NAVO-top

Brontekst

De heer Van Lanschot (CDA): Dank, voorzitter. Deze NAVO-top zal net als vorig jaar in Den Haag opnieuw een test zijn, een test van onze eensgezindheid en onze geloofwaardigheid. En eerlijk gezegd, is het ook een test van onze bereidheid om niet alleen met grote woorden te spreken, maar ook daadwerkelijk de rekening te betalen. Dat brengt mij bij mijn eerste vraag: hoe definieert het kabinet "succes" op deze top? Voorzitter. De harde werkelijkheid is dat de VS steeds meer verantwoordelijkheid naar Europa schuiven. Dat kunnen we vervelend vinden en we kunnen er boos over twitteren, maar uiteindelijk hebben de Amerikanen gewoon op één punt gelijk en dat is dat de Europeanen de afgelopen jaren veel te weinig in defensie hebben geïnvesteerd. Zoals we weten is de wereld veranderd. Rusland voert oorlog in Oekraïne en China bouwt zijn militaire macht op, onder meer met kernwapens. Daarom steunt het CDA dat Europese NAVO-landen meer verantwoordelijkheid nemen, ook zonder de druk van de aangekondigde troepenverschuivingen van de VS. Europa moet dat echter niet doen met voornemens die mooi op papier klinken, maar met een concreet plan waarin staat welke Amerikaanse taken Europese landen precies gaan overnemen. Kabinet, is dat plan er eigenlijk wel? Het CDA gaat ervan uit dat er in Ankara heldere afspraken worden gemaakt over de implementatie van de Europese burden shift met jaartallen, capaciteit en een eerlijke verdeling tussen bondgenoten, zodat we straks niet opnieuw naar huis gaan met een verklaring waar iedereen opgelucht over is, maar waar Poetin niet wakker van ligt. Gaat het kabinet zijn ambtsgenoten in landen die onderinvesteren, daarop aanspreken, zoals bijvoorbeeld Spanje? Voorzitter. Oekraïne. Steun aan Oekraïne is allesbehalve altruïstisch. Oekraïne houdt de Russische oorlogsmachine bezig, ver van onze grens. En de Oekraïense defensie-industrie wordt steeds noodzakelijker voor de toekomstige veiligheid van Europa. Zoals we ook afgelopen week konden horen tijdens het bezoek van de Oekraïense minister en onderminister van Defensie, heeft Oekraïne nu het initiatief op het slagveld. Juist daarom vraagt Oekraïne ons om extra steun, zodat het militaire overwicht behouden of zelfs versterkt kan worden. Vorige maand konden we daarover in Politico lezen dat er in dit verband op de NAVO-top een Duits voorstel besproken zou worden voor tientallen miljarden extra militaire steun, inclusief een nieuw transparantiemechanisme, zodat niet steeds dezelfde landen de zwaarste lasten moeten dragen. Het CDA vraagt het kabinet wat de status daarvan is. Voorzitter. De opschaling van de Europese defensie-industrie. Daar praten we al jaren over. Iedereen zegt dat de productie omhoog moet, dat de munitie schaars is en dat Europa minder afhankelijk moet worden, maar fabrieken draaien niet op mooie woorden en intenties, zoals we allen weten. Ondernemers investeren natuurlijk pas als er langjarige commitments en contracten zijn en als ze kunnen rekenen op afname met harde euro's. Daarom wil het CDA tastbare resultaten uit Ankara op het gebied van de Europese defensie-industrie. Het CDA wil een Europees defensie-industriepact, met gezamenlijke Europese en NAVO-orders voor munitie en luchtverdediging. Er moet waar nodig voorfinanciering zijn. Er moet gewerkt worden met snelle vergunningen en met toegang tot financiering voor bedrijven. En er moet natuurlijk een plek zijn voor het mkb met afspraken over standaardisatie, zodat landen niet allemaal weer zelf het wiel willen en moeten uitvinden. Voorzitter, ik ga afronden. Het CDA wil dat Nederland in Ankara niet achteraan aansluit, maar vooroploopt voor een sterker Europa binnen een sterkere NAVO, voor blijvende steun aan Oekraïne en voor een defensie-industrie die volop produceert. Dank u wel.

Versie c295cf92ca2cbd343f15a4a661dded214b16accbea9a2844c231c53e3ccea805 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.