Arbeidsmigratie

Brontekst

Mevrouw Patijn (GroenLinks-PvdA): Dank, voorzitter. Laat ik eens positief beginnen. Ik was blij te lezen dat er een wetswijziging komt voor het omkeren van de bewijslast. Ik wil de minister dan ook aansporen om haast te maken met deze wet. Dagelijks zien we namelijk dat arbeidsmigranten, hun buren en de lokale overheid de dupe worden van werkgevers die onvoldoende verantwoordelijkheid nemen voor de mensen die ze naar Nederland halen. Ik ben benieuwd naar de visie, de plannen en het ambitieniveau van deze minister om deze problemen op te lossen. Hoe moedig gaat deze minister zijn? Worden er weer vooral informatiecampagnes gestart, of komen er nu eindelijk echte maatregelen ter bescherming van arbeidsmigranten? Wat gaat de minister bijvoorbeeld doen aan de inhouding op het minimumloon? Zijn voorganger besloot om deze maatregel een dag na de verkiezing in te trekken, waardoor dit onderdeel van Roemer met een vingerknip van de VVD weg was. Kunnen we alsnog wetgeving tegemoetzien die bed en werk gaat scheiden? Hoe gaat de minister verder aan de slag met dakloosheid en de ambitie om dakloosheid in 2030 te beëindigen? Hoe denkt dit kabinet dat specifiek voor arbeidsmigranten te gaan halen? Wat worden de eisen die gesteld worden aan werkgevers van derdelanders? We krijgen brieven van werkgevers die zeggen dat het aantrekken van talent voor innovatie ontzettend belangrijk is. Maar als deze mensen zo hard nodig zijn, kunnen ze dan ook direct in dienst komen? Is de minister bereid om dit in de voorwaarden voor werkvergunningen op te nemen, zodat dit onmisbare talent ook zekerheid krijgt? Er is een mooi actieplan van verschillende gemeenten en provincies: zo werkt arbeidsmigratie voor iedereen. Wat gaat de minister daarmee doen? Ik wil van de minister graag een schriftelijke reactie op dat actieplan krijgen. Voorzitter. Deze minister is na minister Van Gennip, minister Van Hijum, minister Paul en minister Keijzer de vijfde minister die ik op dit dossier tegenkom. Let wel: ik ben tweeënhalf jaar Kamerlid. Vanaf minister Van Gennip wachten we op het uitzendverbod in de vleessector. Neem het verhaal van de twee mannen die via een uitzendbureau in de vleessector in Someren werkten en op een camping in Bakel woonden. Ze werkten vijf dagen per week van 5.30 uur tot 20.00 uur, zonder arbeidscontract, zonder loonstroken en vaak zonder salaris. Hun identiteitsbewijs werd aanvankelijk ingenomen. Na twee maanden werden zij onder bedreiging van de coördinator van het uitzendbureau hun huisvesting uitgezet, zonder tijd om hun spullen te pakken. Drie maanden later werden zij door een medewerker van het uitzendbureau in elkaar geslagen. Ik zeg het zo, omdat dit best vaker voorkomt. Het laatste bekende signaal is dat zij dakloos in Utrecht verblijven. Voorzitter. Dit verhaal is geen incident in de vleessector; het is een trend. Tijdens de coronapandemie werd ook pijnlijk duidelijk dat in de vleessector uitbuiting van uitzendkrachten eerder regel is dan uitzondering. Door aangenomen moties werden er gesprekken gevoerd en de rapporten bleven zich opstapelen, van de Nederlandse Arbeidsinspectie tot SOMO. In 2023 meldde minister Van Gennip aan de Kamer dat de tijd van de sector nog een keer de kans geven voorbij is. Minister Van Hijum wilde opnieuw binnen een jaar voldoende voortgang, en anders zou er een uitzendverbod komen. Ook vlak voor het debat hoorden we nog van de Arbeidsinspectie dat zij maar geen grip krijgt op de misstanden in de vleessector: het is dweilen met de kraan open. De Nationaal Rapporteur Mensenhandel zei dat er in kwetsbare sectoren rechtstreekse dienstverbanden nodig zijn en benadrukte het belang van een uitzendverbod. Wat kunnen we nu tweeënhalf jaar later van deze minister verwachten? Krijgt de sector weer een jaar? Komen er weer gesprekken? Of kunnen we snel een uitzendverbod verwachten? Het uitzendverbod als stok achter de deur, zoals in het regeerakkoord staat, gaat namelijk alleen werken als die stok nu eindelijk eens achter die deur vandaan gehaald wordt om uitzendkrachten te beschermen tegen uitbuiting.

Versie 89225de66aace8d01cd9ce6fac93a4cd4d17cdb8f4446f152a021dd124bc1ccc · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.