Raad Buitenlandse Zaken Handel

Brontekst

De heer Ceder (ChristenUnie): Dank u wel, voorzitter. Bevrijdingsdag. Daar sprak president Trump gisteren over toen hij ongekende importheffingen aankondigde voor de EU en voor heel veel andere landen. Die bevrijdingsdag heeft de beurzen in het bloedrood gestort. Deze maatregelen, juist tegen bondgenoten, zijn ongekend en ongehoord in tijden van conflicten in Oekraïne, het Midden-Oosten, Oost-Afrika en met China dat steeds agressiever wordt, gezien de militaire oefeningen rond Taiwan deze week. Hierbij past het om helaas zo snel en zo hard mogelijk met gelijke munt terug te slaan, maar ook om te blijven praten, want wij geloven nog steeds dat dialoog mogelijk is en moet blijven. Amerika zal helaas moeten voelen dat dit een heilloze weg is. Daar dienen we ook eensgezind in te zijn. Daarom is mijn vraag of het kabinet deze lijn ook voorstaat. Is de minister bereid om bij de Commissie aan te dringen op een snelle, slimme en daadkrachtige reactie met tegenmaatregelen op dit ongehoorde pakket? Voorzitter. Hoe zou het zijn geweest als de Amerikaanse president een andere bevrijdingsdag had uitgeroepen, bijvoorbeeld om recht te doen aan de allerarmsten en onderdrukten, om gevangenen vrij te laten en miljoenen mensen in moderne slavernij te redden. Nederland en de EU staan wél voor deze keuze, voor deze bevrijdingsdag, maar dan met de CSDDD. De vraag is: kiezen we voor een race naar de bodem en "de koopman ten koste van de kwetsbaren" of voor recht en gerechtigheid? Zorg er op z'n minst voor dat de meest kwetsbaren niet de dupe zijn van de smartphones waarmee we in Nederland bellen, het eten dat we eten en de kleding die we dragen. Dat lijkt ons het minste wat we als welvarend Westen kunnen doen. Toch dreigt afzwakking van de zogeheten anti-wegkijkwet CSDDD, die wat ons betreft niet ver genoeg gaat in de huidige vorm, maar nu nog minder effectief lijkt te worden in het beschermen van mens en milieu. Allereerst. De minister steunt uitstel. Hoe verhoudt dat zich tot de motie-Ceder/Hirsch die juist verzoekt tot effectieve voortzetting van de implementatie? Die motie is met een ruime meerderheid aangenomen. Wanneer krijgen we het gevraagde gespecificeerde tijdpad? Uiteraard wil ook de ChristenUnie onnodige regeldruk voor bedrijven beperken. Tegelijkertijd is er in de Kamer vaak duidelijk gemaakt dat de doelstellingen van de CSDDD overeind moeten blijven. Zet de minister zich er daarom voor in dat de wijzigingsvoorstellen regeldruk verminderen en dat de oorspronkelijke doelen van de CSDDD overeind blijven? Is ze bereid geen onomkeerbare stappen te zetten voordat de gevolgen van de versimpeling voor de doelstellingen in kaart zijn gebracht? Ik overweeg een motie, maar ik hoop, gezien de eerder aangenomen moties, ook op de toezegging van de minister dat ze dit gaat uitdragen. De ChristenUnie vreest afzwakking, bijvoorbeeld door de gepaste zorgvuldigheid te beperken tot directe zakenrelaties. Ambtenaren hebben, zo lees ik in de beslisnota, deze minister hier ook voor gewaarschuwd. Op deze manier doet het voorstel afbreuk aan de belangrijkste doelstelling van de richtlijn om risico's voor mens en milieu in waardeketens te identificeren en waar mogelijk aan te pakken. Hoe reflecteert de minister op de kritiek van haar eigen ministerie? Acht ze de doelstelling in gevaar? Waarom wil ze de voorgestelde inperking niet klip-en-klaar steunen, zoals ambtenaren adviseren, juist omdat we de doelstelling nastreven? Bij plausibele informatie over substantiële risico's verderop in de keten, moeten bedrijven alsnog verder kijken. Maar "plausibel" is niet duidelijk gedefinieerd. Dat is gevaarlijk in juridische context. Ziet de minister, net als haar ambtenaren, het risico op nieuwe onduidelijkheden voor het bedrijfsleven en op een concurrentienadeel voor koplopers op imvo-gebied? Al jarenlang ligt er een goede wet op haar ministerie te verstoffen. De Wet zorgplicht kinderarbeid is al in 2019 door de Eerste Kamer aangenomen en wacht sindsdien op implementatie. Geeft verdere afzwakking niet aan dat we in Nederland gewoon moeten beginnen met de implementatie? De wet is immers gewoon aangenomen door beide Kamers. Graag een reactie van de minister.

Versie 5bc9b5b716d9edf758c368474dbd860a9cfd5ce2f516a50431526fcc70cdd9b6 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.