgeciviliseerdedeelvandewerelddiemensenvoor-schrijftmetwelkemaatschappijzijmoetenvliegen.Ikvindditeentamelijktheoretischediscussie.Hetfenomeenbrandstoftoeslagisopeenbepaaldmomentgeïntroduceerd.Dekwaadsprekerzoukunnendenkendatdaarietsdubbelsachterzat.Hetticketblijftoptischheelgoedkoop,maaralspuntjebijpaaltjekomt,krijgtmeneenslagna.Deregelisnuechterdatdetotaleprijsmoetwordenvermeld.Europaheeftdeconsumentdaarmeesteviggeholpen.Ofhetnuindebrandstoftoeslagzitofinhetticket,alsjegaatboekenvergelijkjegewoonwatjeaandekassabetaalt.Enlatenwijookniettenegatiefzijn.Deprijzenvanticketszijnsteviggedaald.Ikzieweeraanbiedingenwaarmeejevooreenpaarhonderdeurooverdeoceaanvliegt.Datwaseenjaargeledenwelanders.Menzitindezesectoropmin-heel-veel-procentpassagiersenhetisnuééngroteslagomdereiziger,metaanbiedingnaaanbieding.Ikziegeenredenomdaarinmetregelsintegrijpen.Hetistochaandemarkt.Ofmenhetnubrandstoftoe-slagnoemtofticketprijs,opdeinternetsiteofbijhetreisbureauziejedetotaleprijsdiejemoetbetalen,dankzijdeEuropeseregelgevinghierover.Ikvindhetdaarommindereendiscussiepuntdanhetmisschieneenpaarjaargeledenwas.Toenkonje,alsjekwaadzouwillendenken,nogdenkendatmendeticketprijskunstmatigheellaagenaanlokkelijkhieldvoordeadvertentie,terwijljebijhetboekennog€200of€300moestbijbetalen.Datspeeltnunietmeer.IkhoopdatdeKamererbegripvoorheeftdatdemarktzowerkt,datmaatschappijenvaakmeerjarighunkerosinekopen.Hetfluctueertdusnietzoerg.DeheerDeRouwe(CDA):Volgensmijzijnwijhetoverééndingeens:hetprijskaartjemoetgelijkzijnaandekassaprijs.Daaroverhebbenwijheelgoedeafsprakengemaakt.IkkandeheerRoemerendeheerTangvolgenalshetgaatommisbruik,ingevallenwaarinhetprijskaartjedusnietovereenkomtmetdekassaprijs.Hetkabinetheefthieroveraleenaantalkeergoedeenduidelijkestandpunteningenomen.Hetzougoedzijnalsdeministernogeensnagaat,bijvoorbeeldbijdeConsumenten-autoriteitofbijconsumentenorganisaties,inhoeverredeafsprakenuithetverledengehandhaafdworden.Ikhebhetideedathetnuvooraleenkwestieisvanbeelden.IkbenhetmetdeheerRoemereensdatwijhetnuoverdefeitenmoetenhebben.Alsopnieuwblijktdatermisbruikwordtgemaakt,danmoetdeministeroptreden.Daaroverzijnwijheteens.MinisterEurlings:Latenwijdatmetelkaarafspreken.IkstelvoordatikdatcontactlegenbekijkhoedeEuropeseregelgevinghieroverwordtnageleefd,endatikdeKamerdaarnaderoverbericht.Datlijktmijeenprimalijn.OpbasisvandelaatsteprognoseslooptdeLVNLin2009mogelijktegeneentekortaandoorhetteruglopendeaantalvliegbewegingen.Ookdezeorganisatievoeltdusdepijnvandezetijd.VanzelfsprekendbenikhetoverlegmetdeLVNL,maarbijvoorbeeldookmetdeKLM,gestartomkostenreductieterealiserenomditprobleemzokleinmogelijktemaken.Verlagingvandetarievenopditmomentkanechterdeproblemenindetoekomstvergroten.Deoperatievandieorganisatiewordtdannogmoei-zamer.Hetisnunogtevroegomopmaatregelenvooruittelopen,maarinhetonderzoeknaardekostenzalookdezecomponentvanhetkosten-plaatjenadrukkelijkwordenbekeken.TegendeheerNicolaïzegiknogdathethiergaatoverheelveelverschillenderegelgevingenoverheelveelverschillendedepartementen.HetiseenhelekluifomintweemaandenTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13536 eenbeeldtekrijgenvanwatwijkunnendoenomhetinbeeldtebrengen.Wijgaanerstevigtegenaan.DeLVNLzalookterugkomenindeconclusiesvanhetonderzoek,maarikvraagdeaandachtvandeKamervoorhetfeitdatdezeorganisatienualtegeneentekortaanlijkttegaanlopen.Eriseengrensaanhetverlagenvantarieven,wantdecontinuïteitvandeoperatieisdannietoptimaal.DeheerRoemervroegnaardetarievenopderouteAmsterdam-Paramaribo.DeluchtverbindingmetSurinameissindsdeonafhankelijk-heidin1975eenbronvankritiekenklachten.Detariefhoogtekomtvaaktersprake.Ikmoesteventerugdenkenaanderecenteluchtvaart-conferentieinWillemstad.Bijditsoortverbindingenbestaataltijdeenspanningsveld.Enerzijdsiserhetgrotebelangomhethelejaardooreencontinuelijntehebben,waardoorbevolkingendiezoveelmetelkaarhebben,elkaarhethelejaardoorgoedkunnenbereiken.Hetgaatvaakomfamiliebandeneneconomischebanden.Anderzijdshebjenatuurlijktemakenmetdeseizoenen.OokhetverkeertussenNederlandenSurinameheefteensterkseizoensgebondenkarakter.Inbepaaldeseizoenenisdereizigersstroomveelgroter.DeafgelopenjarenheeftdeNMaopbasisvandeklachtenonderzoekgedaannaardetarievenvoorvluchtennaarSuri-name.DeNMaheefttotophedengeenredengezienomintegrijpen.Detarievenzijnhoog,maarwordendoordeNManietalsonredelijkgezien.Erkanextraconcurrentiekomen,maardieruimtewordtnunietingevuld.Jehebtbijzoietsaltijdmettweelandentemakenwaarvoordetweeeerdergenoemdebelangeneenheelgroterolspelen;ikhebdatookopdeAntillengemerkt.Eenlandkanzeggendathetdezekerheidwildathethethelejaardoorwordtaangevlogen.EenlandalsFrankrijkheeftoverzeesegebiedenwaarmeeeengroteonderlingeafhankelijkheidsrelatiebestaat.Daarbestaateensoortservicecontract,waarmeemenprobeertomdedienstregelinghethelejaardoortegaranderen.Dezesituatieisnatuurlijkniethelemaalvergelijkbaar,aangezienSurinameeenonafhankelijklandis.DeNMaheeftdusonderzoekgedaanenzietgeenredenomintegrijpen.Datisopditmomentdestandvanzaken.DeheerRoemer(SP):Datlaatstehoeftookniet,alsdeministerergewooneenopenskyvanmaakt.HijpleitdaarnotabenezelfvoorbijdeAntilliaanseluchtvaart,maarbijSurinameineensniet.Datiszoinconse-quentalshetmaarzijnkan.Erisalleredenomhetnutegaandoen.Devoorgangstervandeministerheeftgezegddatzijheteerstevenwiluitzoeken.Datisnugebeurdendeverbeteringenzijnnietofnauwelijkswaarneembaar.Delogischeconsequentieis,ookvolgensdeafspraakmethetkabinetuithetvoorjaar,datwijnueenopenskymaken.Hetkan,wantdeovereenkomstdiewijnuhebbenkanbinneneenjaaropgezegdworden.Datisgeenenkelprobleem;hetisallemaaluitgezochtendatweetdeministerook.Wijkunnenduseenjaarnadatwijopgezegdhebbenovergaantoteenvolledigeopensky.MinisterEurlings:WatikhierbetoogisextreemconsistentmetwatikinWillemstadhebgezegd.TegendeAntillenhebiknamelijkgezegddatikbijhetinterinsulaireverkeerindeCaribenvoorstanderbenvanzoveelmogelijkopenheid.WijwillennietdatdeverbindingtussenBonaireenCurac¸aostrakseeninternationaleverbindingwordtdiedrempelsopwerptvoordemaatschappijen.Danzoudendemensendaaropdeblarenzittenvandenieuwestaatkundigeverhouding.Ookzijnverschillendemaat-schappijen,bijvoorbeeldInselAirenDAE,uitdeAntillenzelfeensterkeregionalespeleraanhetworden.Wijwillendatzijdiekanskunnengrijpen,omdeopenheidinderegiozelfoptimaaltehouden.IkhebookgezegddathetkabinetvoordeverbindingtussendeAntillenenNeder-landallevoor-ennadelenvaneenmogelijkeopenskyopeenrijzetten.Datdoenwij,omdatwijvoorzoveelmogelijkconcurrentiezijn,maarwijookwillenvoorkomendateenpaar«cherrypickers»inhettopseizoenvanTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13537 devakantiedelucratievemarkttotzichnemenenervervolgensgeenmaatschappijmeerisdiehethelejaardooropregelmatigebasisvliegt.IkhebdeheerRoemerverteldwatbinnendehuidigeregelingdesituatieis.Watdushetenigeverschilzouzijninhetkadervanhetstimulerenvanconcurrentietusseneenopen-skysituatieendehuidigesituatie,isdatbijvoorbeeldLufthansatussenAmsterdamenParamaribokangaanvliegen.LufthansakannuwelvanWeezenaarParamariboalsdemaat-schappijdatmetSurinameafspreektenBrusselsAirlineskanvanBrusselnaarParamaribo.Indepraktijkblijktdatdelandsgrenzenvoormensendiewillengaanvliegengeenbelemmeringmeervormen,wantmensenvliegenmeerenmeervanuithetbuitenland.Hetisduseigenlijkeenrela-tiefkleinverschil,maarikwilbestnogeenkeercontactopnemenomtebekijkenhoedepartnersinSurinamehieroverdenken.IkzaldaaropterugkomenindeKamer.Ikhechterechteraan,tezeggendathetsowiesoeendiscussieiswaarintweelandeneenzelfdeconclusiezullenmoetentrekken.Bijhettrekkenvandieconclusiespelentweeargumenteneenrol:ermoetzoveelmogelijkconcurrentiezijnendeverbindingmoethethelejaardoorblijvenbestaan.Nogmaals,ikwilnogeenkeercontactopnemenomtebekijkenofdebeeldenveranderdzijnenikzaldeKamerberichtennaaraanleidingvandatcontact.DeheerDeRouweheefteenvraaggesteldoverheteffectvanhetlucht-verkeersbeleidopdeluchtsport.Volgenshemmoeterruimteblijvenvoordezerecreatievebenuttingvanhetluchtruim.Deregeringdraagtdezweefvliegerseenwarmharttoe.Wijbetreurenhetdatiniedergevaléénvliegclubbeslotenheeftomdeactiviteitenaftebouwen.Ikkaninalleernstmeldendatwijingoedoverlegzijnmetallepartijenindesector,waaronderhetKNVvL.WijzullendeKamerdaaroverzosnelmogelijknaderberichten.Wijvoereneenconstructiefoverleg,waarinwijsamenbekijkenhoedezweefsportkanvoortgaan.DeKamerkenthetgoedenieuwsoverdegeschillencommissie.Debriefvan1aprilaandeKamerwasvoorBARINendeConsumentenbondaanleidingomzelfhetinitiatieftenemenommetelkaaringesprektetreden.Zijzijngekomenmeteenresultaatwaarmeeikblijben.Hetiseengeschillencommissieopbasisvanzelfregulering,waarpartijenzelfachterstaanenzichaancommitteren.Ikhebeerdertijdenshetplenairedebatgezegdhoemoeilijkdewegviawetgevingis.Jekuntnamelijkveelminderafdwingenopeenduidelijkemanierdanjezoudenken.Alsmensenmeedenkenendesectorerzelfvoorgaat,kanhetsneller.IkzalwelzeernauwkeurigkijkennaarhetplanvanaanpakdatBARINendeConsumentenbondnaoverlegmetdeStichtingGeschillencommissieaanmijhebbenvoorgelegd.Mijnministeriezalimmershelpenbijdeopstartendeeuropeaniseringvandegeschillencommissie.AlsNederlandseministervanVerkeerenWaterstaatismijneersteover-wegingdatdeNederlandseconsument,devertrekkendepassagiervaneenNederlandseluchthaveneensnelle,goedkopeeneenvoudigeproce-durewordtgebodenomgeschillenmetluchtvaartmaatschappijenomtrentdenalevingvandepassagiersrechtenoptelossen.Vervolgensmoetaanalleconsumenten,ongeachtnationaliteitenbestemming,bijvertrekeendergelijkeoplossingwordengeboden.Dateerstemoetmeteengerealiseerdworden;hetlaatstezalnogextrainspanningenvergen.IkbenhetdaaromeensmetdeheerDeRouweendeheerTang.Ditiseenbelangrijkeeerstestap,maaraangezienikheteeneerstestapnoem,hebbenwijweldegelijkdeambitieomhetverderuittebouwen.Ikwilbenadrukkendatditeenergbelangrijkmomentis.Degeschillencommissiezal,juistmethetoogopdoorgroeitoteenvolledigsysteem,vanmeetafaanwordenklaargestoomdomookopEuropeesniveautekunnenfunctioneren.HetdoeliséénloketvooralleburgersinEuropa,ongeachtvanwaarmenvertrekt.AlvliegjedusalsNederlandervanAthenenaarDüsseldorf,alsjevindtdatjeinjerechtbentgeschaad,danzoujedatinNederlandlaagdrempeligkunnenTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13538 aankaarten.Daarmoetenwijnaartoe.IkhebdatookmetAntonioTajanibesproken.Hijwasop24oktoberalhier.HijwaserergenthousiastoverenheeftnietonderstoelenofbankengestokendatNederlandhierinvoor-oploopt.Hijheeftookgezegddathetvoorhemeengeloofwaardigheids-kwestieisdatEuropeserichtlijnengoedkunnenwordenafgedwongendoorconsumenten.Hijheeftduszijnsteunaandegeschillencommissieuitgesproken,maarookaanonzedriveomdieteeuropeaniseren.Hetmoeteengrotendeelszwevendeorganisatieworden,indiezindatikhoopdathetinterneteengroterolzalspelen.InNederlandzaldatinelkgevalzozijn.Mensenkunnendegegevensdanlaagdrempeligvanuithuisopsturen.IkhebdeKamerechtergoedgehoord:alserergenseenvesti-gingmoetkomen,zullenwijdaarvooronsbestdoen.Datspreektvanzelf.DeheerRoemer(SP):Ditiseenheelvaag,algemeenverhaal.Ikhebinmijneerstebetoogheelspecifiekgezegdwatervolgensdeintentieverkla-ringallemaalníetonderdegeschillencommissievalt.DatisookbevestigddoorhetministerieendoorBARIN.Pakketreizen,vakantiereizigersenfamiliereizenvallenernietonder.Eenheleboelvalternietonder.Wijkunneneenheellanginterruptiedebathouden,maarikwilvandeministerdebevestigingdathijervoorgaatzorgendathetwélgeregeldwordt.IkstelookvooromaanditAOeenschriftelijkoverlegoverditspecifiekeonderwerptoetevoegen,zodatwijdeministerfeitelijke,gerichtevragenkunnenstellen.Dankrijgenwijhetheelpunctueeloppapierenhoeftdezediscussiehiernietinhaaralgemeenheidgevoerdteworden.Ikwilnuinelkgevaldegarantievandeministerdatdegroepenwaarvanikzeidatzijnietonderdegeschillencommissieluchtvaartgaanvallen,erwelondergaanvallen.MinisterEurlings:Laatikeensproberenomdestemmingweereenbeetjeinhetdebattekrijgen.Inditsoortdiscussieslevenvaakbepaaldebeelden,dienietaltijdterechtzijn.Degeschillencommissiediedepartijenzijnovereengekomen,zalgeschillenmetbetrekkingtotallevluchtenmetalseersteplaatsvanvertrekeenluchthaveninNederlandbehandelen.Dusookalseenvluchtonderdeelisvaneenpakketreis.DeNederlandseconsumentwordtdaarmeegoedbediend.Beternogzelfsdandeverorde-ningvanonsvraagt.DeNederlandseconsumentkanimmersookbijdegeschillencommissieterechtoverterugvluchten,bijvoorbeeldvanuitdeVerenigdeStatennaarNederland,ookalsdezevluchtwordtuitgevoerddooreenAmerikaanseluchtvaartmaatschappij.Eendergelijkesituatievaltechternietonderdeverordening.Omdatzijdustochwordtbehandeld,vindikdatergeensprakeisvaneenuitgekledegeschillencommissie.Integendeel,ikvindheteenheelgoedeaanzetenikdenkdatheelveelreizigershiervangaanprofiteren.Ikhebeenaantalvandediscussiesmeegemaakt.Wijbeginnenietsnieuws,waarmeewijinEuropavoorop-lopen.Danspeeltookdekwestievanhetlevelplayingfield:hoegaathetstraksmetBrussel,waarditnietbestaat?Ikheberheelveelwaarderingvoordatdesectorzelf,samenmetBARINendeKLM,gewoonheeftgezegd:wijgaanhetdoen.IkbenerechtenthousiastoverenikkandezorgvandeheerRoemerwegnemen.Ikmaakkortemettenmetdespecu-latiesdatbijvoorbeeldpakketreizennietonderdegeschillencommissievallen.Dievallenerwelonder.DeheerRoemer(SP):Evenvoordehelderheid.Latenwijdanookprecieszijn:onderdegeschillencommissieluchtvaart.EnnietonderbijvoorbeelddeGeschillencommissieReizen.MinisterEurlings:Ikkijkopvandevraag.Ikdacht:welkeanderegeschil-lencommissiezullenwijereensevenbijkunnenhalen?Ikkandevraagmetjabeantwoorden.