Vreemdelingen- en asielbeleid

Mevrouw Piri (PvdA): Voorzitter. Ook ik heb de vraag: wat is er gisteren nou gebeurd? De woordvoerders van ChristenUnie en D66 lieten er in hun tweets geen misverstand over bestaan: de staatssecretaris is teruggefloten. Don Ceder sprak zijn hoop uit dat de staatssecretaris nu snel weer samen met de gemeenten werk maakt van humane opvang. Is er in het kabinet besloten om de landelijke vreemdelingenvoorziening niet meer te financieren vanuit het Rijk? Was dit onderdeel van de discussies over de Voorjaarsnota? Of meende de staatssecretaris zelf die conclusie te moeten trekken? Vanmorgen zag ik hem tegen journalisten zeggen: ik moet nu op zoek naar iets anders waar ik 30 miljoen op kan bezuinigen. Dat klinkt toch als een heel bewust besluit dat gisterochtend genomen is door de staatssecretaris. Voor de helderheid: worden de eerder gemaakte financieringsafspraken met de vijf pilotgemeenten nu weer nagekomen? Dan over de te verwachten aantallen mensen dit jaar. Laat het duidelijk zijn, ook de waardering van mijn fractie gaat uit naar de gemeenten en de verschillende instanties die betrokken zijn bij het opvangen van deze mensen, die op zoek zijn naar bescherming in ons land. Die opgave is zeker niet mals. Uit de prognoses blijkt dat er een groei wordt verwacht tot zo'n 70.000 asielverzoeken dit jaar. Om helder te krijgen wat er aan de hand is, heb ik hierover een aantal vragen aan de staatssecretaris. Klopt het dat de instroom van asielzoekers dit jaar tot nu toe niet hoger is dan het aantal vorig jaar rond deze tijd? Klopt het dat de stijging deels wordt veroorzaakt door de 6.000 derdelanders uit Oekraïne die al in Nederland zijn, maar die vanaf september opeens zullen worden meegeteld in deze cijfers? Klopt het dat de stijging deels wordt veroorzaakt door de vertraging van gezinshereniging van de groep mensen die gedupeerd zijn toen het kabinet vorige zomer besloot om gezinshereniging te vertragen? In de brief aan de Kamer stelt de staatssecretaris dat de hogere instroom deels wordt veroorzaakt door de verkiezingen in Turkije. Kan hij dit uitleggen? Zijn dat misschien mensen van de AK-partij van Erdogan die alvast bang zijn dat zondag de oppositie de verkiezingen wint? De staatssecretaris kondigt aan dat er per 1 juli maximaal 19.000 extra opvangplekken kunnen zijn. Is dit genoeg en is dit op tijd? Sinds de zomer voeren we steeds hetzelfde debat met deze staatssecretaris over hoe hij ervoor gaat zorgen dat de aankomende zomer niet weer mensen in het gras moeten slapen. Hier bestaat nog steeds geen uitsluitsel over. Dan over de inzet van het kabinet om grip te krijgen op migratie. Mijn fractie maakt zich grote zorgen over de enorme extra werkdruk die wordt neergelegd op de schouders van het IND, zonder dat er stabiele financiering voor de organisatie is geregeld. Momenteel liggen er al 54.000 asiel- en nareisaanvragen op de plank om beoordeeld te worden. De staatssecretaris stelt dat hij Nederland niet onnodig aantrekkelijk wil maken als land van bestemming. Hij doet onder andere het voorstel om het groepenbeleid te herzien, waardoor individuele toetsing zwaarder gaat wegen. Het is denk ik goed om even duidelijk te maken waar het hier om gaat, bijvoorbeeld de Afghaanse tolken die voor onze krijgsmacht hebben gewerkt. Zij hoeven niet duidelijk te maken dat zij individueel gevaar lopen, want dat is inherent aan hun functie. Of neem de christenen, de joden en de jezidi's in Irak, die als minderheidsgroep extra kwetsbaar zijn voor geweld en vervolging en tot nu toe worden aangemerkt als kwetsbare risicogroepen. Dat groepsbeleid is bovendien een gevolg van nationale en internationale rechterlijke uitspraken. Kan de staatssecretaris verduidelijken hoe hij de mogelijkheid wil bekijken om de individuele toetsing voor deze groepen zwaarder te maken, in de hoop dat dan minder mensen asiel krijgen? Een van de manieren om de doorstroom te versnellen is het beschikbaar stellen van de beloofde flexwoningen. Concrete vraag: hoeveel extra flexwoningen zijn er in een jaar tijd voor deze groep tot op heden gerealiseerd? Dan over de opvang van mensen uit Oekraïne. Nederland heeft besloten om vanaf september de derdelanders uit Oekraïne op te roepen voor een asielprocedure. Hoe doen andere EU-landen dit, of is Nederland een uitzondering? Er zijn veel mensen die hier al werken of een opleiding volgen. Wordt dat meegewogen in het besluit om aan mensen een tijdelijke verblijfsvergunning af te geven? Voorzitter. Als je de brieven van het kabinet over de opvang van Oekraïners en de opvang van overige asielzoekers naast elkaar legt, wordt het verschil in behandeling van mensen die voor oorlog vluchten pijnlijk duidelijk. Dit vloeit niet alleen voort uit de verschillende juridische kaders voor de verschillende groepen. De hele inzet ademt een totaal andere sfeer. In de brief over de Oekraïners wordt gekeken naar werk, het openstellen van kinderopvang, de mogelijkheid om te werken als zelfstandige, de extra capaciteit die wordt ingezet op taallessen. In de brief over andere vluchtelingen gaat het over instroom, productie, uitstroom en uit te werken maatregelen om Nederland niet onnodig aantrekkelijk te maken. Kan de staatssecretaris werk maken van het sneller afgeven van bsn-nummers, zodat mensen in ieder geval sneller aan het werk komen? Voorzitter. Tot slot, want mijn tijd zit erop. Ik had nog een aantal dingen over hetzelfde onderwerp als de collega van de SP, dus ik sluit mij graag aan bij zijn vragen over de situatie in de crisisnoodopvang, met name ten aanzien van kinderen. Dank u wel.