Demonstratierecht

Brontekst

De heer Clemminck (JA21): Voorzitter, dank u wel. We gaan de initiatiefwet wel lezen, want volgens mij blijven we allemaal in verwarring achter over wie hier nu bedoeld wordt. Voorzitter. Eind jaren zestig muntte de radicaal-linkse Duitse activist Rudi Dutschke de term "de lange mars door de instituties". De Marxisten wisten de macht niet te krijgen via democratie, maar de echte macht, zo begreep links, zit helemaal niet bij de democratische volksvertegenwoordigers. Linkse ideologie moet worden geïndoctrineerd op universiteiten en in de media, de cultuursector en de ambtenarij. Zo begon de mars door de instituties. Mijn fractie van JA21 moest hieraan denken bij het verbod op gezichtsbedekkende kleding bij demonstraties. Vanuit alle hoeken en gaten kropen ze uit hun instituties om de Kamermeerderheid die achter de motie van JA21 en de SGP stond, onderuit te halen. Het komt erop neer dat wij, de volksvertegenwoordigers, niet het algemeen belang mogen bepalen in deze kwesties, maar dat zij dat doen. Het demonstratierecht is zowat heilig en absoluut. Natuurlijk is daar weer het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens dat, net als bij bijvoorbeeld een term als "massamigratie", een Kamermeerderheid blokkeert. Door rechterlijke uitspraken, veelal internationaal, is net als bij het stikstofdrama de juridische knoop onoplosbaar. Natuurlijk deed de ongekozen burgemeester ook nog een duitje in de zak. "We kunnen al ingrijpen", schreven ze. Nou, doe dat dan alsjeblieft, zou ik zeggen. Voorzitter. Dit orkest der instituties staat in schril contrast met het rechtsgevoel van burgers en dienders. Hun normbesef zegt dat het niet normaal is om onherkenbaar deel te nemen aan een samenleving. Hun normbesef zegt dat gezichtsbedekking bij demonstraties intimiderend en agressief overkomt. Hun democratisch ethos zegt dat ze als Nederland zelf willen bepalen hoe ze wel of niet willen leven volgens welke spelregels. Dat doen ze graag via hun zelfgekozen democratische volksvertegenwoordigers, wij dus. JA21 wil dat de minister werk maakt van onze motie. Snelle invoering van wetgeving met een verbod op gezichtsbedekkende kleding. Daar is duidelijk een Kamermeerderheid voor, bij herhaling zelfs. Stop daarom met treuzelen en ga aan de slag. Kan JA21 daar eindelijk op rekenen? De minister van BZK zei bij WNL deze week dat een verbod op gezichtsbedekking bij demonstraties niet kan, omdat je dan iets verbiedt wat normaal gesproken in de openbare ruimte wel zou kunnen. Komt het kabinet dan met een totaalverbod op gezichtsbedekking in de openbare ruimte, vraag ik mij dan af. Is de minister bereid om de normstelling in de huidige WOM om te draaien? Dus: "Er is een verbod, tenzij". Er zou dan alleen een uitzondering mogelijk zijn na een akkoord van de minister, in plaats van dat je te maken hebt met een burgemeester met slappe knieën of persoonlijke beleidsopvattingen. Voorzitter, ik heb hier een concepttekst bij me voor een verbod. Het geduld van de fractie van JA21 is bijna op. Hij is in de zomer geschreven; het is bijna af. Indien het te lang duurt, kunnen we natuurlijk altijd nog zelf het initiatief nemen als Kamer. In een eerder debat gaf de minister van JenV aan dat wegblokkades verboden zijn en niet onder het demonstratierecht vallen. Ik had het er al even over met collega Martens-America in een interruptie. In de praktijk zien we echter dat alleen de eerste groep mensen die de snelweg oploopt, strafbaar wordt gehouden, terwijl de grote groep die daarna komt, niet strafbaar wordt gehouden. Zij worden gezien als demonstranten. Dat is voor mijn fractie van JA21 onacceptabel. De grootste groep komt ermee weg en krijgt een gratis ritje naar het ADO-stadion. Welke regels en wetten moeten er veranderen om iedereen die de snelweg oploopt en de weg blokkeert, van de eerste tot de laatste, strafrechtelijk te kunnen vervolgen? Tot slot, voorzitter. Dit orkest der instituties staat in schril contrast met het rechtsgevoel van burgers en dienders. Wie gaat dit winnen, is de vraag. Wordt het de diplomademocratie van hogeropgeleiden die via de macht van de instituties een stempel op de samenleving drukken, of wordt het de representatieve democratie van gekozen volksvertegenwoordigers? Anders verliest de agent die met ammoniak werd overgoten door Hamas- en Pali-tuig. De dader is nooit opgepakt. Straffeloos kon die ermee wegkomen, want: gezichtsbedekking. Anders verliest de burger die niet snapt waarom normen en wetten niet worden gehandhaafd. Daarmee verliezen we allemaal. Het raakvlak voor demonstratierecht zal afnemen. Tot zover, voorzitter.

Versie 9d1dc022f5fd2cd92ad5e9a14e42b9fd1b674ed50632dd8132ff14aeaa54feb5 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.