Eurogroep/Ecofin-Raad

De heer Van Houwelingen (FVD): Dank u, voorzitter. Vorige week hebben we van de Europese Commissie het wetsvoorstel ontvangen voor de invoering van de Europese digitale euro. Zoals bekend is Forum voor Democratie hier mordicus tegen. Wij zijn bang dat dit de opmaat is naar de bouw van een digitale monetaire gevangenis. Iets anders kan ik het helaas niet noemen. In het voorstel staat dat er geen programmeerbaar geld komt. Dat is op zich winst. Het volgende artikel van het wetsvoorstel is echter dat er wel degelijk een accountbased system komt. Het wordt in feite gekoppeld aan de Europese digitale wallet, aan het Europese digitale ID. Dat maakt het in de toekomst dus wel degelijk mogelijk om die feature erin te bouwen, om het programmeerbaar te maken, ook al is dat nu niet het doel. Dat is mijn vraag aan de minister. Het is namelijk heel zorgelijk dat dat dus kan. Daar zijn niet alleen wij heel bezorgd over, maar ook heel veel Nederlanders zijn daar bezorgd over. Dat is eigenlijk ook vrij logisch, want, zoals Bolkestein weleens gezegd heeft, de geschiedenis van de euro is de geschiedenis van gebroken beloftes. Er zou nooit staatssteun komen. Die is er natuurlijk gekomen. Er is monetaire financiering gekomen. We zouden ons netjes houden aan het Stabiliteitspact. Die regels worden echter ook continu overschreden. Nu kan er wel gezegd worden dat het nooit programmeerbaar gemaakt wordt, maar er is geen enkele reden om daarop te vertrouwen. Mijn vraag aan de minister is of we het goed zien dat het technisch mogelijk is om programmeerbaarheid als functie in de toekomst in te bouwen, hoewel dat nu dus niet de bedoeling is. Dat is dus mijn vraag aan de minister. Ik zou nog een tweede vraag willen stellen aan de minister. De reacties van Europese inwoners op het wetsvoorstel zijn heel interessant. Er zijn reacties van inwoners van de Europese Unie op het wetsvoorstel gepubliceerd. Het gaat om iets van 20.000 reacties. Ik vond het fascinerend om die te lezen. Die zijn namelijk bijna allemaal negatief. Het is ongelofelijk. Ik heb alle Nederlandse reacties gelezen. Welgeteld twee van die reacties waren positief. Dat is 1% van het totaal. Ik ga er even eentje voorlezen. Ik citeer dus een korte reactie. "De Europese digitale munt lijkt me een extreem slecht idee. Het geeft de controlerende macht aan mensen die mijn vertrouwen op meerdere fronten beschaamd hebben en tot nu toe nog geen enkele poging hebben gedaan om het vertrouwen te herstellen." Mijn vraag is wat de minister vindt van het feit dat er ontzettend veel negatieve reacties zijn binnengekomen, niet alleen van Nederlanders, maar ook van Duitsers en anderen. Zou dat op zich al geen reden kunnen zijn, ook gezien de enorme belangstelling voor het onderwerp — laatst waren veel mensen aanwezig bij een debat hierover — om hier een referendum over uit te schrijven? Zou dit geen reden kunnen zijn om de Nederlandse bevolking te vragen: willen jullie een digitale euro, ja of nee? We hebben dat niet gedaan bij de euro, maar we zouden dit misschien wel bij de digitale euro kunnen doen. Dan mijn derde punt: de toegevoegde waarde. De heer Ephraim had het daar net ook al over. Die blijft wat ons betreft onduidelijk. Het is zo dat een directeur van De Nederlandsche Bank, mevrouw Van Dijk, onlangs in een interview in de NRC hierover zei: "Nu is een deel van ons betalingsverkeer in handen van grote Amerikaanse partijen, zoals de creditcardmaatschappijen. Wij vinden het belangrijk dat Europa ook grip houdt op het eigen betalingsverkeer." Mijn buurman merkte net ook al op dat die platformfunctie dan niet te begrijpen is. Wij begrijpen dat Amazon dit misschien gaat doen. Dat zou de laatste stand van zaken zijn. Ik hoor graag van de minister of dat klopt. Dan ga je dus van de ene Amerikaanse partij naar de andere. Alle redenen die voor de digitale euro worden gegeven, snijden dus geen hout. Ook daar hoor ik graag een reactie op. Tot slot, voorzitter. Over het volgende maken we ons ook heel veel zorgen. Zien we het goed dat de ECB straks alle transacties gaat afwikkelen? Inderdaad, er is een front. Dat zijn natuurlijk de commerciële banken. We begrijpen dat de programmeercode, die de ECB al wel heeft vrijgegeven, het volgende laat zien. Uiteindelijk is het zo dat alle transacties, dus ook die die offline plaatsvinden, moeten worden gesetteld door de Europese Centrale Bank. Zien we het goed dat als de digitale euro wordt ingevoerd, dat een munteenheid is die volkomen gecentraliseerd is? Klopt het dat de Europese Centrale Bank uiteindelijk alle transacties afwikkelt? Dat is mijn laatste vraag. Helemaal tot slot, voorzitter, mijn laatste zin. We zijn dus tegen de digitale euro. Wat Forum voor Democratie betreft zouden we uit de euro en uit de Europese Unie moeten. Dank u, voorzitter.