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13539 DeheerRoemer(SP):IkbedoeldebijvoorbeelddeGeschillencommissieReizen.MinisterEurlings:Hetisdedezegeschillencommissiewaaroverwijhetnuhebben.What’sinaname,maarikhebhethiervandaagoverééngeschillencommissie.DeheerRoemer(SP):Ikverzoekbijdezenomopdeprocedure-vergaderingeenschriftelijkoverlegoverditonderwerpteorganiseren.Devoorzitter:Daargaanwijzelfover.Hetisgenoteerd.MinisterEurlings:Ikgainsneltreinvaartverder.Deconsumentzounietaanbewijslastkunnenkomen,zovreestdeheerRoemer.Debewijslastligtnietbijdepassagier,maarbijdeluchtvaartmaatschappij.Degeschillen-commissiezaldebewijzenvandeairlinemoetenvalideren.Bijdeanalysekandegeschillencommissiepercasuseenberoepdoenop,ookexterne,experts.Ookdaarbijisdeconsumentdusweerkoning.HoegaanwijommetdeinformatievanEUclaim?Hetisdevraaginhoeverredatnodigzalzijn.Wijzijnernaaraanhetkijken.Zoalsikhebaangegevenindebriefvanjunibenikvoornemensomsowiesoperiodiekterapporterenomtrenthetnalevingsgedragvandeluchtvaartmaatschap-pijenaangaandedepassagiersrechten.Rapportageswordenopgesteldaandehandvanbijdeinspectiebinnengekomenklachten.Datzalsowiesogebeuren,maarhetwordtdusnogverderbekeken.DeheerRoemerenanderenvroegennaardeArkeFly-casus.Ikhebookdetelevisie-uitzendingerovergezien.Tijdensdebegrotingsbehandelingindecember2008hebikdeKamertoegezegd,deinspectiebijuitzonderingspecifiekonderzoektelatendoennaardezecasus.Deinspectieheefteenrapportageinbasisgereed,maarwilnognaderbekijkenhoeerinternatio-naalmetderichtlijnwordtomgegaan,omookdatonderdeeltelatenzijnvanderapportage.Deinspecteur-generaal,diehieroverigensaantafelzit,heeftherbevestigddateropzeerkortetermijnconclusieszullenwordengetrokkenoverdezezaakinrelatietotEuropeseregelgeving.DegangvanzakenronddeparallelleKaagbaanwasinderdaadwatapart.Ondanksmijnherhaalde,dringendeverzoekendebestuurlijkeafspraakheefthetcollegevangedeputeerdestatenop18maart2008deprocedurevoorverlengingtochingetrokken,waardoordereserveringinhetstreek-planNoord-HollandZuidper1april2008isverlopen.Ikhebdecommis-sarisvandeKoningin,deheerBorghouts,aanvullendevragengesteldoverdatbesluit,datvoormijtamelijkonverwachtkwam.IkhebdeKamerdaaroverop23juniperbriefovergeïnformeerd.Voorgedeputeerdestatenwaseenverlengingvandestreekplanreserveringuiteindelijkalleenmogelijkonderdevoorgestanebenaderingvandeprovincie:éénbaanerbij,éénbaaneraf.Ikzeg«uiteindelijk»,wantwijhaddeninhetbeginafgesprokenteverlengenzonderdatditprincipeoptafellag.Hetkwamerdusopeengegevenmomentbij.Ikziehetprincipe«éénbaanerbij,éénbaaneraf»weldegelijkalseenvandeopties,maaralswijbreedgaanbekijkenhoewijhetna2020zogoedmogelijkmoetendoen,vooralvoordebewoners,kunnenwijonsernunietopvastleggen.Misschienkomterhelemaalgeenbaanbij.Misschiengaatereenbaanafenkomtereenbij.Alswijonsdaaropnuvastpinnen,doetdatgeenrechtaanditmoment,waaropwijindestartblokkenstaanomdelangetermijninbeeldtebrengen.Ikkondegarantiedusnietgeven.DaarmeewaservoorhetcollegevangedeputeerdestatenvanNoord-Holland,zoalsmenzei,onvol-doendezekerheidoverdebaanaanpassingenwildemendestreekplan-reserveringnietverlengen.VervolgenshebikdeheerBorghoutsomophelderinggevraagdtenaanzienvandedoorGSgemaakterisico-afweging,aangezienerinhetberaadvanhetcollegeaanvankelijkeenmeerderheidwasvoorverlengingvandereservering,dieerdaarnanietTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13540 