JBZ-Raad van 13 en 14 juni 2024 (vreemdelingen- en asielbeleid)

Brontekst

De heer Ceder (ChristenUnie): Dank u wel, voorzitter. Ik begin gelijk met wat er op de agenda staat. Er zijn plannen rond terugkeerhubs. Zou de staatssecretaris kunnen vertellen of de Europese Commissie al verder is gekomen met het uitwerken van dit concept? Wat zouden we ons hierbij moeten voorstellen? Welke derde landen zouden daarvoor in aanmerking willen komen, of zijn die er nog niet? Ik kan me een eerder debat heugen waarin het ook ging over migratiedeals. Toen bleek dat er veel plannen waren, maar die landen er toentertijd nog niet waren of nog niet bereidwillig waren. Welke juridische obstakels ziet de staatssecretaris? Voorzitter. Ik durf inmiddels, sinds de afgelopen jaren, de stelling aan dat geen enkel van dit soort plannen, waaronder migratiedeals, nog is geïmplementeerd zonder mensenrechten te schenden. Het is niet gelukt. Is de staatssecretaris het met deze stelling eens? Zo ja, is dit gerechtvaardigd, of staat het voor de staatssecretaris nog steeds fier overeind dat dit soort plannen binnen de EU alleen kunnen slagen als mensenrechten gewaarborgd blijven? Vindt hij ook dat dit natuurlijk niet de bedoeling kan zijn? Ik ben benieuwd naar de stelling of de overtuiging van de staatssecretaris, mede omdat het misschien wel zijn laatste keer is dat hij hier te gast is in deze commissie. Voorzitter. Dan het implementatieplan van het migratiepact. Het is een goede zaak dat de Europese Commissie met een implementatieplan komt. Het is ook wel belangrijk om te zien hoe de grensprocedure ingericht gaat worden. Als we dat niet goed doen, kunnen we weer nieuwe Moria's of erger creëren. Ziet de staatssecretaris dat risico ook? Deze Kamer heeft eerder voor een motie gestemd die de regering verzoekt om herverdeling van asielzoekers af te kopen. De nieuwe regering wil dat ook doen. Weet de staatssecretaris van meer landen die aangegeven hebben dit te willen doen? Bij hoeveel landen die dat willen doen, maakt dit dat de afspraken van het migratiepact gevaar lopen, of ziet hij dit risico niet? Voorzitter. Ik maak me tegelijkertijd zorgen over de dubbele opdracht die de nieuwe coalitie zichzelf opgelegd lijkt te hebben, namelijk "implementeer dat migratiepact" en tegelijk "probeer je daar, bijvoorbeeld door een opt-out en andere regels, zo veel mogelijk aan te onttrekken". Ook internationaal riepen de opt-outplannen reacties van vervreemding op, juist omdat Nederland zich in de middenmoot bevindt als het gaat om cijfers rondom asielzoekers ten opzichte van de burgerbevolking. Ik vraag me af of de staatssecretaris een duiding daarvan zou willen geven. Voorzitter. Ten aanzien van Frontex benadrukt de evaluatie van de EGKW dat naleving van mensenrechten hand in hand moet gaan met effectief buitengrensbeheer. Volgens de directeur van Frontex zijn er sinds zijn aantreden geen pushbacks meer geregistreerd in Griekenland. Dat is mooi, maar geeft wel aan dat de meldingsbereidheid laag is. Moeten we daarom niet ook kijken naar meldingen van buiten Frontex? Welke informatie heeft de staatssecretaris daarover? Is wat de directeur zegt eigenlijk ook geen goed argument voor onafhankelijk toezicht hierop? Het pact stelt ook een onafhankelijke toezichthouder in, die controleert of de screening in overeenstemming is met mensenrechten. Hoe denkt de staatssecretaris over het voorstel van het Belgische voorzitterschap om de leden van de JBZ-Raad af te laten stemmen hoe ze onafhankelijk toezicht op de screening van migranten gaan vormgeven? Voorzitter, tot slot de migratieovereenkomsten. Zoals eerder aangegeven, is de naleving van mensenrechten cruciaal bij migratieovereenkomsten met derde landen. Nu is er alweer één met Mauritanië. Ik zou graag willen weten wat de precieze inhoud daarvan is en welke waarborgen er zijn om mensenrechten te respecteren. Voorzitter, heb ik nog tijd?

Versie 6ddc2fe0f6c2b1b486b27565c6e50666a1249789a84f37528a0075d313e92b19 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.