Oekraïne

Brontekst

De heer Dekker (FVD): Dank u wel, voorzitter. Na de Russische inval in Oekraïne in februari 2022 was de boodschap van het Westen helder: Oekraïne kreeg morele en politieke steun en financiële hulp en we zouden hier in Europa vluchtelingen opvangen, maar er zou geen militaire betrokkenheid komen. We zouden geen partij worden in deze oorlog. Dat was een bewuste keuze. "NATO is not a party to the conflict." Dat was ook logisch. Oekraïne is geen NAVO-lid. Internationaalrechtelijk hadden we hier dus strikt genomen niets mee te maken. Duitsland was aanvankelijk ronduit tegen wapenleveranties. Nederland leverde in de beginfase helmen en kogelwerende vesten, expliciet defensief materiaal. In januari 2023 kondigden Duitsland en de Verenigde Staten aan dat zij respectievelijk Leopard 2-tanks en M1 Abrams-tanks aan Oekraïne zouden leveren. In 2024 presenteerde president Zelensky ook de eerste F-16's die Oekraïne van NAVO-bondgenoten had ontvangen, waarvan de eerste batch afkomstig was uit Nederland. Nederland is ook het eerste land binnen de zogenaamde F-16-coalitie dat zijn volledige toezegging effectief heeft uitgevoerd. Alle 24 toegezegde toestellen zijn inmiddels geleverd, beslist geen bescheiden bijdrage. Op 22 mei 2024 werd de strategische nucleaire earlywarningradar van Rusland in Armavir door drones aangevallen, een ernstige provocatie. Vervolgens kwamen de langeafstandsraketten. Aanvankelijk mocht Oekraïne deze alleen gebruiken binnen zijn eigen grondgebied, maar in november 2024 werden de eerste ATACMS's en Storm Shadows ingezet tegen doelwitten dieper in Russisch grondgebied. Op 1 juni 2025 werd de nucleaire triad van Rusland met drones aangevallen. Dat ging om bommenwerpers die volgens het New START-verdrag, dat nu niet meer van toepassing is, zichtbaar opgesteld moesten staan voor satellieten. Dat is wederom een gevaarlijke provocatie. Eind december 2025 weren 91 langeafstandsdrones naar de Valdai residence van Poetin gestuurd. Deze werden volgens de Russen allemaal onderschept. Een aanslagpoging? Oekraïne ontkent. Vanmorgen vond een droneaanval plaats op Sint-Petersburg. Kwam die vanuit een van de Baltische staten, of in ieder geval via hun luchtruim? Al deze acties zijn met intensieve NAVO-betrokkenheid uitgevoerd, ten minste waar het de targeting, intelligence en satellietbegeleiding betreft. Het zijn NAVO-acties. Nu zijn we in Nederland onbeschaamd open en bloot bezig met droneproductie voor Oekraïne. De Britse regering maakte bekend dat het leger klaarstaat om schepen uit de zogenaamde Russische schaduwvloot te enteren en in beslag te nemen. Frankrijk doet hetzelfde. "Schaduwvloot" betekent niet meer dan: niet verzekerd bij Lloyd's of London. Dat geeft niemand het recht om zo'n schip zomaar te enteren; dat is piraterij. Voorzitter. We hebben de afgelopen jaren een langzame optelsom gezien. We begonnen aanvankelijk met terughoudendheid en zijn nu beland bij het leveren van gevechtsvliegtuigen, het uitvoeren van aanvallen op allerlei strategische Russische doelen, het organiseren van drones en het enteren van schepen. Daarmee komen we tot de kernvraag, de vraag waarvan ik denk dat we die in dit huis moeten stellen: hebben wij Rusland niet een casus belli gegeven? Kunnen we nog serieus volhouden dat "NATO is not a party to the conflict"? Dat is toch niet geloofwaardig? Zijn we feitelijk niet al in oorlog met Rusland, en willen we dat? Het Westen lijkt ervan uit te gaan dat Rusland deze gang van zaken maar zal blijven accepteren. Dat doet het land tot nu toe gelukkig, maar hoe lang gaat dit nog goed? Dit is toch volstrekt onverantwoord? Waarom dringen we niet met kracht aan op gesprekken met de Russen of waarom beginnen we er niet zelf mee? Het is niet onze oorlog. Dank u wel.

Versie f6c88bafc86fa4f5181d09f9d3e2b68f2c5c5a19adbb65cf2682186db2365b44 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.