meerwas.DeheerBorghoutsheeftdaaroplatenwetendattenbehoevevandeafwegingvandepubliekebelangenvoordemainportontwikkelinggeenszinsanderebelangen–lees:privaatrechtelijkebelangen–eenrolzoudenhebbengespeeld.DatiswatmijdoordeheerBorghoutsisgemeld.Indezeofficiëlecommunicatieismijhetbeeldofficieelgegevenenishetdaarmeeduidelijk.HetRijkheeftdientengevolgeop1aprildetoezichtrolovergenomen,zodatwijinelkgevalnogweldeafwegingronddeparallelleKaagbaanhetkomendjaarkunnenmaken.Hetzougekzijnalsjediejarenlangreserveertenbesluitvormingonmogelijkmaaktomdatjehetlaatstestukjereserveringnietzoudoenophetmomentdatjealdanniettotbesluitvormingkomt.DeheerTang(PvdA):Misschienisteziendatikmetenigescepsisopditverhaalreageer,ookomdathetillustereduoHooijmaijersenBorghoutserbijbetrokkenis.Hetisaltijdeenverrassingwatergebeurtalsdatduoaandeganggaat,maarhetisaandeprovincialestatenomdatoptepakken.DeovereenkomstmetChipsholhadtochgewoonopenbaarmoetenzijn,ofniet?Hetistochgoedgebruikdatzo’novereenkomstgewoonopenbaaris,alsdiedebesluitvorminghierkanbeïnvloeden?MinisterEurlings:DeheerTangzegthetzelf:hetisietsvoordeprovin-cialestaten.Ikkijkerergvooruitomoverdegrenzenvanmijncompe-tentietegaanreagerenofregeren.DeKamerweetdatikzelfergaanopenheidhechtendusallesoptafelleg,zelfsalshetalleenvertrouwelijkkanzoalsmetdeHSLhetgevalwas.Datisechterzoalsíkhethierprobeertedoen.Ikkannietoordelenoverwatmensenindeprovincieheeftbewogenombepaaldeafsprakennietopenbaartemaken.Ikvindhetookeenzaakvangedeputeerdestatenenprovincialestatenonderling.Ikhebweldoorgevraagdnaardeovereenkomstwaaroverdegeruchtenrond-gingen.ToenismijofficieeldoordecommissarisvandeKoningingezegddathetechtgeenenkelerolheeftgespeeld.Alsmijdatwordtgezegd,moetikdatbeeldgewoonovernemenenmoetikaccepterendatdithetuitdrukkelijkebeeldis;eenuitspraakvanhetcollegevanGS.Mochtenmensendaaroverandersdenken,danisdatietsvoordeprovincialedemocratie.KandeparallelleKaagbaanopzichüberhauptwelparallelstarten,geletopdediscussie?Bijdenadereinkaderingendepositioneringvanhetreserveringsgebiedisuitgegaanvandevoorschriftenvooronafhankelijkbaangebruik,dusonafhankelijkvanelkaar,waarbijeenseparatieafstandvan1035metertussenbeideKaagbanenisaangehouden.Hetantwoordisdus:ja,datkan.Hetexperimentparallelstartenisstopgezetindezomer.Watgebeurternumetbetrekkingtotdezeproblematiek?Deeerstestapindeoplossingvandeproblematiekvanparallelstarten,tewetenhettestenvanderoutesmetextraverkeervanafdeZwanenburgbaan,isinderdaadindezomerstopgezet.DitvanwegehetgunstigetechnischeverloopvandeproefendegroteoverlastvoordebevolkingvanAmsterdamenomge-ving.Opditmomentiseentweedestapinuitvoering:hettoepassenvanparallelstartenonderstriktezichtcondities,langzaamuitbreidendnaarparallelstartenondermeerweersomstandigheden.Tegelijkertijdisversnelddeoptimalisatievandeparallel-startenrouteingezet,waarbijmetbehulpvandeCROSmetbewonersenbestuurdersuithetgebiedwordtgekekennaaroptimalisatievanderoutesuithetoogpuntvanhinder-beperking.Voordezomerzalmeerbekendzijnuithetonderzoeknaarmogelijkeoplossingsrichtingenterverminderingvandehinder.IkhebhetmetnameoverdehinderinZwanenburg,BadhoevedorpenAmsterdam-West.Ditisdestandvanzaken.Detweedestapisdaarmeenuinuitvoe-ring.DeheerVendrik(GroenLinks):Wijzullenhieroverkennelijknadezomereenbriefkrijgen,maarmagikervanuitgaandatdehinderinAmsterdam-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13541 West,ZwanenburgenBadhoevedorpgewoontotnulwordtteruggebrachttenopzichtevandeoudesituatie?MinisterEurlings:Ikkanzoniettoezeggendatdietotnulwordtterugge-bracht.Ophetmomentdatnaderinbeeldiswatbijvoorbeeldmetderouteringkan,zalikdeKamerdaaroverberichtenineenschrijven:watismogelijkenwatzijndeteverwachteneffecten?Datlijktmijdemeestzuiveremanier.Uitdevorigehandhavingsrapportageblijktdatergeenboetesaanfout-vliegerszijnopgelegd.DeheerDeRouwevroegdaarmetnamenaar.DeInspectieVerkeerenWaterstaathanteertalsproceduredatluchtvaart-maatschappijeneersteenwaarschuwingsbriefontvangen.Zijdoetdatomdatdepraktijkuitwijstdatzo’nbrieftotnutoevoldoendeeffectiefisgeweestomherhalingvandeovertredingendoordebetreffendelucht-vaartmaatschappijentevoorkomen.Dedirecteur-generaalbevestigtdat.Menvoeltdatduswelbehoorlijkaan.Mochteenvandeaangeschrevenluchtvaartmaatschappijenbinneneenperiodevaneenjaartochnogeentweedekeerindefoutgaan,danvolgtinprincipedeboete.KijkendnaardejaarlijksehoeveelheidvluchtenvanmaatschappijendieNederlandaanvliegenennaarhetfeitdatdeeerstewaarschuwinggoedwerkt,ziejedatmaatschappijenzicherbijveelvluchtendaarnawelaanhouden.Wijvindendemaatregeldusopzicheffectief.Totnutoeheeftzichtrouwensnoggeengevalvanrecidivevoorgedaan.Hetisnognietéénkeervoorge-komendateenmaatschappijnaeenwaarschuwingindatzelfdejaaralsnogindefoutging.ErisééngevalbekendrondMaastricht.Aandezeluchtvaartmaatschappijistoeneenlastonderdwangsomopgelegd.Hetwaseenenigszinsafwijkendesituatie.Hetgewonebeeld,ookrondomSchiphol,isechterdatrecidivenietvoorkomtendatdewaarschuwingduswerkt.DeaanbevelingvandecommissieROLoverdeintegratievanairsideenlandside.ErwordthardgewerktaaneenStructuurvisieLuchthaven-ontwikkelingvoordemainportenvoorderegio.Inhetnajaarvan2008ishetplanvanaanpakaandeKamertoegezonden.Indestructuurvisiezalhetkabineteenruimtelijk-economischevisievoordelangeretermijngevenopdeluchthavenontwikkelingrondSchiphol.HetisonderdeelvanhetkabinetsprogrammaRandstadUrgent,metprojectenalsOVSAAL,deSchaalsprongAlmere2030endeToekomstagendaMarkermeer-IJmeer.Deluchthavenontwikkelingishoedanookeenbelangrijkonderdeelvandebrederegebiedsontwikkeling,waarinontwikkelingenvandeluchtvaartaandeairside,enontwikkelingenvanderegioaandelandsideechtgekoppeldmoetengaanworden.IkzaloverigensdeheerAldersbijzijnadviezenvoorderolvanderegio-naleluchthavensEindhovenenLelystadinhetkadervaneennationalecapaciteitsvraagnadrukkelijkvragenomaandachtvoorderegionaleruimtelijk-economischecontext,zodatookdaarbinnenbrederwordtgekekendanalleennaardeluchtvaart.MinisterCramer:Voorzitter.Erisalveelbesproken.IkzalhetalleenhebbenoverdeleerprestatiesvandekinderenindeomgevingvanSchiphol.Daaroverzijnmijtweevragengesteld.Deleerprestatieszijnnatuurlijkinhetkadervandediscussieoverdeluchthavenvoordetoekomstvanonzekinderenhartstikkebelangrijk.Ikhebdatookinmijnbriefvan3juli2008geschreven.Inbendaariningegaanopdegevolgenvanhetvliegtuiglawaaiopdeleerprestatiesvankinderen,vooralopbasis-scholen.UiteenEuropeesrange-onderzoek,waaraanookhetRIVMheeftdeelgenomen,blijktdatronddeluchthavenbijeenrelatiefklein,maarnietteverwaarlozen,deelvandekinderendeleerprestatieswordenbeïnvloeddoorgeluidshinder,veroorzaaktdoorvliegverkeer.Wijmoetendatdusserieusnemen.Degevondenrelatieisopzichzwak,maarnietteverwaar-lozen.Ikhebinmijnbriefgeschrevendatikvanmeningbendatallegege-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13542 vensoverditprobleemopzichwelbekendzijn.Hetisechterwelzinvolomalleonderzoekennogeensgoedbijelkaartezetten,wanthetzijnverschillendeonderzoeken.Debestaandeonderzoekenmoetenbeterwordengebundeldeninzichtelijkwordengemaaktvoordebevolking,wantdemensenwillenbegrijpenwaternupreciesaandehandis.IkkomdaarmeebijdevraagvandeheerDeRouwe.Onderzoekismooi,maardelokalebevolkingmoetwetendaterookmaatregelengetroffenworden.Wijnemendiemaatregelenzeker,maarinhetkadervanhetbredereregu-liereprogrammavoorgeluidsisolatie.InantwoordaandeheerVendrikkanikmeldendatwijreedséénzeerhoogbelasteschoolgeïsoleerdhebben.Tot2011zullennog15scholenvolgen,waarondereenbasisschool.Datzijnscholenwaarbijdegeluids-belasting60dB(A)ofmeeris.DeheerVendrikhadhetovereenproef-schriftvanmevrouwElisevanKempen.Zijheeftinhaaronderzoek50dB(A)alsbasisgenomen.Datisnudeverwarring.Volgensonsbeleidgaanwijisolerenbij60dB(A)ofhoger.De100scholenwaaroverdeheerVendrikspreekt,zitteneigenlijkbenedendenormwaarbijwijisoleren.Eengeluidsbelastingvan50dB(A)komtinhetlandvreselijkveelvoor.Datisduseenbeperktegeluidsoverlast.Wijbeginnenteisolerenbij60dB(A)enwijzullenervoorzorgendatallescholenwaaroverikzojuistsprakrond2011geïsoleerdzijn,zodatwijiniedergevaldebelangrijkstemaatregelenhebbengenomenomdesituatiezosnelmogelijkteverbeteren.DeheerVendrik(GroenLinks):Snapikhetnugoed?Alsjeuitgaatvandenormvan60dB(A),zijnerinderegioSchiphol16scholendiehelaastemakenhebbenmetgeluidshinderenin2011zijnaldezescholengesa-neerd.MinisterCramer:Correct.NaderegedachtewisselingDeheerRoemer(SP):Voorzitter.Opdegeschillencommissiezalikverdernietmeeringaan,omdatwijnogeenschriftelijkoverleggaanplannenomdedetailsgoedaftestemmen.Deministerwasopeenaantalfrontenhelderinzijnbeantwoording,maardiebeantwoordingwaswelstrijdigmetwateroppapierstond.Ikgaerechtervanuitdatikuitmaggaanvanhetgeendeministerhieruitspreekt.Daaroverbeniktevredenenopdeoverigedetailszullenwijinhetschriftelijkoverlegzekernogterugkomen.Watheeftdeministernupreciestoegezegdoverdebrandstoftoeslagen?Heefthijeenbepaaldetermijntoegezegdvooreenonderzoek?Gaathijernogietsmeedoen?Kanhijerspecifiekeroverzijnofhijernogietsmeegaatdoenen,zoja,wanneerdeKamerietskanverwachten?IkverschilechtvanmeningmetdeministeroverdeopenskynaarSuri-name.Ikvindhetergjammerdatjuistdezeministeropderemgaatstaan.IkkannietandersdandeKamerhieroveromeenuitspraaktevragen.DeheerDeRouwe(CDA):Voorzitter.Allereerstdankikdeministersvoorhunbeantwoording.Dievindikruimvoldoende.Ikbenblijmetdeurgentievoordeconcurrentiepositie.IkkanmijdeelsaansluitenbijhetgeendeVVDeroverheeftgezegd,maardeministerheeftduidelijkaangekondigdomopkortetermijnmeteengrondigeanalysetekomenomtebekijkenwatergedaankanwordenomdekostentebeperken.Watonsbetreftheefthijdaarvooralleruimte.DeministerheeftgezegddathijnogingesprekisoverdeKNVvL.Ikwachtdatevenaf.Ikgeefhemmijnvertrouwenenikrekeneropdathijonsopdehoogtehoudt.Datzelfdegeldtvoordebrandstofprijzen.Ikhebbegrependatereeninventarisatiekomtvanwaterkloptaandedenk-beeldenendatdeKamerdaarovergeïnformeerdwordt.HetisgoedomTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13543 