Digitale inclusie

Brontekst

De heer Buijsse (VVD): Voorzitter, dank voor het woord. Wat de VVD betreft staan we, aangejaagd door generatieve AI, aan de vooravond van een nieuwe digitaliseringsgolf van de overheid. Dit is een enorme kans om ons land veiliger te maken, economische kansen te benutten en dienstverlening van de overheid aan onze inwoners en ondernemers te verbeteren. Voor de VVD staat voorop dat deze golf bijdraagt aan een kleine en efficiënte overheid. Het moet helpen een einde te maken aan verstikkende processen en procedures voor de aanvraag van onder andere vergunningen en toeslagen. Risico's voor onze persoonsgegevens en onze vitale infrastructuur moeten zo veel als mogelijk door slimme en lokale aanschaf vermeden worden. Bij de hiervoor genoemde visie is het van groot belang dat het kabinet werkt aan het toegankelijk maken van de diensten door de overheid. Toegankelijk voor iedereen: ondernemers, inwoners, maar ook mensen met een audiovisuele beperking. Ik wil in het debat daarom drie zaken aan de orde stellen. Allereerst: bevorder AI-geletterdheid en begin bij ambtenaren die betrokken zijn bij de overheidsdienstverlening. Ontwikkelingen in AI gaan razendsnel. Over drie jaar is er nog eens een slag gemaakt zoals we de laatste drie jaar hebben gezien. Juist in het domein van digitale inclusie zal AI een grote rol spelen om toegang tot informatie van overheidsdiensten voor ondernemers en inwoners te verbeteren. Denk aan chatbots, AI-tools die ondersteunen bij een Woo-verzoek of AI die helpt om de rechten als ondernemer te weten in het woud van regelgeving. Het is goed om als overheid hierop in te zetten. Tegelijkertijd moeten we ook eerlijk en realistisch zijn. Het algemene kennisniveau van iedereen, maar in het bijzonder van ambtenaren, op het terrein van AI is momenteel laag. Dat kan tot grote risico's leiden. Er is sprake van AI-analfabetisme, terwijl de ongebreidelde inzet van AI ook grote risico's kent, bijvoorbeeld voor de bescherming van persoonsgegevens of de weerbaarheid tegen aanvallen van buitenaf. Het is dus minstens zo belangrijk om te investeren in AI-geletterdheid van ambtenaren als in de ontwikkeling van de digitale infrastructuur en de tools zelf. Ziet de staatssecretaris dit zelf ook? Is hij bereid dit te betrekken in zijn beleid? Mijn tweede punt gaat over het ordenen en reduceren van het aantal websites en toepassingen. Al jaren pleit de VVD voor het reduceren en ordenen van overheidswebsites. Er is onvoldoende structuur in het woud van websites. Dit leidt tot onduidelijkheid voor inwoners en ondernemers, maar ook tot situaties van illegale websites, die niet van echt te onderscheiden zijn. Hoewel in de agendastukken te lezen is dat er hard gewerkt wordt aan het reduceren en ordenen, ontbreken recente cijfers van het aantal overheidswebsites. Ook is het een doorn in het oog dat het proces voor het gebruik van domeinnaamextensies zoals .overheid.nl niet opschiet. Kan de staatssecretaris hier meer prioriteit aan geven? Daarnaast leeft er een grote behoefte aan duidelijkheid over de beschikbaarheid van NLdoc. Kan de staatssecretaris aangeven of dit programma al beschikbaar is? Voorzitter. Mijn laatste punt: ontwerp websites met ervaringsdeskundigen. Websites van de overheid worden steeds toegankelijker. Dit is een goede zaak, maar helaas voldoet slechts 8% van de websites aan de criteria voor mensen met een beperking. Dat moet beter. Wat moeten de overheden doen? Welke stappen moeten echt en welke zijn nice to have? De VVD vindt dat de websites en applicaties van de overheid mede ontworpen en periodiek geëvalueerd dienen te worden door mensen met ervaring, door ervaringsdeskundigen. Ik krijg signalen uit het veld dat er voor mensen met een visuele beperking soms nog altijd geen goede toegankelijkheid is, ondanks dat de applicatie volledig digitaal toegankelijk is en status A heeft. Een motie hierover van collega Daan de Kort en mijzelf is na het vorige debat aangenomen. Kan de staatssecretaris aangeven wat de status is van deze motie en wat hij nog meer van plan is om websites en toepassingen beter toegankelijk te maken voor mensen met een beperking? Bovendien, wat is de ambitie van de staatssecretaris eigenlijk als het gaat om het behalen van die A-status door overheden? Ik begrijp vaak van kleinere decentrale overheden dat het behalen van die status veel geld kost en dat niet alle decentrale overheden dezelfde middelen daarvoor beschikbaar hebben. Dank u wel, voorzitter.

Versie a93e64eba704271da7bf0e8724a97a7f92d9594a38f06fc71d911bf8cfb8324a · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.