Initiatiefnota van het lid Podt "Meedoen vanaf dag één" (36139)

Staatssecretaris Van der Burg: Ik wou net zeggen, voorzitter: ik die niet durf? Dat gaat u niet meemaken. Wat is het gemiddelde tijdsverloop voor inschrijving in de BRP, vroeg de heer Ceder. Op dit moment wachten 12.300 vergunninghouders en asielzoekers op een BRP-inschrijving. Dat betekent dus dat het normaal gesproken behoorlijk lang duurt. Dit is dus de wachttijd op dit moment. Bij spoedafspraken in zeer specifieke situaties kan het anders, maar 12.300 mensen staan op dit moment op de wachtlijst. Hoe staat het met de pilot met de spoedafspraken? Die pilot wordt op zich positief geëvalueerd. Alleen, zo lang je het hebt over 12.300 mensen op de wachtlijst, is dat niet een systeem dat echt werkt, anders dan in hele specifieke situaties. Dan de vraag van de heer Brekelmans. De 24 wekeneis leidt tot een hogere instroom. Tenminste, als we het gaan doen op z'n Podt's. Ik heb in een wat breder verhaal al richting de heer Brekelmans aangegeven dat je de pulls en de pushes hebt. Je moet naar het totaal kijken. Ik denk dat dat gewoon beter is. Het is dus wellicht verstandig om dit in te passen in het totaal aan onderhandelingen om te komen tot grip op migratie. Het CDA wil kijken naar het oprekken van de termijn voor veiligelanders. Alle asielzoekers moeten op dit moment zes maanden wachten. Dan krijgen we meteen discussie over spoor 1 en spoor 2 versus spoor 4, kansrijk versus kansarm. Dat is wel een hele ingewikkelde discussie, want we hebben geen lijstje in de wet opgenomen. Ik geloof dat het de heer Brekelmans was die zei: wie kansrijk en wie kansarm is, ligt niet in de wet vast. Je kunt ook geen vergelijk trekken met Oekraïners, want die vallen onder andere wetgeving. Dan zouden wij in de wet moeten gaan vastleggen dat, bijvoorbeeld, mensen die uit Afghanistan komen, meteen mogen werken en dat mensen die uit land X of Y komen, niet meteen mogen werken. Los van of dat kan en los van het feit dat het riekt naar discriminatie, leidt dat er ook toe dat er in een land, ook als het gaat om kansarmen, wel degelijk mensen kunnen zijn die wel een status zullen krijgen. Bovendien spreken we heel vaak van veiligelanders, terwijl dat eigenlijk een onterechte term is. Zo scharen wij Algerijnen in de volksmond onder de veiligelanders, terwijl Algerije juist helemaal geen veilig land is. Dat is nou juist het specifieke punt waardoor we Algerijnen niet terug kunnen sturen. Ik zie dus nog niet hoe deze component gaat werken. Zijn daar uitzonderingen op? Absoluut. De gehaalde Afghanen — je koppelt het dan dus niet aan nationaliteit — zijn natuurlijk een groep mensen die door ons deze kant op gehaald is. Voor de UNHCR'ers, dat aantal van 500 dat wellicht groeit naar 900, kun je dit doen, omdat je het dan hebt over mensen van wie 100% mag blijven, want wij hebben hen gehaald. Ik wijs overigens wel op een specifiek dingetje en daarvoor gebruik ik de heer Futselaar even als voorbeeld, maar het geldt natuurlijk breder, want daar ging de discussie over. De heer Futselaar stond positief tegenover dit voorstel om asielzoekers eerder te laten werken. Nu heb ik dit weekend zijn partijleider toevallig horen zeggen dat er een stop moet komen op arbeidsmigratie. Het gaat ook een beetje om het voorbeeld dat de heer Van den Brink aanhaalde over die Algerijn: een Algerijn wil hier komen werken, krijgt nee te horen en denkt hier vervolgens via een asielaanvraag misschien wél te mogen komen. Op het moment dat wij de lijn van de SP zouden volgen en zouden zeggen dat er een stop op arbeidsmigratie komt, maar dat je wel mag werken als je asiel aanvraagt — dat zegt niet alleen de SP, maar een meerderheid van de Kamer — dan krijgen we in ieder geval geen grip op het asielcomponentje van migratie. Je kunt dus niet arbeidsmigratie beperken en tegelijkertijd bij asiel zeggen: iedereen die asiel aanvraagt, mag wel nagenoeg vanaf het begin werken.