eentermijnaftespreken.DeheerRoemerfluistertmijdatheelterechtin.Verderbenikblijmetdebeantwoording.DeheerCramer(ChristenUnie):Voorzitter.Ikdankbeidebewindsper-sonenvoordebeantwoording.IkvindhetjammerdatergeenechteduidelijkheidisgekomenoverdeparallelleKaagbaan.IkgaerechtervanuitdatermeerduidelijkheidkomtbijdebesprekingvandeLuchtvaart-notainrelatiemetdetoekomstvandeluchtvaartalsgeheelenSchipholinhetbijzonder.Ikhechtbuitengewoonaaneentoezeggingvandeministeroverdescenario’sinaanloopnaardeLuchtvaartnota.Wijmoetendaaropgoedzichthebben,meteengeactualiseerdscenariowaarindeverschillendedoormijgenoemdeonderdelenterugkomen.Wijmoetenerrekeningmeehoudendathetmisschienindeluchtvaartalsgeheelwelminderzalgaan.Hetisnoodzakelijkdatdeoverheiddeverschillendescenario’sinbeeldbrengt.DeheerTang(PvdA):Voorzitter.Ikdankdebewindspersonenvoordebeantwoording.Watbetreftdescenario’ssluitikmijaanbijdeheerCramer.Ikkendescenario’s;ikhebzeineenververledenzelfopgesteld.Zijzijnintussenwatverouderd,dushetismisschiengoedomdenieuweontwikkelingenookmeetenemen.Ookscenario’skunnenverouderen,mijnheerVendrik.IkdankdeministervoordetoezeggingenoverbrandstoftoeslagenenoverSuriname.Wijzettendediscussiedaarovergraagvoort.DeheerDeRouwemaakteeenopmerkingoverdepositievandeluchtvaartsector.Ikdenkdaterredenisomtekijkennaareensituatiewaarindekostenomhooggaanophetmomentdathetaantalvliegbewegingenomlaaggaat.Datisonhandig,omdatineenslechtetijdjuistdekostenomhooggaan.Deministermagdaarzekernaarkijken.DeheerVendrik(GroenLinks):Voorzitter.Ikkomnogeventerugopdekwestievandescholen.Inhetkadervandecrisisbestrijdingbekijkthetkabinetofallerleiuitgavennaarvorengehaaldkunnenworden.Zoudeministerbereidzijnombijvoorbeelddebouwsectorsnelaandegangtekrijgen?Datlijktmijnouperfect:zorgendatin2009aldiescholengeïso-leerdworden.Bekijkdateenseven.MagdatmeeinhetlijstjevandeministervanFinanciënvoorde«GreenDeal»?Iksnapdatderegelinggeldtvanaf60dB(A),maarmevrouwVanKempengafinhaarproefschriftaandatervanaf50dB(A)weldegelijkeenprobleemis.Datbetreftmeer-deresituatiesdanalleendieindeomgevingvanSchiphol,maarwatisdandeconclusievanderegering?Watvoorbeleidhoortdaarbij?Ikblijfbenieuwdnaardekopgroepkerosineaccijns.Misschienhebikdatonderdeelgemistomdatikevenbijderegelingvanwerkzaamhedenmoestzijn.Ishet:hup,schopindegrond,ookinEuropa,actie!Gaatdeministerdatdoen?Enhoezathetmetdatsuperdividend?Isdaaropaleenantwoordgekomen?MinisterCramer:Voorzitter.IkvindhetvoorstelvandeheerVendrikoverisolatiezeerzinvol.Hijvroegwatwijkunnendoenomprogramma’sopdatgebiedteversnellen.Wijzullenerzekerrekeningmeehouden.Ikzeialdat60dB(A)degrensiswaarbovenwijisoleren.Zodrawijdaarondergaanzitten,zijnervele,velescholenmeerdiezoudenmoetenwordengeïsoleerd.Datzounietalleenzijnvanwegedegevolgenvanhetvlieg-verkeer,maarookvanwegehetlawaaivanwegen.Ikkanuzeggendat40%vandescholenwordtblootgesteldaan50dB(A),vooraldoorhetwegverkeer.Datisdusniettedoen.Bovendienisheteenheellagebelas-tingendaaromnietrelevantvoorditprogramma.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13544 MinisterEurlings:Voorzitter.NamensmijncollegavanFinanciën...Nee,ikzalhetnietdoen.DeheerVendrikzaltochechtmetministerBosoverhetsuperdividendmoetenpraten.Hetzoumogelijkhedenbiedenalswijdathiermetz’ntweeënzoudenkunnenregelen,maarerzijnduidelijkeafsprakenoverwieeerstverantwoordelijkis.Ikzaleerstdescenario’svoordegroeibehandelen.DeheerTangheeftgelijk:ookscenario’skunnenverouderen.Ikhebdegroterangegegeventussendevierverschillendescenario’s.Ookalsdesituatieietsverandert,ishetbeeldvanAlderstot2020noginhetmiddenvandiescenario’s.Datzalnietwezenlijkveranderen.Heelveelhangtafvandemarktgroei.Hetzounietvoorheteerstindegeschiedeniszijndatdeluchtvaartzalwegzakken.Erzalstructureelvraagzijnnaargroei,maardiegroeizalafhangenvandepraktijk.Wijmoetenervoorzorgendatwijderandvoor-waardencreëren,opdathetnooitzokanzijndatdebewonersbijSchipholniethunnadrukkelijkegrenshebbenenhouden,ookalsdegroeizoalsverwachtoptreedt.Daarommoetenwijonswelvoorbereidenopuitplaatsing.DeheerCramer(ChristenUnie):Datwasniethelemaalmijnvraag.MinisterEurlings:Nogmaals,eendalingvandeluchtvaartvindiknietrealistisch.Erisgeenenkelestudiediedataantoont.Hetisbovendiengeenlijndiewijinhetcoalitieakkoordalsdoelhebbengesteld.Hetisvooronzeeconomienamelijkvanbelangdatwijhetnetwerkovereindhouden.Eenbepaaldegroeizalermoetenzijnenhetisdealgemeneverwachtingdatmensennadeeconomischemoeilijkheden,alsdeeconomieweergaatgroeien,weergaanreizen.Ikziedusgeenstructureelkrimpscenariovoordeluchtvaart.Derelatievekostenpositiespeeltdaarbijnatuurlijkweleenrol.IkwaszoverheugdtoendeheerVendrikaanheteindevanzijneerstetermijnsprakoverhetbelangvanhetlevelplayingfield.Hijhaaldeenkeleanderesprekersaan.VervolgenskwamhijechtermethetideeomeensoortvanbelastingkopgroeptegaanvormenmeteenpaarEuropeselanden.Danishetlevelplayingfieldnatuurlijkhelemaalnaardedonder,wantdangaanwijdeverschillenmetanderelandennoggrotermaken.Hetkabinetstreeftnujuist,ookinhetkadervandeETS,naareenlevelplayingfieldquakostenmetdeonsomringendelanden.Datheeftdeminister-presidentookuitgesprokenbijhetSchipholdiner.Alseralsprakezoumoetenzijnvanextrataxatieindetoekomst,danzoujedatopzijnminstinheelEuropamoetendoen,omtevoorkomendatjehetlevelplayingfielddaarverdergaatverpesten.Ikvind,netalsdeheerRoemer,datdetarievenvanvluchtennaarSuri-namehoogzijn.Ikwilhemechterophethartdrukkendathetgeenheelsimpelediscussieis.Nietalleenomdat«ittakestwototango»,maarookomdatje,alsliberalisatieietstoevoegt,«cherrypicking»kuntkrijgen.Datiseenrisico.IkhebechtertoegezegddatikcontactopneemmetmijnSurinaamseambtgenootendatikdeKamernaaraanleidingvandatcontactnaderzalberichten.Ikzalproberenomdatnietaltelangtelatenduren.IkkomdaaropvrijsnelindeKamerterug.Overdebrandstofhebikgezegddatinverschillendelandennogalverschillendwordtgedachtoverwatinbrandstoftoeslagwordtgestoptenwatmenversleuteltindeticketprijzen.Ikhebechterookgezegddatditallemaalnietmeerzorelevantisalsjeéénprijsziet,dieechtdeprijsisdiejeaandekassamoetbetalen.Hetkomternuinderdaadwelopaanhoedeverordeningwordtnageleefdinrelatietotdebrandstoftoeslag.WordtdatinderdaadzogedaanalsEuropavraagt?IkzaldeConsumenten-autoriteitvragenomhiernadrukkelijknaartekijken.IkweetniethoelangdeConsumentenautoriteiterovergaatdoen,maarikzegtoedatikdeKamerschriftelijkzallatenwetenwelketermijnikongeveeringedachtenheb,alsikhetcontacthebgelegdendaareenbeeldvanheb.Hetzounueenslagindeluchtzijn.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13545 HetpuntvandeparallelleKaagbaanwordtnumeegenomenindelange-termijnverkenning.VandeinvloedvandecommissieROLproberenwijeenbeeldtecreëreninapril,alsdeLuchtvaartnotanaarbuitenkomt.Aanheteindvanhetjaarkomtdestructuurvisievoordelangeretermijn.DanmoetinbeeldzijnofwijnaareenparallelleKaagbaangaanofniet.Toezeggingen–OverdeontwikkelingentenaanzienvanhetparallelstartenzaldeKamertezijnertijdwordengeïnformeerd.–DeKamerzalopkortetermijnwordengeïnformeerdoverderesultatenvanhetonderzoeknaardeArkefly-zaak.–OverdemogelijkhedentotherzieningvanhetluchtvaartverdragmetSurinamet.b.v.eenvolledigeopenskyzaldeKamernaderwordengeïnformeerd.–DeministervanVerkeerenWaterstaatzaldeKamernaderinformerenoverhetgesprekmetdesectoroverdebrandstoftoeslagenendematewaarindiepassenbinnendeEuropeseafspraken.–DeLuchtvaartnotakomtnaarverwachtinginapril2009naardeKamer(wasfebruari2009).–DeregeringzaldeKamerronddezomervan2009informerenoverhetadviesvandeAlderstafeltenaanzienvanderegionaleluchthavensEindhovenenLelystad.–DeKamerkaninhetnajaarvan2009deconceptexperimenteerregelingtegemoetzien;–Vóórhetzomerrecesvan2009wordtdeKamergeïnformeerdoverdespelregelsvoordeaantalsnormenendeactualisatie.–DeKamerzalindeloopvan2009wordengeïnformeerdoverdewijzewaaropdegrenzenwettelijkkunnenwordenverankerd.ConformdeeerderetoezeggingzaleeneersteoutlinevandewettelijkeverankeringwordenopgenomenindeLuchtvaartnota.DevoorzittervandevastecommissievoorVerkeerenWaterstaat,JagerDevoorzittervandevastecommissievoorVolkshuisvesting,RuimtelijkeordeningenMilieubeheer,KoopmansDegriffiervandevastecommissievoorVerkeerenWaterstaat,SneepTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,29665,nr.13546