Informele Raad Buitenlandse Zaken Handel

Brontekst

De heer Ceder (ChristenUnie): Ja graag, voorzitter. De wereld ziet er anders uit na de installatie van Donald Trump deze week. Europa moet veel meer op zijn eigen benen gaan staan. Daarbij moeten we de eigen onderhandelingspositie ook niet onderschatten. Deze tijd vraagt om overheden die daadkrachtig staan voor eerlijke handel wereldwijd. Mijn vraag aan de minister is dan ook hoe volgens haar een weerbare economie er op de lange termijn uitziet, ook als Amerika uit de internationale verdragen stapt en er mogelijk importtarieven opgelegd worden, waarmee gedreigd is. Voorzitter. Over Mercosur heb ik al een interruptiedebat gehad. Wat ons betreft is het belangrijk dat dat in de huidige vorm niet geaccordeerd wordt, omdat dat niet in het nationale belang is, maar ook niet in dat van de landen in Zuid-Amerika. Het sluiten van handelsverdragen zoals Mercosur kan niet betekenen dat we de negatieve gevolgen voor mens en milieu maar op de koop toe nemen. Als we samen met het bedrijfsleven de situatie aan de andere kant van de wereld daadwerkelijk willen verbeteren, is de hele kwestie van een ongelijk speelveld voor bijvoorbeeld Nederlandse boeren door dergelijke verdragen opgelost. De Kamer is duidelijk geweest over Mercosur. De minister schrijft dat dit verdrag nog geen voldongen feit is, terwijl de Europese Commissie in haar uitingen wel trots laat zien dat er al een deal is. Welke mogelijkheden hebben de lidstaten nog in dit proces, vraag ik aan de minister. Ik zeg het heel plat: ik wil er niet in gerommeld worden, ook omdat er een meerderheid is in de Kamer die dit niet wil. Dus wat is de toon van de minister tijdens de informele Raad? Heeft de minister helder voor ogen wat de effecten zijn op mensenlevens van het akkoordenbeleid dat nu gevoerd wordt? In hoeverre kan Europa zichzelf meer voorzien van kritieke grondstoffen? Welke rol spelen kandidaat-lidstaten hierin? Voorzitter. Zoals de minister weet, is de ChristenUnie ook pleitbezorger van een wettelijke ondergrens voor maatschappelijk verantwoord ondernemen. We zijn ook mede-indiener van een initiatiefwet. Daarna is de CSDDD gekomen. Daar zijn we ook blij mee. Maar nog te vaak worden de lasten van ons westerse leven gedragen door mensen in benarde omstandigheden, waar dan ook ter wereld. Het klinkt hard, maar het is uiteindelijk een parasitaire manier van leven, een parasitaire samenleving, wat tegen het gevoel van rechtvaardigheid indruist. Voorzitter. In decennia van inzet zijn er stappen gezet. Een deel van het bedrijfsleven loopt voorop, maar ondervindt economisch nadeel ten opzichte van bedrijven die wegkijken van de eigen handelsketen: een ongelijk speelveld dus. Onder het mom van de aanstaande Europese richtlijn zijn verschillende initiatiefwetten van deze Kamer vooruitgeschoven of zelfs niet uitgevoerd. Denk aan de kinderarbeidwet. Inmiddels wordt CSDDD geïmplementeerd. Uit de beschikbare data blijkt dat maar 300 bedrijven van de miljoenen bedrijven die Nederland rijk is onder deze richtlijn gaan vallen. Dat is minder dan beoogd werd en ook minder dan in de media werd geroepen door heel veel bedrijven die aangaven dat dit gigantisch veel bedrijven zou raken. Ook partijen in deze Kamer hebben daaraan bijgedragen. Uiteindelijk blijkt dat het maar om minder dan 0,1% van de bedrijven in Nederland gaat. Dat zijn weliswaar de grootste, maar daarmee zijn ze ook de krachtigste, die mogelijk de kosten zouden kunnen dragen. Uit de beantwoording van de minister blijkt ook dat de implementatie op termijn juist winstgevend zou kunnen zijn. Ik vraag me af of de minister daarop kan reageren. Als de implementatie op de lange termijn winstgevend is voor deze 300 bedrijven, zou het dan niet interessant zijn vanuit economisch perspectief om het juist voor meer bedrijven verplichtend te maken? Voorzitter. Ik heb nog een aantal vragen en dan rond ik af. Ten aanzien van de beantwoording vraag ik de minister om door te gaan met de implementatie en om het tempo hoog te houden. Volgens mij heeft ze die ambitie ook uiteengezet in haar brief, en daar ben ik blij mee. Is de minister bereid om de positieve effecten van deze wet in Europees verband te benadrukken?

Versie 16b9d4bce95dec94d22f520809a5e7348954b7042fdf1cc31bc0dcf6e06ab985 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.