PALLAS (groot project)

De heer Krul (CDA): Laat ik de minister allereerst een cadeautje doen door deze hele belangrijke vraag te stellen waar ik hoop dat hij heel uitgebreid op reflecteert. Wat is nou een medische isotoop? Hoe komen die tot stand? Welke rol speelt bijvoorbeeld een cyclotron daarin? Ik ben benieuwd of de minister daar in het begin even bij stil kan staan en ons even meeneemt in wat het nou is. Voorzitter. We spreken vandaag over het groot project PALLAS. Voor het CDA staat het buiten kijf: PALLAS is niet zomaar een bouwproject, maar het is publieke infrastructuur. Het gaat om zekerheid van medische isotopen voor honderdduizenden patiënten per jaar, in Nederland en ver daarbuiten. Elke dag worden er 30.000 behandelingen wereldwijd ingezet vanuit de reactor in Petten. Heel bijzonder. Het gaat om onze strategische autonomie op nationaal en Europees niveau met enkel zustermaatschappijen of zusterreactoren in Tsjechië en België. Voor ons is PALLAS niet enkel een kostenpost; het raakt aan zorgzekerheid en autonomie. Maar het vraagt ook om maximale zorgvuldigheid, want het gaat om veel publiek geld en de risico's zijn groot. We spreken hier over een investering met een levensduur van 60 jaar. Dat je positief bent over deze investering, betekent niet dat je niet de verantwoordelijkheid neemt om het project beheersbaar, transparant en toekomstbestendig te houden. Wie de stukken goed leest, ziet een gemengd beeld. We zien vooruitgang. Vergunningen zijn rond. Het staatssteunbesluit was positief. De rolverdeling tussen NRG PALLAS en de Staat is verder uitgewerkt. Maar aan de andere kant is de boodschap van het Auditdienst Rijk helder. De financiële beheersing staat onder druk. De bandbreedtes zijn groot en de onzekerheden aanzienlijk. Dat vraagt om sterke sturing van het kabinet. Daarom hebben wij een paar vragen aan de minister, allereerst over kosten en risico's. De ADR constateert … Nee, deze vraag ga ik overslaan, want ik denk dat mijn collega deze ook gaat stellen. Ik wil het nog iets meer hebben over de strategische positionering. De reactor voor isotopen is een onderdeel van de hele campus, maar er is meer. Het levert unieke kennis en ervaringen op het gebied van vergunningsverlening, aanbesteding en nucleaire nieuwbouw. Hoe wordt deze kennis benut en geborgd voor de bredere nucleaire ambities van Nederland, ondanks het feit dat er een Argentijnse bouwer actief is? Is er structureel overleg met de ministeries van KGG en EZ om bijvoorbeeld ook de maatschappelijke meerwaarde van PALLAS maximaal in te zetten? Ik wil stilstaan bij nog twee kleine aanpalende onderwerpen. Ten eerste de ontmanteling van de High Flux Reactor. In Nederland moeten we de komende jaren meerdere nucleaire installaties ontmantelen en ik wil weten of het kabinet ook de borging van de kennis hierop kan garanderen. Hoe zorgen we ervoor dat het in Nederlandse handen blijft en we niet afhankelijk worden van andere landen? Ten tweede de ontwikkeling van nucleaire geneesmiddelen. PALLAS kan een grotere rol spelen in de productieketen van radiofarmaca. Ze noemen dat zelf "opschuiven in de waardeketen". Hoe ziet de minister de versnelling van de toelating en toegankelijkheid van nucleaire medicijnen? Is het huidige geneesmiddelenbeleid voldoende toegerust om de kansen van een eigen producent van medische isotopen volledig te benutten? Mijn uitsmijter zou zijn: onderschat ook niet de meerwaarde van PALLAS voor de regio. Voor de Noordkop is het meer dan een reactor. Het is een anker van hoogwaardige werkgelegenheid, kennisontwikkeling en de regionale economische kracht. Ik heb maar drie minuten en ik wil hiermee eindigen. Ik wil de minister bedanken voor zijn inzet en toewijding en de wijze waarop hij deze toch mooie rol vervuld heeft. Het was wat mij betreft een waar genoegen om de degens te mogen kruisen met iemand die het bestuurlijk goed op een rijtje had, maar die ook de kennis van een arts met zich meenam op deze post. Ik wil hem daar heel erg voor bedanken. Tot zover.