Voortgang en evaluatie missies

Brontekst

Minister Brekelmans: In veel gevallen kiezen we ervoor om bijvoorbeeld met een stafofficier bij te dragen, die dan op het hoofdkwartier zit en specifiek daar een informatiepositie heeft. In sommige gevallen komen wij daar als Nederland voor in aanmerking. In andere gevallen ligt dat wat minder voor de hand. Dat verschilt per keer, maar ik probeer natuurlijk altijd een afweging te maken: leidt de positie die je hebt aan de ene kant tot veel invloed en aan de andere kant tot veel informatie? Ik zal zo meteen nog terugkomen op die ene specifieke persoon bij UNIFIL, maar zelfs als je daar maar één of twee personen neerzet, ook als het een meer uitvoerende functie is, heb je natuurlijk een directer en beter beeld van hoe die missie zich ontwikkelt dan wanneer je daar helemaal niemand hebt. Neem nu UNIFIL. Er is nogal wat aan de hand in het zuiden van Libanon. Dat werpt voor ons allerlei vragen op. Hoe ziet nou in de toekomst die missie eruit? Wat doet die wel en niet? Hoe verhoudt zich dat tot wat er in de regio gebeurt? Het feit dat we daar ogen en oren op de grond hebben, betekent natuurlijk voor ons ook dat we een betere informatiepositie hebben wanneer we dat intern bespreken dan wanneer we daar helemaal niemand hebben zitten en we ons moeten baseren op collega's en op andere landen. Dus het korte antwoord is: ja. Natuurlijk kijk je specifiek op welke plek je de meeste invloed kunt hebben en de meeste informatie kunt vergaren. Maar ook als het een meer uitvoerende functie betreft, levert die nog steeds heel waardevolle informatie op. Voorzitter. Dan ga ik naar de oostflank. Er zijn vanzelfsprekend verschillende leden die aandacht hebben gevraagd voor de actuele ontwikkelingen. We hebben de drone-incursies in Polen gezien, waar onze F-35's echt fantastisch werk hebben geleverd door meerdere van die drones uit de lucht te halen. Afgelopen maandag was ik er zelf. Als je hoort hoe dat die nacht is gegaan en hoe die F-35's als een geoliede machine de lucht in gingen, de dreiging hebben waargenomen en een aantal van die drones hebben uitgenomen, als je hoort dat dat de hele nacht is doorgegaan, met een tankvliegtuig maar ook weer terug naar de grond, opnieuw bewapenen, en weer andere F-35's de lucht in, dan besef je dat het echt een prestatie van formaat is geweest. Ik dacht dat het de heer Ellian was die, overigens terecht, vroeg of we genoeg doen. Een aantal maanden geleden had ik met collega's uit Roemenië en Litouwen een discussie op dit punt. Er waren op dat moment al drone-incursies geweest. Toen werd de vraag gesteld waarom de NAVO niet ingrijpt. Waarom doet de NAVO niks? Het feit dat we nu voor de eerste keer boven NAVO-grondgebied met de F-35's zo hebben ingegrepen, op signaal van de NAVO maar vervolgens ook in nauwe samenwerking met de Poolse autoriteiten, is echt een historische stap geweest. Mensen vergeten het snel, maar het was echt een historische stap dat we het op die manier hebben gedaan. Ik sprak ook met de Nederlandse ambassadeur en die bevestigde voor mij nog eens wat dat met Polen doet, iets wat ik de afgelopen tijd ook zelf al heb gehoord. Polen zegt: "Onze geschiedenis laat zich kenmerken door andere, dictatoriale rijken die ons binnenvielen en de meest verschrikkelijke dingen hebben gedaan. Maar nu ervaarden we een dreiging en kwamen er buitenlandse machten, niet om ons grondgebied in te nemen maar om ons te beschermen." Dat doet ontzettend veel met Polen en de mensen daar. We moeten dat dus zeker niet bagatelliseren of afvallen, zoals dat gezegd werd, maar de heel terechte vraag is natuurlijk wel of F-35's de meest efficiënte manier zijn om drones uit de lucht te halen. Het simpele antwoord daarop is natuurlijk: nee. We moeten veel meer investeren, zoals Oekraïne dat heeft gedaan, in counterdronecapaciteiten, die in dat opzicht veel efficiënter zijn dan wanneer je een F-35 moet inzetten om drones uit de lucht te halen. Ik zal zo meteen nog nader ingaan op een aantal vragen daarover, maar als je mij nu vraagt of wij op dit moment de middelen hebben om de oostflank te kunnen verdedigen, dan zeg ik: ja. Als de vraag is of we daar nog veel meer in moeten investeren, om ervoor te zorgen dat we dat langs de hele oostflank veel efficiënter doen, dan is het simpele antwoord daarop ook zeker: ja.

Versie 5add9e44b1e0d093041a0888024fe5e902b1e9549c3f9d0b3e485361db8e5f9c · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.