Oekraïne

Brontekst

De heer Van Lanschot (CDA): Dank, voorzitter. Inderdaad zal ik ook zo'n debathopper zijn. Voorzitter. Oekraïne verandert voor onze ogen van een land dat onze steun hard nodig heeft in een land dat juist voor Europa onmisbaar wordt. Natuurlijk, Oekraïne heeft wapens, munitie, luchtverdediging en financiële steun nodig. Maar we moeten ook eerlijk zijn over de andere kant van het verhaal. Oekraïne houdt al meer dan vier jaar de Russische oorlogsmachine tegen. Oekraïne verdedigt niet alleen Kyiv, Charkiv en Odesa, maar ook Warschau, Tallinn, Berlijn en Amsterdam. Oekraïne wordt ook onmisbaar voor de herbewapening van Europa. Middellangeafstandswapens die Europa nu niet meer van Amerika lijkt te ontvangen, kunnen goedkoper gemaakt worden door Oekraïne. Voor effectieve verdediging tegen drones en het militaire "situational awareness"-systeem kijkt inmiddels de hele wereld naar Oekraïne. Daarom is steun aan Oekraïne niet alleen gerechtvaardigd vanuit moraliteit, maar ook vanuit Europese veiligheidsbelangen. Voorzitter. Dat vraagt om drie dingen. Ten eerste: blijf Oekraïne militair steunen. Het is daarom goed dat het Hongaarse veto van het pakket van 90 miljard opgeheven is. Tegelijkertijd zien we dat de innovatieve kracht waardoor Oekraïne nu het initiatief lijkt te krijgen op het slagveld grotendeels komt door decentrale innovatie. Eerder hebben collega Van der Werf en ik een motie ingediend over het project Freedom Sky, dat nou zo'n typisch decentraal, innovatief militair project is. Daarom vraag ik het kabinet of het mogelijk is om een deel van de militaire steun die we leveren als carve-out te gebruiken voor decentrale steun. Dan kunnen we input ophalen bij experts, zowel in Oekraïne als daarbuiten, en kunnen we het vervolgens decentraal uitgeven. Dat versnelt het innovatieve karakter van die steun, maar zorgt ook voor minder bureaucratie en rompslomp, waardoor dat geld ook effectiever wordt besteed. Voorzitter. Ten tweede: voer de druk op Rusland verder op. Hoe staat het met het 21ste sanctiepakket tegen Rusland? Die sancties moeten niet elk halfjaar gegijzeld kunnen worden door één lidstaat. Kan de minister aangeven of Nederland actief pleit voor een sanctietermijn van één jaar? Het CDA wil dat we werken aan die langere termijnen, een strengere aanpak van de Russische schaduwvloot en het beter benutten van bevroren Russische tegoeden. Ten derde: geef Oekraïne een geloofwaardig Europees perspectief. Denk aan het voorstel van bondskanselier Merz. Tegelijkertijd moeten we ervoor waken dat een tijdelijk tussenstation geen tweederangslidmaatschap wordt. Oekraïne vecht voor gelijkwaardigheid, vrijheid en de rechtsstaat, dus het moet niet voelen als een klopje op de schouder, maar als een echte stap richting erkenning en naar het echt onderdeel worden van de Europese familie. Daarom hebben we de motie van de VVD twee weken geleden mede ingediend waarin gevraagd wordt om het EU-toetredingsproces te versterken door trapsgewijze toetreding mogelijk te maken — ik ben bijna klaar, voorzitter. Op welke wijze gaat het kabinet deze aangenomen motie uitvoeren? Is een dergelijk versterkt toetredingsproces mogelijk een beter alternatief dan het voorstel dat Merz heeft gedaan? Voorzitter. Oekraïne is een Europees land dat bloedt voor waarden die wij vaak alleen in toespraken verdedigen. Juist daarom moeten we resoluut, robuust en realistisch handelen. Dank u wel.

Versie f6c88bafc86fa4f5181d09f9d3e2b68f2c5c5a19adbb65cf2682186db2365b44 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.