het rapport van Mario Draghi over het concurrentievermogen van Europa

De heer Thijssen (GroenLinks-PvdA): Dank u wel, voorzitter. Vorige week heb ik, zoals de minister van EZ eerder dit jaar, in een autonome auto gezeten, een auto die zelf navigeert in de miljoenenstad Phoenix, gewoon een taxiservice op commerciële basis. Het is ze gewoon gelukt. Met krachtige chips, slimme software en heel veel innovatiekracht bestaat de zelfrijdende auto. De komende jaren wordt het een dollemansrit, want artificial intelligence, kunstmatige intelligentie, gaat onze wereld veranderen. Wetenschappelijk onderzoek dat normaal jaren duurt, kan nu in dagen of weken gebeuren. Het gaat technologie veranderen. Het gaat onze economie veranderen. Het kan een bedreiging zijn en natuurlijk ook een kans. Er is ook nog een andere bedreiging, want we hebben geen goedkoop Russisch of Gronings gas meer. Dat betekent dat onze energie-intensieve industrie te duur wordt en misschien wel uit de markt wordt geprijsd. Met Trump, die nog even doorgaat met boren, zegt ook Draghi: we hebben ook een kans, want we hebben een hele grote Noordzee voor de deur liggen. We kunnen daar windenergie vanaf halen en daarmee kunnen we ons eigen groene staal, onze eigen gerecycled plastic en onze eigen chemie maken. Maar dan moeten we wel de strijd aangaan met de Verenigde Staten en met China. De baas van het Nederlandse Nearfield zei wel goed wat ik ook in de Verenigde Staten vorige week merkte: je moet hongerig zijn, er moet honger zijn naar het winnen van deze strijd, het aangaan van deze strijd en het bemachtigen van een plek in die nieuwe economie. Dat is precies wat ik mis bij deze ministers: de honger naar die plek. Waar is het besef bij deze ministers dat de Nederlandse economie een langzame doodsstrijd strijdt? Graag een reactie. Deze minister van EZ vliegt een slag in de rondte, maar deze minister van Financiën houdt de hand op de knip. Dat doet me denken aan een eerdere uitspraak van lid Vermeer dat dit land kapot wordt bezuinigd. Dat is in ieder geval wel wat lobbyclub VNO zegt: op langere termijn maak je dit land kapot als je te weinig investeert in onderzoek en innovatie. Graag een reactie daarop van de ministers. Ook graag een reactie op het noodsignaal van de Rotterdamse industrie met betrekking tot de failliete recyclebedrijven. Hoe vinden de minister dat deze economie ervoor staat?