Demonstratierecht

Brontekst

Minister Van Weel: Laat ik beginnen met het beantwoorden van de vraag van mevrouw Abdi, aangezien die niet in mijn pakketje zit en ik die anders zou kunnen vergeten. De politie heeft in de consultatie formeel niks gezegd over de capaciteit die het zou vereisen om te handhaven op een verbod op gezichtsbedekking. Het is wel een taak die de politie erbij krijgt, in het kader van het handhaven van de openbare orde, om bij een demonstratie ook op te treden tegen mensen die met gezichtsbedekking rondlopen. Ik vind dat an sich geen argument om dat al dan niet te doen. Je zou dat ook kunnen doen in relatie tot een vuurwerkverbod. In het begin moet je dan heel veel handhaven, maar wat je wil, is de norm veranderen. Als de norm is veranderd, zul je zien dat je minder hoeft op te treden omdat mensen dan snappen dat het verboden is en het geen zin heeft om het te proberen. Dat perspectief wilde ik meegeven. Het is voor mij niet doorslaggevend, maar ik kan me die opmerkingen van politieagenten wel voorstellen. Als je op een demonstratie afgaat en je meteen moet beginnen met handhaven, vereist dat capaciteit en het bevordert misschien niet de gezelligheid. We komen daar nog op terug in de verdere uitwerking. Excuus, mevrouw Keijzer. Gaat extra geld voor de politie ook naar deze capaciteit? Van de 462 miljoen die naar de politie gaat, gaat 348 miljoen naar het voorgoed oplossen van de basisbegroting van de politie. Ik heb die in mijn vorige termijn met een groot gat moeten achterlaten. De politie heeft veel gedaan aan ombuigingen en efficiëntieverbetering, maar het gat van 348 miljoen dat overbleef, kunnen we nu dichten. Ik gun de politie een toekomstbestendige begroting. Uit het coalitieakkoord blijft 114 miljoen over. Ik ga daar nu niet al te veel over zeggen. Bij Prinsjesdag gaat u zien hoe wij daar invulling aan geven. Ik heb wel eerder een aantal zaken benoemd die te maken hebben met de openbare orde. De heer Van den Brink vroeg al naar de smurfenverf. In dat kader hebben we het eerder gehad over de grote bussen pepperspray. Daarmee zijn de eerste proeven succesvol verlopen. Ze stellen agenten in staat om verder weg te blijven van een rellende of gewelddadige menigte. U kunt zich voorstellen dat dit rondom oud en nieuw zeer prettig kan zijn. We hebben natuurlijk al de waterwerpers. Die kunnen inmiddels ook met tranenwekkende vloeistof worden uitgerust. Ook daarop zullen we binnenkort voortgang melden. Er wordt nu bekeken wat de toegevoegde waarde van smurfenverf voor het OM kan zijn bij het opsporen van die mensen. Het lijkt evident, maar de vraag is of dit meer oplevert dan wat nu met reguliere opsporingsmethoden kan worden gedaan. Tegen het einde van het jaar zou de politie een eerste proef daarmee kunnen doen in een gecontroleerde omgeving. Zo kijken we ten slotte ook — dit wil ik niet in het kader van demonstraties plaatsen, want dat geeft een verkeerde indruk — naar minder letale of niet-letale wapens in het geval van gewelddadige rellen en anderszins. Ik wil niet de kop "minister kijkt naar niet-letale munitie voor demonstraties" zien. Ik noem het alleen, omdat die in het rijtje hoort. Mevrouw Abdi vroeg naar de vredeseenheden. We noemen ze "handhavende netwerken". Dat zijn mensen die meelopen met demonstraties, benaderbaar zijn, maar ook kunnen signaleren op het moment dat de sfeer minder wordt. Dat is onderdeel van het de-escalerend optreden van de politie. Ik denk dat het in veel gevallen voorkomt dat ergens wel de vlam in de pan slaat. Er is onderzoek gedaan naar het versterken daarvan en de politie is in het kader van het Programma Politie en Openbare Ordemanagement een nadere professionaliseringsslag van dit concept aan het invoeren. De heer Van den Brink vroeg of we gebruikmaken van mobiele camera's met gezichtsherkenning om notoire relschoppers bij demonstraties in beeld te brengen. Nee, want dat mag niet op basis van de Europese AI-verordening. Je kunt wel achteraf camerabeelden die je hebt, door een database halen, met gebruikmaking van gezichtsherkenning. Dat gebeurt dus wel en dat vergemakkelijkt de opsporing in heel veel gevallen. Je mag niet naar Chinees voorbeeld een realtime beeld hebben waardoor mensen geïdentificeerd worden, waarna je ze live kunt volgen. Dat is niet de maatschappij waarvoor we in Europees verband gekozen hebben. In het verlengde daarvan vroeg de heer Flach of ik het voor de hand vind liggen dat handhavers kennisnemen van beschikbare camerabeelden om meldingen te controleren. Dat kan en het is aan de politieambtenaar of de officier van justitie om bij de melding die wordt gedaan te beoordelen of er al voldoende aanknopingspunten zijn om iemand op te pakken of dat nog nader onderzoek moet worden gedaan. Daar kunnen dan ook camerabeelden bij worden betrokken. Als het een heterdaadje is, hoeft dat niet en zal vaak meteen opgetreden worden door de agent. Als je er achteraf achter komt dat er camerabeelden zijn, kan de situatie zich voordoen zoals de heer Flach die noemde. Dat was het blokje politie.

Versie 9d1dc022f5fd2cd92ad5e9a14e42b9fd1b674ed50632dd8132ff14aeaa54feb5 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.