Begroting Defensie (37020-X) (1e TK)

Brontekst

Minister Yeşilgöz-Zegerius: Dank u. Ik was nog aan het vertellen wat onze mensen elke dag ook nog in het land doen, zonder dat heel veel Nederlanders het doorhebben, denk ik. Zo is onze eigen EODD echt dagelijks bezig met het opruimen van explosieven en verdachte pakketten. Defensie helpt bij de veiligheid rondom Prinsjesdag, Koningsdag en allerlei mooie momenten waarop Nederlanders in vrijheid en veiligheid feest kunnen vieren, zonder dat ze weten wat er achter de schermen allemaal wordt gedaan. Zo zijn er ook de flyovers tijdens herdenkingen. Ik kan nog wel een tijdje doorgaan. Ik vind het knap dat de Nederlandse krijgsmacht zo veel soorten inzet tegelijk kan leveren, terwijl het herstel van de jarenlange bezuinigingen nog loopt. Dit zeg ik ook richting mevrouw Nanninga, die benadrukte dat Defensie ook dingen voor de samenleving moet terugdoen. We doen het, elke dag. Onze mensen zijn wel heel erg bescheiden, dus ik ben extra blij dat ik dit lijstje hier mocht voorlezen. Nogmaals, ik kan er de hele dag mee vullen. Voorzitter. Meer dan een jaar geleden maakten we hier in Den Haag de historische afspraak om 3,5% van ons bbp te investeren in defensie. Vandaag is de start van de groei naar die 3,5%. Daarmee is dit vandaag een historische begroting. Het is een uniek moment om onze krijgsmacht fundamenteel te versterken. Het is des te belangrijker dat uw Kamer weet hoe wij dat geld willen inzetten. Defensie groeit in budget en personeelsbestand, maar we gaan niet terug naar de krijgsmacht van de jaren negentig. We kiezen voor een slimme, innovatieve, snelle en wendbare krijgsmacht. Elke euro die we in Defensie investeren, is een investering in een innovatief en ondernemend Nederland. Van gips tot gps: talloze militaire innovaties hebben uiteindelijk hun weg gevonden naar onze economie en onze samenleving. Natuurlijk halen we veel kennis uit Oekraïne voor de manier waarop we onze krijgsmacht van de toekomst bouwen. Op papier lijkt het onmogelijk dat dit land al meer dan vierenhalf jaar standhoudt tegen de barbaarse agressie van Rusland, een land met meer dan drie keer zoveel inwoners en een veel hoger defensiebudget. Toch staat Oekraïne nog steeds trots overeind. Sterker nog, het land heeft noodgedwongen de meest innovatieve krijgsmacht van Europa opgebouwd. Daar leren we belangrijke lessen van: niet de grootste krijgsmacht wint, maar de krijgsmacht die zich het snelst kan aanpassen en daarmee voorbereid is op het onverwachte, zoals mevrouw Belhirch ook opmerkte. We willen een krijgsmacht die Nederland zekerheid biedt in onzekere tijden. Dat is niet in geld uit te drukken. Voorzitter. De lessen uit Oekraïne werken ook door in onze recent gepresenteerde Defensienota. Ja, ons personeelsbestand groeit hard en we geven meer geld uit, maar we worden niet beter omdat er meer is. We worden beter omdat we aan een krijgsmacht bouwen waarin mensen, technologie en data naadloos samenwerken. Het is een krijgsmacht van soldaten, samenleving, staal en software. We bouwen aan een schaalbare krijgsmacht met een kern van beroepsmilitairen en vele reservistmilitairen die kunnen worden opgeroepen bij nood, crisis of oorlog. Als deze eeuw iets heeft laten zien, dan is het wel dat we moeten plannen voor het onplanbare. Over vijf jaar willen we meer dan de helft van onze operationele effecten bereiken met onbemenste systemen. We willen informatie uit sensoren, data, inlichtingen, cyber en ruimtecapaciteiten direct met de commandovoering verbinden. We willen de samenwerking tussen de krijgsmacht en de samenleving blijven versterken. Een goed voorbereid Nederland is sterker dan welke dreiging dan ook. Voorzitter. Zoals we weten verandert ons trans-Atlantische bondgenootschap. Als Europa kunnen we niet meer onevenredig leunen op de Verenigde Staten. We moeten een gelijkwaardige partner zijn binnen de NAVO. Een naïeve houding, alsof onze veiligheid vanzelfsprekend is en anderen die voor ons regelen, is in deze tijd echt niet meer uit te leggen. We doen dat dus niet omdat het moet van Trump, maar omdat we zelf willen kunnen staan voor de veiligheid van onze mensen. Dat betekent ook dat we investeren in relaties met nieuwe partners, zoals in de Indo-Pacific. Het doel is om ervoor te zorgen dat Nederland aan tafel zit in plaats van op het menu staat, of, nog erger, in de kou zit en geen idee heeft wat er binnen wordt besproken. De geopolitiek is terug in onze geschiedenis. We zullen meeschrijven aan die geschiedenis. We zullen geen speelbal zijn, maar een geopolitieke speler. Het is onze gezamenlijke opdracht om ook de samenleving het moeilijke maar eerlijke verhaal te blijven vertellen dat onze manier van leven alleen houdbaar is als we ook bereid zijn om daar offers voor te brengen. Voorzitter. Ik zei net in mijn inleiding al dat heel veel vragen al schriftelijk zijn beantwoord. Ik heb nog drie blokken, waar ik nu naartoe ga. Dat zijn internationale inzet, versterking van de krijgsmacht en nationale inzet en veteranen. De internationale inzet.

Versie 82edf963d4eb80ef1084d9556ebf4ddfd3b2fd559b508749891bbe2e021da7ce · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.