Arbeidsmarktbeleid en arbeidsmarktdiscriminatie

Brontekst

Mevrouw Patijn (PRO): Dank, voorzitter. Deze week wordt er gestaakt bij de NS, door de schoonmakers, bij DAF, bij ASML en bij andere bedrijven in de industrie. Er wordt op talloze plaatsen actie gevoerd tegen de plannen van het kabinet, tegen de afbraak van zekerheid van werknemers. Die acties zijn er niet voor niets, want mensen maken zich zorgen. De wereld is onzeker, de economie is onzeker en daarmee is ook je baan onzeker. Werknemersverzekeringen zijn geen gunst uit Den Haag, maar verzekeringen waar mensen zelf voor hebben betaald. Of, zoals Nancy, schoonmaakster bij de NS, het vanmiddag bij de staking zo mooi zei: een sociaal vangnet is geen beloning voor pech, maar een teken van beschaving. Voorzitter. Ik denk dat de minister en ik best hetzelfde doel hebben: we willen allebei dat ons stelsel houdbaar blijft. Alleen, wij verstaan daar iets totaal anders onder. De minister heeft het over bezuinigingen. Daarom kiest hij voor een kortere WW, lagere uitkeringen en minder zekerheid. Dit kabinet kiest ervoor geld weg te halen bij de gewone mensen in plaats van bij de allerrijksten. Progressief Nederland wil dat het stelsel zekerheid biedt voor de mensen die erop aangewezen zijn. Wie ziek is of zijn baan verliest, moet kunnen rekenen op bestaanszekerheid. Dan moet je niet bezuinigen op de verzekeringen waarvoor mensen hun hele leven premie betaald hebben. Juist nu, juist nu willen de werknemers inkomensverzekeringen als ze ziek of werkloos worden. Met de aangekondigde bezuiniging van 6,8 miljard wordt de zekerheid van werknemers echter afgebroken. Extra hard worden de mensen met een flexcontract geraakt, zeker als zij een laag inkomen hebben. 28% van de mensen die een laag inkomen hebben, heeft door de maatregelen die nu aangekondigd zijn, geen WW-rechten meer. Dat gaat niet van twee naar één. Nee, zij hebben helemaal geen WW-rechten meer, terwijl zij het grootste risico op werkloosheid lopen en zij premies betalen voor de WW. Voorzitter. Veel problemen beginnen ermee dat mensen flexcontracten hebben. In het Nibudrapport van dinsdag staat dat jongeren in de knel komen. Oorzaak: flexcontracten. Mensen kunnen geen huis kopen en stellen het krijgen van kinderen uit. Oorzaak: flexcontracten. 47% van de mensen die een WIA-uitkering aanvragen, heeft geen werkgever bij wie ze konden re-integreren. Oorzaak: flexcontracten. Ze zitten in het vangnet van de Ziektewet. Het begint allemaal bij het feit dat mensen geen zekerheid van werk hebben en dat de risico's volledig bij de werknemers zijn komen te liggen. Ik heb het hier al heel vaak gezegd, maar ik blijf het herhalen: bijna de helft van de werkenden in Nederland heeft geen vast contract. De helft van de mensen die werken, weet niet of ze morgen, volgende maand of volgend jaar nog werk hebben en worden niet beschermd door het ontslagrecht. Als je geen werkgever hebt en ziek bent, zit je twee jaar in de ziektewet en moet je veertien maanden op de WIA-keuring daarna wachten. Bijna drieënhalf jaar lang is er dus bijna niemand die zich om jou bekommert en al die tijd zit je in onzekerheid. Wat vindt de minister daar nou van? Is het niet logischer om juist mensen met een flexibel contract beter te begeleiden tijdens ziekte? Ziet de minister daarin ook een grote verantwoordelijkheid voor werkgevers om te voorkomen dat mensen langdurig uitvallen en uiteindelijk in de WIA terechtkomen? Wat is nou zijn echte visie? Gaat de minister het probleem van de flexcontracten meenemen in het akkoord met werkgevers en werknemers? Is hij bereid te kijken of er afspraken kunnen worden gemaakt, zodat 70% van de werknemers in vaste dienst komt, zoals ook wordt gevraagd in de aangenomen motie daarover? Dan nog zo'n voorbeeld van onze doorgeslagen flexibele arbeidsmarkt. Vorige week sprak de rechter uit dat Temper een uitzendbureau is en geen platform voor zzp'ers. Honderdduizend mensen werkten jarenlang via Temper zonder pensioenopbouw, vakantiegeld en sociale zekerheid. Dat moet nu allemaal rechtgetrokken worden. Wat gaat de minister nu doen? Want waar mensen hun recht kunnen claimen en de ingehouden fee van €1 per uur van Temper moeten terugkrijgen, zal de Belastingdienst miljoenen aan premies moeten vorderen. Kan de minister uitleggen hoe dit opgepakt gaat worden? Wat gaat hij doen om vergelijkbare platforms aan te pakken? In hoeverre heeft deze uitspraak ook gevolgen voor de implementatie van de Platformrichtlijn? Voorzitter. Als wij het echt willen hebben over de houdbaarheid, moeten we stoppen met onszelf in de voet te schieten. Bezuinigen lost het probleem niet op. Dat verschuift alleen maar de rekening van het huishoudboekje van de overheid naar het huishoudboekje van gewone mensen. Voorzitter. Tot slot wil ik aandacht vragen voor het grote probleem van arbeidsdiscriminatie. Dit begint al bij het vinden van een stage, voor velen een eerste stap op de arbeidsmarkt. Hoe kan het dat er zo veel vakmensen nodig zijn, maar dat zo veel jonge mensen die een stageplek zoeken, niet aan bod komen omdat ze gediscrimineerd worden op basis van hun achternaam en uiterlijk? Wat gaat hier mis? Wat gaat de minister doen om te zorgen dat al deze jongeren volgend jaar wel een stageplek hebben? Dank u wel.

Versie b5e86f8f8369d2475b1980d9c2b75176d14dc54b93512406d6823abfc078145d · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.